Nâng cao chất lượng giảng dạy, học tập Lý luận chính trị cho sinh viên cần có sự đổi mới đồng bộ
- 30 -
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIẢNG DẠY, HỌC TẬP LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ
CHO SINH VIÊN CẦN CÓ SỰ ĐỔI MỚI ĐỒNG BỘ
Ths. Trương Thị Xuân - BM Lý luận Chính trị
Nghị quyết Trung ương 8 (khóa XI) về đổi mới căn bản và toàn diện nền giáo dục Việt
ũng th
Nam, bên cạnh việc chỉ ra những thành tựu cơ bản của nền giáo dục nước nhà, c
ẳng
thắn chỉ ra các yếu kém còn tồn tại mà hạn chế đầu tiên là “Chất lượng, hiệu quả giáo dục và
đào tạo còn thấp so với yêu cầu, nhất là giáo dục đại học, điều này cũng đúng khi nói về chất
lượng giảng dạy, học tập lý luận chính trị cho sinh viên các trường đại học, cao đẳng ở nước
ta hiện nay.
Đối với sinh viên, ngoài yêu cầu được đào tạo về trình độ chuyên môn sâu và rộng, thì
ình
việc xây dựng thế giới quan, phương pháp luận, nhân sinh quan, kỹ năng sống, từ đó h
ư
thành lý t ởng, hoài bão, các giá trị sống thao hướng “chân, thiện,mỹ” của tuổi trẻ và con
đường hiện thực hóa ước mơ của mình là vô cùng cần thiết. Tất cả những thứ khác đều có thể
ý tư
rèn luyện qua thời gian nhưng l
ởng, khát vọng thì phải được hình thành sớm, nó cần phải
phát triển cùng với nhân cách, chỉ có như thế nhân cách mới phát triển đúng đắn được. Đó là
lý do vì sao sinh viên cần học các môn lý luận chính trị.
ương đ
Tuy nhiên một thực tế hiện nay rất rõ và t
ối phổ biến là sinh viên thường xuyên
ư
tìm cách vắng mặt, hoặc nếu có đến lớp thì th ờng có thái độ học đối phó, thi cử chưa nghiêm
túc, không cầu thị kiến thức, chất lượng nhận thức yếu v.v… trách nhiệm này không phải chỉ
ở khâu quản lý sinh viên - thuộc các đơn vị làm công tác quản lý mà còn có một nguyên nhân
đó là n
trực tiếp rất sâu xa tác động rất lớn vào quá trình quản lý sinh viên
ũ gi
ội dung chương
ã
ảng viên đ ảnh hưởng
trình học, phương pháp giảng dạy, năng lực giảng dạy của đội ng
không nhỏ đến quá trình yêu thích, say mê học tập của sinh viên.
ĩ nh
Từ sự nhận thức đó, để góp phần quản lý tốt sinh viên, tôi có một vài suy ngh
ỏ về
nguyên nhân và giải pháp để khắc phục tình trạng chung hiện nay như sau:
Thứ nhất: Chúng ta phải làm sao để kích thích được tính tự giác của sinh viên trong
quá trình học tập; làm sao việc được nghe giảng trên lớp phải thực sự trở thành nhu cầu bức
thiết của người học chứ không phải vì sợ điểm danh hay sợ bị cấm thi mới có mặt trên lớp.
Muốn làm được như vậy trước hết nội dung giảng dạy phải phù hợp với tính đặc thù của đối
tượng giảng dạy. Vì vậy, cần rà soát lại một cách hệ thống toàn bộ nội dung giảng dạy của
từng môn học.
Sinh viên mong muốn đi học là để nâng cao nhận thức giữa lý luận và thực tiễn nhằm
giải quyết tốt những vấn đề của thực tiễn đặt ra. Thế nhưng trong nội dung giảng dạy ở trường
ta còn nhiều những môn học, những bài giảng chỉ mang tính lý luận chung chung chưa thực
sự gắn với thực tiễn, giải quyết những vấn đề của thực tiễn. Vì thế khi nghe giảng người học
- 31 -
ũng v
cảm thấy có nhiều vấn đề không thiết thực làm hình thành tâm lý học c
ậy mà không học
ũng v
c
ậy, học để thi chứ không có ích gì cho công việc sau này, do đó dẫn đến ý thức học
không tích cực hoặc học chỉ để đối phó kỳ thi và những quy chế nhà trường đặt ra.
Đây là một trong những nguyên nhân cơ bản dẫn đến việc quản lý chất lượng sinh
òi h
viên chưa được như mong muốn. Để khắc phục được điều này đ
ỏi bản thân người giảng
viên phải có kiến thức chuyên môn vững vàng, vừa sâu, vừa rộng, có phương pháp giảng dạy
tốt và nhất thiết người giảng viên phải am hiểu sâu sắc thực tiễn thì mới có thể gắn lý luận
với thực tiễn, như thế bài giảng của mình mới thuyết phục được người học, gợi niềm say mê
hứng thú cho người học - người học mới thật sự cảm thấy việc học tập, nghiên cứu lý luận ở
trường là thật sự bổ ích vì những kiến thức học được ở trường có thể ứng dụng được vào quá
trình công tác của mình. Làm như vậy sẽ khích thích được ý thức cầu thị kiến thức, lòng say
mê học hỏi nắm bắt cái mới ở người học - dẫn đến tính tự giác trong học tập.
Thứ hai: Cần đổi mới phương pháp giảng dạy. Phương pháp giảng dạy từ lâu nay
chúng ta vẫn dùng, cho dù có phương tiện máy móc hỗ trợ thì thực chất trong giờ học, người
học vẫn ở thế bị động trong nhận thức và tiếp nhận thông tin. Việc phát huy được tính chủ
động trong giờ học là một việc hết sức cần thiết. Trên lớp học, người giảng viên phải làm sao
kích thích được tính chủ động của người học, biến giờ học trên lớp thành môi trường thuận lợi
cho người học để họ có điều kiện tham gia ý kiến, trình bày tham luận, thuyết trình những vấn
đư
đề nhận thức mà mình ợc nghiên cứu cộng với vấn đề thực tiễn mình
đang đ
ối mặt, điều ấy
sẽ gợi lên niềm say mê hứng thú đối với người học, làm cho người học tự nguyện, tự giác đến
với lớp học.
Để đạt được hiệu quả giảng dạy như vừa nói trên quả là một việc làm không đơn giản.
òi h
Nó không chỉ dừng lại ở khâu đ
ỏi năng lực của người giảng viên mà cần phải có một sự
đ
hỗ trợ đồng tình ủng hộ của lãnh ạo, cần có sự thay đổi một cách đồng bộ và có hệ thống từ
khâu tổ chức lớp học, khâu phân bố thời lượng cho từng môn học phải thật hợp lý; đến khâu
cung cấp tài liệu nghiên cúu cho sinh viên.
òi h
Trước hết, đ
cứu khoa học và giảng dạy. Cảm nhận được vấn đề nghiên cứu khoa học và nâng cao chất
ĩa v
ỏi mỗi giảng viên phải có lòng say mê tìm tòi, tận tâm trong nghiên
lượng dạy học là ngh
ụ và trách nhiệm của giảng viên, đây là một yếu tố chủ quan giữ vai
trò quyết định đối với việc đổi mới phương pháp giảng dạy. Bởi vì, chỉ có thông qua nghiên
cứu khoa học giảng viên mới có tri thức và nhận thức đúng đắn yêu cầu của công tác dạy học,
òi h
những khó khăn và đ
ỏi của việc nâng cao chất lượng đào tạo.
đ
Mỗi giảng viên phải tự mình nghiên cứu và tích cực trong học tập nâng cao trình ộ,
đ
đ
ĩnh v
nhất là trình ộ chuyên môn nghiệp vụ của mình có liên quan ến l
ực giảng dạy nhằm
ý lu
nâng cao khả năng tư duy l
ận và tư duy thực tiễn của mình. Chỉ khi ý thức trách nhiệm và
- 32 -
vai trò của giảng viên được đề cao sẽ giúp cho giảng viên ý thức sáng tạo, chủ động, tự tin trong
giảng dạy. Ngoài ra, việc tăng cường mối quan hệ với các doanh nghiệp và những đơn vị thực
òi h
tiễn có liên quan là đ
ỏi cấp bách để thu thập kiến thức, tài liệu thực tế phục vụ dạy học.
ề xuất nhà trường phải tạo điều kiện cho giảng viên được đi thục
ĩa đó, tôi đ
Với ý ngh
tế chuyên môn, được tập huấn phương pháp giảng dạy mới, có thu nhập đủ cho cuộc sống gia
đình để giảng viên có điều kiện tốt hơn nữa cho việc vận dụng một cách khoa học phương
pháp giảng dạy mới vào quá trình giảng dạy.
ũng là m
Thứ ba: Đổi mới cách đánh giá chất lượng đối với sinh viên c
ột biện pháp để
quản lý tốt sinh viên. Việc tổ chức bài kiểm tra điều kiện, thi hết môn là căn cứ để đánh giá
chất lượng giảng dạy và học tập. Theo tôi đề thi cần thiết phải là loại đề có tính chất yêu cầu
òi h
người học phải hiểu bài và đ
ỏi liên hệ thực tiễn thật cụ thể; hoặc tổ chức cho sinh viên
được viết tiểu luận môn học. Điều ấy giúp sinh viên có điều kiện thể hiện được chiều sâu và
chiều rộng của quá trình nhận thức và làm như thế buộc sinh viên phải tự giác đến lớp nghe
giảng không dám tùy tiện bỏ học. Đây chính là cơ sở giúp giảng viên đánh giá đúng năng lực,
đ
trình ộ của sinh viên và nhà trường đánh giá đúng chất lượng của quá trình dạy và học.
Thứ tư: Đổi mới phương pháp giảng dạy không đòi hỏi chúng ta phải tìm ra một
phương pháp nào hoàn toàn mới mẻ, đặc thù mà chính là việc chúng ta nghiên cứu các
phương pháp sẵn có, trên nền tảng phương châm lấy người học làm trung tâm để lựa lựa chọn
ũng v
cách thức giảng dạy phù họp nhất. Theo tôi, cần làm tốt nh
ấn đề sau đây:
- Giảng viên cần phối hợp các phương pháp giảng dạy khác nhau trong dạy học như diễn
giảng, kết hợp với nêu vấn đề, sử dụng tình huống và các phương tiện khoa học kỹ thuật hỗ
trợ. Không tuyệt đối hoá phương pháp nào để tránh giảng dạy đơn điệu một phương pháp,
nhất là chỉ sử dụng phương pháp diễn dịch, giải thích hoặc lạm dụng phương tiện khoa học,
kỹ thuật một cách thái quá dẫn đến sự nhàm chán. Việc sử dụng phương tiện khoa học, kỹ
thuật và công nghệ thông tin là cần thiết trong đổi mới phương pháp giảng dạy, tuy nhiên cần
phải hiểu rằng không phải cứ sử dụng phương tiện khoa học, kỹ thuật và công nghệ thông tin
trong dạy học là đổi mới phương pháp giảng dạy. Cần khai thác triệt để các phương tiện khoa
học kỹ thuật phục vụ giảng dạy như sử dụng máy tính để mô hình hóa giáo án, xây dựng biểu
đồ, sơ đồ; minh họa bằng hình ảnh; làm video clip các tình huống nghiệp vụ, tình huống có
ư sưu t
ũng nh
vấn đề, c
ầm, biên tập phim minh họa cho bài giảng... điều cơ bản là làm tăng
khả năng tư duy, sáng tạo của sinh viên mới là mục tiêu của đổi mới phương pháp giảng dạy.
- Tăng cường giảng dạy theo những tình huống có vấn đề, buộc sinh viên phải động
não tìm ra phương án để giải quyết các tình huống đó. Quan tâm hướng dẫn sinh viên nghiên
cứu tự học và chú ý kiểm tra sự chuẩn bị của sinh viên. Giảng viên thực sự chỉ là người hướng
dẫn để sinh viên tư duy, học tập.
- 33 -
- Tăng cường hoạt động đối thoại, hỏi đáp giữa giảng viên và sinh viên trong giảng
dạy nhằm khơi dậy tư duy nghiên cứu, tìm tòi và khả năng tự học của sinh viên. Hiện nay nhà
ã t
trường đ ổ chức nối mạng nội bộ đến từng phòng học, phòng ở của sinh viên. Cho nên, mỗi
giảng viên cần khai thác triệt để mạng nội bộ để tăng cường trao đổi, đối thoại, giải đáp
chuyên môn giữa thầy và trò.
Một yếu tố rất cần nữa, nhất là đối với các giảng viên dạy các môn lý luận chính trị là
ư
đ
phải có lý t ởng và niềm tin vững chắc vào sự lãnh ạo của Đảng, vào tương lai của đất nước,
ũng không tin vào
vào sự thành công tất yếu của sự nghiệp đổi mới…bản thân người dạy c
những điều mình truyền đạt thì làm sao thuyết phục được người học tin vào những điều mình
giảng dạy. Nói cách khác, chỉ khi những người thầy có “tầm” về trí thức, vừa có “lửa” trong
tâm hồn thì mới có thể truyền lửa cho người học được. Và khi đó, việc giảng dạy các môn lý
luận chính trị mới đạt được hiệu quả như chúng ta mong muốn.
4 trang
12520
Free
Bạn đang xem tài liệu "Nâng cao chất lượng giảng dạy, học tập Lý luận chính trị cho sinh viên cần có sự đổi mới đồng bộ", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- nang_cao_chat_luong_giang_day_hoc_tap_ly_luan_chinh_tri_cho.pdf
