›
›

Giáo trình Giáo dục quốc phòng và an ninh - Bài 1: Đối tượng , phương pháp nghiên cứu

Download
MỞ ĐẦU  
Giáo dục quốc phòng – an ninh cho sinh viên là một trong những nhiệm  
vụ quan trọng góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục toàn diện. Trong đó đối  
tượng, phương pháp nghiên cứu môn học Giáo dục quốc phòng, an ninh, giúp  
cho sinh viên nắm vững đối tượng, phương pháp, nội dung môn học làm cơ sở  
cho việc nghiên cứu và học tập từng chuyên đề cụ thể.  
Bài giảng được biên soạn dựa trên cơ sở Giáo trình giáo dục quốc phòng  
và an ninh, tập một, dùng cho đại học, cao đẳng, Nhà xuất bản Giáo dục Việt  
Nam, năm 2019.  
1
Phần I  
ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU  
I. NGHIÊN CỨU VỀ ĐƯỜNG LỐI QUÂN SỰ CỦA ĐẢNG  
- Những quan điểm cơ bản có tính chất lí luận của Đảng về đường lối  
quân sự, bao gồm: những vấn đề cơ bản của học thuyết Mác - Lênin, tư tưởng  
Hồ Chí Minh về chiến tranh, quân đội và bảo vệ Tổ quốc, xây dựng lực lượng  
vũ trang nhân dân, quan điểm của Đảng về xây dựng nền quốc phòng toàn dân,  
chiến tranh nhân dân bảo vệ Tổ quốc, xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân, an  
ninh nhân dân; về kết hợp phát triển kinh tế - xã hội với tăng cường củng cố  
quốc phòng, an ninh và một số nội dung cơ bản về lịch sử nghệ thuật quân sự  
Việt Nam qua các thời kì.  
- Học thuyết Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về chiến tranh, quân đội  
và bảo vệ Tổ quốc mang tính cách mạng và khoa học sâu sắc. Đó là cơ sở lí luận  
để Đảng ta đề ra chủ trương, đường lối chiến lược xây dựng nền quốc phòng  
toàn dân, xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân và tiến hành chiến tranh nhân  
dân bảo vệ Tổ quốc. Nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay không  
chỉ bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ, vùng trời, vùng biển, hải đảo mà còn phải bảo vệ  
Đảng, bảo vệ chế độ, bảo vệ nền văn hóa dân tộc. Các quan điểm của Đảng về  
xây dựng nền quốc phòng toàn dân, xây dựng các lực lượng vũ trang nhân dân,  
tiến hành chiến tranh nhân dân đều có tính kế thừa và phát triển những truyền  
thống quân sự độc đáo của dân tộc, cả nước một lòng chung sức đánh giặc, lấy ít  
địch nhiều, lấy nhỏ chống lớn. Đó cũng chính là đặc trưng quân sự Việt Nam đã  
chiến thắng kẻ thù hung hãn nhất. Nghiên cứu đường lối quân sự của Đảng góp  
phần hình thành niềm tin khoa học, rèn luyện phẩm chất đạo đức cách mạng và  
lí tưởng cho sinh viên.  
II. NGHIÊN CỨU VỀ CÔNG TÁC QUỐC PHÒNG- AN NINH.  
- Nghiên cứu những vấn đề cơ bản về nhiệm vụ, nội dung công tác quốc  
phòng- an ninh của Đảng ta hiện nay, bao gồm: xây dựng lực lượng dân quân tự  
vệ, lực lượng dự bị động viên, tăng cường tiềm lực cơ sở vật chất, kĩ thuật quốc  
phòng, phòng chống chiến tranh công nghệ cao, đánh bại chiến lược “Diễn biến  
hòa bình”, bạo loạn lật đổ của các thề lực thù địch với cách mạng Việt Nam; một  
số vấn đề dân tộc, tôn giáo và đấu tranh phòng chống địch lợi dụng vấn đề dân  
tộc, tôn giáo chống phá cách mạng Việt Nam; xây dựng, bảo vệ chủ quyền lãnh  
thổ, chủ quyền biển đảo, an ninh quốc gia; đấu tranh phòng chống tội phạm và  
giữ gìn trật tự,, an toàn xã hội.  
- Nhà nước qui định nhiệm vụ quốc phòng, quân sự, an ninh cho các Bộ,  
ngành, cơ quan trung ương, địa phương và đơn vị cơ sở. Do vậy, nghiên cứu về  
công tác quốc phòng, an ninh thực chất là nghiên cứu văn bản quy phạm pháp  
luật của Nhà nước về bảo vệ Tổ quốc, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội và an ninh  
chính trị. Mọi công dân đều có trách nhiệm tham gia công tác quốc phòng, luyện  
tập quân sự, giữ gìn bảo vệ an ninh, trật tự an toàn xã hội, tăng cường tiềm lực  
2
quốc phòng toàn dân, an ninh nhân dân, phòng, chống có hiệu quả chiến lược “  
Diễn biến hòa bình”, bạo loạn lật đổ của các thế lực thù địch với cách mạng Việt  
Nam, kể cả việc phòng chống chiến tranh công nghệ cao trong tương lai. Nghiên  
cứu và thực hiện tốt công tác quốc phòng, an ninh để xây dựng lòng tin chiến  
thắng trước mọi âm mưu, thủ đoạn của kẻ thù đối với cách mạng Việt Nam.  
III. NGHIÊN CỨU VỀ QUÂN SỰ VÀ KĨ NĂNG QUÂN SỰ CẦN THIẾT.  
- Nghiên cứu các kiến thức, kĩ năng chiến thuật, kĩ thuật quân sự cần thiết  
như: những kiến thức cơ bản về bản đồ, địa hình quân sự, các phương tiện chỉ  
huy chiến thuật và chiến đấu; tính năng, tác dụng, cấu tạo, sử dụng, bảo quản  
các loại vũ khí bộ binh AK, CKC, RPD,B40, B41; tính năng, kĩ thuật sử dụng  
thuốc nổ; phòng chống vũ khí hạt nhân, hóa học, sinh học, vết thương chiến  
tranh và phương pháp xử lí, một số vấn đề điều lệnh đội ngũ và chiến thuật  
chiến đấu bộ binh.  
- Kiến thức về quân sự trong môn học là những kiến thức phổ thông, sinh  
viên cần quan tâm nghiên cứu đặc điểm, nguyên lí, tác dụng,…Hiểu rõ bản chất  
các nội dung kĩ thuật, chiến thuật bộ binh; về khả năng sát thương, với các  
phương pháp phòng tránh đơn giản, hiệu quả, trên cơ sở đó nghiên cứu các bài  
tập thực hành sát với thực tế, thành thạo các thao tác kĩ thuật, chiến thuật trong  
chiến đấu. Đồng thời có thể ứng dụng các kĩ thuật này khi tham gia dân quân, tự  
vệ theo qui định của pháp luật.  
Phần II  
PHƯƠNG PHÁP LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU  
I. CƠ SỞ PHƯƠNG PHÁP LUẬN.  
- Cơ sở phương pháp luận chung nhất của việc nghiên cứu giáo dục quốc  
phòng - an ninh là học thuyết Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, trong đó  
những quan điểm của các nhà kinh điển Mác – Lênin và của Chủ tịch Hồ Chí  
Minh về chiến tranh, quân đội, về xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân, về xây  
dựng nền quốc phòng toàn dân,…là nền tảng thế giới quan, nhận thức luận của  
sự nghiên cứu, vận dụng đường lối quân sự của Đảng và những vấn đề cơ bản  
khác của giáo dục quốc phòng – an ninh.  
Việc xác định học thuyết Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh là cơ sở  
phương pháp luận, đòi hỏi quá trình nghiên cứu, phát triển giáo dục quốc phòng  
– an ninh phải nắm vững và vận dụng đúng đắn các quan điểm tiếp cận khoa học  
sau đây:  
1. Quan điểm hệ thống: Đặt ra yêu cầu nghiên cứu, phát triển các nội dung của  
giáo dục quốc phòng – an ninh một cách toàn diện, tổng thể, trong mối quan hệ  
phát triển giữa các bộ phận, các vấn đề của môn học.  
2. Quan điểm lịch sử, logic: Trong nghiên cứu giáo dục quốc phòng – an ninh  
đòi hỏi phải nhìn thấy sự phát triển của đối tượng, vấn đề nghiên cứu theo thời  
gian, không gian và những điều kiện lịch sử cụ thể, để từ đó giúp ta phát hiện,  
3
khái quát, nhận thức đúng những qui luật, nguyên tắc của hoạt động quốc phòng,  
an ninh.  
3. Quan điểm thực tiễn: Chỉ ra phương hướng cho việc nghiên cứu giáo dục  
quốc phòng – an ninh là phải bám sát thực tiễn xây dựng quân đội và công an  
nhân dân, xây dựng nền quốc phòng toàn dân, phục vụ đắc lực cho sự nghiệp  
bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay.  
II. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.  
Với tư cách là bộ môn khoa học nằm trong hệ thống khoa học quân sự,  
phạm vi nghiên cứu của giáo dục quốc phòng – an ninh rất rộng, nội dung  
nghiên cứu đa dạng, được cấu trúc theo hệ thống từ thấp đến cao, từ đơn giản  
đến phức tạp luôn có sự kế thừa và phát triển. Vì vậy giáo dục quốc phòng – an  
ninh được tiếp cận nghiên cứu với nhiều cách thức, phù hợp với tính chất của  
từng nội dung và vấn đề nghiên cứu cụ thể.  
Trong nghiên cứu xây dựng, phát triển nội dung giáo dục quốc phòng – an  
ninh với tư cách là một bộ môn khoa học cần chú ý sử dụng kết hợp các phương  
pháp nghiên cứu khoa học.  
Trước hết cần chú ý sử dụng các phương pháp nghiên cứu lí thuyết như  
phân tích, tổng hợp, phân loại, hệ thống hóa, mô hình hóa, giả thuyết,…nhằm  
thu thập thông tin khoa học trên cơ sở nghiên cứu các văn bản, tài liệu về quốc  
phòng, an ninh, để rút ra các kết luận cần thiết, không ngừng bổ sung, phát triển  
làm phong phú nội dung giáo dục quốc phòng – an ninh.  
Cùng với các phương pháp nghiên cứu lí thuyết, cần nghiên cứu sử dụng  
các phương pháp nghiên cứu thực tiễn như quan sát, điều tra, khảo sát thực tế,  
nghiên cứu các sản phẩm quốc phòng, an ninh, tổng kết kinh nghiệm, thí  
nghiệm, thực nghiệm…nhằm tác động trực tiếp vào đối tượng trong thực tiễn, từ  
đó khái quát bản chất, quy luật của các hoạt động quốc phòng, an ninh; bổ sung  
làm phong phú nội dung cũng như kiểm định tính xác thực, tính đúng đắn của  
kiến thức giáo dục quốc phòng – an ninh.  
Trong nghiên cứu lĩnh hội các kiến thức, kĩ năng quốc phòng, an ninh.  
Cần sử dụng kết hợp các phương pháp dạy học lí thuyết và thực hành, nhằm  
đảm bảo cho người học vừa có nhận thức sâu sắc về đường lối, nghệ thuật quân  
sự, nắm chắc lí thuyết kĩ thuật và chiến thuật, vừa rèn luyện phát triển được các  
kĩ năng công tác quốc phòng, thuần thục các thao tác, hành động quân sự.  
Đổi mới phương pháp học giáo dục quốc phòng – an ninh theo hướng  
tăng cường vận dụng các phương pháp dạy học tiên tiến kết hợp với sử dụng các  
phương tiện kĩ thuật dạy học hiện đại. Trong quá trình học tập, nghiên cứu các  
vấn đề, các nội dung giáo dục quốc phòng – an ninh cần chú ý sử dụng các  
phương pháp tạo tính huống, nêu vấn đề, đối thoại, tranh luận sáng tạo; tăng  
cường thực hành, thực tập sát với thực tế chiến đấu, công tác quốc phòng; tăng  
cường tham quan thực tế, viết thu hoạch, tiểu luận; tăng cường sử dụng các  
phương tiện kĩ thuật, thiết bị quân sự hiện đại phục vụ các nội dung học tập; đẩy  
4
mạnh nghiên cứu, ứng dụng các thành tựu công nghệ thông tin nhằm nâng cao  
chất lượng học tập, nghiên cứu môn học Giáo dục quốc phòng – an ninh.  
Phần III  
GIỚI THIỆU VỀ MÔN HỌC GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG – AN NINH  
I. ĐẶC ĐIỂM MÔN HỌC.  
Là môn học được luật định, thể hiện rõ đường lối giáo dục của Đảng,  
được thể chế hóa bằng các văn bản quy phạm pháp luật của Nhà nước, nhằm  
giúp sinh viên thực hiện mục tiêu “ hình thành và bồi dưỡng nhân cách, phẩm  
chất và năng lực của công dân, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo  
vệ Tổ quốc”.  
- Kế tục và phát huy những kết quả thực hiện chương trình huấn luyện  
quân sự phổ thông (1961), giáo dục quốc phòng năm (1991), trong những năm  
qua, để đáp ứng yêu cầu bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn mới và phù hợp với qui  
chế giáo dục - đào tạo trình độ đại học, năm 2000 chương trình tiếp tục được sửa  
đổi, bổ sung; đến 2007 triển khai thực hiện nghị định của chínnh phủ về Giáo  
dục quốc phòng – an ninh, môn học giáo dục quốc phòng được lồng ghép nội  
dung an ninh thành môn Giáo dục quốc phòng- an ninh. Như vậy trong từng giai  
đoạn cách mạng, chương trình môn học giáo dục quốc phòng – an ninh đều có  
những đổi mới phục vụ cho sự nghiệp phát triển đất nước và công tác quốc  
phòng, an ninh trong từng thời kì, gắn kết chặt chẽ các mục tiêu giáo dục – đào  
tạo với quốc phòng – an ninh.  
- Giáo dục quốc phòng – an ninh là môn học bao gồm kiến thức khoa học  
xã hội, nhân văn, khoa học tự nhiên và khoa học kĩ thuật quân sự và thuộc nhóm  
các môn học chung, có tỉ lệ lí thuyết trên 70% chương trình môn học. Nội dung  
bao gồm kiến thức cơ bản về đường lối quốc phòng, quân sự của Đảng, công tác  
quản lí của nhà nước về quốc phòng, an ninh; về truyền thống đấu tranh chống  
ngoại xâm của dân tộc, về nghệ thuật quân sự Việt Nam; về chiến dịch “ Diễn  
biến hòa bình”, bạo loạn lật đổ của các thế lực thù địch đối với cách mạng Việt  
Nam và kĩ năng quân sự, an ninh cần thiết đáp ứng yêu cầu xây dựng, cũng cố  
nền quốc phòng toàn dân, an ninh nhân dân.  
- Giáo dục quốc phòng - an ninh góp phần xây dựng, rèn luyện ý thức tổ  
chức kỉ luật, tác phong khoa học ngay khi sinh viên đang học tập trong nhà  
trường và khi ra công tác. Giảng dạy và học tập có chất lượng môn học Giáo dục  
quốc phòng an ninh là góp phần đào tạo cho đất nước một đội ngũ cán bộ khoa  
học kĩ thuật, cán bộ quản lí, chuyên môn nghiệp vụ có ý thức, năng lực sẵn sàng  
tham gia thực hiện nhiệm vụ chiến lược bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ  
nghĩa trên mọi cương vị công tác.  
II. CHƯƠNG TRÌNH.  
Môn học Giáo dục quốc phòng, an ninh trình độ đại học, cao đẳng ban  
hành theo thong tư số: 31/2012/TT-BGDĐT ngày 12 tháng 9 năm 2012 của Bộ  
5
trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo. Chương trình được xây dựng trên cơ sở phát  
triển trình độ các cấp học dưới, bảo đảm liên thông, logic; thống nhất Giáo dục  
quốc phòng, an ninh trình độ cao đẳng, đại học một chương trình với số lượng  
kiến thức 8 tín chỉ. Mỗi học phần là những khối kiến thức tương đối độc lập, tiện  
cho sinh viên tích luỹ trong quá trình học tập. Kết cấu chương trình gồm ba phần  
chính:  
Phần 1: Quy định chung.  
Chương trình giáo dục quốc phòng, an ninh dùng cho sinh viên khối  
không chuyên ngành giáo dục quốc phòng, an ninh trình độ cao đẳng, đại học,  
loại hình đào tạo chính quy nhằm trang bị cho sinh viên khối kiến thức cơ bản  
về đường lối quân sự của Đảng, công tác quốc phòng, an ninh của Đảng và Nhà  
nước; những kỹ năng quân sự, an ninh cần thiết nhằm đáp ứng yêu cầu xây  
dựng, củng cố xây dựng lực lượng vũ trang, sẵn sang tham gia lực lượng dân  
quân tự vệ, dự bị động viên và làm nghĩa vụ quân sự, giữ gìn trật tự, an toàn xã  
hội, sẵn sàng bảo vệ tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Chương trình bao gồm  
3 học phần, thời lượng 8 tín chỉ.  
Phần 2: Nội dung chương trình.  
- Học phần I: Đường lối quân sự của Đảng, 3 tín chỉ.  
- Học phần II: Công tác quốc phòng – an ninh, 2 tín chỉ.  
- Học phhần III: Quân sự chung và chiến thuật và kĩ thuật bắn súng tiểu  
liên AK (CKC), 3 tín chỉ.  
Phần 3: Hướng dẫn thực hiện chương trình.  
Căn cứ vào quy chế đào tạo theo hệ thống tín chỉ hiện hành, các trường  
xây dựng chương trình chi tiết môn học phù hợp với quy trình, tiến trình đào tạo  
và hình thức tổ chức đào tạo theo học chế tín chỉ hay niên chế, học phần.  
Thời gian quy định trong chương trình không bao gồm thời gian kiểm tra,  
thi và tham quan. Các trường bố trí thời gian kiểm tra, thi, tham quan ngoài thời  
gian quy định trong chương trình, theo quy chế đào tạo hiện hành.  
III. CƠ SỞ VẬT CHẤT THIẾT BỊ DẠY HỌC.  
Cơ sở giáo dục phải đảm bảo đủ thiết bị dạy học tối thiểu môn học Giáo dục  
quốc phòng, an ninh theo quy định. Khi học thực hành các kĩ năng quân sự phải  
có sân tập, bãi tập, thao trường. Giáo trình Giáo dục quốc phòng, an ninh dùng  
cho các trường cao đẳng, đại học do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành là tài liệu  
nghiên cứu chính thức cho giảng viên, sinh viên.  
IV.TỔ CHỨC DẠY HỌC VÀ ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ HỌC TẬP.  
Tổ chức dạy học và đánh giá kết quả học tập môn học Giáo dục quốc  
phòng - an ninh theo quy chế giáo dục đào tạo hiện hành.  
Sinh viên có số lần kiểm tra cho mỗi học phần theo quy định, mỗi lần  
kiểm tra đạt 5 điểm trở lên và có đủ 80% thời gian có mặt nghe giảng lý thuyết  
6
trên lớp và thực hành tại thao trường sẽ được dự thi kết thúc học phần lần thứ  
nhất. Mỗi sinh viên phải dự thi đủ các học phần quy định trong chương trình.  
1. Đối với hình thức đào tạo theo niên chế:  
- Điểm tổng hợp đánh giá học phần tính theo thang điểm 10, bao gồm  
điểm kiểm tra thường xuyên, điểm kiểm tra định kỳ và điểm thi kết thúc học  
phần. Trong đó, điểm thi kết thúc học phần có tổng số không dưới 50% của  
điểm học phần. Điểm học phần phải đạt từ 5 trở lên và làm tròn đến một chữ số  
thập phân.  
- Kết quả học tập môn học Giáo dục quốc phòng – an ninh là điểm trung  
bình cộng của điểm các học phần, làm tròn đến một chữ số thập phân.  
2. Đối với hình thức đào tạo theo tín chỉ:  
- Điểm học phần là tổng điểm của tất cả các điểm đánh giá bộ phận của  
học phần sau khi nhân với trọng số tương ứng. Điểm học phần làm tròn đến một  
chữ số thập phân. Điểm đánh giá bộ phận và điểm thi kết thúc học phần được  
chấm theo thang điểm 10, làm tròn đến một chữ số thập phân.  
- Kết quả học tập môn học Giáo dục quốc phòng – an ninh là điểm trung  
bình chung tổng các điểm học phần, làm tròn đến một chữ số thập phân; không  
tính kết quả học tập môn học Giáo dục quốc phòng – an ninh theo điểm chữ.  
Sinh viên được cấp chứng chỉ Giáo dục quốc phòng – an ninh khi điểm  
trung bình chung môn học đạt từ 5 điểm trở lên và tại thời điểm cấp chứng chỉ,  
sinh viên không bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Chứng chỉ Giáo dục quốc  
phòng – an ninh là một trong những điều kiện xét tốt nghiệp cao đẳng, đại học.  
7
pdf 7 trang Thùy Anh 18500 Free
Download
Bạn đang xem tài liệu "Giáo trình Giáo dục quốc phòng và an ninh - Bài 1: Đối tượng , phương pháp nghiên cứu", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

  • pdfgiao_trinh_giao_duc_quoc_phong_va_an_ninh_bai_1_doi_tuong_ph.pdf