Bài giảng Chủ nghĩa xã hội khoa học - Chương 2: Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân

CHƯƠNG 2

SỨ MỆNH LỊCH SỬ CỦA GIAI CẤP CÔNG NHÂN

Bộ môn: Chủ nghĩa xã hội khoa

học Khoa: Lý luận Chính trị

Trường: Đại học Thương mại

1

NỘI DUNG

1. Quan điểm cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin về giai cấp công nhân

và sứ mệnh lịch sử thế giới của giai cấp công nhân

2. Giai cấp công nhân và việc thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp

công nhân hiện nay

3. Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam

2

1. Quan điểm cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin về giai cấp công nhân

và sứ mệnh lịch sử thế giới của giai cấp công nhân

1.1. Khái niệm giai cấp công nhân

1.1.1. Tiêu chí xác định giai cấp công nhân

1.1.2. Khái niệm giai cấp công nhân

1.2. Nội dung sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân

1.2.1. Nội dung

1.2.2. Đặc điểm sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân

1.3. Những điều kiện quy định sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân

1.3.1. Điều kiện khách quan

1.3.2. Điều kiện chủ quan

3

1.1. Khái niệm giai cấp công nhân

1.1.1. Tiêu chí xác định giai cấp công nhân

Về phương thức lao động, phương thức sản xuất:

• Công nhân là những người lao động trực tiếp hoặc gián tiếp vận hành

công cụ sản xuất có tính chất công nghiệp ngày càng hiện đại và tính xã

hội hóa ngày càng cao.

Về vị trí trong quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa:

• Công nhân không sở hữu tư liệu sản xuất,

• Phải bán sức lao động cho nhà tư bản,

• Bị nhà tư bản bóc lột giá trị thặng dư.

4

1.1.2. Khái niệm giai cấp công nhân

Hình thành và

phát triển cùng

với sự phát triển

của nền đại CN

Tập đoàn xã

hội ổn định

Đại diện cho

lực lượng sản

xuất tiên tiến

GCCN

I I

GCCN là

“con đẻ” của

NỀN ĐẠI

CN

Là lực lượng chủ

yếu trong tiến trình

quá độ lên CNXH

5

1.1.2. Khái niệm giai cấp công nhân

• GCCN không có, hoặc về cơ bản không có TLSX

Trong

CNTB

• Làm thuê cho GCTS

• Bị bóc lột giá trị thặng dư

• GCCN cùng nhân dân lao động làm chủ TLSX

Trong

CNXH

• Hợp tác lao động vì lợi ích chung của XH trong

đó có lợi ích của GCCN

6

1.2. Nội dung sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân

Xóa bỏ CNTB

Xây dựng

1.2.1. Nội

dung SMLS

của GCCN

Xóa bỏ chế độ

người bóc lột

người

thành công

CNXH,

CNCS

Giải phóng

GCCN và NDLĐ

7

1.2. Nội dung sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân

1.2.2. Đặc điểm sứ mệnh lịch sử của GCCN

b. Thực hiện SMLS của GCCN

a. SMLS của GCCN xuất

phát từ điều kiện KT - XH

của sản xuất mang tính xã

hội hóa.

là sự nghiệp CM của GC và

đông đảo quần chúng NDLĐ,

mưu cầu lợi ích cho đa số.

c. Sứ mệnh lịch sử của

GCCN là xóa bỏ triệt để

chế độ tư hữu về TLSX. ^D2

d. Mục tiêu cao nhất của

GCCN là giải phóng con người

D1

8

Slide 8

D1

CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM

DD, 3/2/2020

D2

PHÁT VẤN: TẠI SAO PHẢI XÓA BỎ TRIỆT ĐỂ CHẾ ĐỘ TƯ HỮU?

DD, 3/2/2020

1.3. Những điều kiện quy định sứ mệnh lịch của

của giai cấp công nhân

1.3.1. Điều kiện khách quan

1.3.2. Điều kiện chủ quan

9

1.3. Những điều kiện quy định sứ mệnh lịch của của giai cấp công nhân

1.3.1. Điều kiện khách quan

b. Do địa vị chính trị - xã hội

của GCCN

a. Do địa vị kinh tế của

GCCN

GCCN đại diện cho LLSX và

PTSX tiên tiến, hiện đại.

GCCN là giai cấp tiên tiến

GCCN có tinh thần cách mạng

triệt để

Lơi ích của GCCN >< trực tiếp với

lợi ích của GCTS

GCCN có tính tổ chức

kỷ luật cao

Sự phát triển của nền đại công

nghiệp TBCN tạo khả năng để

GCCN thực hiện thắng lợi SMLS

của mình

GCCN có bản chất quốc tế

10

1.3.2. Điều kiện chủ quan

a. Sự phát triển của bản thân GCCN về số lượng và chất lượng

b. Đảng Cộng sản là nhân tố chủ quan trọng nhất để GCCN

thực hiện thắng lợi SMLS của mình

c. Phải có sự liên minh giữa GCCN với GCND và các tầng lớp

lao động khác ^D10

11

Slide 11

D10

CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM (ĐÚNG - SAI) Điều kiện tiên quyết để thực hiện thắng lợi sứ mệnh lịch sử toàn thế giới

của GCCN là phải xây dựng (thiết lập) được khối liên minh công nhân - nông dân - trí thức.

DD, 3/2/2020

1.3.2. Điều kiện chủ quan

a. Sự phát triển của bản thân GCCN về số lượng và chất lượng

- Phát triển về quy mô (số lượng).

- Phát triển về chất lượng thể hiện ở: trình độ trưởng thành về

ý thức chính trị; năng lực và trình độ làm chủ về khoa học, công

nghệ; trình độ học vấn, tay nghề, chuyên môn, nghiệp vụ.

12

1.3.2. Điều kiện chủ quan

b. Đảng Cộng sản là nhân tố chủ quan quan trọng nhất để GCCN thực hiện

thắng lợi SMLS của mình

- Quy luật ra đời của Đảng Cộng sản: Theo Lênin, Đảng Cộng sản ra đời trên

cơ sở kết hợp giữa hai yếu tố: Chủ nghĩa Mác + phong trào công nhân

+

13

b. ĐCS là nhân tố chủ quan quan trọng nhất để GCCN thực hiện thắng lợi

SMLS của mình^D9

Mối quan hệ giữa ĐCS với

GCCN

- ĐCS là nhân tố đảm bảo cho GCCN

thực hiện thắng lợi SMLS của mình

- GCCN là cơ sở XH, là

nguồn bổ sung cho Đảng

ĐCS là lãnh tụ chính trị của GCCN

ĐCS là bộ tham mưu chiến đấu

của GCCN

ĐCS là đội tiền phong của GCCN

14

Slide 14

D9

CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM: ĐÚNG - SAI

DD, 3/2/2020

2. Giai cấp công nhân và việc thực hiện sứ mệnh lịch sử của

giai cấp công nhân hiện nay

2.1. Giai cấp công nhân hiện nay

2.2. Thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân công nhân

trên thế giới hiện nay

2.2.1. Về nội dung kinh tế - xã hội

2.2.2. Về nội dung chính trị xã hội

2.2.3. Về nội dung văn hóa, tư tưởng

15

2.1. Giai cấp công nhân hiện nay

Giai cấp công nhân hiện nay là những tập đoàn người

hoạt động sản xuất và dịch vụ bằng phương thức công nghiệp

tạo nên cơ sở vật chất cho sự tồn tại và phát triển của thế giới.

16

Điểm tương đồng và khác biệt giữa GCCN truyền thống và GCCN hiện nay

Điểm tương đồng

- Là LLSX hàng đầu của xã hội hiện đại, chủ thể của quá trình sản xuất công

nghiệp mang tính XHH ngày càng cao.

- Công nghiệp hóa vẫn là cơ sở khách quan để phát triển mạnh mẽ GCCN.

Sự phát triển của GCCN và sự phát triển của kinh tế có tỷ lệ thuận.

- Ở các nước TBCN hiện nay, GCCN vẫn bị GCTS bóc lột giá trị thặng dư.

- Phong trào cộng sản và công nhân ở nhiều nước vẫn là lực lượng đi đầu

trong các cuộc đấu tranh vì hòa bình, hợp tác và phát triển, vì dân sinh, dân

chủ, TBXH và CNXH.

17