Sự phát triển quan điểm về trí thức trong thời kỳ đổi mới của Đảng cộng sản Việt Nam
TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG
Nguyễn Đình Ninh
SỰ PHÁT TRIỂN QUAN ĐIỂM VỀ TRÍ THỨC
TRONG THỜI KỲ ĐỔI MỚI CỦA ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM
DEVELOPING VIEWPOINTS REGARDING INTELLECTUAL RESOURCE
TERMINOLOGY IN RENOVATION TIME OF VIETNAMESE COMMUNIST PARTY
NGUYỄN ĐÌNH NINH
TÓM TẮT: Những thành công trong quá trình đổi mới đất nước dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng
sản Việt Nam là sự khẳng định vững chắc tính đúng đắn của đường lối cách mạng Việt Nam. Bằng
sự chủ động, sáng tạo, nhạy bén trong vận dụng và phát triển hệ thống quan điểm, chủ trương và
đường lối lãnh đạo, Đảng Cộng sản Việt Nam đã quy tụ được mọi thành phần, lực lượng trong xã
hội tham gia tích cực và hiệu quả vào công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.
Trong đó, sự phát triển quan điểm về trí thức của Đảng đã tạo môi trường thuận lợi để đội ngũ trí
thức trở thành lực lượng góp phần quan trọng trong phát triển mọi mặt của đời sống xã hội.
Từ khóa: quan điểm về trí thức; quan điểm về trí thức trong thời kỳ đổi mới của Đảng Cộng sản
Việt Nam.
ABSTRACT: The successful achievements during the national renovation time under leadership by
Vietnamese Communist Party have been the strong confirmations towards the precision character
of Vietnamese Communist Party. With activeness, creativeness and intelligence in applying and
developing the overall systems of viewpoints, policies and leadership pathways, Vietnamese
Communist Party has accumulated all components and resources in the society in participating
actively and efficiently the constructing and protecting Vietnamese nation in the current situation.
At the same time, the developing viewpoints regarding ‘intellectual resource’ terminology in
Renovation time of Vietnamese Communist Party has brought in the convenient environment for
the intellectual resource to become one integral component in advancing all social aspects.
Key words: viewpoint of intellectual resource; viewpoints regarding intellectual resource terminology in
Renovation time of Vietnamese Communist Party.
hóa dân tộc. Câu nói nổi tiếng “Hiền tài là
nguyên khí quốc gia….” [8, tr.46] của Thân
Nhân Trung đã đi vào lịch sử và trở thành một
triết lý sâu sắc của dân tộc Việt Nam về vai trò
của trí thức nói riêng và nhân tài của quốc gia
nói chung. Cùng với triết lý trên, sự ra đời của
Quốc Tử giám từ thế kỷ XI vừa là sự khẳng
định, đồng thời là sự cụ thể hóa quan điểm coi
đào tạo con người, nâng cao dân trí là quốc
sách hàng đầu trong truyền thống trọng hiền tài
của dân tộc.
1. ĐẶT VẤN ĐỀ
Ngày nay, cùng với sự phát triển vượt bậc
của khoa học và công nghệ, nhân loại đang
bước vào nền kinh tế tri thức, vai trò quan trọng
của lực lượng trí thức lại càng được khẳng
định. Việt Nam là một trong những dân tộc có
truyền thống hiếu học, cần cù và sáng tạo.
Trong suốt chiều dài lịch sử của dân tộc, đất
nước và con người Việt Nam luôn không
ngừng vươn lên để nắm bắt những tri thức mới,
góp phần thúc đẩy sự phát triển đời sống và văn
7
TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG
Số 26, Tháng 03 - 2021
Trong thời đại Hồ Chí Minh, truyền thống
hiếu học, tôn sư trọng đạo, tôn trọng trí thức,
trọng dụng nhân tài tiếp tục được phát huy. Chủ
tịch Hồ Chí Minh đã từng nói: “Trí thức là vốn
quý của dân tộc” [9, tr.84], “đó là đội quân chủ
lực trong công cuộc xây dựng thắng lợi Chủ
nghĩa xã hội ở nước ta” [10, tr.617]. Tiếp tục
kế thừa và phát triển tư tưởng của Hồ Chí Minh
về trí thức, cùng với việc đúc kết kinh nghiệm
trong thực tiễn lãnh đạo cách mạng và xuất
phát từ yêu cầu của sự phát triển xã hội trong
công cuộc đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa,
hiện đại hóa đất nước, quan điểm của Đảng
Cộng sản Việt Nam về vấn đề lực lượng trí
thức ngày càng rõ ràng và sâu sắc.
đó, trong quan điểm của Đảng, trí thức có vai
trò ngày càng quan trọng trong công nghiệp
hóa, hiện đại hóa đất nước, là lực lượng cần
thiết, quan trọng để rút ngắn quá trình công
nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Trong quan
điểm sử dụng, phát huy lực lượng trí thức,
Đảng xác định: “phát huy tìm tòi, sáng tạo trong
nghiên cứu, đồng thời đề cao trách nhiệm xã
hội của những người làm công tác khoa học và
công nghệ đối với đất nước” [2, tr.106]. Kế
thừa quan điểm trên và từ yêu cầu công cuộc
đổi mới, tại Hội nghị Trung ương II, khóa VIII,
Đảng đã có Nghị quyết số 02-NQ/HNTW ngày
24-12-1996 về “định hướng chiến lược phát
triển giáo dục - đào tạo và chiến lược phát
triển khoa học và công nghệ trong thời kỳ công
nghiệp hóa và nhiệm vụ đến năm 2000”. Trong
đó, Đảng ta xác định mục tiêu và nhiệm vụ cụ
thể là cùng với giáo dục và đào tạo, “khoa học
công nghệ là quốc sách hàng đầu”. Tiếp tục yêu
cầu phát triển, phát huy trí thức, Đại hội Đảng
IX đặt vấn đề: “thực hiện tốt chính sách bảo hộ
sở hữu trí tuệ, đãi ngộ đặc biệt đối với nhà khoa
học có công trình nghiên cứu xuất sắc”… Có thể
thấy, xuyên suốt trong các văn kiện của Đảng,
nhất là khi đất nước bước vào đổi mới, quan
điểm của Đảng về vai trò, nhiệm vụ của lực
lượng trí thức, việc sử dụng, đào tạo đội ngũ trí
thức phục vụ sự nghiệp cách mạng của Đảng
ngày càng khoa học, toàn diện và sâu sắc hơn.
Đặc biệt, trong nhiệm kỳ Đại hội X, Đảng
2. NỘI DUNG
2.1. Sự phát triển quan điểm về trí thức của
Đảng Cộng sản Việt Nam trong thời kỳ đổi mới
Trong Văn kiện Đại hội VI, đại hội đổi
mới của Đảng, khi nói về lực lượng trí thức,
Nghị quyết đã viết: “Đối với trí thức, điều quan
trọng nhất là bảo đảm quyền tự do sáng tạo.
Đánh giá đúng năng lực và tạo điều kiện cho
năng lực được sử dụng đúng và phát triển. Phá
bỏ những quan niệm hẹp hòi, không thấy tầng
lớp trí thức ngày nay là những người lao động
xã hội chủ nghĩa, được Đảng giáo dục và lãnh
đạo, ngày càng gắn bó chặt chẽ với công nhân,
nông dân” [4, tr.449]. Tiếp tục phát triển những
quan điểm, đường lối trên về lực lượng trí thức,
từ Đại hội Đảng VII, Đảng ta đặc biệt chú ý
đến đào tạo, xây dựng, phát triển và phát huy
lực lượng trí thức. Văn kiện Đại hội Đảng VII
xác định:“mục tiêu giáo dục và đào tạo nhằm
nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng
nhân tài, hình thành đội ngũ lao động có tri
thức và có tay nghề, có năng lực thực hành, tự
chủ, năng động và sáng tạo, có đạo đức cách
mạng, tinh thần yêu nước, yêu chủ nghĩa xã
hội” [1, tr.81] và đặt ra yêu cầu phải “coi phát
triển giáo dục và đào tạo, khoa học và công
nghệ là nền tảng và động lực của sự nghiệp
công nghiệp hóa, hiện đại hóa” [3, tr.91]. Theo
ta đã có nghị quyết riêng về vấn đề trí thức tại
Hội nghị Trung ương VII, Nghị quyết số 27-
NQ/TW về xây dựng đội ngũ trí thức trong thời
kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất
nước. Trong đó, Đảng ta đã đưa ra quan điểm
khá toàn diện và sâu sắc về vị trí, vai trò của
lực lượng trí thức, đồng thời có quan điểm cụ
thể về nhiệm vụ xây dựng, đào tạo, sử dụng,
phát huy tiềm năng của đội ngũ trí thức, Nghị
quyết nhấn mạnh: “trí thức Việt Nam là lực
lượng sáng tạo đặc biệt quan trọng trong tiến
trình đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa
8
TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG
Nguyễn Đình Ninh
đất nước và hội nhập quốc tế, xây dựng nền
kinh tế tri thức phát triển và nền văn hóa Việt
Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc. Xây
dựng đội ngũ trí thức vững mạnh là trực tiếp
nâng tầm trí tuệ của dân tộc, sức mạnh của đất
nước, nâng cao năng lực lãnh đạo của Đảng và
chất lượng hoạt động của hệ thống chính trị.
Đầu tư xây dựng đội ngũ trí thức là đầu tư cho
phát triển bền vững” [5, tr.91]. Như vậy, Nghị
quyết Hội nghị Trung ương VII là một bước
tiến quan trọng trong nhận thức của Đảng về
đội ngũ trí thức. Nội dung Nghị quyết cho thấy
nhận thức của Đảng về đội ngũ trí thức đã có
bước phát triển lớn, thể hiện tính khách quan và
toàn diện. Trong đó, các vấn đề như trí thức là
gì? Vai trò của lực lượng trí thức với xã hội và
với sự nghiệp cách mạng của Đảng, đặc điểm
của trí thức, mối quan hệ của trí thức với các
lực lượng xã hội khác, quan điểm về đào tạo,
sử dụng và phát huy vai trò của lực lượng trí
thức cơ bản được giải quyết.
tiêu, quan điểm, nhiệm vụ và giải pháp xây
dựng đội ngũ trí thức. Về thành phần, việc xác
định lực lượng trí thức là những ai, có ý nghĩa
quan trọng đến công tác tổ chức, lãnh đạo lực
lượng trí thức. Xuyên suốt trong tư tưởng của
Đảng thì lực lượng trí thức là những người hoạt
động trong các lĩnh vực khoa học kỹ thuật, lao
động trí óc, có chuyên môn sâu, xuất thân từ
mọi thành phần, tầng lớp trong xã hội và hoạt
động trong mọi lĩnh vực, ngành nghề. Ngay từ
Đại hội Đảng II đã thể hiện nhất quán quan
điểm này, họ là những nhà khoa học tự nhiên
và khoa học xã hội, các viện sĩ, giáo sư, phó
giáo sư, tiến sĩ, thạc sĩ, cử nhân, kỹ sư, kiến
trúc sư, kỹ thuật viên, thầy giáo, thầy thuốc,
luật sư, nghệ sĩ, họa sĩ, nhạc sĩ, nhà điêu khắc,
nhà ngôn ngữ, nhà toán học, nhà hóa học, nhà
vật lý học, nhà văn, nhà thơ, nhà thiết kế, một
bộ phận lớn công chức, viên chức, các nhà sáng
chế, phát minh, sáng tác, sáng tạo… Hội nghị
Trung ương X tiếp tục khẳng định trí thức là
“những người lao động trí óc…” là bước kế
thừa tư tưởng về trí thức trong lịch sử của
Đảng. Đây là một quan điểm phù hợp với trình
độ và giai đoạn phát triển của Việt Nam hiện
nay, thuận lợi cho việc tập hợp, tổ chức và phát
huy sức mạnh của những người có trình độ
trong xã hội. Đồng thời, là một đặc trưng của
trí thức xã hội chủ nghĩa, mà theo V.I.Lê-nin,
“tôi dùng chữ trí thức, giới trí thức, để dịch
những danh từ Đức Literat, Literatentum là
những danh từ có nghĩa bao hàm không chỉ các
nhà trước tác mà thôi, mà còn bao hàm tất cả
mọi người có học thức, các đại biểu của lao
động trí óc…” [11, tr.372]. Về đặc điểm, lực
lượng trí thức Việt Nam trong quan niệm của
Đảng tuy có sự khác nhau về trình độ, cơ cấu
nghề nghiệp, về số lượng và chất lượng nhưng
dù trong hoàn cảnh nào, họ cũng đều là lực
lượng đại diện cho trí tuệ của nhân dân và dân
tộc, cho trình độ lao động phức tạp, lao động
sáng tạo và là một trong những động lực quan
trọng nhất thúc đẩy sự phát triển, sự phồn vinh
2.2. Nội dung cơ bản trong quan điểm về trí
thức tại Nghị quyết số 27-NQ/TW về xây
dựng đội ngũ trí thức trong thời kỳ đẩy mạnh
công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.
Trước hết, về quan niệm trí thức, Nghị
quyết Hội nghị Trung ương VII đã đề cập đến
những đặc trưng và tiêu chí cơ bản nhất của trí
thức Việt Nam hiện nay thông qua khái niệm trí
thức là “những người lao động trí óc, có trình
độ học vấn cao về lĩnh vực chuyên môn nhất
định, có năng lực tư duy độc lập, sáng tạo,
truyền bá và làm giàu tri thức, tạo ra những
sản phẩm tinh thần và vật chất có giá trị đối
với xã hội”. Trí thức là vấn đề rộng lớn, không
chỉ gắn liền với lịch sử đất nước mà còn gắn
liền với mọi mặt đời sống xã hội. Quan niệm
trên cho thấy cái nhìn toàn diện, phù hợp với
trình độ hiện nay của đất nước cũng như của
khu vực và thế giới. Nghị quyết tập trung một
số nội dung chính là khẳng định quan điểm của
Đảng về vấn đề trí thức, xác định một số đặc
điểm cơ bản làm cơ sở cho việc đề xuất mục
9
TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG
Số 26, Tháng 03 - 2021
của đất nước. Về vai trò, ngay phần đầu Nghị
quyết đã nêu rõ vị trí, vai trò của lực lượng trí
thức với sự phát triển của đất nước, đó là:
“Mục tiêu sớm đưa đất nước ta ra khỏi tình
trạng kém phát triển, cơ bản trở thành một
nước công nghiệp theo hướng hiện đại vào năm
2020 đòi hỏi phải lựa chọn con đường rút
ngắn, phát huy đến mức cao nhất mọi nguồn
lực, tiềm năng trí tuệ của dân tộc, đặc biệt là
năng lực sáng tạo của đội ngũ trí thức” [11,
tr.81]. Thực tiễn đã cho thấy, trong mọi thời
đại, đội ngũ trí thức là lực lượng nòng cốt trong
sáng tạo và truyền bá tri thức. Trong xã hội
hiện đại ngày nay, lực lượng trí thức càng trở
thành nguồn lực đặc biệt quan trọng trong
chiến lược phát triển, tạo nên sức mạnh của
mỗi dân tộc, mỗi quốc gia. Đối với Việt Nam,
phát huy vai trò lực lượng trí thức là nhân tố
quan trọng quyết định thắng lợi sự nghiệp đổi
mới của đất nước. Nghị quyết xác định rõ ba
quan điểm chỉ đạo. Một là, trí thức Việt Nam là
lực lượng lao động sáng tạo đặc biệt quan trọng
trong tiến trình đẩy mạnh công nghiệp hóa,
hiện đại hóa đất nước và hội nhập quốc tế, xây
dựng kinh tế tri thức, phát triển nền văn hóa
Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.
Xây dựng đội ngũ trí thức vững mạnh là trực
tiếp nâng tầm trí tuệ của dân tộc, sức mạnh của
đất nước, nâng cao năng lực lãnh đạo của Đảng
và chất lượng hoạt động của hệ thống chính trị.
Đầu tư xây dựng đội ngũ trí thức là đầu tư cho
phát triển bền vững. Hai là, xây dựng đội ngũ
trí thức là trách nhiệm chung của toàn xã hội,
của cả hệ thống chính trị, trong đó trách nhiệm
của Đảng và Nhà nước giữ vai trò quyết định.
Trí thức có vinh dự và bổn phận trước Tổ quốc
và dân tộc, không ngừng phấn đấu nâng cao
phẩm chất chính trị, đạo đức, năng lực chuyên
môn, đóng góp nhiều nhất cho sự phát triển của
đất nước và bảo vệ Tổ quốc. Ba là, thực hành
dân chủ, tôn trọng và phát huy tự do tư tưởng
trong hoạt động nghiên cứu, sáng tạo của trí
thức vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội
công bằng, dân chủ, văn minh. Tạo môi trường
và điều kiện thuận lợi cho hoạt động nghề
nghiệp của lực lượng trí thức. Trọng dụng lực
lượng trí thức trên cơ sở đánh giá đúng phẩm
chất, năng lực và kết quả cống hiến, có chính
sách đặc biệt với nhân tài của đất nước.
Nghị quyết đã thẳng thắn nhìn nhận một số
những hạn chế, yếu kém của đội ngũ trí thức và
những hạn chế, khuyết điểm của công tác xây
dựng đội ngũ trí thức của Đảng, Nhà nước mà
chủ yếu là do nguyên nhân chủ quan như sự yếu
kém của một số cấp ủy Đảng, chính quyền, sự
thiếu đồng bộ của hành lang pháp lý, những định
kiến… là những lực cản lớn đối với sự phát triển
của trí thức và gây hạn chế vai trò của họ tới
phát triển và tiến bộ xã hội.
Sự phát triển tư duy lý luận của Đảng về
vấn đề trí thức quan hệ biện chứng với tiến
trình cách mạng của dân tộc. Từ Hội nghị
Trung ương VII (khóa X), các vấn đề liên quan
đến ưu tiên phát triển, bảo vệ và tạo môi trường,
điều kiện thuận lợi để lực lượng trí thức phát
triển và cống hiến tài năng đã ngày càng cởi
mở. Ngày càng có nhiều trí thức cùng các công
trình khoa học tầm cỡ, có vai trò đặc biệt quan
trọng trong phát triển các mặt của đời sống xã
hội. Nghị quyết Trung ương VII cho thấy sự
sáng suốt, kịp thời trong công tác lãnh đạo của
Đảng trước yêu cầu của thực tiễn, đang ngày
càng đi sâu vào đời sống xã hội và được thực
tiễn cách mạng khẳng định là một khâu đột phá
quan trọng trong hệ thống chủ trương, chính
sách của Đảng giai đoạn hiện nay. Tổng kết 30
năm đổi mới đất nước và 5 năm thực hiện
Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ
quá độ lên chủ nghĩa xã hội (bổ sung, phát triển
năm 2011) và chiến lược phát triển kinh tế - xã
hội 2011-2020, tầm quan trọng của vấn đề trí
thức đối với sự phát triển của đất nước tiếp tục
được Đại hội XII khẳng định: “Xây dựng đội
ngũ trí thức ngày càng lớn mạnh, có chất lượng
cao, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước. Tôn
trọng và phát huy tự do tư tưởng trong hoạt
10
TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG
Nguyễn Đình Ninh
động nghiên cứu, sáng tạo. Trọng dụng trí thức
trên cơ sở đánh giá đúng phẩm chất, năng lực
và kết quả cống hiến. Bảo vệ quyền sở hữu trí
tuệ, đãi ngộ và tôn vinh xứng đáng những cống
hiến của trí thức. Có cơ chế, chính sách đặc
biệt để thu hút nhân tài đất nước. Coi trọng vai
trò tư vấn, phản biện, giám định xã hội của các
cơ quan nghiên cứu khoa học trong việc hoạch
định đường lối, chủ trương của Đảng, chính
sách, pháp luật của Nhà nước và các dự án
phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội” [7, tr.161-162].
Sự phát triển của kinh tế tri thức ngày nay
thức trong Nghị quyết Trung ương VII thực sự
là tiền đề, là định hướng quan trọng để Đại hội
đại biểu toàn quốc lần thứ XI tiếp tục khẳng
định: “Đặc biệt coi trọng phát triển đội ngũ
cán bộ lãnh đạo, quản lý giỏi, đội ngũ chuyên
gia, quản trị doanh nghiệp giỏi, lao động lành
nghề và cán bộ khoa học, công nghệ đầu đàn.
Đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu đa
dạng, đa tầng của công nghệ và trình độ phát
triển của các lĩnh vực, ngành nghề” [6, tr.130].
Điều đó cũng được thể hiện rõ trong cương lĩnh
cũng như trong Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn
quốc lần thứ XII của Đảng, rằng: “Nhà nước ta
là nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của
nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân. Tất cả
quyền lực Nhà nước thuộc về nhân dân mà nền
tảng là liên minh giữa giai cấp công nhân với
giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức, do Đảng
Cộng sản Việt Nam lãnh đạo. Đổi mới căn bản
và toàn diện giáo dục, đào tạo, nâng cao chất
lượng nguồn nhân lực; đẩy mạnh phát triển,
ứng dụng khoa học - công nghệ; phát huy vai
trò quốc sách hàng đầu của giáo dục - đào tạo,
khoa học và công nghệ đối với sự nghiệp đổi
mới và phát triển đất nước” [6, tr.85].
đang chuyển các nền kinh tế từ dựa vào tài
nguyên và lao động là chính sang nền kinh tế
dựa vào trí tuệ, con người ngày càng trở thành
yếu tố quan trọng nhất. Hiện nay, Việt Nam là
một trong những quốc gia vẫn đang trong quá
trình chuyển đổi từ nền kinh tế nông nghiệp,
nền kinh tế chủ yếu dựa vào sức lao động, tài
nguyên thô sang nền kinh tế công nghiệp phát
triển. Mặc dù, đất nước đã ra khỏi tình trạng
kém phát triển, nhưng sự nghiệp phát triển kinh
tế, xã hội, văn hóa của đất nước, theo định
hướng xã hội chủ nghĩa đang ngày càng đòi hỏi
phải sử dụng, phát huy hiệu quả trí tuệ của tầng
lớp trí thức. Nếu Đảng và Nhà nước ta có chính
sách hợp lý, khoa học thì chúng ta sẽ phát huy
tốt tiềm năng của lực lượng trí thức, sớm đạt
được mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội dân
chủ, công bằng, văn minh. Với tư duy đổi mới,
nhìn thẳng vào sự thật, nói rõ và nói đúng sự
thật, từ quan điểm, đường lối chính sách và sự
đánh giá của Đảng tại Hội nghị Trung ương VII
(khóa X) về mặt lý luận đối với trí thức cùng
với những đánh giá về thành tựu, hạn chế, yếu
kém, những nguyên nhân chủ quan và khách
quan dẫn đến những thành tựu hạn chế đó trong
công tác trí thức của Đảng, những giải pháp
xây dựng và phát triển lực lượng trí thức mà
Nghị quyết Trung ương VII đưa ra là một bước
tiến quan trọng về mặt lý luận và thực tiễn
trong việc giải quyết vấn đề trí thức. Những
vấn đề lý luận và thực tiễn trên về lực lượng trí
3. KẾT LUẬN
Có thể nói, từ những quan điểm nhiệm vụ
và giải pháp trong công tác lãnh đạo của Đảng
về trí thức tại Hội nghị Trung ương VII và các
văn kiện tiếp theo, đến nay Đảng và Nhà nước
đã hiện thực hóa thành nhiều giải pháp cụ thể
trên cơ sở đi sâu nắm bắt suy nghĩ, tâm tư,
tình cảm, nguyện vọng của lực lượng trí thức
nhằm khai thác mặt mạnh của đội ngũ trí thức.
Từng bước đặt đội ngũ trí thức vào đúng vị trí,
sở trường để họ có thể phát huy được năng lực
tối đa, tạo ra những đóng góp lớn nhất. Đảng
và Nhà nước thực hiện dân chủ ngày càng
rộng rãi, chân thành đối với trí thức, sẵn sàng
lắng nghe và xem xét thấu đáo những ý kiến
mang tính phản biện của trí thức. Các chủ
trương của Đảng đã được Nhà nước cụ thể hóa
thông qua hệ thống pháp luật hiện hành, thể
11
TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG
Số 26, Tháng 03 - 2021
hiện trong nhiều bộ luật như Bộ Luật Lao
động, Luật Sở hữu trí tuệ, Luật Khoa học và
Công nghệ, Luật Giáo dục... Qua đó, các vấn
đề liên quan đến ưu tiên phát triển, bảo vệ và
tạo môi trường, điều kiện thuận lợi để lực
lượng trí thức phát triển và cống hiến tài năng
đã ngày càng rộng mở. Ngày càng có nhiều trí
thức cùng các công trình khoa học, có vai trò
đặc biệt quan trọng trong phát triển các mặt
của đời sống xã hội. Nghị quyết Trung ương
VII đang ngày càng đi sâu vào đời sống xã hội
và được thực tiễn cách mạng khẳng định là
một khâu đột phá quan trọng trong hệ thống
chủ trương, chính sách của Đảng thời kỳ đổi
mới. Con người với tư cách là chủ thể xã hội,
đồng thời là chủ thể một loại tài nguyên đặc
biệt, đó là năng lực sáng tạo. Phát triển đội
ngũ trí thức là một biện pháp cơ bản, có ý
nghĩa quyết định trực tiếp nhằm tăng cường
khai thác, nâng cao hiệu quả sử dụng lao động
quốc gia. Đồng thời, xây dựng đội ngũ trí thức
Việt Nam trong thời kỳ mới với một quan
điểm đúng đắn, sáng suốt về việc sử dụng con
người, sử dụng trí thức sẽ góp phần quan trọng
vào xây dựng và phát triển đất nước. Đây là
vấn đề có tính quy luật của mọi quốc gia, có ý
nghĩa đặc biệt quan trọng đối với những nước
đang ở quá trình phát triển như Việt Nam.
Quán triệt và thực hiện thành công Nghị quyết
của Hội nghị Trung ương VII, cần tiếp tục coi
xây dựng, phát triển đội ngũ trí thức vừa là
một giải pháp đột phá, đồng thời là mục tiêu
quan trọng của các chính sách, chiến lược,
chương trình và kế hoạch phát triển kinh tế -
xã hội Việt Nam trong thời kỳ đổi mới.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] Đảng Cộng sản Việt Nam (1991), Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ VII, Nxb Chính
trị Quốc gia, Hà Nội.
[2] Đảng Cộng sản Việt Nam (1996), Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ VIII, Nxb Chính
trị Quốc gia, Hà Nội.
[3] Đảng Cộng sản Việt Nam (2001), Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ IX, Nxb Chính
trị Quốc gia, Hà Nội.
[4] Đảng Cộng sản Việt Nam (2005), Toàn tập, tập 47, Văn kiện Đảng toàn tập, Nxb Chính trị
Quốc gia, Hà Nội.
[5] Đảng Cộng sản Việt Nam (2008), Văn kiện Hội nghị lần thứ VII Ban Chấp hành Trung ương
khóa X, Nxb Chính trị Quốc gia - Sự thật, Hà Nội.
[6] Đảng Cộng sản Việt Nam (2011), Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XI, Nxb Chính
trị Quốc gia - Sự thật, Hà Nội.
[7] Đảng Cộng sản Việt Nam (2016), Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XII, Văn phòng
Trung ương Đảng, Hà Nội.
[8] Hội khoa học lịch sử Việt Nam (2013), Thân Nhân Trung “Hiền tài là nguyên khí quốc gia”,
Nxb Chính trị Quốc gia - Sự thật, Hà Nội.
[9] Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 5, Nxb Chính trị Quốc gia - Sự thật, Hà Nội.
[10] Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 15, Nxb Chính trị Quốc gia - Sự thật, Hà Nội.
[11] V.I.Lê-nin (2005), Toàn tập, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội.
Ngày nhận bài: 01-3-2021. Ngày biên tập xong: 12-3-2021. Duyệt đăng: 25-3-2021
12
6 trang
19520
Free
Bạn đang xem tài liệu "Sự phát triển quan điểm về trí thức trong thời kỳ đổi mới của Đảng cộng sản Việt Nam", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- su_phat_trien_quan_diem_ve_tri_thuc_trong_thoi_ky_doi_moi_cu.pdf
