Những luận điểm cơ bản trong tác phẩm “Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên Chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam” của Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng

Download

TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG

Nguyễn Xuân Tế

NHỮNG LUẬN ĐIỂM CƠ BẢN TRONG TÁC PHẨM

“MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ CHỦ NGHĨA XÃ HỘI

VÀ CON ĐƯỜNG ĐI LÊN CHỦ NGHĨA XÃ HỘI Ở VIỆT NAM”

CỦA TỔNG BÍ THƯ NGUYỄN PHÚ TRỌNG

BASIC THEORETICAL POINTS IN THE SECRETARY-GENERAL NGUYEN PHU

TRONG'S WORK “SOME THEORETICAL AND PRACTICAL ISSUES OF SOCIALISM

AND THE WAY GOING TO SOCIALISM IN VIETNAM

NGUYỄN XUÂN TẾ^

TÓM TẮT: Bài viết hệ thống các luận điểm cơ bản trong tác phẩm quan trọng của Tổng Bí thư

Nguyễn Phú Trọng. Tổng Bí thư khẳng định mạnh mẽ ý chí của toàn Đảng, toàn dân tiếp tục hành

trình và vững bước đi trên con đường xây dựng chủ nghĩa xã hội mà Đảng, Bác Hồ và nhân dân ta

đã lựa chọn.

Từ khóa: luận điểm cơ bản; con đường xây dựng chủ nghĩa xã hội; thực tiễn đất nước Việt Nam.

ABSTRACT: This article systemizes basic theoretical points in an important work written by

Secretary-General Nguyen Phu Trong. Secretary-General Nguyen Phu Trong strongly asserted the

whole Party’s will, the whole population are continuing the journey and firmly going on the way of

building socialism which our Party, Uncle Ho and people chose.

Key words: basic theoretical point; the way of building socialism; practice of Vietnam.

đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam. Trong bài

viết này, chúng tôi nêu một số luận điểm cơ

bản trong tác phẩm quan trọng của Tổng Bí thư

Nguyễn Phú Trọng.

1. ĐẶT VẤN ĐỀ

Trong niềm tự hào và xúc động kỷ niệm

130 năm Ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh

vĩ đại, tác phẩm “Một số vấn đề lý luận và thực

tiễn về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên

chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam” của Giáo sư,

Tiến sĩ Nguyễn Phú Trọng, Tổng Bí thư Ban

Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt

Nam như một thông điệp khẳng định mạnh mẽ

ý chí của toàn Đảng, toàn dân tiếp tục hành

trình và vững bước trên con đường mà Đảng,

Bác Hồ và nhân dân ta đã lựa chọn. Bằng tất cả

tình cảm và lòng nhiệt huyết của mình, với tầm

cao trí tuệ và bản lĩnh cách mạng trong phân

tích lý luận và thực tiễn, Tổng Bí thư đã củng

cố vững chắc thêm cho người đọc nhận thức

chính trị và niềm tin khoa học vào con đường

2. NỘI DUNG

2.1. Đi lên chủ nghĩa xã hội là khát vọng của

nhân dân ta, là sự lựa chọn đúng đắn của

Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ

Chí Minh, phù hợp với xu thế phát triển của

lịch sử

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã đặt ra

câu hỏi lớn: chủ nghĩa xã hội là gì, đi lên chủ

nghĩa xã hội bằng cách nào và đã nói lên tình

cảm, trách nhiệm của Đảng ta luôn trăn trở, suy

nghĩ, tìm tòi, lựa chọn để từng bước hoàn thiện

đường lối, quan điểm và tổ chức thực hiện, làm

^PGS.TS.GVCC. Tổng Biên tập Tạp chí Khoa học, nguyenxuante@yahoo.com, Mã số: TCKH28-15-2021

TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG

Số 28, Tháng 7 - 2021

sao để vừa theo đúng quy luật chung, vừa phù

hợp với điều kiện cụ thể của nước ta.

Cộng sản Việt Nam luôn luôn kiên trì lý tưởng:

chủ nghĩa xã hội là mục tiêu, lý tưởng của

Đảng Cộng sản và nhân dân Việt Nam; đi lên

chủ nghĩa xã hội là yêu cầu khách quan, là con

đường tất yếu của cách mạng Việt Nam. Tại

Đại hội toàn quốc lần thứ XI của Đảng (tháng

01-2011) trong Cương lĩnh xây dựng đất nước

trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (bổ

sung, phát triển năm 2011), Đảng ta khẳng

định: “Đi lên chủ nghĩa xã hội là khát vọng của

nhân dân ta, là sự lựa chọn đúng đắn của Đảng

Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh,

phù hợp với xu thế phát triển của lịch sử”.

Chủ nghĩa xã hội là gì? qua lý giải của

Tổng Bí thư đã cho ta thấy rõ nhận thức tổng

quát: xã hội chủ nghĩa mà nhân dân Việt Nam

đang phấn đấu xây dựng là một xã hội dân

giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn

minh; do nhân dân làm chủ; có nền kinh tế phát

triển cao, dựa trên lực lượng sản xuất hiện đại

và quan hệ sản xuất tiến bộ phù hợp; có nền

văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; con

người có cuộc sống ấm no, tự do, hạnh phúc, có

điều kiện phát triển toàn diện; các dân tộc trong

cộng đồng Việt Nam bình đẳng, đoàn kết, tôn

trọng và giúp đỡ nhau cùng phát triển; có Nhà

nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân

dân, do nhân dân, vì nhân dân do Đảng Cộng

sản lãnh đạo; có quan hệ hữu nghị và hợp tác

với các nước trên thế giới.

Tâm huyết biết bao thể hiện trong từng câu

chữ của Tổng Bí thư: “Chúng ta cần một xã hội

mà trong đó sự phát triển thực sự vì con người,

chứ không phải vì lợi nhuận mà bóc lột và chà

đạp lên phẩm giá con người. Chúng ta cần sự

phát triển về kinh tế đi đôi với tiến bộ và công

bằng xã hội chứ không phải gia tăng khoảng

cách giàu nghèo và bất bình đẳng xã hội.

Chúng ta cần một xã hội nhân ái, đoàn kết,

tương trợ lẫn nhau, hướng tới các giá trị tiến

bộ, nhân văn, chứ không phải cạnh tranh bất

công, "cá lớn nuốt cá bé" vì lợi ích vị kỷ của

một số ít cá nhân và các phe nhóm. Chúng ta

cần sự phát triển bền vững, hài hòa với thiên

nhiên để bảo đảm môi trường sống trong lành

cho các thế hệ hiện tại và tương lai, chứ không

phải để khai thác, chiếm đoạt tài nguyên, tiêu

dùng vật chất vô hạn độ và hủy hoại môi trường.

Và chúng ta cần một hệ thống chính trị mà quyền

lực thực sự thuộc về nhân dân, do nhân dân và

phục vụ lợi ích của nhân dân, chứ không phải

chỉ cho một thiểu số giàu có” [2, tr.2]. Tổng Bí

thư khẳng định: “… Những mong ước tốt đẹp

đó chính là những giá trị đích thực của chủ

nghĩa xã hội và cũng chính là mục tiêu, là con

đường mà Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đảng ta và

nhân dân ta đã lựa chọn và đang kiên định,

kiên trì theo đuổi” [2, tr.2].

Với sự dẫn dắt thuyết phục, Tổng Bí thư

nhấn mạnh nguyên tắc đầu tiên: độc lập dân tộc

gắn liền với chủ nghĩa xã hội là đường lối cơ

bản, xuyên suốt của cách mạng Việt Nam và

cũng là điểm cốt yếu trong di sản tư tưởng của

Chủ tịch Hồ Chí Minh. Bằng sự trải nghiệm

thực tiễn phong phú và sáng tạo, với tầm nhìn

chiến lược của vị lãnh tụ thiên tài - Chủ tịch Hồ

Chí Minh đã có kết luận hết sức quan trọng:

“Chỉ có chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng

sản mới giải phóng được các dân tộc bị áp bức

và giai cấp công nhân toàn thế giới” [1, tr.588].

Suốt hành trình lịch sử hơn 90 năm qua, Đảng

2.2. Con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở

Việt Nam

Chỉ trong một bài viết đăng trọn một trang

Báo Nhân dân, sau khi định hướng nhận thức

tổng quát xã hội xã hội chủ nghĩa nước ta đang

xây dựng, nhận thức con đường đi lên chủ

nghĩa xã hội là một sự nghiệp lâu dài, vô cùng

khó khăn và phức tạp, Tổng Bí thư đã trình bày

hệ thống các luận điểm cơ bản sau đây:

2.2.1. Phát triển kinh tế thị trường định hướng

xã hội chủ nghĩa là một đột phá lý luận rất cơ

bản và sáng tạo của Đảng ta

TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG

Nguyễn Xuân Tế

Đây là thành quả lý luận quan trọng qua

35 năm thực hiện đường lối đổi mới, xuất phát

từ thực tiễn Việt Nam và tiếp thu có chọn lọc

kinh nghiệm của thế giới. Kinh tế thị trường

định hướng xã hội chủ nghĩa là nền kinh tế thị

trường hiện đại, hội nhập quốc tế, vận hành đầy

đủ, đồng bộ theo các quy luật của kinh tế thị

trường, có sự quản lý của nhà nước pháp quyền

xã hội chủ nghĩa, do Đảng Cộng sản Việt Nam

lãnh đạo; bảo đảm định hướng xã hội chủ

nghĩa, nhằm mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã

hội công bằng, dân chủ, văn minh. Đó là một

kiểu kinh tế thị trường mới trong lịch sử phát

triển của kinh tế thị trường; một kiểu tổ chức

kinh tế vừa tuân theo những quy luật của kinh

tế thị trường vừa dựa trên cơ sở và được dẫn

dắt, chi phối bởi các nguyên tắc và bản chất của

chủ nghĩa xã hội, thể hiện trên cả ba mặt: sở hữu,

tổ chức quản lý và phân phối. Đây không phải

là nền kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa và

cũng chưa phải là nền kinh tế thị trường xã hội

chủ nghĩa đầy đủ (vì nước ta còn đang trong

thời kỳ quá độ).

2.2.2. Xác định văn hóa là nền tảng tinh thần

của xã hội, sức mạnh nội sinh, động lực phát

triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc; xác định

phát triển văn hóa đồng bộ, hài hòa với tăng

trưởng kinh tế và tiến bộ, công bằng xã hội

Nền văn hóa mà chúng ta xây dựng là nền

văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, một

nền văn hóa thống nhất trong đa dạng, dựa

trên các giá trị tiến bộ, nhân văn; chủ nghĩa

Mác – Lê-nin và Tư tưởng Hồ Chí Minh giữ

vai trò chủ đạo trong đời sống tinh thần xã

hội, kế thừa và phát huy những giá trị truyền

thống tốt đẹp của tất cả các dân tộc trong

nước, tiếp thu những thành tựu, tinh hoa văn

hóa nhân loại, phấn đấu xây dựng một xã hội

văn minh, lành mạnh vì lợi ích chân chính và

phẩm giá con người.

2.2.3. Phát triển kinh tế, thực hiện chính sách

công bằng và tiến bộ xã hội, xây dựng nền

văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc đều

hướng đến mục tiêu trung tâm: xây dựng con

người Việt Nam phát triển toàn diện

Tổng Bí thư đặc biệt nhấn mạnh: “Con

người giữ vị trí trung tâm trong chiến lược

phát triển; phát triển văn hóa, xây dựng con

người vừa là mục tiêu, vừa là động lực của

công cuộc đổi mới; phát triển giáo dục - đào

tạo và khoa học - công nghệ là quốc sách

hàng đầu; bảo vệ môi trường là một trong

những vấn đề sống còn, là tiêu chí để phát

triển bền vững; xây dựng gia đình hạnh phúc,

tiến bộ làm tế bào lành mạnh, vững chắc của

xã hội, thực hiện bình đẳng giới là tiêu chí

của tiến bộ, văn minh” [2, tr.2].

Một đặc trưng cơ bản, một thuộc tính quan

trọng của định hướng xã hội chủ nghĩa trong

kinh tế thị trường ở nước ta là “Phải gắn kinh

tế với xã hội, thống nhất chính sách kinh tế với

chính sách xã hội, tăng trưởng kinh tế đi đôi

với thực hiện tiến bộ và công bằng xã hội ngay

trong từng bước, từng chính sách và trong suốt

quá trình phát triển” [2, tr.2]. Tổng Bí thư đã

nhấn mạnh điểm đặc sắc này ở Việt Nam.

Ông còn nhấn mạnh: “Mỗi chính sách kinh tế

đều phải hướng tới mục tiêu phát triển xã hội;

mỗi chính sách xã hội phải nhằm tạo ra động

lực thúc đẩy phát triển kinh tế; khuyến khích

làm giàu hợp pháp phải đi đôi với xóa đói,

giảm nghèo bền vững, chăm sóc những người

có công, những người có hoàn cảnh khó

khăn” [2, tr.2]. Và Tổng Bí thư coi đó là “Yêu

cầu có tính nguyên tắc để bảo đảm sự phát

triển lành mạnh, bền vững, theo định hướng

xã hội chủ nghĩa” [2, tr.2].

2.2.4. Điều kiện và sức mạnh để đảm bảo

thực hiện thắng lợi con đường đi lên chủ

nghĩa xã hội ở Việt Nam là tổ chức, triển

khai thành công mô hình chính trị và cơ chế

vận hành Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý

và nhân dân làm chủ

Nhận thức sâu sắc sự lãnh đạo của Đảng

Cộng sản là nhân tố quyết định thắng lợi của

công cuộc đổi mới và bảo đảm cho đất nước

TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG

Số 28, Tháng 7 - 2021

phát triển theo đúng định hướng xã hội chủ

nghĩa, chúng ta đặc biệt chú trọng công tác xây

dựng, chỉnh đốn Đảng, coi đây là nhiệm vụ

then chốt, có ý nghĩa sống còn đối với Đảng và

chế độ xã hội chủ nghĩa. Đảng Cộng sản Việt

Nam là đội tiên phong của giai cấp công nhân

Việt Nam; Đảng ra đời, tồn tại và phát triển là

vì lợi ích của giai cấp công nhân, nhân dân lao

động và của cả dân tộc. Khi Đảng cầm quyền,

lãnh đạo cả dân tộc, được toàn dân thừa nhận là

đội tiên phong lãnh đạo của mình và do đó

Đảng là đội tiên phong của giai cấp công nhân,

đồng thời là đội tiên phong của nhân dân lao

động và của cả dân tộc Việt Nam.

đường lối của Đảng; có cơ chế để nhân dân

thực hiện quyền làm chủ trực tiếp và dân chủ

đại diện trên các lĩnh vực của đời sống xã hội,

tham gia quản lý xã hội” [2, tr.2]. Điều cốt lõi

là “Nhà nước bảo đảm các điều kiện để nhân

dân là chủ thể của quyền lực chính trị” [2, tr.2],

phát huy được mọi nguồn lực xã hội, vì mục

tiêu dân giàu, nước mạnh, công bằng, dân chủ,

văn minh.

Kết thúc bài viết của mình, Tổng Bí thư

nhất mạnh đến vai trò của nhân dân, sức mạnh

dời non, lấp biển của quần chúng nhân dân khi

được tổ chức thành lực lượng thống nhất nhận

thức, ý chí, và hành động. Tổng Bí thư kết

luận: “Cả lý luận và thực tiễn đều cho thấy,

xây dựng chủ nghĩa xã hội là kiến tạo một kiểu

xã hội mới về chất, hoàn toàn không hề đơn

giản, dễ dàng. Đây là cả một sự nghiệp sáng

tạo vĩ đại, đầy thử thách, khó khăn, một sự

nghiệp tự giác, liên tục, hướng đích lâu dài,

không thể nóng vội. Vì vậy, bên cạnh việc xác

định chủ trương, đường lối đúng, bảo đảm vai

trò lãnh đạo của Đảng, phải phát huy mạnh

mẽ vai trò sáng tạo, sự ủng hộ và tham gia

tích cực của nhân dân. Nhân dân tiếp nhận,

ủng hộ và nhiệt tình tham gia thực hiện đường

lối của Đảng vì thấy đường lối đó đáp ứng

đúng yêu cầu, nguyện vọng của mình. Sức

mạnh nhân dân là cội nguồn sâu xa của thắng

lợi, của phát triển” [2, tr.2].

Đảng Cộng sản Việt Nam luôn lấy chủ

nghĩa Mác – Lê-nin và Tư tưởng Hồ Chí Minh

làm nền tảng tư tưởng và kim chỉ nam cho hành

động cách mạng, lấy tập trung dân chủ làm

nguyên tắc tổ chức cơ bản. Đảng lãnh đạo bằng

cương lĩnh, chiến lược, các định hướng về

chính sách và chủ trương lớn; bằng công tác

tuyên truyền, thuyết phục, vận động, tổ chức,

kiểm tra, giám sát và bằng hành động gương

mẫu của đảng viên; thống nhất lãnh đạo công

tác cán bộ. Ý thức được nguy cơ đối với đảng

cầm quyền là tham nhũng, quan liêu, thoái

hóa..., nhất là trong điều kiện kinh tế thị trường,

Đảng Cộng sản Việt Nam, như Tổng Bí thư đã

chỉ rõ: “Phải thường xuyên tự đổi mới, tự chỉnh

đốn, đấu tranh chống chủ nghĩa cơ hội, chủ

nghĩa cá nhân, chống tham nhũng, quan liêu,

lãng phí, thoái hóa... trong nội bộ Đảng và

trong toàn bộ hệ thống chính trị” [2, tr.2].

3. KẾT LUẬN

Trên hành trình đổi mới và phát triển, để

xây dựng Tổ quốc Việt Nam phồn vinh và cường

thịnh, ngày càng đàng hoàng hơn, to đẹp hơn

như Chủ tịch Hồ Chí Minh hằng mong muốn,

điều hết sức quan trọng là phải xuất phát từ

thực tiễn đất nước nhưng phải chủ động, sáng

tạo và tích cực hội nhập quốc tế phù hợp với xu

thế của thời đại trên cơ sở kiên định nền tảng tư

tưởng, lý luận của chủ nghĩa Mác – Lê-nin, Tư

tưởng Hồ Chí Minh. Tác phẩm của Tổng Bí thư

Nguyễn Phú Trọng đầy tâm huyết, mang tầm

cao trí tuệ, kết tinh những giá trị lý luận và thực

V.I.Lê-nin đã từng chỉ ra, “Vấn đề Nhà

nước là vấn đề khó nhất của chính trị”, Tổng

Bí thư Nguyễn Phú Trọng đặc biệt quan tâm

đến việc xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội

chủ nghĩa Việt Nam thực sự của dân, do nhân

dân và vì nhân dân, trên cơ sở liên minh giữa

công nhân, nông dân và tri thức do Đảng Cộng

sản Việt Nam lãnh đạo. Tổng Bí thư viết: “Nhà

nước đại diện cho quyền làm chủ của nhân

dân, đồng thời là người tổ chức thực hiện

TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG

Nguyễn Xuân Tế

tiễn, cũng là thông điệp gửi đến toàn Đảng,

toàn quân, toàn dân ta đoàn kết, thống nhất tư

tưởng, ý chí và hành động trên con đường đi

lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

[1] Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 15, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội.

[2] Nguyễn Phú Trọng (2021), Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về chủ nghĩa xã hội và con đường

đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam, Báo Nhân dân số 23945 ra thứ hai ngày 17-5-2021.

Ngày nhận bài: 05-6-2021. Ngày biên tập xong: 17-6-2021. Duyệt đăng: 24-7-2021

5 trang Thùy Anh 22000 Free

Download

Bạn đang xem tài liệu "Những luận điểm cơ bản trong tác phẩm “Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên Chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam” của Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

nhung_luan_diem_co_ban_trong_tac_pham_mot_so_van_de_ly_luan.pdf