Một số vướng mắc về xác định tuổi của bị can, bị cáo, bị hại trong giải quyết vụ án hình sự

Tạp chí Nghiên cứu khoa học và Phát triển kinh tế Trường Đại học Tây Đô

Số 11 - 2021

MỘT SỐ VƯỚNG MẮC VỀ XÁC ĐỊNH TUỔI CỦA BỊ CAN,

BỊ CÁO, BỊ HẠI TRONG GIẢI QUYẾT VỤ ÁN HÌNH SỰ

Võ Hồng Lĩnh^*

Bộ môn Luật, Trường Đại học Tây Đô

(Email: [email protected])

Ngày nhận: 17/11/2020

Ngày phản biện: 11/12/2020

Ngày duyệt đăng: 22/01/2021

TÓM TẮT

Việc xác định tuổi của bị can, bị cáo, bị hại trong giải quyết vụ án hình sự có ý nghĩa rất

quan trọng. Xác định chính xác độ tuổi của người bị buộc tội, bị hại là cơ sở để cơ quan có

thẩm quyền tiến hành tố tụng xác định việc có truy cứu trách nhiệm hình sự hay không.

Trong một số trường hợp là căn cứ để định tội, định khung hình phạt. Hiện nay, Bộ luật Tố

tụng hình sự năm 2015 và văn bản hướng dẫn đã có quy định khá cụ thể về cách xác định

tuổi đối với bị can, bị cáo, người bị hại dưới 18 tuổi. Tuy nhiên, khi áp dụng các quy định

này trên thực tế thì đã bộc lộ một số bất cập nhất định như trường hợp khai sinh quá hạn,

trường hợp như thế nào là có sự nghi ngờ về tính xác thực của những tài liệu chứng minh

về độ tuổi mà bắt buộc phải trưng cầu giám định theo quy định tại khoản 2, Điều 206 Bộ

luật Tố tụng hình sự năm 2015. Do đó, cần có những sửa đổi, hướng dẫn để góp phần hoàn

thiện quy định của pháp luật cũng như nâng cao hiệu quả áp dụng quy định này trên thực

tế.

Từ khóa: Người dưới 18 tuổi, người bị buộc tội, tuổi của bị can, xác định tuổi

Trích dẫn: Võ Hồng Lĩnh, 2021. Một số vướng mắc về xác định tuổi của bị can, bị cáo, bị

hại trong giải quyết vụ án hình sự. Tạp chí Nghiên cứu khoa học và Phát triển

kinh tế Trường Đại học Tây Đô. 11: 108-116.

*Ths. Võ Hồng Lĩnh – Giảng viên Bộ môn Luật, Trường Đại học Tây Đô

108

Tạp chí Nghiên cứu khoa học và Phát triển kinh tế Trường Đại học Tây Đô

Số 11 - 2021

16 tuổi thuộc trường hợp đối với người

dưới 10 tuổi³....

1. ĐẶT VẤN ĐỀ

Xác định độ tuổi của người bị buộc

tội trong vụ án hình sự là một yêu cầu

+ Làm cơ sở để xác định tình tiết tăng

bắt buộc của các cơ quan tiến hành tố nặng trách nhiệm hình sự, ví dụ như:

tụng. Ý nghĩa của việc xác định độ tuổi phạm tội với người dưới 16 tuổi, phụ nữ

của người bị buộc tội, bị hại có ý nghĩa có thai hoặc người đủ 70 tuổi trở lên; xúi

quan trọng trong quá trình xử lí, giải giục người dưới 18 tuổi phạm tội⁴.

quyết các vụ án hình sự, là cơ sở pháp lý

để các cơ quan có thẩm quyền tiến hành

tố tụng xác định việc có hay không truy

cứu trách nhiệm hình sự đối với một

người trong một số trường hợp theo luật

định Điển hình như:

Việc xác định tuổi của người bị buộc

tội cũng như bị hại (người tham gia tố

tụng) đối với trường hợp chưa đủ 18 tuổi

là yêu cầu có tính bắt buộc đối với các

cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố

tụng. Để xác định chính xác về tuổi của

+ Làm cơ sở để xác định tuổi chịu họ thì hồ sơ vụ án phải có tài liệu, chứng

trách nhiệm hình sự: Người từ đủ 16 tuổi cứ chứng minh về tuổi như: giấy khai

trở lên phải chịu trách nhiệm hình sự về sinh (hoặc giấy ghi chép ngày tháng,

mọi tội phạm, trừ những tội phạm mà Bộ năm sinh đối với trường hợp không sinh

luật Hình sự có quy định khác. Người từ tại cơ sở y tế), sổ hộ khẩu gia đình, học

đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phải chịu bạ, giấy chứng minh nhân dân, thẻ căn

trách nhiệm hình sự về tội phạm rất cước công dân. Nếu thiếu cơ sở chứng

nghiêm trọng, tội phạm đặc biệt nghiêm minh này, hồ sơ vụ án coi như bị thiếu

trọng theo quy định¹.

chứng cứ quan trọng và không thể kết

thúc điều tra, truy tố, xét xử và thi hành

án được.

+ Làm cơ sở để định tội, ví dụ như:

Tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi; Tội

giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ

Tuy nhiên, trong một số trường hợp

tình dục khác với người từ đủ 13 tuổi không xác định được ngày, tháng, năm

đến dưới 16 tuổi; Tội dâm ô đối với sinh của người bị buộc tội, bị hại, hoặc

người dưới 16 tuổi²…

tài liệu dùng làm căn cứ để xác định

ngày, tháng, năm sinh không có cơ sở

vững chắc do không đảm bảo tính hợp

pháp, nhất là đối với người dưới 18 tuổi.

+ Làm cơ sở để xác định khung hình

phạt, ví dụ như: tội hiếp dâm người dưới

¹Xem Điều 12 Bộ luật Hình sự năm 2015 sửa đổi, ³Điểm c khoản 3 Điều 142 Bộ luật Hình sự năm

bổ sung năm 2017.

2015 sửa đổi, bổ sung năm 2017.

²Các Điều 142, Điều 145 và Điều 146 Bộ luật

Hình sự năm 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2017.

⁴Điểm i, o khoản 1 Điều 52 Bộ luật Hình sự năm

2015 sửa đổi, bổ sung năm 2017.

109

Tạp chí Nghiên cứu khoa học và Phát triển kinh tế Trường Đại học Tây Đô

Số 11 - 2021

Vì vậy, cần có những quy định của

pháp lu ậ t để giải quyết vấn đề này.

Đối tượng và phương pháp nghiên

cứu:

Hiện nay, việc xác định tuổi của

+ Đối tượng nghiên cứu: là những

người bị buộc tội, bị hại vẫn được xác quy định của pháp luật hiện hành về xác

định theo quy định tại Điều 417 Bộ luật định tuổi của người bị buộc tội, bị hại.

Tố tụng Hình sự và Thông tư liên tịch số Nghiên cứu những chế định pháp luật và

06/2018/TTLT-VKSNDTC-TANDTC-

thực tiễn áp dụng qua các báo cáo, Bản

BCA-BTP-BLĐTBXH ngày 21/12/2018 án công bố trên cổng thông tin điện tử

của Viện Kiểm sát nhân dân tối cao, Tòa Tòa án.

án nhân dân tối cao, Bộ Công an, Bộ Tư

pháp, Bộ Lao động - Thương binh và Xã

+ Phương pháp nghiên cứu: phân tích

luật viết; phương pháp tổng hợp, thống

hội quy định về phối hợp một số quy

kê, so sánh thông qua các bài viết, một

định của Bộ luật Tố tụng Hình sự về thủ

số sách, các công trình nghiên cứu có giá

tục tố tụng đối với người dưới 18 tuổi

trị và pháp lý chuyên ngành, các bản án

đã có hiệu lực pháp luật có ý nghĩa hỗ

(Thông tư liên tịch số 06/2018).

Tuy nhiên, trên thực tế phát sinh trợ hiệu quả cho việc nghiên cứu.

nhiều trường hợp dẫn đến Cơ quan tiến

hành tố tụng phải ra Quyết định trưng

2. NỘI DUNG VẤN ĐỀ

2.1. Các khái niệm có liên quan

cầu giám định tuổi của những đối tượng

trên. Vấn đề đặt ra là giám định trong

trường hợp nào? Không phải mọi trường

hợp đều phải giám định tuổi, vì đây là

biện pháp cuối cùng khi không còn biện

pháp nào khác để thu thập chứng cứ để

xác định tuổi của người bị buộc tội, bị

hại dưới 18 tuổi khi tham gia tố tụng.

Cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố

tụng: gồm cơ quan tiến hành tố tụng và

cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành

một số hoạt động điều tra⁵.

Người tham gia tố tụng: là cá nhân,

cơ quan, tổ chức tham gia hoạt động tố

tụng theo quy định của Bộ luật này⁶.

Nhận thấy còn nhiều bất cập, khó

khăn và vướng mắc, nên việc nghiên cứu

những hạn chế, vướng mắc của quy định

pháp luật và thực tiễn, sẽ góp phần nâng

Người bị buộc tội: gồm người bị bắt,

người bị tạm giữ, bị can, bị cáo⁷.

Bị can: Bị can là người hoặc pháp

cao hiệu quả quy định này trong việc xác nhân bị khởi tố về hình sự. Quyền và

định tuổi của người tham gia tố tụng

trong vụ án hình sự, góp phần giải quyết

vụ án hình sự một cách khách quan và

toàn diện.

⁵Điểm a khoản 1 Điều 4 Bộ luật Tố tụng Hình sự

năm 2015.

⁶, ⁷Điểm c, đ khoản 1 Điều 4 Bộ luật Tố tụng

Hình sự năm 2015.

110

Tạp chí Nghiên cứu khoa học và Phát triển kinh tế Trường Đại học Tây Đô

Số 11 - 2021

nghĩa vụ của bị can là pháp nhân được 251, 252, 265, 266, 286, 287, 289, 290,

thực hiện thông qua người đại diện theo 299, 303 và 304 của Bộ luật Hình sự.

pháp luật của pháp nhân theo quy định

Tuổi chịu trách nhiệm hình sự: Đây là

mặt chủ thể của một trong những yếu tố

của Bộ luật này⁸.

Bị cáo: Bị cáo là người hoặc pháp cấu thành tội phạm. Tuổi chịu trách

nhân đã bị Tòa án quyết định đưa ra xét nhiệm hình sự là một điều kiện của chủ

xử. Quyền và nghĩa vụ của bị cáo là thể của tội phạm¹¹. Mặt khác, đây còn là

pháp nhân được thực hiện thông qua dấu hiệu đặc biệt của thể phải chịu trách

người đại diện theo pháp luật của pháp nhiệm hình sự, như: người đủ 18 tuổi trở

nhân theo quy định của Bộ luật này⁹.

lên, mới phải chịu trách nhiệm hình sự

đối với tội giao cấu hoặc thực hiện hành

vi quan hệ tình dục khác đối với người

từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi.

Bị hại: Bị hại là cá nhân trực tiếp bị

thiệt hại về thể chất, tinh thần, tài sản

hoặc là cơ quan, tổ chức bị thiệt hại về

tài sản, uy tín do tội phạm gây ra hoặc

đe dọa gây ra¹⁰.

2.2. Quy định của pháp luật về xác

định tuổi

Tuổi chịu trách nhiệm hình sự là độ

Điều 417 Bộ luật Tố tụng Hình sự

tuổi được luật hình sự quy định là điều năm 2015 quy định về xác định tuổi của

kiện để một người phải chịu trách nhiệm người bị buộc tội, người bị hại là người

hình sự về hành vi đã thực hiện của dưới 18 tuổi như sau:

mình. Theo quy định tại Điều 12 Bộ luật

hình sự 2015 về tuổi chịu trách nhiệm

hình sự Người từ đủ 16 tuổi trở lên phải

chịu trách nhiệm hình sự về mọi tội

phạm, trừ những tội phạm mà Bộ luật

này có quy định khác. Người từ đủ 14

“1. Việc xác định tuổi của người bị

buộc tội, người bị hại là người dưới 18

tuổi do cơ quan có thẩm quyền tiến hành

tố tụng thực hiện theo quy định của pháp

luật.

2. Trường hợp đã áp dụng các biện

pháp hợp pháp mà vẫn không xác định

được chính xác thì ngày, tháng, năm

sinh của họ được xác định:

tuổi đến dưới 16 tuổi phải chịu trách

nhiệm hình sự về tội phạm rất nghiêm

trọng, tội phạm đặc biệt nghiêm trọng

quy định tại một trong các Điều 123,

134, 141, 142, 143, 144, 150, 151, 168,

169, 170, 171, 173, 178, 248, 249, 250,

a) Trường hợp xác định được tháng

nhưng không xác định được ngày thì lấy

ngày cuối cùng của tháng đó làm ngày

sinh.

8

,

^{9, 10}Điều 60, 61, 62 Bộ luật Tố tụng Hình sự

năm 2015.

¹¹Trường Đại học Luật Hà Nội: Giáo trình Luật

Hình sự Việt Nam – Phần chung, Nhà xuất bản

Công an nhân dân, năm 2016, trang 140.

111

Tạp chí Nghiên cứu khoa học và Phát triển kinh tế Trường Đại học Tây Đô

Số 11 - 2021

b) Trường hợp xác định được quý liệu này thì cơ quan có thẩm quyền tiến

nhưng không xác định được ngày, tháng hành tố tụng, người có thẩm quyền tiến

thì lấy ngày cuối cùng của tháng cuối hành tố tụng phải phối hợp với gia đình,

cùng trong quý đó làm ngày, tháng sinh. người đại diện, người thân thích, nhà

trường, Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ

Chí Minh hoặc tổ chức, cá nhân khác có

liên quan nơi người dưới 18 tuổi học

tập, lao động, sinh hoạt trong việc hỏi,

lấy lời khai, xác minh làm rõ mâu thuẫn

hoặc tìm các giấy tờ, tài liệu khác có giá

c) Trường hợp xác định được nửa của

năm nhưng không xác định được ngày,

tháng thì lấy ngày cuối cùng của tháng

cuối cùng trong nửa năm đó làm ngày,

tháng sinh.

d) Trường hợp xác định được năm

nhưng không xác định được ngày, tháng

thì lấy ngày cuối cùng của tháng cuối

cùng trong năm đó làm ngày, tháng

sinh.

trị chứng minh về tuổi của người đó.

Trường hợp đã áp dụng các biện

pháp hợp pháp nhưng chỉ xác định được

khoảng thời gian tháng, quý, nửa đầu

hoặc nửa cuối của năm hoặc năm sinh

thì tùy từng trường hợp cụ thể cần căn

cứ khoản 2 Điều 417 Bộ luật Tố tụng

hình sự để xác định tuổi của họ.

3. Trường hợp không xác định được

năm sinh thì phải tiến hành giám định để

xác định tuổi”.

Điều 6 Thông tư liên tịch số 06/2018

quy định phối hợp trong việc xác định

tuổi của người bị buộc tội, người bị hại

dưới 18 tuổi như sau:

3. Trường hợp kết quả giám định tuổi

chỉ xác định được khoảng độ tuổi của

người bị buộc tội, người bị hại thì cơ

quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng,

người có thẩm quyền tiến hành tố tụng

lấy tuổi thấp nhất trong khoảng độ tuổi

đã xác định được để xác định tuổi của

họ.

“1. Việc xác định tuổi của người bị

buộc tội, người bị hại dưới 18 tuổi căn

cứ vào một trong các giấy tờ, tài liệu

sau:

Ví dụ: Kết luận giám định A có độ

tuổi trong khoảng từ 13 tuổi 6 tháng đến

14 tuổi 2 tháng thì xác định tuổi của A là

13 tuổi 6 tháng”.

a) Giấy chứng sinh;

b) Giấy khai sinh;

c) Chứng minh nhân dân;

d) Thẻ căn cước công dân;

đ) Sổ hộ khẩu;

Đây là những hướng dẫn theo hướng

có lợi cho người bị buộc tội, thể hiện

tính nhân đạo một cách sâu sắc của Luật

Hình sự Việt Nam cần được xem xét lại

vì cách tính tuổi này không hoàn toàn có

lợi vì khi tuổi bị hại nhỏ, bất lợi – thể

hiện sự công bằng chứ không luôn có lợi

e) Hộ chiếu.

2. Trường hợp các giấy tờ, tài liệu

nêu tại khoản 1 Điều này có mâu thuẫn,

không rõ ràng hoặc không có giấy tờ, tài

112

Tạp chí Nghiên cứu khoa học và Phát triển kinh tế Trường Đại học Tây Đô

Số 11 - 2021

cho người bị buộc tội. Ngoài ra, Thông

Tuy nhiên, đối với trường hợp không

tư liên tịch số 06/2018 cũng không loại có giấy chứng sinh, có giấy khai sinh

trừ trường hợp không biết bị cáo sinh nhưng đăng kí khai sinh quá hạn và

vào ngày tháng năm nào, nếu trường hợp không trích lục được hồ sơ lưu trữ giấy

này xảy ra thì các cơ quan có thẩm chứng sinh, thì có được xem là tài liệu

quyền tiến hành tố tụng buộc phải trưng hợp pháp không? Hay phải xác minh lời

cầu giám định để xác định năm sinh cho khai của những người biết việc để sử

người bị buộc tội, bị hại theo nguyên tắc dụng làm căn cứ xác định tuổi?

có lợi cho người bị buộc tội. Bởi lí do

không làm xấu đi tình trạng của người bị

Theo quy định tại khoản 2 Điều 206

Bộ luật Tố tụng Hình sự quy định các

buộc tội, vì lấy theo nguyên tắc bất lợi

trường hợp bắt buộc phải trưng cầu giám

thì hậu quả cũng đã xảy ra, không thể

định: “Tuổi của bị can, bị cáo, bị hại

nếu việc đó có ý nghĩa đối với việc giải

quay trở lại như tình trạng ban đầu.

quyết vụ án và không có tài liệu để xác

định chính xác tuổi của họ hoặc có nghi

ngờ về tính xác thực của những tài liệu

đó”.

2.3. Một số khó khăn, vướng mắc

2.3.1. Về pháp lí

Theo quy định tại Khoản 1 Điều 6 về

việc phối hợp trong việc xác định tuổi

của người bị buộc tội, người bị hại dưới

18 tuổi như sau: “Việc xác định tuổi của

người bị buộc tội, người bị hại dưới 18

tuổi căn cứ vào một trong các giấy tờ,

tài liệu sau: Giấy chứng sinh; Giấy khai

sinh; Chứng minh nhân dân; Thẻ căn

cước công dân; Sổ hộ khẩu; Hộ chiếu”.

Như thế nào được xem là nghi ngờ về

những tài liệu để xác định tuổi của bị

can, bị cáo, bị hại. Pháp luật quy định

còn bỏ ngõ, mang tính chung chung,

chưa cụ thể, rõ ràng. Nếu giấy khai sinh

quá hạn thì có được xem là nghi ngờ về

tính xác thực của giấy khai sinh không?

Trong trường hợp giấy khai sinh quá

hạn thì cơ quan có thẩm quyền tiến hành

tố tụng phải làm rõ lời khai nguyên nhân

dẫn đến khai sinh quá hạn. Vậy lời khai

của những người biết về sự kiện ngày,

tháng, năm sinh của người bị buộc tội, bị

hại có được xem là thuộc trường hợp

nghi ngờ về tính xác thực hay không?

Theo quy định thì: “Trong thời hạn

60 ngày kể từ ngày sinh con, cha hoặc

mẹ có trách nhiệm đăng ký khai sinh cho

con; trường hợp cha, mẹ không thể đăng

ký khai sinh cho con thì ông hoặc bà

hoặc người thân thích khác hoặc cá

nhân, tổ chức đang nuôi dưỡng trẻ em

có trách nhiệm đăng ký khai sinh cho trẻ

em”¹².

Với quy định này phát sinh nhiều

vướng mắc như: cần làm rõ nguồn giấy

khai sinh để làm chứng cứ theo độ tuổi

ghi trong giấy khai sinh.

¹²Khoản 1 Điều 15 Luật Hộ tịch năm 2014.

113

Tạp chí Nghiên cứu khoa học và Phát triển kinh tế Trường Đại học Tây Đô

Số 11 - 2021

Giả sử trường hợp không có giấy

Cần sửa đổi, bổ sung khoản 2 Điều

chứng sinh thì có bắt buộc phải trưng 206 Bộ luật Tố tụng Hình sự năm 2015

cầu giám định độ tuổi hay không?

2.3.2. Về mặt thực tiễn

theo hướng: “Không có giấy chứng sinh

để làm giấy tờ, tài liệu xác định tuổi của

bị can, bị cáo, bị hại thì phải trưng cầu

giám định tuổi trong mọi trường hợp”.

- Theo quy định tại Khoản 3 Điều 6

thì người có thẩm quyền tiến hành tố

tụng lấy tuổi thấp nhất trong khoảng độ

tuổi đã xác định được để xác định tuổi

của họ. Tuy nhiên, đối với trường hợp

xảy ra sự việc chỉ xác định được khoảng

“tháng” không xác định được ngày xảy

ra sự việc, thì xác định mốc thời gian

xảy ra sự việc lấy đầu tháng, giữa tháng

hay cuối tháng để làm căn cứ trưng cầu

giám định tuổi của người bị buộc tội, bị

hại vào thời điểm xảy ra sự việc?

Về mặt kĩ thuật lập pháp, tên gọi của

Điều 417 Bộ luật Tố tụng Hình sự năm

2015 cần phải sửa lại cụm từ “người bị

hại” thành “bị hại” cho phù hợp và

thống nhất theo quy định hiện nay. Mặc

dù bị hại dưới 18 tuổi là cá nhân, nhưng

quy định chung hiện nay không còn gọi

là người bị hại.

3.4.2. Giải pháp về thực tiễn

Liên ngành Trung ương sớm ban

Ví dụ: đối với vụ án “giao cấu với hành văn bản hướng dẫn trường hợp xác

người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi” do định sự kiện pháp lí xảy ra để xác định

thuộc trường hợp phải giám định tuổi, độ tuổi của bị can, bị cáo, bị hại theo

nhưng cả người bị buộc tội và bị hại hướng: “Trong trường hợp không xác

không xác định được cụ thể “ngày” thực định được thời gian cụ thể vào ngày nào

hiện hành vi giao cấu với bị hại, mà chỉ xảy ra hành vi phạm tội mà chỉ xác định

nhớ “tháng” (hoặc khoảng tháng), thì được tháng hoặc năm thì lấy ngày cuối

khi ra quyết định trưng cầu giám định cùng của tháng đó hoặc ngày tháng cuối

tuổi, lấy mốc thời gian đầu tháng, giữa cùng của năm đó để làm mốc thời gian

tháng hay cuối tháng của thời gian xảy xảy ra sự việc phạm tội làm căn cứ

ra vụ việc đối tượng giao cấu với bị hại trưng cầu giám định độ tuổi của người

để làm căn cứ tính tuổi của bị hại?

bị buộc tội, bị hại”. Để áp dụng thống

nhất trong toàn quốc, tránh tình trạng

mỗi địa phương áp dụng giải quyết mỗi

cách khác nhau.

- Hiện nay, còn nhiều trẻ em sinh ra

chưa được đăng kí khai sinh đúng hạn,

dẫn đến khó khăn trong công tác xác

định tuổi khi tham gia tố tụng đối với

trường hợp dưới 18 tuổi.

Tăng cường công tác đào tạo, tập

huấn chuyên sâu đối với trường hợp xác

định độ của người bị buộc tội, bị hại khi

không xác định được sự kiện pháp lí xảy

ra, để góp phần giải quyết vụ án một

2.4. Giải pháp

2.4.1. Giải pháp về pháp luật

114

Tạp chí Nghiên cứu khoa học và Phát triển kinh tế Trường Đại học Tây Đô

Số 11 - 2021

đúng pháp luật, không bỏ lọt tội phạm

và làm oan người vô tội.

2. Quốc hội, 2015. Bộ luật Tố tụng

Hình sự năm 2015 ngày 27/11/2015, có

hiệu lực ngày 01/01/2018.

Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo

dục để người dân hiểu rõ về tầm quan

3. Quốc Hội, 2014. Luật Hộ tịch năm

trọng của việc đăng kí khai sinh đúng 2014 ngày 20/11/2014, có hiệu lực ngày

hạn, tạo tiền đề thuận lợi cho việc xác 01/01/2016.

định tuổi của người dưới 18 tuổi khi

tham gia vào sự kiện pháp lí.

4. Viện Kiểm sát nhân dân tối cao,

Tòa án nhân dân tối cao, Bộ Công an,

Bộ Tư pháp, Bộ Lao động - Thương

binh và Xã hội, 2018. Thông tư liên tịch

số 06/2018/TTLT-VKSNDTC-

3. KẾT LUẬN

Bộ luật Tố tụng Hình sự năm 2015 và

Thông tư liên tịch số 06/2018 đã quy

định về cách xác định tuổi của người bị

buộc tội, bị hại chưa đủ 18 tuổi trong

từng trường hợp. Tuy nhiên, qua áp

dụng thực tiễn còn bộc lộ một số khó

khăn, vướng mắc về cách thức xác định

độ tuổi của bị can, bị cáo và bị hại chưa

đủ 18 tuổi trong một số trường hợp cụ

thể. Nhằm góp phần giải quyết các bất

cập hiện tại, cần sửa đổi, bổ sung về

TANDTC-BCA-BTP-BLĐTBXH ngày

21/12/2018 của Viện Kiểm sát nhân dân

tối cao, Tòa án nhân dân tối cao, Bộ

Công an, Bộ Tư pháp, Bộ Lao động -

Thương binh và Xã hội quy định về phối

hợp một số quy định của Bộ luật Tố tụng

Hình sự về thủ tục tố tụng đối với người

dưới 18 tuổi.

5. Trường Đại học Luật Hà Nội,

pháp luật và thực hiện đồng bộ, thống (2016), Giáo trình Luật Hình sự Việt

nhất các giải pháp thực tiễn, để công tác Nam – Phần chung, Nhà xuất bản Công

giải quyết vụ án hình sự có người tham an nhân dân, năm 2016.

gia tố tụng là người dưới 18 tuổi một

6. Trang thông tin điện tử: Kết quả

cách khách quan và toàn diện, có giải

điều tra dân số và nhà ở năm 2019:

pháp tương ứng với những nguyên nhân

https://vietnam.unfpa.org/vi/news/k%E1

%BA%BFt-qu%E1%BA%A3-

t%E1%BB%95ng-

phát sinh khó khăn, vướng mắc về pháp

luật và thực tiễn.

%C4%91i%E1%BB%81u-tra-

d%C3%A2n-s%E1%BB%91-

v%C3%A0-nh%C3%A0-

%E1%BB%9F-n%C4%83m-2019 [truy

cập ngày 27/6/2020].

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Quốc hội, Bộ luật Hình sự năm

2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017, có

hiệu lực ngày 01/01/2018.

115

Tạp chí Nghiên cứu khoa học và Phát triển kinh tế Trường Đại học Tây Đô

Số 11 - 2021

SOME ENTANGLEMENTS IN DETERMINING

THE AGE OF SUSPECTS, DEFENDANTS AND VICTIMS

IN RESOLVING CRIMINAL CASES

Vo Hong Linh

Department of Laws, Tay Do University

(Email: [email protected])

ABSTRACT

The determination of the age of suspects, defendants and victims in resolving criminal

cases is of great importance. Determining the exact age of the accused or the victim is the

foundation for the competent authority instituting the proceedings to determine whether or

not to prosecute the penal liability. In some cases, that is the grounds for impeachment and

penalty. Currently, the 2015 Criminal Procedure Code and its guiding documents have the

quite specific regulations on how to determine the age for suspects, defendants and victims

under 18 years of age. However, when these regulations have been applied in practice, a

number of shortcomings have arisen, such as the case of determining the age at the time of

the overdue registration of birth, in case of doubt about the authenticity of the documents

proving the age that are required to solicit the expertise according to the provisions of

Clause 2 of Article 206 of the 2015 Criminal Procedure Code. Therefore, it is necessary to

amend and guide to contribute to perfecting the regulations of the law as well as enhancing

the effectiveness for application in practice.

Keywords: Age of suspects, accused, determining the age, people under 18 years old

116