Khái niệm, đặc điểm của hợp đồng mua bán hàng hóa
Khái niệm, đặc điểm của hợp đồng mua bán hàng hóa
Theo khoản 8, điều 3 LTM 2005 quy định thì: “Mua bán hàng hóa là hoạt
động thương mại, theo đó bên bán có nghĩa vụ giao hàng, chuyển quyền sở hữu
hàng hóa cho bên mua và nhận thanh toán; bên mua có nghĩa vụ thanh toán cho
bên bán, nhận hàng và quyền sở hữu hàng hóa theo thỏa thuận”. HĐMBHH có bản
chất chung của hợp đồng, nó là sự thỏa thuận nhằm xác lập, thay đổi hoặc chấm
dứt các quyền và nghĩa vụ trong quan hệ mua bán. LTM 2005 không đưa ra định
nghĩa về HĐMBHH nhưng có thể xác định bản chất pháp lý trên cơ sở quy định
của BLDS về hợp đồng mua bán tài sản. Theo điều 430 Bộ Luật dân sự 2015 quy
định về hợp đồng mua bán tài sản, theo đó: “Hợp đồng mua bán tài sản là sự thõa
thuận giữa các bên, theo đó bên bán chuyển quyền sở hữu tài sản cho bên mua và
bên mua trả tiền cho bên bán”.
Có thể thấy, HĐMBHH trong thương mại là một dạng cụ thể của hợp đồng
mua bán tài sản. Một hợp đồng mua bán hàng hóa có thể là thỏa thuận về việc mua
bán hàng hóa sẽ có ở một thời điểm nào đó trong tương lai. Bất cứ khi nào, một
người mua hàng hóa bằng tiền hoặc hình thức thanh toán khác và nhận quyền sở
hữu hàng hóa thì khi đó hình thành nên quan hệ hợp đồng mua bán hàng.
Từ những phân tích trên, có thể đưa ra khái niệm hợp đồng mua bán hàng
hóa như sau: HĐMBHH là sự thỏa thuận giữa các bên, được xác lập (hay ký kết)
giữa bên mua và bên bán, theo đó bên bán có nghĩa vụ giao hàng cho bên mua và
nhận tiền thanh toán, còn bên mua có nghĩa vụ nhận hàng và thanh toán tiền hàng
cho bên bán.
HĐMBHH là một dạng cụ thể của hợp đồng mua bán tài sản, nên nó những
đặc điểm chung của hợp đồng mua bán tài sản:
Là hợp đồng ưng thuận: HĐMBHH được coi là giao kết tại thời điểm các
bên thỏa thuận xong các điều khoản cơ bản, thời điểm có hiệu lực của hợp đồng
không phụ thuộc vào thời điểm bàn giao hàng hóa, việc bàn giao hàng hóa chỉ
được coi là hành động của bên bán nhằm thực hiện nghĩa vụ của hợp đồng mua
bán đã có hiệu lực.
Có tình đền bù: bên bán khi thực hiện nghĩa vụ giao hàng hóa cho bên mua
thì sẽ nhận từ bên mua một lợi ích tương đương với giá trị hàng hóa theo thỏa
thuận dưới hạng khoản tiền thanh toán.
Là hợp đồng song vụ: mỗi bên trong hợp đồng mua bán hàng hóa đều bị
ràng buộc bởi nghĩa vụ đối với bên kia, đồng thời cũng là bên có quyền đòi hỏi bên
kia thực hiện nghĩa vụ đối với mình. Trong hợp đồng mua bán hàng hóa tồn tại hai
nghĩa vụ chính mang tính chất qua lại và liên quan mật thiết với nhau: nghĩa vụ của
bên bán phải giao hàng cho bên mua và nghĩa vụ của bên mua phải thanh toán cho
bên bán.
Với tư cách là hình thức pháp lí của quan hệ mua bán hàng hóa, HĐMBHH
có những đặc điểm riêng nhất định, xuất phát từ bản chất thương mại của hành vi
mua bán hàng hóa:
Thứ nhất, về chủ thể: HĐMBHH được thiết lập chủ yếu giữa các chủ thể chủ
yếu là thương nhân. Thương nhân bao gồm tổ chức kinh tế được thành lập hợp
pháp, cá nhân hoạt động thương mại một cách độc lập, thường xuyên và có đăng
ký kinh doanh. Trong một số trường hợp, không nhất thiết cả hai bên chủ thể của
hợp đồng mua bán hàng hóa là thương nhân, có thể là tổ chức, cá nhân.
Thứ hai, về hình thức: Điều 24 LTM 2005 quy định: Hình thức hợp đồng
mua bán hàng hóa:
1.
Hợp đồng mua bán hàng hóa được thể hiện bằng lời nói, văn bản hoặc
được xác lập bằng hành vi cụ thể.
2.
Đối với các loại hợp đồng mua bán hàng hóa mà pháp luật quy định
phải được lập thành văn bản thì phải tuân theo các quy định đó.
Như vậy, HĐMBHH có thể được thể hiện dưới hình thức lời nói, bằng văn
bản hoặc hành vi cụ thể của các bên giao kết hợp. Trong một số trường hợp nhất
định, pháp luật bắt buộc các bên phải giao kết hợp đồng dưới hình thức văn bản.
Thứ ba, về đối đượng: HĐMBHH có đối tượng là hàng hóa. Hàng hóa bao
gồm tất cả các loại động sản, kể cả động sản hình thành trong tương lại và những
vật gắn liền với đất đai.
Thứ tư, về nội dụng: HĐMBHH thể hiện quyền và nghĩa vụ của các bên
trong quan hệ mua bán, trong đó bên bán có nghĩa vụ giao hàng, chuyển quyền sở
hữu hàng hóa cho bên mua và nhận tiền, còn bên mua có nghĩa vụ nhạn hàng và
thanh toán tiền cho bên bán.
Thứ năm, mục đích của HĐMBHH là lợi nhuận.
Bạn đang xem tài liệu "Khái niệm, đặc điểm của hợp đồng mua bán hàng hóa", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
khai_niem_dac_diem_cua_hop_dong_mua_ban_hang_hoa.pdf

