Tiểu luận Tính xã hội và tính cộng đồng của kiến trúc Hà Nội
TiÓu luËn triÕt häc
Lêi nãi ®Çu
M-êi n¨m gÇn ®©y, thùc tiÔn kiÕn tróc Hµ Néi ®· ®ßi hái giíi kiÕn tróc
cã chÊt l-îng nghÒ nghiÖp ®æi míi, vµ muèn hay kh«ng, cµng sím cµng tèt,
ph¶i tiÕp xóc víi kiÕn tróc c¸c n-íc c«ng nghiÖp ph¸t triÓn vµ c¸c n-íc trong
khu vùc. KiÕn tróc Hµ Néi ®ang ®øng tr-íc nh÷ng biÕn ®éng lín cña mét thêi
®iÓm then chèt, cÇn cã mét sù ®ét biÕn vÒ chÊt còng nh- vÒ l-îng, ®iÒu ®ã
khiÕn cho mçi kiÕn tróc s- B¾c Hµ ph¶i cïng suy nghÜ vµ ®ãng gãp cho sù ®ét
biÕn ®ã. TÝnh x· héi vµ tÝnh céng ®ång cña kiÕn tróc Hµ Néi ®ang ®Æt ra
nh÷ng yªu cÇu míi. PhÊn ®Êu cho mét nÒn kiÕn tróc bÒn v÷ng, trËt tù, thuÇn
khiÕt, nh©n ®¹o, giµu hiÖu qu¶ thÞ gi¸c lµ tr¸ch nhiÖm cao ®Ñp cña mçi ng-êi
chóng ta.
TiÓu luËn triÕt häc
Néi dung
I. KiÕn tróc Hµ Néi sau 12 n¨m nh×n l¹i
1. KiÕn tróc Hµ Néi hiÖn nay
Nh÷ng ai ®· tõng xa Hµ Néi nhiÒu n¨m b©y giê khi trë l¹i c¸i ®Ëp vµo
m¾t tr-íc tiªn lµ tèc ®é x©y dung dån dËp vµ l-îng ng-êi ®«ng ®¶o. Nhµ cöa
mäc lªn nh- nÊm sau c¬n m-a vµ nh×n ®©u còng thÊy toµn ng-êi lµ ng-êi. §i
vµo Hµ Néi tõ bÊt cø ng¶ nµo, ®Òu nh×n thÊy c¸c tuyÕn ®-êng míi më, réng
r·i, khang trang, nh-ng nhµ cöa hai bªn l¹i chen choc, låi ra thôt vµo, hçn ®én,
kiÓu thÞ trÊn h¬n lµ kiÓu thµnh phè lín, kÐo dµi h×nh nh- v« tËn. Cµng ®i s©u
vµo thµnh phè c¸i sinh ®éng mµ rèi lo¹n ®ã cø nh- nh©n lªn dÇn. Tõ ®ª Yªn
Phô nh×n xuèng, bê Hå T©y dµy ®Æc nhµ cöa, kh«ng cßn ®©u m¶ng c©y xanh
m¬ t-ëng. Hå G-¬m th× cã nguy c¬ biÕn thµnh c¸i ao con khi nhµ cao tÇng lan
®Õn. ViÖc chóng ph¸ vì c¶nh quan Hµ Néi lµ mét hËu qu¶ ®-¬ng nhiªn, cßn
viÖc mét vµi c«ng tr×nh cã ®ãng gãp ®-îc cho bé mÆt thµnh phè h×nh nh- chØ
lµ mét sù t×nh cê may m¾n. B»ng chøng lµ chÝnh nh÷ng dù ¸n gÆp nhiÒu thuËn
lîi vµ su«n sÎ nhÊt trong viÖc xÐt duyÖt vµ cÊp giÊy phÐp x©y dùng ®Õn khi
®-îc thùc thi råi l¹i lµm xÊu c¶nh quan nhiÒu nhÊt, ch¼ng h¹n nh- cao èc v¨n
phßng 46 Lý Th-êng KiÖt víi h×nh khèi côc mÞch vµ chÊt liÖu v« c¶m, hay
c«ng tr×nh Tung Shing Square dï n»m kh¸ xa Hå G-¬m mµ vÉn nh« lªn th«
thiÓn bªn c¹nh ñy ban nh©n d©n thµnh phè. Trong khi ®ã, mét vµi c«ng tr×nh
kh¸c ®· tõng lµ ®Ò tµi tranh c·i kh¸ gay g¾t th× nay l¹i tá ra ®øng ®-îc trong
lßng Hµ Néi. VÝ dô ®iÓn h×nh lµ Cao èc v¨n phßng 53 Quang Trung ¸n ng÷
tÇm nh×n suèt däc c¸c trôc ®-êng Quang Trung vµ Kh©m Thiªn, hoÆc lµ Hµ
Néi Tower tõ xa ®· hiÖn diÖn mét c¸ch ch÷ng ch¹c trªn ®-êng §iÖn Biªn Phñ
vµ TrÇn B×nh Träng. Cho dï cßn ®«i chç ch-a thËt tho¶ ®¸ng vÒ chi tiÕt, song
nh÷ng ®ãng gãp cña chóng cho c¶nh quan Hµ Néi lµ rÊt Ên t-îng vµ tÝch cùc.
Cã thÓ kÓ thªm kh¸ch s¹n Sakura gãc c«ng viªn Lªnin hay Lake View Hotel
®Çu dèc ®-êng Thanh Niªn. Râ rµng viÖc x©y dùng nhµ cao tÇng ë Hµ Néi
®ang diÔn ra mét c¸ch tù do mµ ch-a hÒ ®-îc quy ho¹ch. Chóng ta cã kinh
TiÓu luËn triÕt häc
nghiÖm cña khu vùc Hå G-¬m nªn ®· tá ra thËn träng h¬n ®èi víi khu vùc
Nhµ h¸t lín khi khèng chÕ chiÒu cao x©y dùng d-íi 30m vµ b¾t buéc theo
phong c¸ch cæ ®iÓn. Song ®iÒu ®ã chØ cÇn nh-ng ch-a ®ñ, v× hai c«ng tr×nh
office bld 63 Lý Th¸i Tæ vµ Opera Hotel tõ lóc cßn ®ang thi c«ng ®· tá ra
tranh chÊp víi Nhµ h¸t lín thµnh phè, tøc lµ víi chÝnh c«ng tr×nh ®-îc coi lµ
chñ ®¹o cña khu vùc – mét di s¶n kiÕn tróc hÕt søc tinh tÕ vµ quý b¸u cña Hµ
Néi.
Thµnh phè lµ mét c¬ thÓ sèng. X©y dùng nhµ cao tÇng lµ mét ph-¬ng thøc
ph¸t triÓn ®« thÞ v-¬n lªn ®é cao. Tõ l©u chóng ta ®Òu biÕt ®Õn nh÷n m« h×nh
®« thÞ d¹ng lßng ch¶o vµ d¹ng b¸t óp mµ ®èi víi Hµ Néi c¶ hai m« h×nh nµy
®Òu tá ra ch-a thËt phï hîp. VÒ mÆt lý thuyÕt, chóng ta mong muèn ph¸t triÓn
khu vùc cao tÇng ra ngo¹i vi, n¬i cßn nhiÒu ®Êt trèng vµ cã ®iÒu kiÖn tæ chøc
míi c¸c cÊu tróc h¹ tÇng, nh»m b¶o tån trung t©m phè cæ nh- mét di s¶n kiÕn
tróc tæng thÓ. Song trªn thùc tÕ c¸c nhµ ®Çu t- ®Óu chØ nh¾m ®Õn khu vùc
trung t©m nµy, vµ c¸c ®¬n vÞ cã quyÒn sö dông ®Êt t¹i ®©y v× mèi lîi tr-íc m¾t
trong cuéc ®ua t×m ®èi t¸c ®· t¹o c¬ héi cho nhµ cao tÇng mäc lªn trong vïng
cÊm ®Þa ®ã mét c¸ch trµn lan vµ tù ph¸t. Cho nªn Hµ Néi b©y giê, nh- mét
kiÕn tróc s- ®· nãi vui, lµ mét c¸i ch¶o thñng lç chç vµ bÞ gÆm nhÊm tõng
m¶ng.
2. Nh÷ng nguyªn nh©n chñ quan vµ kh¸ch quan t¸c ®éng ®Õn kiÕn
tróc Hµ Néi:
Nh÷ng tiÕng kªu gµo vang lªn yÕu ít, l¹c lâng vµ v« dông tr-íc thùc tÕ
x©y dùng å ¹t, kh«ng thÓ chê ®îi. Ng-êi cã chót kiÕn thøc vÒ thÈm mü c¶m
thÊy cã mét c¸i g× ®ã kh«ng æn, nh-ng chØ bÊt lùc, nh×n nhau l¾c ®Çu ngao
ng¸n v× tiÕng nãi cña hä nh- r¬i vµo gi÷a sa m¹c! C¸c nhµ lµm kinh tÕ th× chua
ch¸t: “§Ñp mµ ¨n ®-îc µ! Thµnh phè ph¶i cã cµng nhiÒu nhµ cöa cµng tèt”.
Hä chñ tr-¬ng lµm giµu lªn ®·, råi h·y nãi ®Õn thÈm mü ®« thÞ. Mµ còng thËt
khã xö: Kh«ng ®Ó d©n tù x©y th× lµm sao cã thªm chç ®Ó ë c¸c khu tËp thÓ nay
®· qu¸ t¶i vµ xuèng cÊp nghiªm träng, tõng lµ nçi kinh hoµng cho nhiÒu
ng-êi. ChÝnh nguån ®Çu t- n-íc ngoµi cho x©y dùng ®ang t¹o nªn bé mÆt
TiÓu luËn triÕt häc
phån vinh cña Hµ Néi. Kh«ng riªng g× Hµ Néi mµ nay th× c¶ n-íc ®ang ®èi
®Çu víi nh÷ng m©u thuÉn thêi kinh tÕ thÞ tr-êng, triÓn khai trong mét n-íc
n«ng nghiÖp ch-a cã ®Çy ®ñ c¬ së, ®Þnh chÕ, luËt ph¸p lµm nÒn t¶ng cho ph¸t
triÓn kinh tÕ theo lèi míi. Hµ Néi lµm sao tho¸t næi sè phËn chung cña c¸c thñ
®« §«ng – Nam ¸ khi buéc ph¶i më cöa ra lµm ¨n víi thÕ giíi, c¸i ®-îc c¸i
mÊt vµ c¸c c¨n bÖnh cè h÷u kÌm theo nhÞp ®é ®« thÞ hãa: mÊt dÇn di s¶n kiÕn
tróc vµ c¶nh quan, « nhiÔm m«i tr-êng, ¸ch t¾c giao th«ng, hè s©u ng¨n c¸ch
giµu nghÌo, n¹n nhµ æ chuét, kinh tÕ vØa hÌ cña khu vùc phi chÝnh quy cña
ng-êi n«ng th«n nhËp c-.
C¸i g× råi còng cã c¸i gi¸ ph¶i tr¶. KiÕn tróc Hµ Néi thêi ®æi míi ®-îc
nhiÒu thø, nh-ng còng mÊt ®i kh«ng Ýt. Trong thùc tÕ, Hµ Néi vÉn ch-a
chuyÓn h¼n sang c¬ chÕ thÞ tr-êng, c¶ trong vÊn ®Ò ë. G¸nh nÆng bao cÊp vÉn
cßn duy tr× cho kh¸ nhiÒu giíi, nhiÒu ng-êi. Thêi më cöa, ng-êi d©n bung ra,
cã c¸i sai, c¸i ®óng. Nh-ng Ýt ra nhiÒu ng-êi ®· cã chç kha kh¸. Nhµ cöa ch-a
®Ñp, cßn hçn ®én, nh-ng ®· t¨ng tiÖn nghi, khang trang h¬n tr-íc. Nh-ng ®ã
chØ lµ thiÓu sè, ®a sè ng-êi cã ®ång l-¬ng cè ®Þnh vÉn cßn rÊt vÊt v¶ v× n¹n
nhµ ë. Hµ Néi ®ang lµ mét c«ng tr-êng x©y dùng lín, víi ®ñ d¹ng c«ng tr×nh
hiÖn ®¹i, sö dông nhiÒu kü thuËt, vËt liÖu míi nhÊt. Ph¶i nh×n nhËn r»ng ®Çu t-
n-íc ngoµi cho x©y dùng ®ang ®em l¹i luång sinh khÝ míi, lµm s«i næi h¼n
ho¹t ®éng x©y dùng ë Thñ ®«. Tuy vËy, bªn c¹nh ®ã cßn rÊt nhiÒu c¸i “ch-a
®-îc”, thËm chÝ cßn cã thÓ gäi lµ mÊt m¸t, trÇm träng nhÊt lµ viÖc ph¸ hñy
m«i tr-êng vµ sù hçn lo¹n trong nghµnh x©y dùng. Hµ Néi cßn næi tiÕng víi
“nhµ chãp”. Nã lan ®Õn c¶ TP Hå ChÝ Minh vµ c¸c tØnh. T×m hiÓu lý do míi
vì lÏ ra r»ng khëi ®Çu lµ ng-êi ®i lao ®éng ë §«ng ¢u vÒ, cã tiÒn mµ kh«ng
cã chç ë bÌn tËu mét kho¶nh ®Êt cßn rÎ ë ngo¹i thµnh hoÆc quanh Hå T©y ®Ó
x©y nhµ. Trong ®Çu hä chØ cã h×nh ¶nh sang träng cña c¸c l©u ®µi thêi Trung
cæ §«ng ¢u, víi m¸i nhän, m¸i cñ hµnh vµ c¶ lç ch©u mai. Cø thÕ, hä ra kiÓu
cho nhµ thÇu x©y dùng. Nay th× kiÓu nhµ nµy còng Ýt dÇn, nh-ng Hµ Néi l¹i cã
mét d¹ng chãp kh¸c do n-íc ngoµi thiÕt kÕ, dùng lªn nµo m¸i chïa, ®Çu ®ao,
rång ph-îng, óp lªn nãc nhµ cao tÇng. Kh¸ch s¹n Shareton cßn lµm c¶ khu
TiÓu luËn triÕt häc
tiÕp t©n, s¶nh lín kiÓu ®×nh chïa, râ rµng lµ kh«ng ¨n nhËp næi víi khèi cao
tÇng hiÖn ®¹i ®»ng sau. ThÈm mü ®« thÞ cßn lµ mét m¶nh ®Êt hoang v¾ng ë Hµ
Néi, nãi nh- kiÓu KTS NguyÔn LuËn.
Hµ Néi ®· tõng ®i ®Çu trong c¬n biÕn ®éng nhµ ®Êt võa qua nªn ®· thÊy
xuÊt hiÖn nh÷ng lµng ®« thÞ nöa quª nöa tØnh, víi ngâ xãm ngo»n ngoÌo, ch¹y
theo c¸c trôc lé míi më, hÇu nh- ch-a trang bÞ h¹ tÇng kü thuËt ®« thÞ. C¸c
“xãm liÒu”, “chî cãc”, “chî ng-êi”, c¸c ho¹t ®éng kinh tÕ vØa hÌ cã mÆt kh¾p
n¬i. Tèc ®é x©y dùng l¹i qu¸ dån dËp, luËt lÖ nhµ ®Êt ch-a ®Çy ®ñ, quy ho¹ch
ch-a s½n sµng. §ã míi chØ lµ nh÷ng c¸i rèi r¾m nh×n thÊy tõ bªn ngoµi. Nh×n
l¹i thùc lùc nh©n sù quy ho¹ch ®« thÞ cña ta, ph¶i c«ng nhËn r»ng c¸c c¸n bé
quy ho¹ch vµ qu¶n lý quy ho¹ch x©y dùng ch-a qua thùc hµnh bao nhiªu, chØ
®-îc ®µo t¹o theo bµi b¶n cò rÊt l¹c hËu so víi t×nh h×nh ph¸t triÓn míi, l¹i
ch-a tõng phô tr¸ch c«ng tr×nh quy m« lín – chiÕn tranh vµ c¸i nghÌo trong
mét thêi gian dµi ®· h¹n chÕ sù ph¸t triÓn cña ngµnh kiÕn tróc, quy ho¹ch cña
chóng ta. VÒ mÆt nµy ta cßn tôt hËu so víi c¸c n-íc khu vùc §«ng – Nam ¸.
ChuyÓn ®ét ngét tõ nÒn kinh tÕ x· hé chñ nghÜa sang kinh tÕ thÞ tr-êng cµng
lµm ta lóng tóng h¬n.
3. Nh÷ng tån t¹i lín cña thµnh phè:
KiÕn tróc lµ biÓu hiÖn cña v¨n hãa, lèi sèng qua nhµ cöa, phè thÞ. KiÕn
tróc Hµ Néi nay thÓ hiÖn sù gi»ng co gi÷a c¸i cò, truyÒn thèng vµ c¸i míi,
quèc tÕ hãa. Mét thµnh phè cæ nh- Hµ Néi cã lÞch sö dµi c¶ ngh×n n¨m dÔ d¬i
vµo sù ph¸t triÓn hçn lo¹n khi biÕn thµnh mét trung t©m chÝnh trÞ, kinh tÕ vµ
v¨n hãa cña c¶ n-íc. Hµ Néi cã nh÷ng ®Æc tr-ng c¬ b¶n cña c¸c thñ ®« ë
§«ng – Nam ¸:
- Qu¸ tr×nh h×nh thµnh kh¸ nhanh quÇn c- ®« thÞ lín
- XuÊt hiÖn mét khu ®« thÞ tËp trung víi thµnh phè h¹t nh©n qu¸ t¶i, bao
bäc bëi c¸c thµnh phè vÖ tinh cßn mang nÆng c¬ cÊu truyÒn thèng v¨n hãa
xãm lµng, v¨n minh n«ng nghiÖp lóa n-íc, víi mÆt b»ng d©n trÝ cßn thÊp:
TiÓu luËn triÕt häc
- Sù phån vinh cña ®« thÞ thu hót d©n nhËp c- tõ n«ng th«n t¹o ra c¸c
khu ®Þnh c- tù ph¸t, nghÌo nµn. Cã sù ®èi lËp râ nÐt gi÷a nhµ cao tÇng, khu ë
sang träng vµ c¸c xãm nhµ lôp xôp nghÌo nµn.
NhiÒu c¨n bÖnh ®« thÞ xuÊt hiÖn, nhÊt lµ vÒ mÆt nh©n v¨n:
- Hè ng¨n c¸ch giµu nghÌo ngµy cµng s©u
- M«i tr-êng x· héi dÔ bÞ xÊu ®i, do ng-êi nhËp c- thiÕu viÖc lµm, nghÒ
nghiÖp kh«ng râ rÖt. TÖ n¹n x· héi t¨ng nhanh ë c¸c khu t¹m c- ®ã
- « nhiÔm, ¸ch t¾c giao th«ng sÏ ngµy cµng trÇm träng
- Di s¶n kiÕn tróc, c¶nh quan ®« thÞ ngµy cµng mÊt dÇn.
Tõ l©u, ®« thÞ hãa lµ hÖ qu¶ tÊt yÕu cña qu¸ tr×nh c«ng nghiÖp hãa, hiÖn
®¹i hãa. §« thÞ hãa còng ®em l¹i søc m¹nh vµ giµu cã, ®ång thêi còng lµ
nguyªn nh©n g©y ra c¸c c¨n bÖnh ®« thÞ. Hµ Néi kh«ng n»m ngoµi quy luËt
®ã. Tr-íc m¾t, Hµ Néi ®ang ®èi phã víi n¹n bïng næ d©n sè, t¨ng tr-ëng kinh
tÕ nhanh vµ hiÖn t-îng x©y dùng tù ph¸t. Sù di chuyÓn lao ®éng n«ng th«n lªn
thµnh phè lµ tÊt yÕu, nhÊt lµ khi ®ång b»ng s«ng Hång d©n ®«ng vµ thiÕu ®Êt
canh t¸c.
Hµ Néi cã thÓ rót kinh nghiÖm ph¸t triÓn cña b¹n vµ t×m c¸ch biÕn sù
ph¸t triÓn chËm cña m×nh thµnh thÕ m¹nh vµ b¶o vÖ t-¬ng lai b»ng c¸ch ph¸t
huy – chø kh«ng nªn lµm lu mê – nh÷ng ®Æc ®iÓm lÞch sö, c¶nh quan vµ di
s¶n kiÕn tróc cña m×nh.
II. §Ó cã mét Th¨ng Long – Hµ Néi 2000 n¨m lÞch sö:
1.Hµ Néi – mét di s¶n kiÕn tróc chøa ®ùng ®Çy ®ñ ®Æc ®iÓm cña mét
®« thÞ mang dÊu Ên nhiÒu giai ®o¹n x©y dùng vµ ph¸t triÓn:
Ngay tõ nh÷ng ngµy ®Çu gi¶i phãng miÒn B¾c ®· dån søc m×nh hµn g¾n
vÕt th-¬ng chiÕn tranh, kh«i phôc kinh tÕ ®Ó b-íc ®Çu x©y dùng c¬ së vËt chÊt
cho chñ nghÜa x· héi. §Õn nay, trong mét chuçi dµi l©u cña nh÷ng diÔn biÕn
®ã, c¸c thÕ hÖ kiÕn tróc s- cña chóng ta lu«n mang nçi niÒm say mª day døt,
mét kh¸t väng tét cïng, mong mái t×m ra mét h-íng ®i, mét phong c¸ch –
phong c¸ch kiÕn tróc x· héi chñ nghÜa mang ®Ëm ®µ b¶n s¾c d©n téc. Nh÷ng
c«ng tr×nh míi mäc lªn, ®©y ®ã cã nhiÒu tranh c·i gi÷a c¸i “ch-a ®-îc” vµ c¸i
TiÓu luËn triÕt häc
“®-îc”. ThËt khã x¸c ®Þnh c¸i “ch-a ®-îc” khi mµ ng-êi ta nh×n nã b»ng mét
c¶m nhËn, trªn mét nÒn quy ho¹ch cña thµnh phè ch-a hoµn chØnh víi ®óng
nghÜa cña nã. §ã lµ mét ®ßi hái kh¸ch quan cÇn ph©n tÝch, ®¸nh gi¸ cho c«ng
b»ng, chÝnh x¸c. Nh-ng c¸i “®-îc” th× thËt cã ý nghÜa, v× mçi c«ng tr×nh ®-îc
x©y dùng lªn, ®-îc ®¸nh dÊu vµ qua thêi gian nã sÏ trë thµnh chøng tÝch, lµ
hiÖn vËt sèng cho mét thêi kú “thÞnh” “suy” cña mét d©n téc.
Së dÜ ngµy nay chóng ta cßn phè cæ, la v× «ng cha ta, nh÷ng thÕ hÖ
tr-íc, biÕt g×n gi÷ nã, hoÆc ch-a ®Ó t©m ®Õn nã th× s¾p tíi ®©y kû niÖm 1000
n¨m Th¨ng Long – Hµ Néi, chóng ta míi cã c¸i mµ nãi, cßn cã c¸i mµ tù
hµo. C«ng b»ng mµ nãi, ë ®©y ngoµi mét sè di tÝch ®· ®-îc xÕp h¹ng vµ sè
c«ng tr×nh cã gi¸ trÞ vÒ kiÕn tróc th× ®a phÇn cßn l¹i chØ cã ý nghÜa vÒ thêi
gian, mµ Ýt mang mét gi¸ trÞ nµo kh¸c. ThÕ th×, ý kiÕn cho lµ cÇn ph¶i ph¸ ®i
hoÆc c¶i t¹o triÖt ®Ó mét sè c«ng tr×nh nµo ®ã ®· x©y dùng trong nh÷ng n¨m
gÇn ®©y bÞ coi lµ “ch-a ®-îc” lµ mét ®iÒu cÇn ®-îc c©n nh¾c tr-íc khi ®i ®Õn
mét gi¶i ph¸p tiÕt kiÖm tiÒn cña vµ c«ng søc cña Nhµ n-íc vµ cña nh©n d©n.
Cã lÏ h·y ®Ó thêi gian minh chøng vµ m¸ch b¶o chóng ta cÇn ph¶i lµm g× ®èi
víi nh÷ng c«ng tr×nh ®ã.
§Ó tr¸nh t×nh tr¹ng c¸c c«ng tr×nh võa míi x©y xong l¹i bÞ “®ßi” ®Ëp bá
®i, Hµ Néi cÇn cã mét quy ho¹ch tæng thÓ cña thµnh phè cho t-¬ng lai, ®Æc
biÖt lµ quy ho¹ch chi tiÕt, phï hîp víi nÒn kinh tÕ, chÝnh s¸ch cña tõng giai
®o¹n vµ rÊt cÇn cã mét m« h×nh cô thÓ cho tõng khu vùc ®Ó cho mçi ng-êi d©n
®Òu hiÓu ®-îc vµ mçi kiÕn tróc s-, mçi Héi ®ång kiÕn tróc cã c¬ së ®Ó thiÕt kÕ
vµ phª duyÖt ph-¬ng ¸n mét c¸ch khoa häc, chÝnh x¸c, tr¸nh ®-îc nh÷ tèn
kÐm kh«ng cÇn thiÕt.
2. VÊn ®Ò b¶o tån phè cæ víi du lÞch thñ ®«
Hµ Néi cña chóng ta vµo n¨m 2010 sÏ kû niÖm lÞch sö 1000 n¨m. ThÕ
nh-ng phè cæ Hµ Néi, mét di s¶n cæ nhÊt cña d©n téc ®· bÞ biÕn d¹ng nhanh
chãng.
Hµ Néi h×nh thµnh 36 phè cæ vµ mçi phè ®Òu cã mét nghÒ võa s¶n xuÊt, võa
bu«n b¸n, l¹i lµ n¬i ¨n ë cña «ng chñ. §iÒu ®ã chøng tá viÖc b¶o tån phè cæ lµ
TiÓu luËn triÕt häc
ph¶i g¾n lion víi sù lµm ¨n sinh sèng cña ng-êi d©n, chø kh«ng ®¬n thuÇn lµ
®Çu t- x©y dùng vµ di bít d©n ®i ®Ó trë thµnh mét b¶o tµng kh« cøng. Phè cæ
ph¶i lµ mét b¶o tµng sèng ®éng b»ng kh«ng gian kiÕn tróc x-a céng víi cuéc
sèng ®êi th-êng vµ h¬n thÕ n÷a lµ kÕ sinh nhai, lµ c¸ch lµm giµu mang ®Õn
cho ng-êi d©n tõ chÝnh viÖc b¶o tån khu phè cæ nµy. §ã míi lµ ®Þnh h-íng
hîp lßng d©n mµ chóng ta nªn thùc hiÖn. Mét trong nh÷ng c¸ch lµm giµu cña
ng-êi d©n vµ còng n»m trong ®Þnh h-íng chung cña §¶ng vµ Nhµ n-íc lµ ph¸t
triÓn du lÞch – mét ngµnh c«ng nghiÖp kh«ng khãi. H-íng ®i Êy hoµn toµn
®óng, nh-ng ®¸ng tiÕc lµ chóng ta vÉn ch-a cã nh÷ng biÖn ph¸p ®Ó ngµnh du
lÞch gãp søc vµo viÖc b¶o tån phè cæ, bëi phè cæ lµ mét tiÒm n¨ng hÊp dÉn
nhÊt ®èi víi kh¸ch du lÞch khi tíi th¨m Thñ ®«. NhiÒu du kh¸ch ®Òu cã chung
mét nhËn ®Þnh r»ng: Hµ Néi ph¶i lµ mét thµnh phè du lÞch cã b¶n s¾c vÒ v¨n
hãa, vÒ kiÕn tróc vµ ®Æc biÖt lµ trong cuéc sèng ®êi th-êng cña con ng-êi. Mét
minh chøng thùc tÕ t¹i b¶n L¸c – Mai Ch©u lµ kh¸ch rÊt thÝch tho¶i m¸i th-
gi·n ë nhµ sµn cña ng-êi Th¸i, chø kh«ng ë nhµ m¸i b»ng dï ®Çy ®ñ tiÖn nghi,
mÆc dï gi¸ nh- nhau. VËy Mai Ch©u hÊp dÉn du kh¸ch bëi c¸i duyªn cña b¶n
s¾c tõ nh÷ng ng«i nhµ truyÒn thèng gi÷a mét vïng rõng nói th¬ méng. Tõ dÉn
chøng trªn, ta h·y vËn dông vµo mét « phè cæ cña Hµ Néi, cã sù kÕt hîp gi÷a
du lÞch víi kiÕn tróc, vµ thùc hiÖn theo ph-¬ng ch©m “Nhµ n-íc vµ nh©n d©n
cïng lµm”. Chóng ta tin mét ®iÒu r»ng, sù ho¹ch ®Þnh ®óng ®¾n sÏ t¹o cho
ng-êi d©n mét niÒm h-ng phÊn, hä sÏ yªn t©m cïng Nhµ n-íc ®Çu t-, cïng
gi÷ g×n di s¶n v¨n hãa cña thñ ®« vµ khi nÒn kinh tÕ ®· ph¸t triÓn, theo quy
luËt tù nhiªn ng-êi d©n sÏ thÊy hÕt ®-îc gi¸ trÞ cña di s¶n Êy, mçi tÊc ®Êt lµ
mét tÊc vµng chØ dïng cho kinh doanh, cßn muèn cã ®iÒu kiÖn ë tèt h¬n th× hä
tù gi¶m mËt ®é c- tró, t¸ch hé ®Õn ë n¬i kh¸c cho hîp lý h¬n.
Thêi gian kh«ng chê ®îi, chóng ta cÇn hoµn thiÖn quy ho¹ch tæng thÓ vµ
chi tiÕt c¸c khu phè Hµ Néi ®Ó c«ng cuéc x©y dùng Thñ ®« tõng b-íc ®-îc c¶i
thiÖn v÷ng ch¾c, nhanh chãng ®Ó cã thÓ hy väng r»ng nh÷ng thÕ hÖ mai sau
khi kû niÖm 2000 n¨m Th¨ng Long – Hµ Néi sÏ cßn cã c¸i ®Ó mµ nãi, mµ tù
hµo lµ Hµ Néi cña chóng ta cßn cã nh÷ng khu phè nh- phè cæ hiÖn nay vµ
TiÓu luËn triÕt häc
còng ®Ó nh÷ng ng-êi viÕt lÞch sö kiÕn tróc Hµ Néi, cña ViÖt Nam cßn cã c¸i
®Ó mµ viÕt cho c¸c ®êi sau, bëi lÏ mçi c«ng tr×nh, mçi ng«i nhµ ®-îc x©y dùng
lªn ®Òu mang dÊu Ên lÞch sö mét giai ®o¹n ph¸t triÓn cña mçi ®iÓm d©n c-,
cña mçi d©n téc.
TiÓu luËn triÕt häc
KÕt LuËn
Qu¸ tr×nh ph¸t triÓn ®« thÞ lµ mét sù vËn ®éng tÊt yÕu, qu¸ tr×nh nµy sÏ
t¸c ®éng ®Õn cÊu tróc ®« thÞ lµm n¶y sinh nh÷ng m©u thuÉn míi gi÷a vÊn ®Ò
b¶o tån vµ ph¸t triÓn. Quan niÖm vÒ c¸c gi¸ trÞ b¶o tån trong ®ã bao gåm c¶
ph-¬ng ph¸p vµ kü thuËt x©y dùng truyÒn thèng phô thuéc vµo sù nhËn biÕt
gi¸ trÞ ®ã trong toµn bé tiÕn tr×nh lÞch sö ph¸t triÓn ®« thÞ. SÏ cßn nhiÒu vÊn ®Ò
kh¸c n¶y sinh trªn con ®-êng ph¸t triÓn cña lÞch sö, sÏ cßn nhiÒu th¸ch thøc
kh¸c trong viÖc g×n gi÷ c¸c gi¸ trÞ di s¶n d©n téc – nh÷ng c¸i ®· mÊt m¸t ®i
nhiÒu trong chiÕn tranh, nh-ng sÏ l¹i cßn nguy hiÓm h¬n khi bÞ mÊt m¸t ngay
trong qu¸ tr×nh t¸i thiÕt thµnh phè. V× vËy, ngay tõ b©y giê Nhµ n-íc nªn cã
nh÷ng chÝnh s¸ch, nh÷ng ®Þnh h-íng ph¸t triÓn thÝch hîp ®Ó cã mét Th¨ng
Long – Hµ Néi mang ®Ëm b¶n s¾c d©n téc.
TiÓu luËn triÕt häc
Tµi liÖu tham kh¶o
T¹p chÝ kiÕn tróc – Héi kiÕn tróc s- ViÖt Nam
TiÓu luËn triÕt häc
Môc lôc
Lêi nãi ®Çu .......................................................................................................1
Néi dung ...........................................................................................................2
I. KiÕn tróc Hµ Néi sau 12 n¨m nh×n l¹i.........................................................2
1. KiÕn tróc Hµ Néi hiÖn nay.............................................................................2
2. Nh÷ng nguyªn nh©n chñ quan vµ kh¸ch quan t¸c ®éng ®Õn kiÕn tróc
Hµ Néi ...............................................................................................................3
3. Nh÷ng tån t¹i lín cña thµnh phè....................................................................5
II. §Ó cã mét Th¨ng Long - Hµ Néi 2000 n¨m lÞch sö...................................6
1. Hµ Néi - mét di s¶n kiÕn tróc chøa ®ùng ®Çy ®ñ ®Æc ®iÓm cña mét ®« thÞ
mang dÊu Ên cña nhiÒu giai ®o¹n x©y dùng vµ ph¸t triÓn .................................6
2. VÊn ®Ò b¶o tån phè cæ víi du lÞch thñ ®«......................................................7
KÕt luËn ..........................................................................................................10
Tµi liÖu tham kh¶o.........................................................................................11
Bạn đang xem tài liệu "Tiểu luận Tính xã hội và tính cộng đồng của kiến trúc Hà Nội", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
tieu_luan_tinh_xa_hoi_va_tinh_cong_dong_cua_kien_truc_ha_noi.doc

