Tiểu luận Học thuyết Mac về hình thái kinh tế xã hội và sự vận dụng của đảng ta trong thời kì đổi mới gắn với hoạt động ngân hàng

TiÓu luËn triÕt  
A.GIíI THIÖU §Ò TµI  
Mäi ng-êi ®Òu biÕt, trong lÞch sö t- t-ëng nh©n lo¹i tr-íc M¸c ®· cã  
kh«ng Ýt c¸ch tiÕp cËn khi nghiªn cøu sù ph¸t triÓn cña x· héi. XuÊt ph¸t tõ  
nh÷ng nhËn thøc kh¸c nhau, víi nh÷ng ý t-ëng kh¸c nhau mµ cã sù ph©n  
chia lÞch sö tiÕn hãa cña x· héi theo nh÷ng c¸ch kh¸c nhau. Ch¼ng h¹n, nhµ  
x· héi häc Vi – c« ë Italia (1668-1744) ®· ph©n chia c¸c thêi k× ph¸t triÓn  
cña x· héi gièng nh- ph©n chia c¸c giai ®o¹n cña mét ®êi ng-êi: th¬ Êu,  
thanh niªn, thµnh niªn vµ tuæi giµ. Nhµ triÕt häc duy t©m Hª-ghen (1770 -  
1831) ph©n chia lÞch sö x· héi loµi ng-êi thµnh ba thêi k× chñ yÕu: thêi k×  
ph-¬ng §«ng, thêi k× cæ ®¹i vµ thêi k× GiÐc- ma- ni . Nhµ x· héi chñ nghÜa  
kh«ng t-ëng Ph¸p Phu- ri- ª (1722-1837) chia lÞch sö x· héi thµnh bèn giai  
®o¹n: giai ®o¹n m«ng muéi, giai ®o¹n d· man, giai ®o¹n gia tr-ëng, giai  
®o¹n v¨n minh. Cßn nhµ nh©n chñng Mü Hang- ri Moãc- g¨ng ( 1818-1881 )  
l¹i ph©n chia x· héi thµnh ba thêi ®¹i : thêi ®¹i m«ng muéi , thêi ®¹i d· man  
vµ thêi ®¹i v¨n minh..  
Mäi ng-êi còng ®· quen víi nh÷ng kh¸i niÖm : thêi ®¹i ®å  
®ång , thêi ®¹i cèi xay giã, thêi ®¹i m¸y h¬i n-íc, vµ gÇn ®©y lµ c¸c nÒn v¨n  
minh : v¨n minh n«ng nghiÖp, v¨n minh hËu c«ng nghiÖp.  
Mçi c¸ch tiÕp cËn nªu trªn cã nh÷ng ®iÓm hîp lÝ nhÊt ®Þnh,  
vµ do ®ã ®Òu cã ý nghÜa nhÊt ®Þnh, nh-ng ch-a nãi lªn b¶n chÊt sù ph¸t triÓn  
cña x· héi mét c¸ch toµn diÖn, tæng thÓ, do ®ã mµ cßn h¹n chÕ.  
Dùa trªn nh÷ng kÕt qu¶ nghiªn cøu lÝ luËn vµ tæng kÕt qu¸  
tr×nh lÞch sö ®· h×nh thµnh nªn häc thuyÕt vÒ h×nh th¸i kinh tÕ -x· héi. H×nh  
th¸i kinh tÕ- x· héi lµ mét kh¸i niÖm cña chñ nghÜa duy vËt lÞch sö dïng ®Ó  
chØ x· héi ë tõng giai ®o¹n lÞch sö nhÊt ®Þnh víi mét kiÓu quan hÖ s¶n xuÊt  
®Æc tr-ng cho x· héi ®ã phï hîp víi mét tr×nh ®é nhÊt ®Þnh cña lùc l-îng s¶n  
xuÊt vµ mét kiÕn tróc th-îng tÇng t-¬ng øng ®-îc x©y dùng trªn nh÷ng mèi  
quan hÖ s¶n xuÊt.  
TiÓu luËn triÕt  
Lµ sù biÓu hiÖn tËp trung cña quan niÖm duy vËt lÞch sö, lÝ  
luËn vÒ h×nh th¸i kinh tÕ – x· héi nghiªn cøu lÞch sö x· héi trªn c¬ së xem  
xÐt c¶ lùc l-îng s¶n xuÊt, c¶ c¬ së h¹ tÇng vµ kiÕn tróc th-îng tÇng, tøc toµn  
bé c¸c yÕu tè cÊu thµnh bé mÆt cña mét thêi ®¹i: chÝnh trÞ, kinh tÕ, v¨n hãa,  
x· héi, khoa häc, kü thuËt. Do ®ã, nã c¾t nghÜa x· héi ®-îc s¸ng tá h¬n, toµn  
diÖn h¬n, chØ ra c¶ b¶n chÊt vµ qu¸ tr×nh ph¸t triÓn cña x· héi.  
Trong sù nghiÖp ®æi míi cña §¶ng ta hiÖn nay, §¶ng ta ®·  
v¹ch ra con ®-êng ph¸t triÓn cña ®Êt n-íc: "§¶ng lÊy Chñ nghÜa M¸c-Lªnin  
vµ t- t-ëng Hå ChÝ Minh lµm nÒn t¶ng t- t-ëng, kim chØ nam cho hµnh  
®éng..."  
§Ò tµi "Häc thuyÕt Mac vÒ h×nh th¸i kinh tÕ – x· héi vµ sù  
vËn dông cña ®¶ng ta trong thêi k× ®æi míi g¾n víi ho¹t ®éng ng©n  
hµng" lµ mét ®Ò tµi mang tÝnh chÊt s©u réng vµ cã ý nghÜa v« cïng to lín  
trong nhËn thøc, ®¸nh gi¸ vÒ ®-êng lèi chÝnh s¸ch. Nghiªn cøu vÊn ®Ò ®ã lµ  
mét tÊt yÕu kh¸ch quan v× nã kh«ng chØ cã ý nghÜa vÒ ph-¬ng ph¸p luËn mµ  
cßn cã gi¸ trÞ lín trong thùc tiÔn.  
TiÓu luËn triÕt  
B.néi dung ®Ò tµi  
i.tiÒn ®Ò lý luËn  
Chñ nghÜa duy vËt lÞch sö cña M¸c nh- Lªnin ®¸nh gi¸ lµ  
thµnh tùu vÜ ®¹i nhÊt cña t- t-ëng khoa häc, trong ®ã cèt lâi lµ häc thuyÕt  
h×nh th¸i kinh tÕ-x· héi. Giai cÊp t- b¶n kh«ng thÓ chÊp nhËn ®-îc häc  
thuyÕt nµy v× trong ®ã ®· luËn chøng mét c¸ch khoa häc chÆt chÏ chÕ ®é t-  
b¶n sÏ bÞ thay thÕ b»ng chÕ ®é céng s¶n chñ nghÜa theo quy luËt chung cña  
tiÕn hãa x· héi, mµ chñ nghÜa duy vËt lÞch sö cña M¸c ®· t×m ra.  
B»ng sù nghiªm tóc khoa häc, chóng ta thÊy r»ng cho ®Õn nay  
ch-a cã häc thuyÕt nµo vÒ tiÕn hãa x· héi cã thÓ thay thÕ ®-îc häc thuyÕt  
M¸c vÒ h×nh th¸i kinh tÕ-x· héi. Häc thuyÕt nµy ®em ®Õn cho chóng ta c¬ së  
ph-¬ng ph¸p luËn ®Ó nhËn thøc quy luËt ph¸t triÓn x· héi vµ mét niÒm tin  
khoa häc vµo lý t-ëng céng s¶n chñ nghÜa.  
Nh- vËy, chñ nghÜa duy vËt cña M¸c ®· nh×n nhËn häc thuyÕt  
h×nh th¸i kinh tÕ-x· héi lµ mét quy luËt ph¸t triÓn cña x· héi.  
Tõ ®ã ta ®i tíi kh¸i niÖm: h×nh th¸i kinh tÕ-x· héi  
“ H×nh th¸i kinh tÕ-x· héi lµ mét ph¹m trï cña chñ nghÜa duy  
vËt lÞch sö dïng ®Ó chØ x· héi ë tõng giai ®o¹n lÞch sö nhÊt ®Þnh, víi mét kiÓu  
quan hÖ s¶n xuÊt ®Æc tr-ng cho x· héi ®ã phï hîp víi mét tr×nh ®é nhÊt ®Þnh  
cña lùc l-îng s¶n xuÊt vµ víi mét kiÕn tróc th-îng tÇng t-¬ng øng ®-îc x©y  
dùng trªn nh÷ng quan hÖ s¶n xuÊt Êy”  
Khi nghiªn cøu lÞch sö ph¸t triÓn cña x· héi xuÊt ph¸t tõ  
nh÷ng nhËn thøc kh¸c nhau, víi nh÷ng ý t-ëng kh¸c nhau mµ cã sù ph©n  
lÞch sö tiÕn hãa cña x· héi theo nh÷ng c¸ch kh¸c nhau.  
§¬n cö nh- triÕt gia duy t©m Hª-ghen(1770-1831) ph©n k×  
lÞch sö x· héi loµi ng-êi thµnh ba thêi k× chñ yÕu:Thêi k× Ph-¬ng §«ng, thêi  
k× cæ ®¹i vµ thêi k× Grec-mani. Vµ nh- nhµ x· héi kh«ng t-ëng cña Ph¸p lµ  
Phu-ri-ª(1772-1831) chia lÞch sö x· héi thµnh bèn giai do¹n: giai ®o¹n m«ng  
TiÓu luËn triÕt  
Dùa trªn nh÷ng kÕt qu¶ nghiªn cøu lý luËn vµ tæng thÓ qu¸  
tr×nh lÞch sö, c¸c nhµ s¸ng lËp chñ nghÜa M¸c ®· vËn dông phÐp biÖn chøng  
duy vËt ®Ó nghiªn cøu lÞch sö x· héi, ®-a ra quan ®iÓm duy vËt vÒ lÞch sö vµ  
h×nh thµnh nªn häc thuyÕt vÒ h×nh th¸i kinh tÕ-x· héi.  
Häc thuyÕt h×nh th¸i kinh tÕ-x· héi víi t- c¸ch lµ: " Hßn ®¸  
t¶ng" cña x· héi häc M¸c XÝt nãi chung cho phÐp chóng ta h×nh dung qu¸  
tr×nh ph¸t triÓn cña lÞch sö lµ qu¸ tr×nh lÞch sö tù nhiªn.  
Loµi ng-êi ®· tr¶i qua n¨m h×nh th¸i kinh tÕ-x· héi theo thø tù  
h×nh th¸i kinhtÕ-x· héi céng s¶n nguyªn thñy, chiÕm h÷u n« lÖ, phong kiÕn,  
t- b¶n chñ nghÜa vµ h×nh th¸i kinh tÕ-x· héi céng s¶n chñ nghÜa.  
H×nh th¸i kinh tÕ-x· héi cã tÝnh lÞch sö, cã sù ra ®êi vµ diÖt  
vong. ChÕ ®é x· héi l¹c hËu sÏ mÊt ®i, chÕ ®é x· héi míi cao h¬n sÏ thay thÕ  
nã. §ã lµ khi ph-¬ng thøc s¶n xuÊt cò ®· trë nªn lçi thêi, khñng ho¶ng do  
m©u thuÉn cña quan hÖ s¶n xuÊt víi lùc l-îng s¶n xuÊt.  
Lùc l-îng s¶n xuÊt lµ nÒn t¶ng vËt chÊt kÜ thuËt cña mçi h×nh  
thµi kinh tÕ-x· héi. Sù h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn cña mçi h×nh th¸i kinh tÕ, xÐt  
cho cïng do lùc l-îng s¶n xuÊt quyÕt ®Þnh. Lùc l-îng s¶n xuÊt qua c¸c h×nh  
th¸i kinh tÕ- x· héi nèi tiÕp nhau tõ thÊp lªn cao.  
Quan hÖ s¶n xuÊt, quan hÖ gi÷a ng-êi víi ng-êi trong qu¸  
tr×nh s¶n xuÊt- lµ nh÷ng quan hÖ c¬ b¶n ban ®Çu vµ quyÕt ®Þnh tÊt c¶ mäi  
quan hÖ x· héi kh¸c. Mçi h×nh th¸i kinh tÕ- x· héi l¹i cã mét kiÓu quan hÖ  
s¶n xuÊt cña nã t-¬ng øng víi mét tr×nh ®é nhÊt ®Þnh cña lùc l-îng s¶n xuÊt.  
Quan hÖ s¶n xuÊt lµ mét tiªu chuÈn kh¸ch quan ®Ó ph©n biÖt x· héi cô thÓ  
nµy víi x· héi kh¸c, ®ång thêi tiªu biÓu cho mét giai ®o¹n ph¸t triÓn nhÊt  
®Þnh cña cña lÞch sö.  
TiÓu luËn triÕt  
Xuyªn t¹c, c¾t xÐn néi dung häc thuyÕt ®Ó phñ nhËn häc thuyÕt.  
§iÓn h×nh cña lo¹i quan ®iÓm nµy lµ quy lý luËn cña M¸c thµnh quyÕt ®Þnh  
luËt kinh tÕ víi nghÜa coi kinh tÕ lµ yÕu tè duy nhÊt quyÕt ®Þnh sù vËn ®éng  
vµ ph¸t triÓn cña x· héi. §iÒu nµy ®· bÞ chÝnh ¡ng Ghen b¸c bá- Dïng chÝnh  
lý luËn h×nh th¸i kinh tÕ- x· héi ®Ó b¸c bá sù ra ®êi cña c¸c n-íc x· héi chñ  
nghÜa, cho r»ng nã tr¸i víi qu¸ tr×nh lÞch sö- tù nhiªn r»ng c¸ch m¹ng th¸ng  
M-êi "§Î non"...do chç dùa ch-a cã ''tÊt yÕu kinh tÕ" cø ®Ó qua chÕ ®é t-  
b¶n chñ nghÜa råi tiÕn lªn chñ nghÜa x· héi råi chñ nghÜa céng s¶n theo ®óng  
quy luËt". Lóc cßn sèng Lªnin ®· b¸c bá quan ®iÓm nµy, song ®Õn nay vÉn  
tån t¹i, kÓ c¶ biÕn thÓ cña nã lµ lo¹i quan ®iÓm cho r»ng chÕ ®é x· héi chñ  
nghÜa sôp ®æ ë Liªn X« vµ c¸c n-íc §«ng ¢u lµ do hÖ t- t-ëng M¸c-Lªnin  
sai trong ®ã cã"lý luËn h×nh th¸i kinh tÕ-x· héi". §èi víi n-íc ta nh÷ng n¨m  
gÇn ®©y còng cã mét sè ý kiÕn t-¬ng tù, cho r»ng ta ch-a cã"tÊt yÕu kinh tÕ"  
®Ó lùa chän con ®-êng x· héi chñ nghÜa vµ ®Ó bá qua chÕ ®é t- b¶n chñ  
nghÜa.  
B¸c bá gi¸n tiÕp: Lo¹i quan ®iÓm nµy thÓ hiÖn d-íi d¹ng:  
Chøng minh chñ nghÜa x· héi kh«ng cã t-¬ng lai, tÊt yÕu bÞ diÖt vong. Chñ  
nghÜa t- b¶n lµ nÊc thang cao nhÊt cña lÞch sö x· héi, nã tån t¹i vÜnh viÔn.  
Muèn thay thÕ häc thuyÕt h×nh th¸i kinh tÕ x· héi b»ng häc  
thuyÕt kh¸c. §iÓn h×nh cho lo¹i quan ®iÓm nµy lµ tiÕp cËn theo nÒn v¨n  
minh. X· héi ph¸t triÓn tõ nÒn v¨n minh n«ng nghiÖp ®Õn v¨n minh c«ng  
nghiÖp vµ v¨n minh hËu c«ng nghiÖp. Sai lÇm c¨n b¶n cña c¸ch tiÕp cËn nµy  
lµ "coi tr×nh ®é ph¸t triÓn khoa häc, c«ng nghÖ, lùc l-îng s¶n xuÊt lµ yÕu tè  
quyÕt ®Þnh duy nhÊt bá qua vai trß cña quan hÖ kinh tÕ, giai cÊp, chÕ ®é  
chÝnh trÞ".  
TiÓu luËn triÕt  
Qua ®ã chóng ta rót ra: ý nghÜa cña häc thuyÕt h×nh th¸i kinh  
tÕ- x· héi vµ vÊn ®Ò qu¸ ®é lªn chñ nghÜa x· héi.  
Häc thuyÕt h×nh th¸i kinh tÕ- x· héi v¹ch ra nguån gèc, ®éng  
lùc bªn trong cña sù ph¸t triÓn x· héi, t×m ra nguyªn nh©n vµ c¬ së cña sù  
xuÊt hiÖn vµ biÕn ®æi nh÷ng hiÖn t-îng x· héi ®Æt ra c¬ së lý luËn cho khoa  
häc vµ x· héi häc n©ng nã lªn thµnh khoa häc thùc sù. Chèng l¹i quan ®iÓm  
duy t©m vÒ lÞch sö, coi x· héi lµ sù kÕt hîp cã tÝnh chÊt m¸y mãc cña nhiÒu  
c¸ nh©n vµ gia ®×nh, coi sù vËn ®éng vµ ph¸t triÓn cña x· héi lµ lý do ý chÝ  
cña nh÷ng nhµ cÇm quyÒn chi phèi, coi kü thuËt lµ c¸i chung quyÕt ®Þnh tÝnh  
chÊt chÕ ®é x· héi, lµ tiªu chuÈn kh¸ch quan ph©n biÖt c¸c h×nh th¸i kinh tÕ-  
x· héi.  
Häc thuyÕt h×nh th¸i kinh tÕ-x· héi vò trang cho chóng ta  
ph-¬ng ph¸p khoa häc ®Ó nghiªn cøu sù ph¸t triÓn x· héi qua c¸c chÕ ®é x·  
héi kh¸c nhau, hiÓu râ c¬ cÊu chung cña h×nh th¸i kinh tÕ-x· héi vµ nh÷ng  
quy luËt phæ biÕn t¸c ®éng, chi phèi sù vËn ®éng vµ ph¸t triÓn cña x· héi  
.
Râ rµng, häc thuyÕt M¸c vÒ h×nh th¸i kinh tÕ -x· héi lµ mét  
thµnh tùu vÜ ®¹i cña khoa häc x· héi, lµ mét b-íc tiÕn khæng lå trong  
lÞch sö t- t-ëng nh©n lo¹i. Sù ra ®êi cña häc thuyÕt nµy lµ mét cuéc  
c¸ch m¹ng trong toµn bé quan niÖm vÒ lÞch sö x· héi.  
Häc thuyÕt M¸c vÒ h×nh th¸i kinh tÕ- x· héi ®èi lËp víi quan  
niÖm trõu t-îng, duy t©m vÒ x· héi. Nã b¸c bá c¸ch miªu t¶ x· héi nãi  
chung, mét x· héi cÊu thµnh chØ bëi nh÷ng con ng-êi tù nhiªn sinh vËt. Nã  
®¸nh ®æ h¼n quan niÖm cho r»ng x· héi lµ mét tæ hîp cã tÝnh m¸y mãc, cã  
thÓ biÕn ®æi tïy ý theo ®ñ mäi kiÓu, mét tæ hîp sinh ra vµ biÕn hãa mét c¸ch  
ngÉu nhiªn.  
TiÓu luËn triÕt  
C¸c- M¸c ®· vËn dông lý luËn h×nh th¸i kinh tÕ-x· héi vµ  
ph©n tÝch x· héi t- b¶n, v¹ch ra c¸c quy luËt vËn ®éng vµ ph¸t triÓn cña nã.  
Tõ ®ã dù b¸o vÒ sù ra ®êi cña h×nh th¸i kinh tÕ-x· héi cao h¬n lµ: Céng s¶n  
chñ nghÜa mµ giai ®o¹n thÊp lµ chñ nghÜa x· héi.  
Trong c«ng cuéc ®æi míi ë n-íc ta, chóng ta vÉn gi÷ v÷ng  
môc tiªu x· héi chñ nghÜa. §i lªn chñ nghÜa x· héi lµ phï hîp víi xu h-íng  
cña thêi ®¹i,vµ tuy nhiªn chóng ta tiÕn lªn chñ nghÜa x· héi tõ mét nÒn kinh  
tÕ phæ biÕn lµ s¶n xuÊt nhá, bá qua chÕ ®é t- b¶n chñ nghÜa nªn ph¶i tr¶i qua  
nhiÒu kh©u trung gian, nhiÒu b-íc qu¸ ®é. Chóng ta ph¶i tr¶i qua nh÷ng  
b-íc ®i tÊt yÕu mµ kh«ng thÓ bá qua ®-îc. Chóng ta ph¶i kÕ thõa vµ ph¸t  
triÓn ®Ó t¹o ra nh÷ng tiÒn ®Ò cÇn thiÕt cho chñ nghÜa x· héi trªn tÊt c¶ c¸c  
mÆt: tõ lùc l-îng s¶n xuÊt ®Õn quan hÖ s¶n xuÊt, tõ c¬ së h¹ tÇng ®Õn kiÕn  
tróc th-îng tÇng.  
II. Sù nghiÖp ®æi míi cña §¶ng HIÖN NAY G¾N  
VíI HO¹t §éng ng©n hµng  
1. Thùc tr¹ng kinh tÕ:  
1.1 Nh÷ng thµnh tùu vµ tiÕn bé  
:
NÒn kinh tÕ n-íc ta tiÕp tôc ph¸t triÓn vµ ®¹t møc t¨ng  
tr-ëng kh¸.  
TiÓu luËn triÕt  
N¨m 1997, GDP t¨ng 9% cao h¬n b×nh qu©n cña n¨m tr-íc lµ  
8,2%. N¨m 1999, t¨ng 4,7%- 5%.  
Theo sè liÖu Ban chÊp hµnh Trung -¬ng §¶ng- Héi nghÞ lÇn  
thø VIII- khãa 8 th× møc ®é thùc hiÖn c¸c chØ tiªu chñ yÕu cña nÒn kinh tÕ  
n-íc ta n¨m 1999 nh- sau:  
- Tæng s¶n phÈm trong n-íc(GDP) t¨ng 4,7%- 5%  
- Gi¸ trÞ s¶n xuÊt n«ng nghiÖp t¨ng 5,2%- 5,5%  
- S¶n l-îng l-¬ng thùc quy thãc ®¹t 33,8 triÖu tÊn.  
- Gi¸ trÞ s¶n l-îng c«ng nghiÖp t¨ng 10,3%- 10,5%  
- Gi¸ trÞ c¸c ngµnh dÞch vô t¨ng 3,5%- 3,8%  
- Kim ng¹ch xuÊt khÈu t¨ng 14,3%  
- L¹m ph¸t 2%  
- Béi chi ng©n s¸ch 4,9%(so víi GDP)  
- Sè hé ®ãi nghÌo gi¶m 40 v¹n hé.  
- T¹o viÖc lµm míi cho 1,2 triÖu ng-êi.  
- Sè tØnh hoµn thµnh phæ cËp gi¸o dôc tiÓu häc vµ xãa mï ch÷ lµ  
58/61 tØnh.  
-Trong hoµn c¶nh cã nhiÒu khã kh¨n vµ th¸ch thøc nh-ng nÒn  
kinh tÕ vÉn duy tr× ®-îc tèc ®é t¨ng tr-ëng. MÆc dï GDP n¨m 1999 t¨ng 5%  
so víi n¨m 1998 cã kÐm h¬n so víi tèc ®é cña c¸c n¨m tr-íc nh-ng møc  
t¨ng tr-ëng ®· nhÝch dÇn tõng th¸ng, tõng quý: Quý I, GDP t¨ng 4,2%- Quý  
II t¨ng 4,5%- Quý III t¨ng 5%... lµm xuÊt hiÖn kh¶ n¨ng chÆn ®µ gi¶m sót,  
tuy cßn ph¶i phÊn ®Êu rÊt cao míi biÕn kh¶ n¨ng ®ã thµnh hiÖn thùc.  
§Æc biÖt gi¸ trÞ s¶n xuÊt n«ng nghiÖp t¨ng 5,2% so víi n¨m  
1998, møc t¨ng cao nhÊt tõ tr-íc tíi nay vµ v-ît môc tiªu Quèc héi ®Ò ra.  
Víi s¶n l-îng l-¬ng thùc 33,8 triÖu tÊn ®ñ kh¼ng ®Þnh kh¶ n¨ng cña ngµnh  
n«ng nghiÖp víi nÒn kinh tÕ quèc d©n lµ rÊt lín. Cïng víi n«ng nghiÖp trång  
TiÓu luËn triÕt  
trät c¸c ngµnh kh¸c nh- ch¨n nu«i, ®¸nh b¾t thñy s¶n, h¶i s¶n ®Òu cã møc  
t¨ng tr-ëng kh¸ vµ æn ®Þnh.  
VÒ c«ng nghiÖp, mÆc dï chÞu ¶nh h-ëng cña c¸c cuéc khñng  
ho¶ng trªn thÕ giíi, còng nh- khu vùc, thÞ tr-êng bÞ thu hÑp, ®Çu t- n-íc  
ngoµi gi¶m nh-ng møc t¨ng tr-ëng vÉn duy trú trªn 10%, ®ã lµ mét sù cè  
g¾ng lín cña to¸n ngµnh c«ng nghiÖp. NhÊt lµ s¶n phÈm quan träng cã nhu  
cÇu lín vµ thÞ tr-êng ®¹t møc t¨ng tr-ëng kh¸ so víi n¨m 1998: DÇu th« t¨ng  
20,5%, ®iÖn t¨ng 8,2%, thÐp t¨ng 11,8%, may mÆc t¨ng 12%, xe ®¹p t¨ng  
16,3%, ®éng c¬ Diªzen t¨ng 31%...  
C¸c c©n ®èi kinh tÕ vÜ m« ®-îc duy trú t¹o ®iÒu kiÖn cho ph¸t  
triÓn.  
Tèc ®é t¨ng tr-ëng xuÊt khÈu cao h¬n kÕ ho¹ch dù kiÕn, thu  
hÑp ®¸ng kÓ chªnh lÖch xót nhËp khÈu.  
Trong ®iÒu kiÖn, bèi c¶nh kinh tÕ thÕ giíi gi¶m sót, thÞ tr-êng  
tiªu thô bÞ thu hÑp, gi¸ hÇu hÕt c¸c mÆt hµng gi¶m m¹nh nh-ng tæng kim  
ng¹ch xuÊt nhËp khÈu c¶ n-íc n¨m 1999 vÉn ®¹t 10,7 tû USD, v-ît hai lÇn  
so víi kÕ ho¹ch dù kiÕn.  
Kim ng¹ch xuÊt khÈu c¶ n¨m ®¹t 11,3 tû USD gi¶m 2% so víi  
n¨m 1998 lµm cho møc nhËp siªu kho¶ng 600 triÖu USD, b»ng 5,6% so víi  
kim ng¹ch xuÊt khÈu. §©y lµ møc thÊp nhÊt trong nhiÒu n¨m qua, nhê cã c¸n  
c©n thanh to¸n quèc tÕ c¶ n¨m cã ®-îc c¶i thiÖn, béi thu kh¸ lµm cho dù tr÷  
ngo¹i tÖ ®-îc t¨ng lªn.  
TiÓu luËn triÕt  
Trong bèi c¶nh ®Çu t- n-íc ngoµi gi¶m do hËu qu¶ cña khñng  
ho¶ng kinh tÕ, tµi chÝnh trong khu vùc vµ trªn thÕ giíi, víi t- t-ëng chØ ®¹o  
cña TW4 vµ nghÞ quyÕt TW6 lÇn 1, chóng ta ®· cã mét b-íc tiÕn trong viÖc  
ph¸t huy néi lùc ®Ó bï ®¾p vµ bæ xung mét phÇn thiÕu hôt cho ®Çu t- ph¸t  
triÓn do sù gi¶m sót cña ®Çu t- trùc tiÕp tõ n-íc ngoµi.  
§¸nh gi¸ s¬ bé cho thÊy tæng ®Çu t- x· héi n¨m 1999 ®¹t 105  
ngµn tØ (t¨ng 9% so víi n¨m 1998), ®©y lµ mét sù cè g¾ng lín. NÐt næi bËt lµ  
trong khi vèn ®Çu t- trùc tiÕp tõ n-íc ngoµi gi¶m tõ 24,3 ngµn tØ (n¨m 1998)  
xuèng cßn 18,8 ngµn tØ ®ång (n¨m 1999) nh-ng tæng vèn ®Çu t- ph¸t triÓn  
vÉn t¨ng 9%. §iÒu ®ã nãi lªn t- t-ëng ph¸t huy néi lùc cña c¸c NghÞ quyÕt  
Trung -¬ng b-íc ®Çu ®i vµo cuéc sèng.  
Nguån vèn ®Çu t- ph¸t triÓn x· héi ®· ®-îc tËp trung ®Çu t-  
nhiÒu h¬n cho n«ng nghiÖp vµ kinh tÕ n«ng th«n, ph¸t triÓn c«ng nghiÖp chÕ  
biÕn vµ c¸c ngµnh c«ng nghiÖp then chèt, x©y dùng c¬ së h¹ tÇng, giao  
th«ng, b-u ®iÖn, gi¸o dôc, khoa häc c«ng nghÖ, y tÕ, v¨n hãa...  
Thu ng©n s¸ch cã nhiÒu cè g¾ng ®¹t dù to¸n n¨m. ViÖc th«ng  
qua vµ ®-a vµo ¸p dông lÇn ®Çu tiªn ë n-íc ta thuÕ V.A.T lµ mét cè g¾ng  
lín, b-íc ®Çu cã sù chuyÓn biÕn tÝch cùc ë mét sè lÜnh vùc s¶n xuÊt, kinh  
doanh.  
Nh- vËy, mÆc dï ®øng tr-íc hoµn c¶nh kinh tÕ thÕ giíi gi¶m  
sót, khñng ho¶ng kinh tÕ thÕ giíi vµ khu vùc, nh-ng nÒn kinh tÕ n-íc ta c¬  
b¶n cã sù ph¸t triÓn vµ ®æi s¾c, gãp phÇn n©ng cao cuéc sèng cña ng-êi d©n,  
æn ®Þnh x· héi. Thµnh tùu ®ã lµ phÇn gãp cña mäi ng-êi d©n lao ®éng, c«ng  
nh©n s¶n xuÊt vµ sù l·nh ®¹o tµi t×nh cña §¶ng vÒ mäi mÆt cña x· héi.  
TiÓu luËn triÕt  
1.2 .Nh÷ng mÆt yÕu kÐmvµ tån t¹i:  
MÆc dï duy tr× ®-îc sù æn ®Þnh trong bèi c¶nh phøc t¹p,  
song t×nh h×nh kinh tÕ x· héi cßn chøa ®ùng nh÷ng yÕu tè ®¸ng lo ng¹i.  
- NhÞp ®é t¨ng tr-ëng kinh tÕ ë møc thÊp tõ n¨m 1990 ®Õn  
nay, cô thÓ: Giai ®o¹n 1991-1995 GDP t¨ng 8,2%, n¨m 1996 t¨ng 9,3%, n¨m  
1997 t¨ng 8,2%, n¨m 1998 t¨ng 5,8%, n¨m 1999 GDP chØ t¨ng 4,7%-5% vµ  
vÉn trªn ®µ gi¶m sót, mÆc dï nhÞp ®é gi¶m sót cã chËm l¹i. NÕu kh«ng cã  
biÖn ph¸p ®ñ m¹nh “chÆn ®µ suy gi¶m vµ phôc håi nhÞp ®é t¨ng tr-ëng” cao  
th× khã cã kh¶ n¨ng ®¹t ®-îc nh÷ng môc tiªu chÝnh s¸ch ®Õn n¨m 2020 lµ c¬  
b¶n biÕn n-íc ta thµnh n-íc c«ng nghiÖp vµ gÇn ®©y nhÊt lµ c¸c chØ tiªu kinh  
tÕ n¨m 2000.  
Møc s¶n xuÊt b×nh qu©n ®Çu ng-êi cßn thÊp so víi c¸c  
n-íc trong khu vùc vµ trªn thÕ giíi, s¶n phÈm lµm ra khã tiªu thô do thÞ  
tr-êng ngµy cµng thu hÑp vµ cµng khã tÝnh trong khi chóng ta ch-a b¾t kÞp  
®-îc víi thêi th-îng.  
C¸c biÖn ph¸p kÝch cÇu míi ®-îc triÓn khai ch-a ph¸t huy  
®-îc t¸c dông nh- mong muèn lµm cho thÞ tr-êng kÐm s«i ®éng, mét sè s¶n  
phÈm vÉn cßn tån ®äng, d- thõa.  
Khu vùc dÞch vô t¨ng qu¸ qu¸ chËm, tèc ®é t¨ng tr-ëng  
chØ ®¹t 3,5-3,8% (kÕ ho¹ch ®Ò ra lµ 4-5%) thÊp h¬n so víi tèc ®é t¨ng tr-ëng  
n¨m tr-íc lµ 6%. Ngµnh th-¬ng nghiÖp chiÕm tØ träng cao thong lÜnh vùc  
dÞch vô nh-ng chØ ®¹t møc t¨ng tr-ëng d-íi 2%.  
TiÓu luËn triÕt  
Tèc ®é t¨ng tØ träng vèn ®Çu t- toµn x· héi ®ang cã xu  
h-íng gi¶m dÇn: tõ 28%GDP (n¨m 1997) xuèng cßn 26,7% (n¨m1998) vµ  
26,3% (n¨m 1999). Vèn ®Çu t- trùc tiÕp cña n-íc ngoµi vÉn tiÕp tôc gi¶m  
m¹nh. §iÒu nµy nÕu kh«ng ®-îc kh¾c phôc sÏ ¶nh h-ëng trùc tiÕp ®Õn tèc ®é  
t¨ng tr-ëng kinh tÕ ë nh÷ng n¨m ®Çu thÕ kû XXI.  
ChØ sè gi¸ tiªu dïng gi¶m m¹nh dÉn ®Õn hµng hãa ø ®äng,  
thÞ tr-êng kÐm s«i ®éng, c¬ héi vµ m«i tr-êng ®Çu t- cßn bÊp bªnh. TØ lÖ nî  
qu¸ h¹n trong hÖ thèng tÝn dông v-ît qu¸ giíi h¹n an tßan (møc an toµn lµ  
5%, nh-ng hiÖn nay ®· lªn tíi 14%). Trong sè nî qu¸ h¹n th× trªn 7% lµ nî  
khã ®ßi. §©y lµ vÊn ®Ò bøc xóc trong ngµnh tÝn dông-ng©n hµng.  
Mét vÊn ®Ò ®-îc toµn x· héi quan t©m ®ã lµ t×nh tr¹ng  
thÊt nghiÖp. HiÖn nay thÊt nghiÖp ë Hµ Néi ®· dÉn tíi nhiÒu tÖ n¹n x· héi v×  
tû lÖ thÊt nghiÖp ®· lªn tíi 10%, Thµnh phè Hå ChÝ Minh 7%. §Æc biÖt ë  
n«ng th«n sè thêi gian lao ®éng míi ®-îc sö dông kho¶ng 70%.  
* Mét sè vÊn ®Ò c¶n trë sù ph¸t triÓn:  
VÊn ®Ò chÊt l-îng, hiÖu qu¶ vµ søc c¹nh tranh thÊp vÉn lµ  
tån t¹i lín nhÊt cña nÒn kinh tÕ n-íc ta, vÊn ®Ò nµy ®· ®-îc héi nghÞ trung  
-¬ng khãa VIII chØ ra song trong hai n¨m qua kh«ng cã chuyÓn biÕn tÝch  
cùc. BiÓu hiÖn râ nÐt nhÊt lµ chi phÝ vËt chÊt trong viÖc s¶n xuÊt kinh doanh  
cã chiÒu h-íng t¨ng cao vµ khã tiªu thô. Chi phÝ s¶n xuÊt vËt chÊt toµn bé  
c¸c ngµnh kinh tÕ chiÕm kho¶ng 48% trong gi¸ trÞ s¶n xuÊt n¨m 1998 vµ  
t¨ng lªn 50% trong n¨m 1999.  
Søc c¹nh tranh cña nÒn kinh tÕ n-íc ta ®· thÊp l¹i cµng  
thÊp h¬n khi c¸c nÒn kinh tÕ bÞ khñng ho¶ng trong khu vùc ®ang cã dÊu hiÖu  
TiÓu luËn triÕt  
phôc håi. §iÒu nµy chóng ta kh«ng thÓ ®æ lçi cho c¸c ngµnh s¶n xuÊt kinh  
doanh v× tr×nh ®é ph¸t triÓn cña kÕt cÊu h¹ tÇng kinh tÕ- x· héi: §iÖn, n-íc,  
®-êng, bÕn c¶ng, viÔn th«ng... ë n-íc ta cßn thÊp.  
C¬ cÊu kinh tÕ chuyÓn dÞch cßn chËm nªn ch-a ph¸t huy  
®-îc nguån lùc c¸c thµnh phÇn kinh tÕ trong tõng ngµnh vµ tõng vïng ®Ó  
ph¸t triÓn. §Æc biÖt khu vùc kinh tÕ Nhµ n-íc: ChØ cã 21% c¸c doanh  
nghiÖp, thËm chÝ 15-20% cã nguy c¬ bÞ ph¸ s¶n. ViÖc thùc hiÖn cæ phÇn hãa  
vµ c¸c bÖn ph¸p s¾p xÕp ®æi míi doanh nghiÖp nhµ n-íc cßn nhiÒu h¹n chÕ.  
Ng©n s¸ch Nhµ n-íc lu«n trong t×nh tr¹ng c¨ng th¼ng bëi  
v× quy m« kinh tÕ cßn qu¸ nhá bÐ, hiÖu qu¶ s¶n xuÊt kinh doanh cßn thÊp, tû  
lÖ thÊt thu lín dÉn tíi chi ®Çu t- ph¸t triÓn ng©n s¸ch chñ yÕu cßn ph¶i dùa  
vµo nguån vay trong n-íc vµ n-íc ngoµi.  
ChÊt l-îng tÝn dông thÊp còng lµ tån t¹i lín c¶n trë ph¸t  
triÓn bÒn v÷ng cña nÒn kinh tÕ n-íc ta. Nî qu¸ h¹n cao h¬n møc dù kiÕn  
(5%- møc dù kiÕn). G©y khã kh¨n cho ng©n s¸ch quèc gia.  
Chóng ta chñ tr-¬ng thùc hiÖn c¬ chÕ thÞ tr-êng cã sù  
qu¶n lý cña Nhµ n-íc, nh-ng ®Õn nay c¸c yÕu tè cña kinh tÕ thÞ tr-êng ch-a  
h×nh thµnh ®ång bé, m«i tr-êng hîp t¸c, c¹nh tranh b×nh ®¼ng ch-a ®-îc t¹o  
lËp ®Çy ®ñ. Trong chÝnh s¸ch, thÓ chÕ qu¶n lý cña Nhµ n-íc cßn tån t¹i nhiÒu  
h×nh thøc hµnh chÝch bao cÊp, vÉn mang nÆng c¬ chÕ "Xin -cho", g¾n víi thñ  
tôc phiÒn hµ thiÕu tÝnh c«ng khai, nh-ng l¹i cã nhiÒu mÆt bu«ng láng qu¶n  
lý, kh«ng gi÷ ®-îc trËt tù kû c-¬ng. T×nh h×nh ®ã khiÕn cho kinh tÕ vËn hµnh  
trôc trÆc, kh«ng ¨n khíp...  
TiÓu luËn triÕt  
Tõ nh÷ng nhËn ®Þnh vµ ®¸nh gi¸ Êy ta ®i t×m nguyªn nh©n  
cña thµnh tùu th¾ng lîi còng nh- nh÷ng mÆt tån t¹i vµ yÕu kÐm.  
1.3 . §¸nh gi¸ chung nguyªn nh©n  
§¸nh gi¸ kh¸i qu¸t t×nh h×nh thùc hiÖn kÕ ho¹ch kinh tÕ -  
x· héi n¨m 1999 kÕt luËn cña héi nghÞ Trung -¬ng 8 ghi râ:  
- Trong qu¸ tr×nh thùc hiÖn nhiÖm vô ph¸t triÓn kinh tÕ - x·  
héi n¨m 1999 theo tinh thÇn nghÞ quyÕt Trung -¬ng 4, Trung -¬ng 6 (lÇn 1)  
vµ nghÞ quyÕt 06 cña Bé chÝnh trÞ, mÆc dï gÆp ph¶i khã kh¨n vµ th¸ch thøc to  
lín do nh÷ng diÔn biÕn phøc t¹p cña t×nh h×nh thÕ giíi chóng ta vÉn duy tr×  
®-îc tèc ®é t¨ng tr-ëng kho¶ng 5%.  
Theo sè liÖu thèng kª cña b¸ NguyÔn ThÞ H»ng - §¨ng  
trªn t¹p chÝ Céng s¶n 2/2000.  
Hµng n¨m chóng ta gi¶i quyÕt viÖc lµm míi cho 1,2 -1,3  
triÖu ng-êi lao ®éng cã tr×nh ®é nghÒ.  
§êi sèng cña tuyÖt ®¹i bé phËn nh©n d©n ®-îc c¶i thiÖn râ  
rÖt. TØ lÖ ®ãi nghÌo c¶ n-íc ®· gi¶m tõ 20,3%(n¨m 1995)- xuèng 14%  
(1999).  
B×nh qu©n mçi n¨m gi¶m 300 ngµn hé (2% tæng sè hé  
®ãi nghÌo) 805 ng-êi cã c«ng ®· cã møc sèng b»ng hoÆc cao h¬n møc sèng  
trung b×nh cña d©n c- cïng x·, ph-êng n¬i c- tró.  
TiÓu luËn triÕt  
§Ó ®¹t ®-îc nh÷ng thµnh tùu ®ã lµ do: Sù nç lùc, quyÕt  
t©m cao cña toµn d©n, toµn §¶ng, sù cè g¾ng cña c¸c ngµnh, c¸c cÊp thùc  
hiÖn NghÞ quyÕt Trung -¬ng 4, vµ NghÞ quyÕt Trung -¬ng 6 (lÇn 1).  
C¬ chÕ, chÝnh s¸ch, ph¸p luËt ®· ®-îc ®ång bé hãa thªm  
mét b-íc. C«ng t¸c chØ ®¹o, ®iÒu chØnh cña ChÝnh phñ, c¸c ngµnh, c¸c cÊp  
cã tiÕn bé. B¸m s¸t kÞp thêi nh÷ng biÕn ®éng bÊt th-êng trong t×nh h×nh kinh  
tÕ - x· héi.  
Mét sè mÆt tån t¹i vµ yÕu kÐm cña §¶ng- Nhµ n-íc ta xuÊt  
ph¸t tõ c¸c nguyªn nh©n sau:  
C«ng t¸c dù b¸o cã cè g¾ng nh-ng còng cã nhiÒu thiÕu sãt lµ  
mét trong nh÷ng nguyªn nh©n dÉn ®Õn c¬ cÊu ®Çu t- kÐm hiÖu qu¶. Khã  
kh¨n ngµy cµng tån ®äng lµ ¸p lùc ®Ì nÆng lªn sù ph¸t triÓn.  
C¸c chÝnh s¸ch, c¬ chÕ ®-îc ban hµnh ch-a thùc sù ®ång bé,  
hîp víi thùc tiÔn vµ thùc hiÖn c¸c ®-êng lèi kinh tÕ võa chËm vµ võa kh«ng  
®Õn n¬i, ®Õn chèn.  
Thu nhËp d©n c- thÊp, thÞ tr-êng bÞ thu hÑp, nªn søc mua bÞ  
h¹n chÕ, gi¸ thÞ tr-êng gi¶m liªn tôc, s¶n xuÊt cã dÊu hiÖu bÞ ®×nh trÖ, hµng  
tån kho t¨ng nªn k×m h·m sù ph¸t triÓn.  
C¸c doang nghiÖp trong n-íc chËm chuyÓn biÕn, kh«ng g¾n  
kÕt s¶n xuÊt víi thÞ tr-êng trong tõng s¶n phÈm, dÉn ®Õn t×nh tr¹ng nhiÒu s¶n  
phÈm ®Çu t- theo h-íng ph¸t triÓn n¨ng lùc s¶n xuÊt kh«ng chó ý tíi ®Çu ra  
cña s¶n phÈm, g©y ø thõa, tån kho, thiÖt h¹i tµi s¶n cña Nhµ n-íc vµ doanh  
nghiÖp.  
TiÓu luËn triÕt  
Nguån lùc ph¸t triÓn cña ®Êt n-íc ch-a ®ñ søc ®iÒu chØnh c¬  
cÊu nÒn kinh tÕ theo h-íng ph¸t huy lîi thÕ trong ngµnh, vïng.  
Huy ®éng vèn trong d©n c- cßn thÊp nªn dù tr÷ tiÒn tÖ trong  
tÝn dông ng©n hµng ch-a cao, ch-a ph¸t huy ®-îc nh÷ng tiÒm lùc kinh tÕ.  
Cuèi cïng lµ bé m¸y qu¶n lý ®iÒu hµnh cßn cång kÒnh trïng  
lÆp chøc n¨ng. Sù phèi hîp gi¶i quyÕt c¸c c«ng viÖc gi÷a c¸c ngµnh, c¸c cÊp  
ch-a chÆt chÏ. Ph©n c«ng c«ng viÖc ch-a râ rµng, ch-a ®¶m b¶o tËp trung  
thèng nhÊt l¹i võa thiÕu d©n chñ trong ®iÒu hµnh nªn g©y nhiÒu chñ tr-¬ng,  
quyÕt ®Þnh ®óng ®¾n kh«ng ®-îc tæ chøc triÓn khai kÞp thêi nªn hiÖu qu¶  
kÐm.  
Trªn ®©y ta ®· nghiªn cøu thùc tr¹ng kinh tÕ ViÖt Nam trong  
nh÷ng n¨m ®æi míi ®Æc biÖt lµ n¨m 1998-1999 lµ hai n¨m ®¸nh dÊu nh÷ng  
b-íc ngoÆt kinh tÕ cña thÕ kû XX më ®Çu cho nh÷ng ®Þnh h-íng kinh tÕ  
trong t-¬ng lai. Víi nh÷ng thµnh tùu ®· ®¹t ®-îc lµ nguån cæ vò khÝch lÖ cho  
c¸c cÊp, c¸c ngµnh ®Ó cïng nhau tiÕn bé. Nh-ng nh÷ng yÕu kÐm vµ tån t¹i  
còng lµ nh÷ng bµi häc ®Çy ý nghÜa cÇn ph¶i ®-îc nghiªn cøu l¹i mét c¸ch  
hßan thÞªn bé m¸y Nhµ n-íc vµ sau n÷a lµ ®Þnh h-íng ®-êng lèi ph¸t triÓn  
cu¶ ®Êt n-íc nh»m biÕn n-íc ta tho¸t khái ®ãi nghÌo, l¹c hËu, trë thµnh mét  
n-íc c«ng nghiÖp ®Ó cã thÓ "s¸nh vai" víi nh÷ng c-êng quèc n¨m ch©u -  
nh- ý nguyÖn cña B¸c Hå vÜ ®¹i.  
Víi nh÷ng tiªn ®Ò tiÒn lÖ ®ã §¶ng ta cã nh÷ng chÝnh s¸ch,  
chñ tr-¬ng g× ®Ó ph¸t triÓn ®Êt n-íc trong thêi k× ®æi míi ?  
TiÓu luËn triÕt  
Mét trong nh÷ng chÝnh s¸ch vµ chñ tr-¬ng lín cña §¶ng, cña  
Nhµ n-íc lµ: ta tiÕp tôc nghiªn cøu:  
2.§-êng lèi l·nh ®¹o cña §¶ng.  
Víi chñ tr-¬ng "''N©ng cao chÊt l-îng vµ hiÖu qu¶ ho¹t ®éng  
cña hÖ thèng ng©n hµng ë n-íc ta'', §¶ng ta ®· vËn dông linh ho¹t häc thuyÕt  
h×nh th¸i kinh tÕ-x· héi vµo thùc tiÔn vµ lý luËn nh»m ph¸t triÓn nÒn kinh tÕ  
n-íc ta.  
2.1 §æi míi c¬ chÕ qu¶n lý kinh tÕ ë viÖt nam  
Nh÷ng nh-îc ®iÓm vµ sai lÇm cña c¬ chÕ qu¶n lý kinh tÕ theo  
m« h×nh kinh tÕ hãa tËp trung thËt ra ®· ®-îc §¶ng vµ Nhµ n-íc ta ph¸t hiÖn  
tõ l©u. Ngay tõ 1972 Héi nghÞ TW LÇn thø 20( khãa III )®· dÒ ra “Xãa bá  
lèi qu¶n lý hµnh chÝnh cung cÊp”. §Æc biÖt tõ sau khi thèng nhÊt ®Êt n-íc,  
nh÷ng ý ®å chñ quan , duy ý chÝ , muèn ¸p ®Æt c¬ chÕ qu¶n lý tËp trung quan  
liªu bao cÊp trªn c¶ n-íc ®· gÆp kh«ng Ýt nh÷ng ph¶n ¸nh tõ c¬ së ,®Þa  
ph-¬ng , nhÊt lµ ë c¸c tØnh miÒn Nam. C¸c cÊp l·nh ®¹o cña §¶ng vµ nhµ  
n-íc, c¸c nhµ nghiªn cøu vµ qu¶ lý kinh tÕ ®Òu nhËn thøc ®-îc r»ng trong  
suèt mét thêi gian qu¸ dµi chóng ta ®iÒu hµnh nÒn kinh tÕ chØ b»ng nh÷ng  
mÖnh lÖnh hµnh chÝnh ,b»ng b»ng nh÷ng NghÞ quyÕt cña §¶ng lµ chñ yÕu  
mµ kh«ng coi träng ®Çy ®ñ c¸c quy luËt kh¸ch quan, coi nhÑ lîi Ých kinh tÕ,  
quan hÖ thÞ tr-êng, quan hÖ hµng hãa tiÒn tÖ. Chóng ta tõ l©u còng ®· nh×n  
thÊy tÝnh chÊt bao cÊp trµn lan trong c¬ chÕ qu¶n lý kinh tÕ kÕ ho¹ch hãa tËp  
trung, ®¬n thuÇn dùa vµo chÕ ®é cÊp ph¸t vµ giao nép, h¹ch to¸n kinh tÕ chØ  
lµ gi¶ t¹o h×nh thøc chÝnh v× vËy mµ c¸c c¬ së kinh doanh lu«n ë trong t×nh  
thÕ bÞ gß bã, thô ®éng vµ û l¹i mÊt hÕt ®éng lùc kinh tÕ, kh«ng quan t©m tíi  
n¨ng suÊt lao ®éng, chÊt l-îng s¶n phÈm vµ hiÖu qu¶ kinh tÕ. ChÝnh v× vËy  
TiÓu luËn triÕt  
®ái m¬Ý chÝnh s¸ch kinh tÕ ë viÖt nam lµ mét yÕu tè cÊp thiÕt cÇn sím ®-îc  
thùc hiÖn.  
2.2. §æi míi qu¶n lý kinh tÕ tÊt yÕu ph¶i ®æi míi hÖ thèng  
tiÒn tÖ, tÝn dông ng©n hµng  
NÒn kinh tÕ hiÖn ®¹i thùc chÊt lµ nÒn kinh tÕ tiÒn tÖ nÒn  
kinh tÕ ®· ®-îc tiÒn tÖ hãa cao ®é. Nh÷ng c«ng tr×nh nghiªn cøu vÒ c¸c n-íc  
c«ng nghiÖp míi trong khu vùc trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y ®Ó ®i ®Õn mét kÕt  
luËn thèng nhÊt lµ nÒn kinh tÕ nµo ®-îc tiÒn tÖ hãa cao th× nÒn kinh tÕ ®ã cã  
®iÒu kiÖn t¨ng tr-ëng tèt nhÊt.  
NÒn kinh tÕ n-íc ta ®ang trong qu¸ tr×nh chuyÓn ®æi sang  
mét nÒn kinh tÕ thÞ tr-êng vÒ thùc chÊt còng lµ mét qu¸ tr×nh tiÒn tÖ hãa mäi  
ho¹t ®éng cña ®Êt n-íc.  
Trong c¬ chÕ qu¶n lý hµnh chÝnh tËp trung quan liªu bao  
cÊp nh- v¨n kiÖn ®¹i héi VI ®· v¹ch râ: “ C¬ chÕ ®ã ch-a chó ý ®Çy ®ñ ®Õn  
quan hÖ hµng hãa- tiÒn tÖ vµ hiÖu qu¶ kinh tÕ, dÉn tíi c¸ch qu¶n lý vµ kÕ  
ho¹ch hãa th«ng qua chÕ ®é cÊp ph¸t vµ giao nép theo quan hÖ hiÖn vËt lµ  
chñ yÕu”. C¬ chÕ bao cÊp ë n-íc ta thÓ hiÖn qua bao cÊp qua gi¸, bao cÊp  
qua chÕ ®é l-¬ng hiÖn vËt, bao cÊp qua chÕ ®é cÊp ph¸t vèn, kÓ c¶ vèn tÝn  
dông ng©n hµng víi l·i suÊt rÊt thÊp.  
Râ rµng lµ trong mét c¬ chÕ qu¶n lý nh- vËy mäi ®éng  
lùc kinh tÕ ®Òu bÞ triÖt tiªu, c¸c ho¹t ®éng kinh tÕ kh«ng thÓ ®iÒu tiÕt vµ kiÓm  
so¸t ®-îc, tÝnh n¨ng ®éng vµ s¸ng t¹o bÞ tª liÖt, vµ hiÖu qu¶ kinh tÕ thËt sù  
TiÓu luËn triÕt  
thÊp kÐm, mäi hiÖn t-îng tiªu cùc vµ rèi ren trong x· héi ®Òu ph¸t sinh tõ ®ã.  
Quan hÖ hµng hãa tiÒn tÖ trong ®iÒu kiÖn ®ã, dï cã kh¬i dËy vµ ¸p ®¹t b»ng  
mÖnh lÖnh hµnh chÝnh còng kh«ng thÓ nµo ph¸t huy ®-îc hiÖu qu¶.  
Nh- vËy, qu¸ tr×nh ®æi míi c¬ chÕ qu¶n lý ®· t¹o ®iÒu kÞªn cho quan hÖ  
hµng hãa ph¸t sinh vµ ph¸t triÓn t¹o qu¸ tr×nh ®æi míi hÖ thèng tiÒn tÖ ,tÝn  
dông, ng©n hµng. Nh-ng ng-îc l¹i qu¸ tr×nh ®æi míi hÖ thèng tiÒn tÖ, tÝn  
dông, ng©n hµng l¹i ®ãng vai trß “bµ ®ì” trong tiÕn tr×nh ®èi míi kinh tÕ.  
ChÝnh v× vËy, trong ®iÒu kiÖn kinh tÕ cña ta hiÖn nay, nh-  
trong nhiÒu NghÞ quyÕt cña §¶ng ®· ®¸nh gi¸, cßn ë trong t×nh tr¹ng ph©n  
t¸n, chia c¾t, c¬ chÕ thÞ tr-êng ®ang ë d¹ng hoang s¬ , qu¸ tr×nh ®æi míi kinh  
tÕ cßn ph¶i tiÕn hµnh trong mét thêi gian t-¬ng ®èi dµi míi trë nªn t-¬ng ®èi  
hoµn chØnh, qu¸ tr×nh ®æi míi hÖ thèng tiÒn tÖ tÝn dông, ng©n hµng nhÊt thiÕt  
ph¶i ®-îc coi nh- mét kh©u quan träng vµ cã ý nghÜa quyÕt ®Þnh trong c«ng  
cuéc ®æi míi c¬ chÕ kÕ ho¹ch vµ qu¶n lý kinh tÕ trong giai ®o¹n hiÖn nay.  
Ng©n hµng ph¶i thùc sù lµ mét t¸c nh©n thóc ®Èy m¹nh mÏ qu¸ tr×nh hoµn  
thiÖn c¬ chÕ thÞ tr-êng héi nhËp vµo nÒn kinh tÕ khu vùc vµ trªn thÕ giíi,  
thùc sù lµ “bµ ®ì” cña tiÕn tr×nh ®æi míi kinh tÕ theo nh÷ng ®Þnh h-íng mµ  
§¶ng ®· ®Ò ra.  
2.3. TiÕp tôc ®æi míi vµ chÊn chØnh hÖ thèng ng©n hµng  
Trong nhiÖm vô chÊn chØnh vµ lµnh m¹nh hãa hÖ thèng  
ng©n hµng, cïng víi viÖc xóc tiÕn m¹nh h¬n c¸c biÖn ph¸p theo ch-¬ng tr×nh  
®· ®Ò ra, cÇn gi¶ quyÕt vÊn ®Ò bøc xóc hiÖn nay lµ tØ lÖ qu¸ cao cña nî qu¸  
h¹n ®ang g©y ¸ch t¾c, ø ®äng vèn trong ho¹t ®éng tÝn dông. Gi¶i ph¸p c¬ b¶n  
TiÓu luËn triÕt  
vµ l©u dµi lµ ®æi míi c¬ chÕ l·i suÊt, ®ång thêi ®ßi hái c¸c doanh nghiÖp ph¶i  
lµm ¨n cã l·i, tr¶ ®-îc nî, nÕu mÊt kh¶ n¨ng thanh tãan th× ¸p dông luËt ph¸  
s¶n, kÓ c¶ víi doanh nghiÖp nhµ n-íc. HÖ thèng ng©n hµng th-¬ng m¹i mµ  
h¹t nh©n lµ c¸c ng©n hµng ph¶i ®-îc chÊn chØnh vµ tæ chøc l¹i ®Ó kinh doanh  
cã hiÖu qu¶, thùc hiÖn ®Çy ®ñ quyÒn tù chñ, tù chÞu tr¸ch nhiÖm trong ho¹t  
®éng tÝn dông, chÊm døt viÖc ng©n hµng th-¬ng m¹i cho vay cho vay theo  
lÖnh hµnh chÝnh. ChÝnh phñ t¹o nguån vèn ®Ó hç trî viÖc gi¶i quyÕt c¸c  
kho¶n nî qu¸ h¹n, cã c¬ chÕ xö lý tµi s¶n thÕ chÊp bÞ xiÕt nî ®ång thêi triÓn  
khai x©y dùng c«ng ty mua b¸n nî, t¹o c¬ së ®Ó sím h¹ thÊp tû lÖ nî qu¸ h¹n  
xuèng giíi h¹n cho phÐp, t¨ng khèi l-îng vµ vßng quay vèn qua ng©n hµng.  
2.4.X©y dùng chiÕn l-îc c¶i tæ hÖ thèng ng©n hµng.  
§Ó c«ng cuéc c¶i tæ thu ®-îc nhiÒu kÕt qu¶ mong muèn  
®ßi hái kh«ng chØ thùc hiÖn c¶i tæ toµn bé hÖ thèng tµi chÝnh nãi chung mµ  
cßn ph¶i c¶i tæ ho¹t ®éng cña c¸c ng©n hµng riªng lÎ.  
2.4.1.§¸nh gi¸:  
§Ó x©y dùng mét chiÕn l-îc ho¹t ®éng vµ x¸c ®Þnh c«ng  
cô nh»m ®¹t ®-îc c¸c môc tiªu cña nã, c¸c nhµ ho¹ch ®Þnh chÝnh s¸ch cÇn  
ph¶i ®¸nh gi¸ ®iÒu kÖn tµi chÝnh vµ ho¹t ®éng cña c¸c ng©n hµng riªng lÎ vµ  
nh÷ng vÊn ®Ò trong hÖ thèng ng©n hµng nãi chung. Trong ®¸nh gi¸ cÇn ph©n  
lo¹i c¸c ng©n hµng cã kh¶ n¨ng ®øng v÷ng, cã thÓ ®-a vµo ch-¬ng tr×nh c¶i  
tæ vµ nh÷ng ng©n hµng kh«ng ®øng v÷ng cÇn ph¶i ®ãng cöa.  
2.4.2.Ph©n bæ thiÖt h¹i:  
Tải về để xem bản đầy đủ
doc 29 trang Thùy Anh 15220 Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Tiểu luận Học thuyết Mac về hình thái kinh tế xã hội và sự vận dụng của đảng ta trong thời kì đổi mới gắn với hoạt động ngân hàng", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

  • doctieu_luan_hoc_thuyet_mac_ve_hinh_thai_kinh_te_xa_hoi_va_su_v.doc