Những vấn đề cơ bản về tranh chấp hợp đồng tín dụng (Phần 2)
NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ TRANH CHẤP HỢP ĐỒNG
TÍN DỤNG
1.2. Khái niệm và đặc điểm tranh chấp hợp đồng tín dụng
1.2.1. Khái niệm tranh chấp hợp đồng tín dụng
Tranh chấp phát sinh từ hợp đồng tín dụng là tình trạng pháp lý trong quan
hệ hợp đồng tín dụng, mà ở đó các bên thể hiện sự xung đột hay bất đồng ý chí với
nhau về những quyền và nghĩa vụ pháp sinh từ hợp đồng tín dụng.
Trên thực tế, không phải bất cứ hành vi vi phạm hợp đồng tín dụng ngân
hàng nào cũng đều xảy ra tranh chấp. Có trường hợp có hành vi vi phạm nhưng
không có tranh chấp bởi vì giữa các bên chủ thể của hợp đồng tín dụng ngân hàng
không thể hiện tranh chấp đó bằng các hành vi phản kháng cụ thể. Do đó, một hợp
đồng tín dụng ngân hàng chỉ được coi là có tranh chấp xảy ra khi sự xung đột, bất
đồng ý chí giữa các bên được thể hiện ra bên ngoài bằng các hành động cụ thể và
xác định được.
Có thể hiểu vi phạm hợp đồng là hành vi pháp lý của các bên đã vi phạm
các điều khoản được cam kết trong hợp đồng. Còn tranh chấp hợp đồng là cách
thức giải quyết hậu quả phát sinh từ sự vi phạm đó và được thể hiện ra bên ngoài.
Như vậy, tranh chấp hợp đồng tín dụng ngân hàng là những xung đột phát
sinh từ quyền và nghĩa vụ trong hợp đồng tín dụng giữa bên cho vay (tổ chức tín
dụng) và bên vay (khách hàng). Đó là những tranh chấp về vi phạm nghĩa vụ thanh
toán, việc cấp tín dụng, việc xử lý tài sản trong trường hợp bên vay không trả nợ
cho bên cho vay, hay tranh chấp tính hiệu lực của hợp đồng thế chấp.
1.2.2. Đặc điểm tranh chấp hợp đồng tín dụng
Xét về phương diện lý thuyết, tranh chấp hợp đồng tín dụng ngân hàng có
một số đặc trưng sau đây:
Thứ nhất, tranh chấp HĐTD phát sinh từ sự xung đột về lợi ích giữa các
bên tham gia tranh chấp. Phạm vi phát sinh tranh chấp là quyền, nghĩa vụ của các
bên phát sinh từ HĐTD ngân hàng. Các quyền, nghĩa vụ này được thể hiện thông
qua các điều khoản cụ thể của HĐTD ngân hàng do các bên thỏa thuận mà có. Suy
cho cùng, dù nội dung tranh chấp rất khác nhau nhưng mọi tranh chấp phát sinh từ
HĐTD ngân hàng giữa bên cho vay và bên vay cũng đều là tranh chấp liên quan
đến quyền, nghĩa vụ pháp lý của các bên tham gia quan hệ hợp đồng.
Thứ hai, về chủ thể, một bên chủ thể của tranh chấp phát sinh từ HĐTD
ngân hàng luôn là tổ chức tín dụng có đủ các điều kiện theo quy định của pháp luật
hiện hành (với tư cách là bên cho vay vốn). Còn chủ thể bên kia có thể là tổ chức,
cá nhân, hộ gia đình, tổ hợp tác… thỏa mãn các điều kiện vay vốn do pháp luật quy
định.
Thứ ba, vốn tiền tệ là đối tượng của tranh chấp cụ thể đó là những tranh
chấp về:
Hành vi vi phạm các điều khoản đã cam kết của một hoặc các bên trong
hợp đồng. Vi phạm của bên cho vay trong trường hợp sau khi ký hợp đồng tín
dụng với khách hàng bên cho vay đã không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ
nghĩa vụ giải ngân.
Việc vi phạm nghĩa vụ thanh toán của bên vay, đa phần là dạng tranh chấp
về vi phạm nghĩa vụ trả nợ của khách hàng khi đáo hạn và phần lớn các tranh chấp
hợp đồng tín dụng là nguyên đơn là tổ chức tín dụng.
Tranh chấp về chủ thể xác lập, ví dụ chủ thể ký kết trong hợp đồng thế
chấp với tài sản bảo đảm là hộ gia đình, thiếu thành viên ký kết trong hợp đồng thế
chấp hoặc trường hợp tài sản được chia thừa kế cho hai vợ chồng tuy nhiên văn
phòng đăng ký sử dụng đất sai sót trong quá trình cấp sổ, chỉ cấp sổ đứng tên một
người, đã có bản án cụ thể về trường hợp này.
Tranh chấp về luật áp dụng và cơ quan giải quyết tranh chấp. Trường hợp
một trong hai bên là bên nước ngoài mà khi ký kết hợp đồng các bên đã không thỏa
thuận lựa chọn cơ quan giải quyết tranh chấp cũng như luật áp dụng.
Thứ tư, phần lớn tranh chấp liên quan đến HĐTD là tranh chấp của bên vay
không thực hiện nghĩa vụ thanh toán gốc lãi cho bên cho vay. Đây là một trong
những nghĩa vụ chính nhất, đóng vai trò nòng cốt trong quá trình thực hiện HĐTD
của các bên và việc thực hiện này có tác động trực tiếp đến quyền lợi của TCTD.
Bạn đang xem tài liệu "Những vấn đề cơ bản về tranh chấp hợp đồng tín dụng (Phần 2)", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
nhung_van_de_co_ban_ve_tranh_chap_hop_dong_tin_dung_phan_2.pdf

