Bài giảng Nhà nước và pháp luật đại cương - Chương 3: Những vấn đề cơ bản về pháp luật

NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT  
ĐẠI CƯƠNG  
Chương 3  
NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ PHÁP LUẬT  
I - NGUỒN GỐC, KHꢀI NIꢁM, BẢN CHẤT, CHỨC NĂNG,  
CỦA PHꢀP LUẬT  
II - HÌNH THỨC PHꢀP LUẬT  
III - QUY PHẠM PHꢀP LUẬT VÀ VĂN BẢN QUY PHẠM  
PHꢀP LUẬT  
IV - QUAN Hꢁ PHꢀP LUẬT  
V - THỰC HIꢁN PHꢀP LUẬT  
VI - VI PHẠM PHꢀP LUẬT VÀ TRꢀCH NHIꢁM PHꢀP LÝ  
I - NGUỒN GỐC, KHÁI NIỆM, BẢN CHẤT, CHỨC  
NĂNG, VAI TRÒ CỦA PHÁP LUẬT  
1. Nguồn gốc pháp luật  
2. Khái niệm  
3. Bản chất pháp luật  
4. Chức năng của pháp luật  
1. Nguồn gốc pháp luật  
→ Pháp luật được hình thành như thế nào?  
Quan điểm  
Quan điểm  
phi Má c – xí t  
về nguồn gốc  
phá p luật  
Má c – xit  
về nguồn gốc  
phá p luật  
1. Nguồn gốc pháp luật  
Quan điểm phi Mác – xit về nguồn gốc pháp luật  
Thuyết  
Thuyết  
PL  
Thuyết  
PL  
Thần  
học  
tự nhiên  
linh cảm  
1. Nguồn gốc pháp luật  
Quan điểm CN Mác – Lênin về nguồn gốc pháp luật  
✓ Nhà nước và phá p luật là hai hiện tượng cơ bản  
nhất của đời sống xã hội, luô n cùng song song tồn  
tại.  
✓ Nguyên nhâ n dẫn đến sự ra đời của nhà nước là  
nguyên nhâ n dẫn đến sự ra đời của phá p luật:  
- Kinh tế: xuất hiện tư hữu..  
- Xã hội: phâ n hó a giai cấp và đấu tranh giai cấp  
lên đến đỉnh điểm khô ng thể tự điều hò a.  
✓ Nhà nước sử dụng phá p luật để điều chỉnh cá c  
QHXH.  
1. Nguồn gốc pháp luật  
Tập quán pháp  
Con đường  
hì nh thành  
phá p luật  
Tiền lệ phá p  
VBQPPL  
2. Khái niệm pháp luật  
a. Định nghĩa  
do NN ban hành  
hoặc thừa nhận và  
bảo đảm thực hiện  
Là  
hệ thống  
các  
Phá p  
thể hiện ý chí của  
giai cấp thống trị  
Luật  
quy tắc  
xử sự  
chung  
nhằm điều chỉnh các  
quan hệ xã hội phát triển  
phꢂ hꢃp vꢄi  
lꢃi ích của giai cấp mꢅnh  
2. Khái niệm pháp luật  
b. Các thuộc tính của pháp luật  
Tí nh quy phạm phổ biến  
Các thuộc tính  
của  
Tính xác định chặt chẽ  
về mặt hꢅnh thức  
pháp luật  
Tính đưꢃc bảo đảm  
thực hiện bởi nhà nưꢄc  
3. Bản chất của pháp luật  
a. Tính giai cấp  
- Pháp luật phꢀn ánh ý chí của giai cấp thống trị.  
- Pháp luật định hướng cho sự phát triển của  
các QHPL theo ý chí của giai cấp thống trị  
.
3. Bản chất của pháp luật  
b. Tính xã hội:  
- Pháp luật thể hiện ý chí của các giai cấp và  
tầng lớp khác trong xã hội.  
- Pháp luật là công cụ, phương tiện điều chỉnh  
các QHXH, làm cho chúng vận động và phát  
triển phù hợp với quy luật khách quan.  
Chức năng của pháp luật  
Khái niệm: Chức năng của pháp luật là những phương diện, mặt tác động  
chủ yếu của pháp luật, phản ánh bản chất giai cấp và giá trị xã hội của  
pháp luật  
Điều chỉnh  
Giáo dục  
Bảo vệ  
II. HÌNH THỨC PHÁP LUẬT  
1. Định nghĩa  
Hình thức của pháp luật được hiểu ngắn gọn  
là hình thức biểu hiện ra bên ngoài của pháp  
luật, là phương thức tồn tại thực tế của pháp  
luật.  
2. Hình thức pháp luật  
a. Hꢅnh thức bên trong: Bao gồm:  
- Các nguyên tắc chung của pháp luật  
- Hệ thống pháp luật, ngành luật, chế định pháp luật, QPPL  
HTPL: gồm các ngành luật, chế định  
PL, QPPL. Nội dung dựa trên cơ sở  
ngtắc thống nhất của PL quốc gia  
HTPL  
Ngành luật: hthống các QPPL điều  
chỉnh một lĩnh vực các QHXH nhất  
định với các phương pháp riêng  
biệt  
Các ngành  
luật  
Chế định PL: hthống các QPPL  
điều chỉnh các QHXH cùng loại  
trong cùng ngành luật  
Các chế định  
Pháp luật  
QPPL: qtắc xử sự chung  
do NN ban hành hoặc  
thừa nhận. Bộ phận cấu  
thành nhỏ nhất của HTPL  
Các QPPL  
b. Hình thức bên ngoài  
Tập quán pháp  
Tiền lệ pháp  
Văn bản QPPL  
III – QUY PHẠM PHÁP LUẬT VÀ VĂN BẢN  
QUY PHẠM PHÁP LUẬT  
1. QUY PHẠM PHÁP LUẬT  
1.1. Khái niệm  
1.2. Cấu trúc của quy phạm pháp luật  
1.1. Khái niệm quy phạm pháp luật  
a. Định nghĩa  
Quy phạm pháp luật là quy tắc xử sự mang  
tính bắt buộc chung do nhà nước ban hành  
hoặc thừa nhận và bꢀo đꢀm thực hiện, thê  
ý chí va bꢀo vê lợi ích của giai cấp thống trị  
nhꢁm điều chỉnh các quan hê xã hội.  
̉ hiện  
̀
̣
̣
1.1. Khái niệm quy phạm pháp luật  
b. Đặc điểm  
1
2
3
4
Đưꢃc nhà  
nưꢄc bảo  
đảm thực  
hiện  
Do nhà  
QPPL thể  
hiện ý chí  
của nhà  
nưꢄc  
QPPL cꢆ tính  
bắt buộc  
chung  
nưꢄc ban  
hành hoặc  
thừa nhận  
1.2. Cấu trúc của quy phạm pháp luật  
Giả định  
QPPL  
Quy định  
Chế tài  
1.2. Cấu trúc của quy phạm pháp luật  
a. Giả định  
- Giꢀ định nêu lên những hoàn cꢀnh, điều kiện  
có thể xꢀy ra trong cuộc sống mà các chủ thể ở  
vào những hoàn cꢀnh đó phꢀi lựa chọn cách xử  
sự phù hợp  
→ Phần giꢀ định trꢀ lời cho câu hỏi: ai/chủ thể,  
khi nào, điều kiện hoàn cꢀnh nào?  
Tải về để xem bản đầy đủ
pptx 67 trang Thùy Anh 9600 Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Bài giảng Nhà nước và pháp luật đại cương - Chương 3: Những vấn đề cơ bản về pháp luật", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

  • pptxbai_giang_nha_nuoc_va_phap_luat_dai_cuong_chuong_3_nhung_van.pptx