Nâng cao hiệu quả giảng dạy trực tuyến các môn Lý luận chính trị tại các trường Đại học hiện nay
TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG
Hồ Việt Hà và tgk
̉
NÂNG CAO HIꢀU QUꢁ GIANG DẠY TRƯC
̣
TUYꢂN CÁC MÔN
́
̀
̣
LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ TẠI CAC TRƯƠNG ĐẠI HOC HIꢀN NAY
DEVELOPING THE EFFICIENCY OF ONLINE TEACHING SUBJECTS
OF POLITICAL THEORIES AT UNIVERSITIES TODAY
HỒ VIỆT HÀ và NGÔ THỊ KIM LIÊN
TÓM TẮT: Phương phap day
̣
hoc
̣
gop phâ
̀
n quan tron
t lươn
̣ ́
h sự nghiệp công nghiệp hoa, hiện đai hoa đât nươc. Trong bối cảnh
́ ́
̣
g trong việc nâng cao châ
́
t lươn
̣
g giáo duc
̣
́
́
và đao tao
̣
, xây dựng đội ngũ nguồn nhân lực có châ
́
̣
g cao đảm bảo việc giư vưng đin
̣
h hương
̀
̃
̃
́
̉
̉
ôn đin
cuộc cách man
day hoc đặc biệt la đối vơi các môn hoc
thiêt. Bài viê
phap nhăm góp phâ
hiện nay.
Từ khóa: phương phap day
̣
h chinh tri,
̣
đây man
̣
́
́
̉
̣
đôi mơi nội dung va phương phap
́ ̀ ́
̣
g công nghiệp lâ
̀
n thứ tư hiện nay, việc tiê
như lý luận chính tri
phương phap trực tuyê
́
p tuc
tai
n trong day
các môn lý luận chính tri
̣
̣
̣
̣
̣
cac trương đai
̣
hoc
̣
la vâ
́
n đê
xuât giải
ơ cac trương đai
̀ ́
câp
̀
́
́
̀
̀
̉
́
́
t trao đôi một vài ý kiê
́
n vê
̀
́
̣
hoc, từ đo đê
̣
̀
́
́
́
̀
̀
n nâng cao châ
́
t lươn
̣
g giảng day
́ ̣ ̣ ́
trực tuyên ơ cac trương đai hoc; nâng cao chât
̉
́ ̀
̣
̣
̣
̉
́
́
̀
hoc
̣
̣
hoc
̣
; phương phap day
̣
́
́
lươn
̣
g giảng day
̣
các môn lý luận chính tri.
̣
ABSTRACT: Teaching methods play an important role in improving the quality of education and
training, building a team of high-quality human resources to ensure the maintenance of political
stability, accelerating the cause of industrialization, modernization of the country. In the context of
the fourth industrial revolution today, the continuation of renovation in teaching content and
methods, especially for subjects of political theories at universities, is an urgent issue. The article
exchanges few ideas about online teaching methods, thereby proposes solutions to contribute to
improving the quality of teaching subjects of politiies theories at universities today.
Key words: teaching methods; methods of online teaching at universities; improve the quality of
teaching subjects of political theories.
chất đạo đức, lối sống. Đó là những yếu tố quan
trọng trong việc hình thành nhân cách của sinh
viên. Bản lĩnh đó không chỉ thể hiện ở sự vững
vàng, kiên định trong quan điểm, lập trường
chính trị, không tỏ ra hoang mang, dao động
trước những biến động chính trị và tác động
phức tạp của cuộc sống xã hội cũng như những
khó khăn, thách thức đối với bản thân... Có thể
thấy, trong mọi giai đoạn phát triển của đất
nước, việc giáo dục học tập lý luận chính trị có
vai trò rất quan trọng đặc biệt là đối với sinh
1. ĐẶT VẤN ĐỀ
Giáo dục lý luận chính trị cho sinh viên là
hoạt động nhận thức và vận dụng sáng tạo chủ
nghĩa Mác - Lê-nin, tư tưởng Hồ Chí Minh,
đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách,
pháp luật của Nhà nước cùng những tinh hoa
của dân tộc và nhân loại nhằm hình thành thế
giới quan khoa học, nhân sinh quan cách mạng,
phương pháp tư duy biện chứng. Ngoài ra, giáo
dục lý luận chính trị còn giúp cho sinh viên bồi
dưỡng và nâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm
TS. Trường Đại học Ngân hàng Thành phố Hồ Chí Minh, lienntk@buh.edu.vn, Mã số: TCKH22-23-2020
16
TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG
Số 22, Tháng 7 - 2020
viên. Bởi lẽ, lý luận chính trị giúp sinh viên
được trang bị đầy đủ, toàn diện hơn, có sự hiểu
biết sâu sắc hơn tri thức lý luận chính trị; giữ
vững bản lĩnh chính trị; củng cố, tăng cường
niềm tin vào tương lai của dân tộc, của cách
mạng, lý tưởng cộng sản. Cùng với xu hướng
phát triển của khoa học và công nghệ, việc dạy
và học các môn giáo dục lý luận chính trị hiện
nay cũng có nhiều biến đổi theo xu hướng
chung. Tuy nhiên, do đặc thù của môn học nên
các trường vẫn sử dụng nhiều phương pháp
giảng dạy truyền thống. Phương pháp giảng dạy
trực tuyến đối với các môn lý luận chính trị chỉ
được sử dụng rộng rãi với các trường nhiều nhất
khi dịch bệnh Covid diễn ra vào đầu năm 2020.
Phương pháp sử dụng trong nghiên cứu
chủ yếu là phương pháp định tính.
giờ một ngày, 7 ngày trong tuần. Hình thức dạy
học này giúp tiết kiệm chi phí, giúp giảm
khoảng 60% chi phí bao gồm chi phí đi lại và
chi phí tổ chức địa điểm. Sinh viên chỉ tốn chi
phí trong việc đăng ký khóa học và có thể đăng
ký nhiều khóa học mà họ cần. Đồng thời, hình
thức này giúp sinh viên tiết kiệm thời gian:
giúp giảm thời gian đào tạo từ 20-40% so với
phương pháp giảng dạy truyền thống nhờ hạn
chế sự phân tán và thời gian đi lại [3]. Cách học
này uyển chuyển và linh động giúp sinh viên có
thể chọn lựa những khóa học có sự chỉ dẫn của
giảng viên trực tuyến hoặc khóa học tự tương
tác, tự điều chỉnh tốc độ học theo khả năng và
có thể nâng cao kiến thức thông qua những thư
viện trực tuyến. Ngoài ra, cách dạy học này
cũng tối ưu hơn nhờ những nội dung truyền tải
nhất quán. Các tổ chức có thể đồng thời cung
cấp nhiều ngành học, khóa học cũng như cấp
độ học khác nhau giúp sinh viên dễ dàng lựa
chọn. Dạy học trực tuyến dễ dàng tạo và cho
phép sinh viên tham gia học, dễ dàng theo dõi
tiến độ học tập, và kết quả học tập của sinh
viên. Với khả năng tạo những bài đánh giá,
người quản lý dễ dàng biết được sinh viên nào
đã tham gia học, khi nào họ hoàn tất khóa học,
làm thế nào họ thực hiện và mức độ phát triển
của họ.
2. NỘI DUNG
2.1. Day
̣
hoc
̣
trưc
̣
tuyê
́
n va vân
̣
dun
chinh tri
̣
̉
̣
g trong
̀
giang day
̣
bô
̣
môn ly luân
̣
ơ các
̉
́
́
̣ ̣
trường đai hoc
2.1.1. Dạy học trực tuyến
Ngày nay, khi khoa học, công nghệ ngày
càng phát triển việc vận dụng khoa học, công
nghệ trong các mặt đời sống ngày càng trở nên
thường xuyên hơn. Việc dạy học trực tuyến
cũng dần trở nên thường xuyên, phổ biến hơn
trước. Vậy dạy học trực tuyến là gì? Dạy học
trực tuyến (hay còn gọi là E-learning) được
hiểu là phương thức học bằng cách kết nối một
chủ ở nơi khác thông qua mạng internet có lưu
hình ảnh và âm thanh qua đường truyền thông
hoặc kết nối không dây (WiFi, WiMAX), mạng
nội bộ (LAN) [2].
2.1.2. Vận dụng dạy học trực tuyến trong bộ
môn lý luận chính trị
Giáo dục lý luận chính trị cho sinh viên là
hoạt động nhận thức và vận dụng sáng tạo chủ
nghĩa Mác - Lê-nin, tư tưởng Hồ Chí Minh,
đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách,
pháp luật của Nhà nước cùng những tinh hoa
của dân tộc và nhân loại nhằm hình thành thế
giới quan khoa học, nhân sinh quan cách mạng,
phương pháp tư duy biện chứng. Chính vì vậy,
lý luận chính trị có vị trí, vai trò cực kỳ quan
trọng trong sự nghiệp cách mạng và đời sống xã
hội. Đối với các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục
lý luận chính trị là nội dung cơ bản trong chương
trình đào tạo, nó không chỉ trang bị nền tảng tư
Dạy học trực tuyến cho phép đào tạo mọi
lúc mọi nơi, truyền đạt kiến thức theo yêu cầu,
thông tin đáp ứng nhanh chóng. Sinh viên có
thể truy cập các khóa học bất kỳ nơi đâu như
tại nhà, tại những điểm Internet công cộng, 24
17
TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG
Hồ Việt Hà và tgk
tưởng lý luận, mà qua đó hình thành niềm tin, lý
tưởng cao đẹp cho học viên, sinh viên.
chính trị trong các trường đại học cần kịp thời
tập trung củng cố niềm tin, giữ vững sự ổn định
về chính trị - tư tưởng, tăng cường định hướng
dư luận xã hội trước những vấn đề mới nảy
sinh cho sinh viên.
Các môn lý luận chính trị đặc thù là môn
học có tính trừu tượng, lại nặng về lý thuyết
hàn lâm, làm cho sinh viên ngại học. Thực tiễn
đã có nhiều thay đổi, nhưng trong nội dung các
môn lý luận chính trị vẫn nặng tính hàn lâm, ít
có sự bổ sung, phát triển, nhiều vấn đề về kinh
tế thị trường, nhà nước pháp quyền, dân chủ,
nhân quyền, hội nhập quốc tế, kinh tế tri thức...
còn rất mờ nhạt, làm cho sinh viên cảm thấy
khô khan, khó hiểu, xa rời thực tiễn. Điều đó
dẫn tới việc sinh viên đã ngại học càng trở nên
“nản học” các môn lý luận chính trị.
Trong dòng chảy của cách mạng công
nghiệp lần thứ tư. Hoạt động dạy và học cũng
có nhiều thay đổi đặc biệt là giáo dục lý luận
chính trị. Hoạt động đào tạo của các trường đại
học ngày nay, ngoài việc củng cố thế giới quan,
phương pháp luận khoa học cho sinh viên thì
cũng rất cần có sự cập nhật, đổi mới kịp thời về
phương pháp giáo dục lý luận chính trị đối với
cả người dạy và người học để phát huy tính tích
cực, chủ động của sinh viên, biến quá trình đào
tạo thành quá trình tự đào tạo. Cần thúc đẩy
hoạt động nghiên cứu khoa học trong sinh viên
bằng cách trang bị cho sinh viên phương pháp
luận và phương pháp nghiên cứu cùng với
những công cụ cần thiết, tạo môi trường thuận
lợi để họ có thể chủ động sáng tạo ra những tri
thức mới, góp phần bổ sung, phát triển lý luận
và nâng cao chất lượng, hiệu quả giáo dục lý
luận chính trị cũng như đào tạo.
Trước đây, việc giảng dạy các môn lý luận
chính trị chủ yếu sử dụng phương pháp thuyết
giảng. Theo thời gian, qua việc đổi mới phương
pháp giảng dạy đã dần có sự thay đổi. Việc
giảng dạy các môn lý luận chính trị chuyển từ
các phương pháp người thầy là trung tâm sang
các phương pháp lấy người học làm trung tâm
như nêu vấn đề, tổ chức học viên theo nhóm
hợp tác, thuyết giảng kết hợp thuyết trình.
Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đã tác
động mạnh mẽ đến mọi mặt của đời sống xã
hội, rất nhiều vấn đề mới nảy sinh theo cả
hướng tích cực lẫn tiêu cực, nhiều thành tựu
khoa học công nghệ mới xuất hiện, nhiều
ngành nghề mới ra đời trong chương trình đào
tạo của các trường đại học,... Từ đó, trong bộ
phận sinh viên xuất hiện hai luồng tư tưởng
một là, quá đề cao vai trò của máy móc, robot,
công nghệ, mà không hiểu được bản chất của
kỹ thuật, công nghệ chỉ là công cụ để con
người tồn tại và phát triển; bị hoang mang, dao
động do bị nhiễu loạn thông tin trên không gian
mạng thông qua các công cụ truyền thông, các
mạng xã hội...; hoặc hội chứng đám đông, tư
tưởng chạy theo phong trào mà không cần quan
tâm tìm hiểu rõ bản chất của nó ra sao, nguyên
lý hoạt động của nó như thế nào, để từ đó xử lý
hay có sự lựa chọn của riêng mình cho phù
hợp. Chính vì thế, hoạt động giáo dục lý luận
Xu hướng hiện đại hóa trong sản xuất, tự
động hóa trong các doanh nghiệp làm cho vấn
đề “việc làm” và “thất nghiệp” trở thành vấn đề
được đặc biệt chú ý. Nước ta là một nước đông
dân và trong giai đoạn đầu của cách mạng công
nghiệp lần thứ tư khi lực lượng lao động chưa
thích nghi và đáp ứng được ngay những điều
kiện mới với yêu cầu khắt khe hơn của mỗi
ngành nghề, cũng như sự dịch chuyển lớn về cơ
cấu lao động giữa các ngành nghề. Vì thế, giáo
dục lý luận trong các trường đại học gắn với
chức năng hướng nghiệp, phải chỉ ra cho sinh
viên thấy được xu thế phát triển của thời đại
cùng với đó là dự báo về sự chuyển dịch cơ cấu
lao động để định hướng cho hoạt động đào tạo
đáp ứng yêu cầu nghề nghiệp mà xã hội cần,
tăng khả năng thích nghi và khả năng sáng tạo
ra những nghề mới. Phải giúp cho sinh viên
luôn có một tâm thế mở, biết biến thách thức
18
TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG
Số 22, Tháng 7 - 2020
thành cơ hội, biến ý tưởng thành hiện thực,
luôn chủ động đổi mới, sáng tạo trong công
việc tương lai trước tác động của cuộc Cách
mạng công nghiệp lần thứ tư.
Trường Đại học Văn Lang; Trường Đại học Mở;
Trường Đại học Tôn Đức Thắng,… sinh viên
thích nghi rất nhanh với phương pháp học này,
có 60-90% sinh viên đã tương tác rất tốt với
giảng viên đặc biệt là đối với các giảng viên
giảng dạy các môn lý luận chính trị [4]. Với
cách thức giảng dạy mới cũng khiến sinh viên
phản ứng tích cực khi tham gia học trực tuyến.
Tuy nhiên, với cách học trực tuyến như
vậy thì việc tương tác giữa người học và người
dạy cũng không bằng trên lớp. Kết quả khảo sát
tại đề tài Tác động của cách mạng công nghiệp
4.0 đến giáo dục lý luận chính trị cho sinh viên
Trường Đại học Ngân hàng Thành phố Hồ Chí
Minh, sinh viên gặp không ít khó khăn khi học
online ở nhà. Khi điều tra nhanh thì có khoảng
30% sinh viên sử dụng điện thoại di động kết
nối 3G để học ở nhà do ở quê không có
Internet, số còn lại thực hiện việc học trên các
thiết bị khác. Sinh viên học ở nhà nên có đến
20% sinh viên được hỏi không có phòng riêng
để đảm bảo môi trường học yên tĩnh. Ngoài ra,
có 15% sinh viên được hỏi ngồi học ở quán cà
phê. Đường truyền Internet không được tốt nên
việc học bị gián đoạn nhất định [1].
Như vậy, trong bối cảnh cách mạng công
nghiệp lần thứ tư đang diễn ra, để bắt kịp với
xu thế số hóa mọi mặt đời sống, việc giáo dục
cũng phải thay đổi cách thức. Giảng dạy lý luận
chính trị phải xuất phát từ thực tiễn đời sống xã
hội và phải trở lại phục vụ, giải quyết các vấn
đề đặt ra trong đời sống xã hội, do đó đòi hỏi
phương pháp dạy học lý luận chính trị cũng
phải rất thực tiễn và không ngừng được đổi
mới. Chính vì thế, để giáo dục lý luận được diễn
ra nhanh chóng, kịp thời thì việc giáo dục lý
luận chính trị bằng phương pháp giáo dục trực
tuyến hay dạy học trực tuyến là điều cần thiết.
2.2. Tìnhhìnhhoc
sinhviêntrênđiabànThànhphố Hồ ChíMinh
2.2.1. Kết quả nghiên cứu
̣ ̣ ̣ ̣
tâpcácmônlý luânchínhtricủa
̣
Đầu năm 2020, khi dịch bệnh bùng phát,
các trường học ở Việt Nam có kỳ nghỉ dài. Một
số ít trường chọn phương pháp cho sinh viên
nghỉ và học bù sau, đa số các trường chọn
phương pháp dạy học trực tuyến để đảm bảo
tiến độ học tập và sự an toàn cho cả người dạy
lẫn người học. Mặc dù giảng viên không thể
trực tiếp gặp sinh viên trên lớp học, song sinh
viên vẫn học kịp tiến độ và có thể học ở bất cứ
đâu với các thiết bị kết nối internet. Các trường
đã ứng dụng các phần mềm hỗ trợ học trực
tuyến như Zoom, MS Team,… cho cách dạy
học mới này. Đầu năm 2020, trong đề tài
nghiên cứu khoa học cấp cơ sở, tác động của
cách mạng công nghiệp 4.0 đến giáo dục lý
luận chính trị cho sinh viên Trường Đại học
Ngân hàng Thành phố Hồ Chí Minh, khi khảo
sát nhanh các giảng viên khi tham gia giảng
dạy các môn lý luận chính trị ở một số Trường
đại học trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh
như Trường Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí
Minh; Trường Đại học Kinh tế - Luật; Trường
Đại học Ngân hàng Thành phố Hồ Chí Minh;
Đối với giảng viên, việc sử dụng phương
pháp dạy học trực tuyến gặp những vấn đề, dạy
học tình huống, dạy học hợp tác, dạy học khám
phá... cũng khó được triển khai trên các ứng
dụng số. Vì thế, học trực tuyến thì cách thức
chủ yếu là giảng viên đưa tình huống trước để
sinh viên về tìm hiểu, trao đổi trên diễn đàn và
truyền đạt online một chiều khi giảng trực
tuyến trên các ứng dụng như Zoom meeting và
MS Team,… Việc kết hợp giữa bảng ghi với
bài giảng cũng khó khăn không kém. Các máy
tính xách tay màn hình cảm ứng vào thời điểm
này sẽ giúp giảng viên dễ tương tác với sinh
viên hơn các máy tính thông thường. Tuy
nhiên, không phải giảng viên nào cũng đủ điều
kiện trang bị những chiếc máy tính như vậy.
Giảng viên nhiều trường ngay thời điểm này
19
TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG
Hồ Việt Hà và tgk
mới được tập huấn nhanh để triển khai dạy trực
tuyến nên còn lúng túng.
sinh viên không phải ai cũng có đầy đủ phương
tiện để học. Chính vì vậy, để đảm bảo cho sinh
viên có phương tiện học tập tốt các trường có
thể dành một nguồn quỹ để hỗ trợ phương tiện
học tập cho sinh viên. Các trường cũng có thể
đầu tư phương tiện như máy tính cho sinh viên
thuê với giá hợp lý. Các trường cũng có thể tạo
các phòng học trực tuyến có thu phí giá hợp lý
cho sinh viên vào sử dụng máy tính học. Đồng
thời, để việc học diễn ra hiệu quả đòi hỏi người
dạy và học phải có mạng Internet ổn định. Vì
thế, hạ tầng Internet cần được cải thiện. Các
nhà mạng cần nâng cao chất lượng dịch vụ
Internet. Các chương trình ứng dụng để dạy học
trực tuyến trực tiếp như MS Team của
Microsoft, Google meet của Google, Zoom
meeting,… có phiên bản miễn phí giúp cho
việc học trực tuyến diễn ra dễ dàng. Tuy nhiên,
các chương trình này cần có các buổi tập huấn
cho sinh viên sử dụng. Có những chương trình
giới hạn thời lượng dạy học khiến cho việc học
gián đoạn. Vì vậy, các trường cần đầu tư mua
bản quyền để việc dạy và học không bị gián
đoạn. Có chương trình giới hạn số người dùng,
vì vậy cần chia nhỏ số lượng người theo học.
Về các chủ thể tham gia vào quá trình dạy
Trước tình hình như hiện nay, giảng viên
dạy các môn lý luận chính trị cũng cần nắm bắt
nhanh về công nghệ, tìm các phương pháp
truyền đạt hay hơn khi dạy trực tuyến. Khó
khăn không chỉ đến từ phía giảng viên, sinh
viên mặc dù có thể học bất cứ đâu song việc
tương tác với giảng viên trên các trang web học
trực tuyến của trường rất khó khăn. Mạng
Internet có kết nối không ổn định, các trang
web của trường quá tải khó có thể thao tác
được khi có đông người cùng làm việc, các
phần mềm dễ bị gián đoạn giữa chừng, điện
thoại màn hình nhỏ khiến sinh viên khó theo
dõi bài và chất lượng học cũng không cao. Việc
học cũng có thể bị gián đoạn khi nhà sinh viên
bị cúp điện…
Trong quá trình giảng dạy, khi kết hợp các
phương pháp giảng dạy, các cách thức giảng
dạy, giảng viên các môn lý luận chính trị gặp
không ít khó khăn. Để khắc phục những khó
khăn đó đòi hỏi phải có giải pháp mang tính
đồng bộ. Nếu được giải quyết tốt sẽ có ý nghĩa
trực tiếp góp phần nâng cao chất lượng giáo
dục và đào tạo nói chung, chất lượng giảng dạy
các môn lý luận chính trị nói riêng tại các
trường đại học hiện nay.
học: 1) đối với sinh viên, khi học tập dù trên
giảng đường hay học trực tuyến cũng cần tạo
thói quen học tập mỗi ngày. Việc học tập khi
trở thành thói quen sẽ giúp sinh viên cảm thấy
thoải mái, không bị áp lực, cũng không trở nên
lười biếng. Khi sinh viên tạo một thói quen tốt,
đồng thời điều đó cũng giúp việc nghiên cứu kỹ
kiến thức, ghi nhớ đầy đủ những thông tin cần
thiết liên quan tới bài học. Bởi thế, phương
pháp học tập trực tuyến hiệu quả là học tập
hằng ngày. Thông qua đó việc bổ sung thêm
những thông tin hữu ích, những kiến thức ở
lĩnh vực bạn quan tâm và được hiểu dễ dàng và
thuận lợi hơn. Học tập khi trở thành một thói
quen giúp ích cho khả năng nâng cao kết quả
sau cùng. Chỉ khi việc học diễn ra mỗi ngày
mới giúp việc nhắc lại kiến thức, bổ sung thêm
̣
2.2.2. Môt số giải pháp
Hiện nay, việc dạy học trực tuyến ngày
càng trở nên phổ biến hơn. Giáo dục các môn
lý luận chính trị cũng dần được các trường áp
dụng phương pháp giáo dục trực tuyến. Tuy
nhiên, việc dạy học trực tuyến đặc biệt đối với
các môn giáo dục lý luận chính trị gặp nhiều
khó khăn, hạn chế. Để phát huy hơn nữa việc
dạy học trực tuyến đối với các môn lý luận
chính trị, chúng tôi mạnh dạn đề ra một số
nhóm giải pháp như sau.
Về thiết bị và các nền tảng để dạy học trực
tuyến: Việc dạy học trực tuyến đòi hỏi người
học cần có thiết bị thông minh như máy tính,
điện thoại có thể kết nối internet. Tuy nhiên,
20
TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG
Số 22, Tháng 7 - 2020
kiến thức mới được liên tục; 2) kiểm soát môi
trường học tập. Dù học tập bằng phương cách
nào thì vấn đề mà chúng ta quan tâm nhất vẫn
là kết quả cuối cùng mà bản thân nhận lại.
Chính vì vậy, môi trường học tập là điều được
sinh viên chú ý đặc biệt khi học trực tuyến. Với
môi trường phù hợp, tạo nên cảm giác thoải
mái nhất chắc chắn sẽ giúp quá trình học tập có
được hứng thú, việc tiếp thu kiến thức, tiếp
nhận thông tin cũng trở nên hiệu quả hơn. Vì
vậy, trước khi bắt đầu bài học hãy chọn một
không gian thích hợp mà bản thân cảm thấy tốt
nhất để bắt đầu cho thời gian học tập của chính
mình; 3) sinh viên cần có tinh thần tự giác.
Không có phương pháp nào có hiệu quả khi
chủ thể của nó không có tinh thần tự giác.
Phương pháp học trực tuyến do có tính linh
động nên nó đòi hỏi sự tự giác của sinh viên rất
cao. Khi khoa học và công nghệ, kinh tế phát
triển thì ngày càng có nhiều thú vui giải trí hay
những thông tin nóng trên Internet sẽ cuốn sinh
viên đi xa khỏi bài giảng của giảng viên. Sinh
viên cần xem học trực tuyến cũng giống như
trên trường chính quy. Việc làm bài tập cũng
giúp bạn rèn luyện thêm kỹ năng hiểu nhanh,
phản ứng nhanh, thành thạo hơn dù có thể thầy
cô chẳng thể kiểm tra bài tập về nhà như ở
trường; 4) sinh viên cần phải đọc sơ bộ các tài
liệu, sách trước khi học. Để chuẩn bị tốt cho
một buổi học. Sinh viên nên đọc trước tài liệu,
sách vở rồi mới đến lớp học hoặc mở máy tính
học trực tuyến để nắm được kiến thức ngay và
dễ ghi nhớ kiến thức đó. Ngoài ra điều này còn
giúp sinh viên có thể theo dõi mạch bài giảng
một cách trôi chảy, lưu loát không bị gián đoạn.
Trong chương trình học tốt, sinh viên cần
thường xuyên làm bài tập để củng cố và rèn
luyện kỹ năng giải bài.
giảng viên giảng dạy các môn lý luận chính trị
cần phải nâng cao trình độ tin học. Khi đó,
giảng viên dễ dàng tương tác với sinh viên trên
các trang học trực tuyến cũng như các phần
mềm để có thể giảng dạy trực tiếp; 2) thiết kế
hoạt động giảng dạy cho phù hợp với giảng dạy
trực tuyến. Giảng viên cần tập trung vào việc
sử dụng các tình huống có vấn đề. Tình huống
mà giảng viên đưa ra cần chứa đựng yếu tố mới
mà sinh viên chưa biết, cần hiểu và giải quyết.
Yếu tố mới này gắn với nội dung, mục tiêu của
bài giảng, có độ khó phù hợp, vừa mang tính
mới vừa nằm trong phạm vi tri thức mà sinh
viên đã và đang học; 3) giảng viên phải giao
bài đọc trước khi tham gia khóa học cho sinh
viên. Sinh viên đọc trước, khi tham gia vào lớp
học sẽ hiệu quả hơn; 4) đối với việc học trực
tuyến không tương tác thì giảng viên phải quay
những video trước, thời lượng của các video
này chỉ khoảng 20 phút và giao bài tập cho sinh
viên. Việc làm như vậy sẽ không gây sự nhàm
chán cho sinh viên. Học trực tuyến sinh viên rất
khó tập trung lâu như học trực tiếp trên lớp. Nếu
video quá dài sinh viên có xu hướng không xem
hoặc chỉ xem trong một khoảng thời gian ngắn.
Về hình thức tổ chức dạy học trực tuyến:
Các trường có thể sử dụng hai hình thức tổ
chức dạy học trực tuyến. 1) tổ chức các chương
trình học trực tuyến toàn bộ. Hình thức này
chính là hình thức đào tạo từ xa; 2) tổ chức
chương trình học trực tuyến kết hợp học trực
tiếp. Hình thức này thì việc dạy và học trực
tuyến chỉ chiếm khoảng 30% thời lượng môn
học còn 70% thời lượng giảng viên và sinh viên
sẽ gặp nhau trên giảng đường. Việc dạy học
trực tuyến này được áp dụng trên các trang học
trực tuyến của các trường. Giảng viên và sinh
viên sẽ tương tác trên các trang này. Với hình
thức này cần đảm bảo tăng thu nhập cho giảng
viên. Vì giảng viên phải làm việc nhiều hơn so
với việc giảng dạy trực tiếp trên lớp.
Đối với giảng viên, để dạy học trực tuyến
có hiệu quả thì giảng viên cần trang bị: 1) nâng
cao trình độ tin học. Khi cuộc sống ngày càng
số hóa, việc dạy và học trực tuyến trở nên phổ
biến hơn. Vì vậy, đội ngũ giảng viên đặc biệt là
Về cách thức đánh giá: Đối với dạy học
trực tuyến, sinh viên rất dễ mất tập trung, dễ
21
TẠP CHÍ KHOA HỌC ĐẠI HỌC VĂN LANG
Hồ Việt Hà và tgk
́
làm việc riêng từ đó khiến việc học không hiệu
quả. Để đảm bảo cho việc dạy học hiệu quả,
giảng viên cần thường xuyên giao bài cho sinh
viên để kiểm tra việc tập trung học tập của sinh
viên. Khi học nhiều môn và làm nhiều bài thì
đây lại là áp lực không nhỏ lên sinh viên. Các
bài giao cho sinh viên khi tham gia học trực tuyến
là các bài tập nhỏ. Sinh viên mất khoảng nửa tiếng
đến một tiếng cho bài tập của một môn và giành
thời gian làm bài tập cho các môn khác. Cũng cần
có những bài kiểm tra có khống chế thời gian và
báo trước để đánh giá việc học của sinh viên.
3. KÊT LUẬN
Cách mạng công nghiệp lần thứ tư thật sự
đặt giáo dục đại học nói chung, giáo dục lý luận
chính trị nói riêng trước những thách thức mới.
Sự thay đổi như vũ bão của công nghệ đòi hỏi
giáo dục đem lại cho người học cả tư duy
những kiến thức kỹ năng mới, khả năng sáng
tạo, thích ứng với thách thức và những yêu cầu
mới mà các phương pháp giáo dục truyền thống
không thể đáp ứng. Đồng thời, giảng viên dạy
bộ môn lý luận chính trị cũng cần thay đổi các
phương pháp giảng dạy để theo kịp xu thế.
TÀI LIꢀU THAM KHꢁO
[1] Hồ Việt Hà (2020), Tac động của cách man
̣
g công nghiệp 4.0 đê
Ngân hàng Thành phố Hồ Chí Minh, ngày truy cập: 02-6-2020.
[2] Bách khoa toàn thư mở, Giáo duc trực tuyên, https://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%
A1o_d%E1%BB%A5c_tr%E1%BB%B1c_tuy%E1%BA%, ngày truy cập: 20-5-2020.
[3] Nguyễn Thị Thơm (2020), Thực hiện giảng day trực tuyên các môn lý luận chính tri
́ ̣ ̣
n giáo duc lý luận chính tri cho
́
̣ ̣
sinh viên Trương Đai hoc
̀
̣
́
̣
́
̣
ơ Trương
̉
̀
̣
̣
mon/thuc-hien-giang-day-truc-tuyen-cac-mon-ly-luan-chinh-tri-o-truong-dai-hoc-cong-nghe-giao-
thong-van-tai-a12346.html, ngày truy cập: 19-6-2020.
Ngày nhận bài: 18-6-2020. Ngày biên tập xong: 14-7-2020. Duyệt đăng: 24-7-2020
22
7 trang
14540
Free
Bạn đang xem tài liệu "Nâng cao hiệu quả giảng dạy trực tuyến các môn Lý luận chính trị tại các trường Đại học hiện nay", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- nang_cao_hieu_qua_gia_ng_day_truc_tuyen_cac_mon_ly_luan_chin.pdf
