Bài giảng Pháp luật về thương mại điện tử - Chương 5: Vấn đề bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng trong thương mại điện tử

CHƯƠNG 5.

VẤN ĐỀ BẢO VỆ QUYỀN LỢI CỦA NGƯỜI

TIÊU DÙNG TRONG THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ

CHƯƠNG 5.

VẤN ĐỀ BẢO VỆ QUYỀN LỢI CỦA NGƯỜI

TIÊU DÙNG TRONG THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ

1. Các yếu tố ảnh hưởng đến quyền và lợi ích của

người tiêu dùng trong giao dịch bằng các

phương tiện tiện tử

2. Điều chỉnh của pháp luật Việt Nam đối với vấn

đề bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng

a. Các quyền cơ bản của người tiêu dùng trong

thương mại điện tử

b. Các quy định pháp luật cụ thể nhằm bảo vệ

quyền lợi của người tiêu dùng và hiệu quả áp

dụng

1. Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2010

2. Nghị định số 90/2008/NĐ-CP ngày 13 tháng 8 năm

2008 của Chính phủ về chống thư rác

3. Nghị định số 77/2012/NĐ-CP ngày 05 tháng 10 năm

2012 của Chính phủ về sửa đổi, bổ sung một số điều

của Nghị định số 90/2008/NĐ-CP ngày 13/8/2008

4. Văn bản hợp nhất 2207/VBHN-BTTTT ngày 01

tháng 8 năm 2013 về chống thư rác

5. Nghị định 185/2013/NĐ-CP ngày 15/11/2013 của

Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính

trong hoạt động thương mại, sản xuất, buôn bán

hàng giả, hàng cấm và bảo vệ quyền lợi người tiêu

dùng

Khái niệm người tiêu dùng

Theo Khoản 1 Điều 3 Luật BVQLNTD.

“Người tiêu dùng là người mua, sử dụng hàng

hóa, dịch vụ cho mục đích tiêu dùng, sinh hoạt

của cá nhân, gia đình, tổ chức”.

1. Các yếu tố ảnh hưởng đến quyền và lợi ích của người

tiêu dùng trong giao dịch bằng các phương tiện tiện tử

a. Bị lợi dụng bởi các hành vi thương mại không công

bằng

b. Sản phẩm không an toàn

c. Các biện pháp thanh toán không đảm bảo

d. Mất/tiết lộ thông tin cá nhân, dẫn đến đời sống

riêng bị xâm phạm

e. Các quan ngại khác như lừa đảo trên mạng, tin tặc,

vi-rút, thâm nhập và thay đổi dữ liệu tài chính và

lợi dụng các thông tin cá nhân

2. Điều chỉnh của PL Việt Nam đối với vấn đề

bảo vệ quyền lợi của NTD

Điều 8, Luật BVQLNTD

Quyền của người tiêu dùng

1. Được bảo đảm an toàn tính mạng, sức khỏe, tài sản, quyền, lợi

ích hợp pháp khác khi tham gia giao dịch, sử dụng HH, DV do tổ

chức, cá nhân kinh doanh HH, DV cung cấp.

2. Được cung cấp thông tin chính xác, đầy đủ về tổ chức, cá nhân

kinh doanh HH, DV; nội dung giao dịch hàng hóa, dịch vụ;

nguồn gốc, xuất xứ hàng hóa; được cung cấp hóa đơn, chứng từ,

tài liệu liên quan đến giao dịch và thông tin cần thiết khác về

HH, DV mà người tiêu dùng đã mua, sử dụng.

3. Lựa chọn hàng hóa, dịch vụ, tổ chức, cá nhân kinh doanh HH,

DV theo nhu cầu, điều kiện thực tế của mình; quyết định tham

gia hoặc không tham gia giao dịch và các nội dung thỏa thuận

khi tham gia giao dịch với tổ chức, cá nhân kinh doanh HH, DV .

Điều 8 Luật BVQLNTD (tt)

4. Góp ý kiến với TC, cá nhân kinh doanh HH, DV về giá cả,

chất lượng HH, DV, phong cách phục vụ, phương thức giao

dịch và nội dung khác liên quan đến giao dịch giữa NTD và

TC, cá nhân kinh doanh HH, DV .

5. Tham gia xây dựng và thực thi chính sách, pháp luật về bảo

vệ quyền lợi NTD.

6. Yêu cầu bồi thường thiệt hại khi HH, DV không đúng tiêu

chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, chất lượng, số lượng, tính năng,

công dụng, giá cả hoặc nội dung khác mà tổ chức, cá nhân

kinh doanh HH, DV đã công bố, niêm yết, quảng cáo hoặc

cam kết.

7. Khiếu nại, tố cáo, khởi kiện hoặc đề nghị tổ chức xã hội khởi

kiện để bảo vệ quyền lợi của mình.

8. Được tư vấn, hỗ trợ, hướng dẫn kiến thức về tiêu dùng HH,

DV

Bảo vệ thông tin của NTD

Điều 6. Luật BVQLNTD

- Được bảo đảm an toàn, bí mật thông tin của mình khi tham gia giao

dịch, sử dụng hàng hóa, dịch vụ

-Trường hợp thu thập, sử dụng, chuyển giao thông tin của người tiêu

dùng thì tổ chức, cá nhân kinh doanh hàng hóa, dịch vụ có trách nhiệm:

+ Thông báo rõ ràng, công khai trước khi thực hiện với người tiêu dùng về

mục đích hoạt động thu thập, sử dụng thông tin của người tiêu dùng;

+ Sử dụng thông tin phù hợp với mục đích đã thông báo với người tiêu

dùng và phải được người tiêu dùng đồng ý;

+ Bảo đảm an toàn, chính xác, đầy đủ khi thu thập, sử dụng, chuyển giao

thông tin của người tiêu dùng;

+ Tự mình hoặc có biện pháp để người tiêu dùng cập nhật, điều chỉnh

thông tin khi phát hiện thấy thông tin đó không chính xác;

+ Chỉ được chuyển giao thông tin của người tiêu dùng cho bên thứ ba khi

có sự đồng ý của người tiêu dùng, trừ trường hợp pháp luật có quy định

khác.

Bảo vệ về chống thư rác

Khái niệm Thư rác (spam):

Khoản 1 Điều 3 Nghị định 90/2008/NĐ-CP

Là thư điện tử, tin nhắn được gửi đến người

nhận mà người nhận đó không mong muốn hoặc

không có trách nhiệm phải tiếp nhận theo quy

định của pháp luật.

Thư rác: bao gồm thư điện tử rác và tin nhắn

rác.

Phân loại thư rác

Thư điện tử,

tin nhắn

với mục đích lừa đảo,

quấy rối hoặc

Thư điện tử quảng cáo,

tin nhắn quảng cáo vi phạm

các nguyên tắc gửi thư

điện tử quảng cáo,

phát tán virus máy tính,

phần mềm gây hại hoặc

vi phạm khoản 2 Điều 12

Luật Công nghệ thông tin.

tin nhắn quảng cáo

Nguyên tắc gửi thư điện tử quảng cáo, Tin nhắn quảng cáo

1. Chỉ được phép gửi thư điện tử QC, tin nhắn QC đến người nhận khi có sự đồng ý một

cách rõ ràng trước đó của người nhận.

2. Phải chấm dứt việc gửi đến người nhận các thư ĐT QC hay tin nhắn QC ngay sau khi

nhận được yêu cầu từ chối của người nhận.

3. Chỉ được phép gửi thư ĐT QC, tin nhắn QC từ đia chỉ điện tử và hệ thống theo quy định

của Bộ TTTT.

4. Khi gửi thư ĐT QC, tin nhắn QC thì nhà CC dịch vụ QC phải gửi đồng thời một bản sao

nội dung tới hệ thống kỹ thuật của Bộ TTTT.

5. Không được phép gửi quá 01 thư ĐT QC có nội dung tương tự nhau tới một địa chỉ thư

điện tử trong vòng 24 giờ trừ trường hợp đã có thỏa thuận khác với người nhận.

6. Không được phép gửi quá 01 tin nhắn quảng cáo có nội dung tương tự nhau tới một số

điện thoại trong vòng 24 giờ và chỉ được phép gửi trong khoảng thời gian từ 7 giờ đến 22

giờ mỗi ngày trừ trường hợp đã có thỏa thuận khác với người nhận.

7. Nội dung quảng cáo phải phù hợp với quy định của pháp luật về quảng cáo”.

Yêu cầu đối với thư điện tử quảng cáo

-Chủ đề phải phù hợp với nội dung và nội dung

quảng cáo phải tuân thủ theo đúng các quy định

của pháp luật về quảng cáo.

-Thư điện tử quảng cáo phải được gắn nhãn

- Có thông tin về người quảng cáo.

-Trường hợp sử dụng dịch vụ quảng cáo phải có

thêm thông tin về nhà cung cấp dịch vụ quảng cáo

-Có chức năng từ chối.

Quy định gắn nhãn thư điện tử quảng cáo

-Mọi thư điện tử quảng cáo đều phải gắn

nhãn.

-Nhãn được đặt ở vị trí đầu tiên trong phần

chủ đề.

-Nhãn có dạng như sau:

+ [QC] hoặc [ADV] đối với thư điện tử

được gửi từ người quảng cáo;

+ [QC Mã số quản lý] hoặc [ADV Mã số

quản lý] đối với thư điện tử được gửi từ nhà

cung cấp dịch vụ quảng cáo.

Quy định về chức năng từ chối nhận thư điện tử

quảng cáo

- Đặt ở cuối tin nhắn

- Phải chấm dứt trong vòng 24 giờ

- Chi phí từ chối: Nhà quảng cáo, cung cấp dịch vụ

quảng cáo chịu

Giải quyết tranh chấp

- Thương lượng

- Hòa giải

- Trọng tài

- Tòa án

Xử lý vi phạm

- Trách nhiệm dân sự

- Trách nhiệm hành chính

- Trách nhiệm hình sự

Bài giảng Pháp luật về thương mại điện tử - Chương 5: Vấn đề bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng trong thương mại điện tử - Trương Kim Phụng