Bài giảng Luật hiến pháp - Vũ Thị Hoài Phương
LUẬT HIẾN PHÁP
TS VŨ THỊ HOÀI PHƯƠNG
GVC KHOA NHÀ NƯỚC - PHÁP LUẬT
1
◼ KHÁI NIỆM
◼ HIẾN PHÁP-LUẬT CƠ BẢN CỦA
NHÀ NƯỚC.
◼ MỘT SỐ CHẾ ĐỊNH CƠ BẢN
2
KHÁI NIỆM
◼ Đối tượng điều chỉnh.
◼ Phương pháp điều chỉnh
◼ Nguồn
◼ Định nghĩa
3
Đối tượng điều chỉnh
Là những quan hệ XH chủ yếu nhất liên quan
đến việc xác lập chế độ CT, chế độ KT, chính sách
VH, GD, KH và công nghệ, địa vị pháp lý của
công dân, tổ chức và hoạt động của các CQ trong
bộ máy NN.
4
Đặc điểm
◼ Phát sinh trên tất cả các lĩnh vực hoạt
động của NN
◼ Là những QHXH cơ bản, quan trọng nhất.
5
Phương pháp điều chỉnh
- Phương pháp xác lập những nguyên
tắc chung mang tính định hướng cho
các chủ thể
- Phương pháp mệnh lệnh quyền uy.
- Tổng hợp phương pháp thuyết phục,
động viên khen thưởng và cưỡng chế.
6
Nguồn của luật Hiến pháp
- Hiến pháp, luật, nghị quyết của QH
- Pháp lệnh ,nghị quyết của UBTVQH
- Văn bản của CP, Thủ tướng chính phủ và
một số thành viên CP.
- Nghị quyết của HĐND các cấp về chính
sách phát triển KT-XH của các địa
phương.
7
Định nghĩa
Luật HP là ngành luật chủ đạo trong hệ thống
PL Việt nam, bao gồm các QPPL điều chỉnh
những QHXH cơ bản, quan trọng nhất gắn
liền với việc xác định chế độ CT, KT, VH, GD,
KH và công nghệ, địa vị pháp lý của công
dân, tổ chức và hoạt động của BMNN. Qua đó
thể hiện bản chất giai cấp của NN cộng hoà
XHCN Việt nam là NNPQ XHCN của dân, do
dân và vì dân.
8
II. HIẾN PHÁP - LUẬT CƠ BẢN CỦA NHÀ
NƯỚC
1.Sự ra đời và phát triển của hiến
pháp
- Là một hiện tượng CT - XH trong thời kỳ
cách mạng TS.
- Hiến pháp là văn bản pháp lý khẳng định
sự xuất hiện của chế độ TB và sự tiêu
vong của chế độ PK.
9
2. Hiến pháp là luật cơ bản của nhà
nước
- Hiến pháp là VB quy định một cách tập
trung, đầy đủ nhất việc tổ chức quyền
lực NN.
- Là hình thức pháp lý thể hiện tập trung
hệ tư tưởng của giai cấp CN và nhân dân
lao động dưới sự lãnh đạo của đảng
cộng sản.
10
Lý do
• *Về nội dung: Hiến pháp điều chỉnh bao
quát những vấn đề cơ bản và quan trọng
nhất của một NN
• * Về pháp lý: Hiến pháp là đạo luật cơ
bản có hiệu lực pháp lý cao nhất
* Về thủ tục ban hành: Việc XD, thông
qua, ban hành, sửa đổi hiến pháp phải
tuân theo một thủ tục đặc biệt.
11
3. Hiến pháp Việt nam qua các giai đoạn lịch
sử
- Hiến pháp 1946
Hiến pháp 1946 được thông qua ngày
9/11/1946. Là hiến pháp Việt nam đầu tiên, bản
hiến pháp DC và tiến bộ nhất ở Đông Nam Á
thời bấy giờ. Đây là bản hiến pháp DCND.
- Hiến pháp 1959
Hiến pháp 1959 được quốc hội khoá I kỳ họp
thứ 11 ngày 18/12/1959 thông qua..
12
-Hiến pháp 1980:
Hiến pháp 1980 được thông qua ngày
18/12/1980 tại kỳ họp thứ 7 quốc hội khoá IV
gồm 12 chương với 147 điều.
- Hiến pháp 1992:
Hiến pháp 1992 ra đời trong sự nghiệp đổi mới
do Đảng cộng sản lãnh đạo từ năm 1986. Hiến
pháp 1992 thể hiện đường lối đổi mới của đảng
ta, của XH, trước hết là đổi mới về KT; Khẳng
định vai trò và chức năng NN ta.
13
III. MỘT SỐ CHẾ ĐỊNH CƠ BẢN CỦA LUẬT
HIẾN PHÁP
1. Chế độ chính trị
Chính trị là sự tham gia vào các công
việc của NN, việc quy định những hình
thức, nhiệm vụ, nội dung hoạt động của
NN.
14
a. B ản chất, mục đích của chế độ chính trị
- NN cộng hoà XHCN Việt nam mang bản chất
giai cấp công nhân,
- Bản chất giai cấp công nhân gắn bó chặt chẽ
với tính dân tộc
- NN ta là NNPQ XHCN của dân, do dân và vì dân.
- Dân chủ là một thuộc tính của NN ta.
- Sự lãnh đạo của đảng đối với NN là một nguyên
tắc quan trọng bảo đảm cho NN thể hiện đúng
bản chất và phát huy hiệu lực của NN.
15
b. Hệ thống chính trị của nước cộng hoà XHCN Việt
Nam
HTCT là một cơ cấu bao gồm NN, các đảng phái,
các đoàn thể, các tổ chức XHCT tồn tại và hoạt
động trong khuôn khổ PL, được hình thành theo tư
tưởng giai cấp cầm quyền, nhằm tác động vào các
quá trình KTXH với mục đích duy trì và phát triển
chế độ đó.
16
Hệ thống chính trị nước CH XHCN
Việt nam
Gồm:
-Đảng cộng sản
-Nhà nước CH XHCN Việt nam.
-Mặt trận tổ quốc và các tổ chức thành
viên
17
Hệ thống CT của nước CHXHCN Việt
nam
Các tổ chức CT
Đảng CSVN NHÀ NƯỚC
XH
HÀNH PHÁ P
(CHÍNH PHỦ)
TƯ PHÁP
(TAND
&VKSND)
LẬP PHÁP
(QUỐC HỘI)
18
C. Chính sách đoàn kết và đường lối dân tộc của
nước cộng hoà XHCN Việt Nam
d.Đường lối đối ngoại của nước cộng hoà XHCN
Việt Nam
19
2. Chế độ kinh tế
Chế độ KT là một hệ thống những
nguyên tắc, quy định điều chỉnh những
QH trong lĩnh vực KT nhằm thực hiện
những mục tiêu CT, KT-XH nhất định;
thể hiện trình độ phát triển của một XH,
bản chất của NN, của chế độ XH.
20
Tải về để xem bản đầy đủ
42 trang
14740
Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Bài giảng Luật hiến pháp - Vũ Thị Hoài Phương", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- bai_giang_luat_hien_phap_vu_thi_hoai_phuong.ppt
