Bài giảng Kinh tế chính trị Mác-Lênin - Chương 3: Giá trị thặng dư trong nền kinh tế thị trường - Nguyễn Thị Thu
TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÔN ĐỨC THẮNG
Khoa KHXH&NV
Bộ môn Lý luận chính trị
KINH TẾ CHÍNH TRỊ MÁC-LÊNIN
Dành cho bậc đại học – không chuyên lý luận chính trị
Mã môn học: 306103
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
1
Kết cấu chương 3
3.1 Lý luận của C.Mác về giá trị thặng dư
3.2 Tich lũy tư bản
3.3 Các hình thức biểu hiện của giá trị thặng dư trong nền
kinh tế thị trường
3.4 Quan hệ lợi ích kinh tế trong nền kinh tế thị trường
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
2
CHƯƠNG III: GIÁ TRỊ THẶNG DƯ
TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG
Lý luận của C.Mác về m:
- Nguồn gốc của m
- Bản chất của m
- Các phương pháp sản xuất m trong nền KTTT (m được tạo ra ntn
trong 1 q trình sx)
Kết cấu
chương 3
Tích lũy tư bản (cách sử dụng m)
- Bản chất của tích lũy tư bản
- Những nhân tố góp phần làm tăng quy mô tích lũy
- Một số hệ quả của tích lũy tư bản
Các hình thức biểu hiện của m trong nền kinh tế thị
trường
- Sự phân chia m trong đ/k KTTT (chia cho ai, chia theo
kiểu nào, dưới các hình thức lợi nhuận, lợi tức, địa tô….)
Quan hệ lợi ích kinh tế trong nền
kinh tế thị trường
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
3
3.1. LÝ LUẬN CỦA CÁC MÁC VỀ GIÁ TRỊ THẶNG DƯ
3.1.1. Nguồn gốc của giá trị thặng dư
☞ Công thức chung của TB
TIỀN TƯ CÁCH LÀ TƯ BẢN
TIỀN THÔNG THƯỜNG
Capital
(Money)
T – H - T’
H – T – H
Trong đó: T’ = T + T
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
4
Trao đổi
ngang
giá
Chỉ thay đổi hình
thái giá trị
Trong
lưu
thông
Trao đổi không
Trong lưu
thông, dù trao
đổi ngang giá
hay không
ngang giá
Mâu thuẫn
T-H-T’
ngang giá,
cũng không
tạo ra T
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
5
Trao đổi
ngang giá
Trong
lưu
thông
Chỉ thay đổi hình
thái giá trị
Trao đổi không
ngang giá
Trong lưu
thông, dù trao
đổi ngang giá
hay không
Mâu thuẫn
T-H-T’
ngang giá,
Tiền không cũng không
Ngoài
lưu
thông
Phương
tiện cất
trữ
thể tự lớn lên
tạo ra T
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
6
*
Giá bán > giá trị
Giá mua < giá trị
Trong lưu
thông cũng
không thể tạo
ra T’>T
Chuyên mua rẻ bán
đắt
Ngoài lưu thô ng khô ng thể
biến T thành T’
Tiền được cất
trữ trong kết sắt
H đi vào
tiêu dùng
301001 – Chương 5: Học thuyết giá trị thặng dư
5/17/2022
7
• Lưu thô ng khô ng tạo ra giá trị và giá
trị thặng dư. Nhưng, rõ ràng, nếu
khô ng có lưu thô ng, tức là nếu tiền
để trong ké t sắt, hàng hó a để trong
kho thì cũng khô ng thể có giá trị
thặng dư
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
8
+ Nếu mua - bá n ngang giá
thì chỉ có sự thay đổi hì nh
thá i: từ tiền thành hàng hoặc
từ hàng thành tiền ==> Tổng
giá trị cũng như phần giá trị
trong tay mỗi người tham gia
trao đổi trước sau vẫn khô ng
thay đổi
Lưu thô ng là quá
trì nh trong đó
diễn ra cá c hành
vi mua và bá n
5/17/2022
301001 – Chương 5: Học thuyết giá trị thặng dư
9
• + Trong trường hợp mua - bá n khô ng ngang giá : nếu
hàng hó a được bá n cao hơn giá trị thì người bá n được
lời; nếu hàng hó a được bá n thấp hơn giá trị thì người
mua được lời. Nhưng trong nền kinh tế hàng hó a, mỗi
người sản xuất vừa là người bá n, vừa là người mua.
Khô ng thể có người chỉ bá n mà khô ng mua hoặc
ngược lại ==> Vì vậy cá i lợi mà họ thu được khi bá n
sẽ bù lại cá i thiệt khi mua.
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
10
• Trong trường hợp có những kẻ chuyên
mua rẻ, bá n đắt thì tổng giá trị toàn xã
hội cũng khô ng hề tăng lên bởi vì số giá
trị mà những người này thu được chẳng
qua chỉ là sự ăn chặn, đánh cắp số giá trị
của người khá c mà thô i
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
11
• Như vậy:
• - Khi nghiên cứu tá ch rời một chu kỳ sản xuất T – H – T’
thì tư bản khô ng thể xuất hiện từ lưu thô ng và cũng khô ng
thể xuất hiện ở bên ngoài lưu thô ng.
• - Khi nghiên cứu sản xuất và tá i sản xuất như một thể
thống nhất thì tư bản phải xuất hiện trong lưu thô ng và
đồng thời khô ng phải trong lưu thô ng.
• Đó chí nh là mâ u thuẫn chứa đựng trong cô ng thức
chung của tư bản.
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
12
• Bản chất số tiền khô ng thể tự lớn lên nếu người chủ
tiền khô ng sử dụng một loại hàng hoá đặc biệt mà khi sử
dụng nó khô ng mất đi mà trá i lại cò n tạo ra giá trị lớn hơn
giá trị bản thâ n nó đó
• Là hàng hoá sức lao động.
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
13
☞ Hàng hoá sức lao động
Sức lao động và lao động
Sức lao động là toàn bộ
năng lực thể chất và tinh
thần tồn tại trong một cơ
thể con người đang sống
Lao động là sự vận
dụng sức lao động vào
quá trì nh sản xuất
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
14
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
15
Khi nào thì
con người đi
bá n sức lao
động?
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
16
• C.Má c viết: “ Sức lao động hay năng lực lao
động là toàn bộ nhũng năng lực thể chất và tinh
thần tồn tại trong cơ thể, trong một con người
đang sống, và được người đó đem ra vận dụng
mỗi khi sản xuất ra một giá trị hàng hó a nào đó “
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
17
☞ Điều kiện để sức lao động trở thành hàng hoá
2
1
KHÔNG CÓ ĐỦ
TƯ LIỆU SẢN
XUẤT CẦN
THIẾT
TỰ DO VỀ
THÂN THỂ
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
18
☞ Hai thuộc tính của hàng hoá sức lao động
GIÁ TRỊ ???
GIÁ TRỊ SỬ DỤNG
Labour-power
becomes
Giá trị TLSH cần thiết để tá i
sản xuất sức lao động
Có khả năng tạo giá trị
mới lớn hơn giá trị bản
thâ n nó
Phí tổn đào tạo
Giá trị TLSH cần thiết để nuô i
sống con người lao động
Chú ý: giá trị mới =
(v + m)
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
19
- Giá trị của
hàng hó a sức
lao
động
cũng do thời
gian lao động
xã hội cần
thiết để sản
xuất và tá i
sản xuất ra
sức lao động
=> C.Mác khẳng định
nguồn gốc của giá trị
thặng dư là do hao phí
sức lao động mà có.
quyết định.
17/05/2022
CHƯƠNG III: GT THẶNG DƯ TRONG NỀN KTTT
20
Tải về để xem bản đầy đủ
160 trang
23040
Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Bài giảng Kinh tế chính trị Mác-Lênin - Chương 3: Giá trị thặng dư trong nền kinh tế thị trường - Nguyễn Thị Thu", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- bai_giang_kinh_te_chinh_tri_mac_lenin_chuong_3_gia_tri_thang.ppt
