Tài liệu Công tác hòa giải cơ sở

chØ ®¹o biªn so¹n:

- TS. U«ng Chu L-u

Bé tr-ëng Bé T- ph¸p

tæ chøc biªn so¹n:

- NguyÔn TÊt ViÔn

Vô tr-ëng Vô Phæ biÕn, gi¸o dôc ph¸p luËt - Bé T- ph¸p

- NguyÔn Huy Ng¸t

Vô tr-ëng Vô Hîp t¸c quèc tÕ - Bé T- ph¸p

- Ph¹m ThÞ Hoµ

Phã Vô tr-ëng Vô Phæ biÕn, gi¸o dôc ph¸p luËt - Bé T- ph¸p

- Lª Thµnh Long

Phã Vô tr-ëng Vô Hîp t¸c quèc tÕ - Bé T- ph¸p

- Ph¹m ThÞ Lan Anh

Chuyªn viªn Vô Phæ biÕn, gi¸o dôc ph¸p luËt - Bé T- ph¸p

- §Æng Hoµng Oanh

Chuyªn viªn Vô Hîp t¸c quèc tÕ - Bé T- ph¸p

- NguyÔn Minh Ph-¬ng

Chuyªn viªn Vô Hîp t¸c quèc tÕ - Bé T- ph¸p

4

Tham gia biªn so¹n:

- TrÇn Huy LiÖu

Phã Côc tr-ëng Côc Trî gióp ph¸p lý - Bé T- ph¸p

- Lª ThÞ Ng©n Giang

Phã tr-ëng Ban LuËt ph¸p - Trung -¬ng Héi Liªn hiÖp Phô n÷

ViÖt Nam

- Bïi ThÞ Thanh H»ng

Tr-ëng Bé m«n LuËt d©n sù, Khoa LuËt - §¹i häc Quèc gia Hµ Néi

- NguyÔn Ngäc Thanh

Gi¸m ®èc Trung t©m c«ng t¸c lý luËn - Uû ban Trung -¬ng

MÆt trËn Tæ quèc ViÖt Nam

- §µo ThÞ ¸i Thi

Phã tr-ëng Khoa Khoa häc hµnh chÝnh - Häc viÖn Hµnh chÝnh

Quèc gia

- TrÇn Quang Huy

Tr-ëng Bé m«n LuËt ®Êt ®ai - Tr-êng §¹i häc LuËt Hµ Néi

- NguyÔn B¸ Yªn

Phã Vô tr-ëng Vô Tæ chøc c¸n bé - Bé T- ph¸p

- Lª Thu H-¬ng

Biªn tËp viªn chÝnh - T¹p chÝ D©n chñ vµ Ph¸p luËt

- TrÇn ThÞ Hång Liªn

Chuyªn viªn Vô Phæ biÕn, gi¸o dôc ph¸p luËt - Bé T- ph¸p

5

6

Lêi giíi thiÖu

§Ó gãp phÇn n©ng cao n¨ng lùc cho c¸n bé t- ph¸p thùc hiÖn

qu¶n lý c«ng t¸c hßa gi¶i ë c¬ së vµ ®éi ngò hßa gi¶i viªn trªn toµn

quèc, trªn c¬ së kÕt qu¶ ®iÒu tra, nghiªn cøu ®¸nh gi¸ n¨ng lùc c¸n

bé t- ph¸p cÊp tØnh vÒ qu¶n lý, h-íng dÉn c«ng t¸c hßa gi¶i ë c¬ së ®·

®-îc tiÕn hµnh tõ n¨m 2005, trong khu«n khæ Dù ¸n VIE/02/015

Hç trî thùc thi ChiÕn l-îc ph¸t triÓn hÖ thèng ph¸p luËt ViÖt Nam

®Õn n¨m 2010 do Ch-¬ng tr×nh ph¸t triÓn cña Liªn Hîp quèc

(UNDP), C¬ quan Hîp t¸c ph¸t triÓn quèc tÕ cña ChÝnh phñ Thuþ

§iÓn (Sida), C¬ quan Hîp t¸c ph¸t triÓn quèc tÕ cña ChÝnh phñ

§an M¹ch (DANIDA), ChÝnh phñ Na Uy vµ ChÝnh phñ Ai Len tµi

trî, Bé T- ph¸p ®· tiÕn hµnh x©y dùng Bé tµi liÖu tËp huÊn thèng

nhÊt vÒ C«ng t¸c hßa gi¶i ë c¬ së dµnh cho c¸n bé t- ph¸p vµ c¸c

hßa gi¶i viªn.

Cuèn s¸ch C«ng t¸c hßa gi¶i ë c¬ së, gåm hai tËp sau:

TËp 1 - H-íng dÉn qu¶n lý c«ng t¸c hßa gi¶i, giíi thiÖu

nghiÖp vô qu¶n lý c«ng t¸c hßa gi¶i, h-íng dÉn c¸n bé t- ph¸p ®Þa

ph-¬ng vÒ ph-¬ng ph¸p tËp huÊn, båi d-ìng ®Ó tËp huÊn cho c¸c hßa

gi¶i viªn.

TËp 2 - CÈm nang båi d-ìng cho hßa gi¶i viªn, cung cÊp

cho c¸c hßa gi¶i viªn, c¸n bé t- ph¸p c¸c kiÕn thøc ph¸p luËt cÇn

thiÕt trong hßa gi¶i, h-íng dÉn nghiÖp vô hßa gi¶i, phæ biÕn kinh

nghiÖm hßa gi¶i.

Bé tµi liÖu tËp huÊn ®-îc biªn so¹n d-íi h×nh thøc h-íng dÉn

cô thÓ, dÔ hiÓu, thuËn tiÖn víi ng-êi sö dông.

7

Tham gia biªn so¹n Bé tµi liÖu lµ c¸c chuyªn gia cã kinh nghiÖm

trong c«ng t¸c hßa gi¶i ë c¬ së vµ c¸c lÜnh vùc ph¸p luËt cã liªn quan.

Hy väng r»ng, Bé tµi liÖu nµy sÏ lµ tµi liÖu nghiÖp vô cÇn thiÕt

®Ó c¸c c¸n bé t- ph¸p vµ hßa gi¶i viªn c¬ së tham kh¶o trong qu¸

tr×nh thùc hiÖn c«ng t¸c hßa gi¶i.

Chóng t«i xin ch©n thµnh c¸m ¬n sù hç trî tÝch cùc cña c¸c nhµ

tµi trî, sù chØ ®¹o trùc tiÕp cña L·nh ®¹o Bé T- ph¸p, sù tham gia

nhiÖt t×nh cña c¸c chuyªn gia luËt ph¸p, cña nhiÒu c¸n bé, c«ng

chøc ngµnh t- ph¸p, c¸c hßa gi¶i viªn ë c¬ së trong qu¸ tr×nh biªn

so¹n Bé tµi liÖu vµ mong muèn tiÕp tôc nhËn ®-îc ý kiÕn ®ãng gãp

cña c¸c ®éc gi¶ ®Ó hoµn thiÖn Bé tµi liÖu nµy.

Thay mÆt Dù ¸n VIE/02/015 Hç trî thùc thi ChiÕn l-îc ph¸t

triÓn hÖ thèng ph¸p luËt ViÖt Nam ®Õn n¨m 2010, Nhµ xuÊt b¶n

T- ph¸p xin tr©n träng giíi thiÖu víi b¹n ®äc TËp 1 H-íng dÉn

qu¶n lý c«ng t¸c hoµ gi¶i.

Hµ Néi, th¸ng 6 n¨m 2007

nhµ xuÊt b¶n t- ph¸p

8

Môc lôc

Trang

7

Lêi giíi thiÖu

PhÇn I

H-íng dÉn qu¶n lý nhµ n-íc

vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

13

I. Mét sè vÊn ®Ò chung trong qu¶n lý nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c

hßa gi¶i ë c¬ së

13

14

1. Néi dung qu¶n lý nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

2. C¸c c¬ quan qu¶n lý nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

II. NghiÖp vô thùc hiÖn c¸c nhiÖm vô qu¶n lý nhµ n-íc vÒ c«ng

t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

18

21

23

1. X©y dùng vµ tæ chøc thùc hiÖn v¨n b¶n quy ph¹m ph¸p luËt

vÒ tæ chøc vµ ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë c¬ së

2. X©y dùng, tæ chøc thùc hiÖn kÕ ho¹ch cña Uû ban nh©n d©n vÒ

c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

3. X©y dùng, cñng cè, kiÖn toµn tæ chøc vµ ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë

c¬ së

4. Tæ chøc båi d-ìng ®-êng lèi, chÝnh s¸ch cña §¶ng, ph¸p luËt cña

Nhµ n-íc, n©ng cao nghiÖp vô hoµ gi¶i cho tæ viªn Tæ hoµ gi¶i

26

34

35

5. KiÓm tra, ®«n ®èc viÖc thùc hiÖn c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

6. S¬ kÕt, tæng kÕt c«ng t¸c hoµ gi¶i

9

7. Tæ chøc thi ®ua, khen th-ëng trong c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së 37

8. LËp dù to¸n, qu¶n lý vµ quyÕt to¸n kinh phÝ b¶o ®¶m cho c«ng

t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

38

III. Vai trß, tr¸ch nhiÖm cña MÆt trËn Tæ quèc ViÖt Nam vµ c¸c tæ

chøc thµnh viªn cña MÆt trËn trong c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

40

42

43

44

1. Phèi hîp trong viÖc x©y dùng v¨n b¶n h-íng dÉn vÒ tæ chøc vµ

ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë c¬ së

2. Phèi hîp trong viÖc x©y dùng, cñng cè, kiÖn toµn tæ chøc c¸c

Tæ hoµ gi¶i ë c¬ së

3. Phèi hîp tæ chøc thi ®ua khen th-ëng trong c«ng t¸c hoµ gi¶i

ë c¬ së

4. Phèi hîp trong theo dâi, h-íng dÉn, kiÓm tra, tæ chøc vµ ho¹t

®éng hoµ gi¶i ë c¬ së

46

5. Phèi hîp trong s¬ kÕt, tæng kÕt c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

6. T¹o ®iÒu kiÖn cho c¸c thµnh viªn cña m×nh tham gia tÝch cùc

vµo c«ng t¸c hoµ gi¶i

47

48

49

7. §éng viªn c¸c tÇng líp nh©n d©n tÝch cùc tham gia x©y dùng,

cñng cè tæ chøc vµ ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë c¬ së

8. G¾n ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë c¬ së víi viÖc x©y dùng vµ thùc hiÖn

c¸c phong trµo quÇn chóng ë ®Þa ph-¬ng

IV. C¸c biÖn ph¸p nh»m t¨ng c-êng mèi quan hÖ phèi hîp

gi÷a ngµnh T- ph¸p víi MÆt trËn Tæ quèc ViÖt Nam vµ c¸c tæ

chøc thµnh viªn cña MÆt trËn trong c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

50

1. X©y dùng vµ thùc hiÖn kÕ ho¹ch phèi hîp

2. Ph©n c«ng ®Çu mèi phèi hîp thùc hiÖn theo dâi, qu¶n lý tæ chøc

51

vµ ho¹t ®éng cña c¸c Tæ hoµ gi¶i ë ®Þa ph-¬ng

3. Trao ®æi th«ng tin t- liÖu

10

4. Tæ chøc kiÓm tra, ®«n ®èc viÖc thùc hiÖn kÕ ho¹ch phèi hîp 52

5. Tæ chøc giao ban, s¬ kÕt, tæng kÕt ®Þnh kú ®Ó ®¸nh gi¸ rót kinh

nghiÖm cho c«ng t¸c phèi hîp chØ ®¹o

52

PhÇn II

Ph-¬ng ph¸p tËp huÊn cïng tham gia

53

I. Tæng quan vÒ ph-¬ng ph¸p tËp huÊn cïng tham gia

1. Yªu cÇu

53

2. Sù cÇn thiÕt ph¶i ®æi míi ph-¬ng ph¸p tËp huÊn

3. So s¸nh ph-¬ng ph¸p tËp huÊn truyÒn thèng víi ph-¬ng ph¸p

tËp huÊn cïng tham gia

54

55

58

59

62

64

4. D¹y vµ häc trong qu¸ tr×nh tËp huÊn lµ g×?

5. X¸c ®Þnh môc tiªu tËp huÊn

6. Nguyªn t¾c tËp huÊn

7. C¸ch häc cña ng-êi lín

8. Quy tr×nh tËp huÊn

9. Chu tr×nh häc vµ thiÕt kÕ bµi häc

10. Më ®Çu khãa tËp huÊn

11. Giíi thiÖu ph-¬ng ph¸p tËp huÊn cïng tham gia vµ vai trß

trong nhãm

67

69

76

12. Ph©n tÝch vµ ®¸nh gi¸ tËp huÊn

13. KÕt thóc tËp huÊn

II. C¸c ph-¬ng ph¸p c¬ b¶n cña tËp huÊn viªn

1. Ph-¬ng ph¸p lµm mÉu

77

79

2. Ph-¬ng ph¸p kÓ chuyÖn

11

3. Ph-¬ng ph¸p lµm viÖc nhãm

4. Ph-¬ng ph¸p ®ãng vai

82

83

5. Ph-¬ng ph¸p t×nh huèng

6. Ph-¬ng ph¸p trùc quan

85

88

7. Ph-¬ng ph¸p vÏ tranh

90

8. Ph-¬ng ph¸p hái - ®¸p

93

9. Ph-¬ng ph¸p bÓ c¸ vµng

10. Ph-¬ng ph¸p kÝch thÝch t- duy

11. Ph-¬ng ph¸p radio

95

96

98

12. Ph-¬ng ph¸p nªu ý kiÕn lªn b¶ng

13. Ph-¬ng ph¸p c«ng ®o¹n

14. Ph-¬ng ph¸p pháng vÊn chuyªn gia

15. Ph-¬ng ph¸p trao ®æi néi dung

16. Ph-¬ng ph¸p sµng läc

99

100

104

106

109

III. C¸c kü n¨ng cña tËp huÊn viªn

1. Kü n¨ng ®Þnh h-íng

110

112

113

115

117

121

124

126

128

2. Kü n¨ng ®iÒu khiÓn

3. Kü n¨ng quan s¸t

4. Kü n¨ng l¾ng nghe

5. Kü n¨ng tr×nh bµy

6. Kü n¨ng ®Æt c©u hái

7. Kü n¨ng giao bµi tËp t×nh huèng

8. Kü n¨ng xö lý t×nh huèng gi¶ng d¹y

9. Kü n¨ng ph¶n håi cña tËp huÊn viªn

12

PhÇn I

H¦íNG DÉN QU¶N Lý NHµ N¦íC

VÒ C¤NG T¸C HßA GI¶I ë C¥ Së

I. MéT Sè VÊN §Ò CHUNG TRONG QU¶N Lý NHµ N¦íC VÒ

C¤NG T¸C HOµ GI¶I ë C¥ Së

1. Néi dung qu¶n lý nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

Hßa gi¶i ë c¬ së lµ ho¹t ®éng mang tÝnh tù nguyÖn, tÝnh nh©n

v¨n s©u s¾c. §Æc tr-ng c¬ b¶n cña Tæ hßa gi¶i lµ tæ chøc quÇn chóng,

®-îc nh©n d©n thµnh lËp ë c¬ së, thùc hiÖn h-íng dÉn, gióp ®ì,

thuyÕt phôc c¸c bªn tranh chÊp ®¹t ®-îc tháa thuËn, tù nguyÖn gi¶i

quyÕt víi nhau nh÷ng viÖc vi ph¹m ph¸p luËt vµ tranh chÊp nhá,

nh»m x©y dùng t×nh lµng, nghÜa xãm, gi÷ g×n ®oµn kÕt trong néi bé

nh©n d©n, cñng cè, ph¸t huy nh÷ng t×nh c¶m vµ ®¹o lý truyÒn thèng

tèt ®Ñp trong gia ®×nh vµ céng ®ång d©n c-, phßng ngõa, h¹n chÕ vi

ph¹m ph¸p luËt, b¶o ®¶m trËt tù, an toµn x· héi, gãp phÇn thóc ®Èy

ph¸t triÓn kinh tÕ, x· héi. Duy tr×, ph¸t triÓn, kh«ng ngõng n©ng cao

chÊt l-îng vµ hiÖu qu¶ c«ng t¸c hßa gi¶i ë c¬ së còng chÝnh lµ gãp

phÇn n©ng cao hiÖu lùc, hiÖu qu¶ ho¹t ®éng qu¶n lý nhµ n-íc. ChÝnh

v× vËy, ®Ó ph¸t huy hiÖu qu¶ ho¹t ®éng cña c¸c Tæ hßa gi¶i ë c¬ së,

th× kh«ng thÓ thiÕu ®-îc sù qu¶n lý cña Nhµ n-íc.

Qu¶n lý nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c hßa gi¶i ë c¬ së ®-îc hiÓu lµ ho¹t

®éng cña c¸c c¬ quan nhµ n-íc cã thÈm quyÒn trong viÖc theo dâi,

chØ ®¹o, h-íng dÉn tæ chøc vµ ho¹t ®éng cña Tæ hßa gi¶i ë c¬ së nh»m

13

c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

TËp 1: H-íng dÉn qu¶n lý c«ng t¸c hoµ gi¶i

cñng cè, ph¸t triÓn tæ chøc vµ ho¹t ®éng hßa gi¶i ë c¬ së.

Theo quy ®Þnh t¹i §iÒu 6 Ph¸p lÖnh vÒ Tæ chøc vµ ho¹t ®éng

hßa gi¶i ë c¬ së n¨m 1998, §iÒu 5 vµ §iÒu 6 NghÞ ®Þnh sè 160/1999/

N§-CP ngµy 18/10/1999 cña ChÝnh phñ quy ®Þnh chi tiÕt mét sè

®iÒu cña Ph¸p lÖnh vÒ Tæ chøc vµ ho¹t ®éng hßa gi¶i ë c¬ së n¨m

1998 (d-íi ®©y viÕt t¾t lµ NghÞ ®Þnh sè 160/1999/N§-CP), th× néi

dung qu¶n lý nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c hßa gi¶i ë c¬ së, bao gåm:

- Ban hµnh v¨n b¶n ph¸p luËt vÒ tæ chøc vµ ho¹t ®éng hoµ gi¶i

ë c¬ së;

- H-íng dÉn vÒ tæ chøc vµ ho¹t ®éng hßa gi¶i ë c¬ së;

- X©y dùng, ph¸t triÓn hÖ thèng m¹ng l-íi Tæ hoµ gi¶i vµ ®éi

ngò nh÷ng ng-êi lµm c«ng t¸c hßa gi¶i;

- Tæ chøc båi d-ìng ®-êng lèi, chÝnh s¸ch cña §¶ng, ph¸p luËt

cña Nhµ n-íc, n©ng cao nghiÖp vô hßa gi¶i cho ng-êi lµm c«ng t¸c

hßa gi¶i;

- Biªn so¹n, in Ên, ph¸t hµnh, cung cÊp tµi liÖu h-íng dÉn

nghiÖp vô hoµ gi¶i ë c¬ së;

- Qu¶n lý, sö dông kinh phÝ b¶o ®¶m cho c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së;

- KiÓm tra, ®«n ®èc viÖc thùc hiÖn c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së;

- S¬ kÕt, tæng kÕt, ®¸nh gi¸, thùc hiÖn chÕ ®é b¸o c¸o, thèng kª

vÒ tæ chøc vµ ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë c¬ së theo quy ®Þnh cña ph¸p luËt;

- Tæ chøc thi ®ua, khen th-ëng trong c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së.

2. C¸c c¬ quan qu¶n lý nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

Theo quy ®Þnh cña Ph¸p lÖnh vÒ Tæ chøc vµ ho¹t ®éng hoµ gi¶i

ë c¬ së n¨m 1998, NghÞ ®Þnh sè 160/1999/N§-CP vµ c¸c v¨n b¶n

quy ph¹m ph¸p luËt nh-: NghÞ ®Þnh sè 62/2003/N§-CP ngµy

06/6/2003 cña ChÝnh phñ quy ®Þnh chøc n¨ng, nhiÖm vô, quyÒn

14

PhÇn I. H-íng dÉn qu¶n lý nhµ n-íc

vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

h¹n vµ c¬ cÊu tæ chøc cña Bé T- ph¸p; NghÞ ®Þnh sè 171/2004/N§-

CP ngµy 29/9/2004 cña ChÝnh phñ quy ®Þnh tæ chøc c¸c c¬ quan

chuyªn m«n thuéc Uû ban nh©n d©n tØnh, thµnh phè trùc thuéc

trung -¬ng; NghÞ ®Þnh sè 172/2004/N§-CP ngµy 29/9/2004 cña

ChÝnh phñ quy ®Þnh tæ chøc c¸c c¬ quan chuyªn m«n thuéc Uû ban

nh©n d©n huyÖn, quËn, thÞ x·, thµnh phè thuéc tØnh; Th«ng t- liªn

tÞch sè 04/2005/TTLT-TP-NV ngµy 05/5/2005 cña Bé T- ph¸p vµ

Bé Néi vô h-íng dÉn vÒ chøc n¨ng, nhiÖm vô, quyÒn h¹n, c¬ cÊu

tæ chøc cña c¸c c¬ quan chuyªn m«n gióp Uû ban nh©n d©n qu¶n

lý nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c t- ph¸p ®Þa ph-¬ng th× c¸c c¬ quan qu¶n

lý nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së, bao gåm:

2.1. ë trung -¬ng:

- ChÝnh phñ cã nhiÖm vô thèng nhÊt qu¶n lý nhµ n-íc vÒ c«ng

t¸c hoµ gi¶i trong ph¹m vi c¶ n-íc;

- Bé T- ph¸p chÞu tr¸ch nhiÖm tr-íc ChÝnh phñ thùc hiÖn

qu¶n lý nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së vµ chØ ®¹o, h-íng dÉn

Uû ban nh©n d©n c¸c cÊp thùc hiÖn qu¶n lý nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c

hoµ gi¶i ë ®Þa ph-¬ng, cô thÓ nh- sau:

+ Dù th¶o v¨n b¶n quy ph¹m ph¸p luËt vÒ tæ chøc vµ ho¹t ®éng

hoµ gi¶i tr×nh ChÝnh phñ ban hµnh hoÆc ban hµnh theo thÈm quyÒn;

+ H-íng dÉn vÒ tæ chøc vµ ho¹t ®éng hoµ gi¶i trong ph¹m vi

c¶ n-íc;

+ Tæ chøc båi d-ìng vµ h-íng dÉn c¸c Së T- ph¸p tæ chøc båi

d-ìng vÒ ®-êng lèi, chÝnh s¸ch cña §¶ng, ph¸p luËt cña Nhµ n-íc,

n©ng cao nghiÖp vô hoµ gi¶i cho ng-êi lµm c«ng t¸c hoµ gi¶i;

+ KiÓm tra, ®«n ®èc viÖc thùc hiÖn c«ng t¸c hßa gi¶i trong ph¹m

vi c¶ n-íc;

+ S¬ kÕt, tæng kÕt c«ng t¸c hoµ gi¶i cña Tæ hoµ gi¶i trong ph¹m

vi c¶ n-íc;

15

c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

TËp 1: H-íng dÉn qu¶n lý c«ng t¸c hoµ gi¶i

2.2. ë ®Þa ph-¬ng:

- Uû ban nh©n d©n c¸c cÊp thùc hiÖn qu¶n lý nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c

hoµ gi¶i ë ®Þa ph-¬ng theo sù chØ ®¹o vµ h-íng dÉn cña Bé T- ph¸p.

C¨n cø t×nh h×nh cô thÓ vµ kh¶ n¨ng ng©n s¸ch cña ®Þa ph-¬ng,

Uû ban nh©n d©n c¸c cÊp t¹o ®iÒu kiÖn, hç trî vÒ kinh phÝ cho viÖc

kiÖn toµn tæ chøc, båi d-ìng nghiÖp vô, s¬ kÕt, tæng kÕt, thi ®ua,

khen th-ëng nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë ®Þa ph-¬ng.

- Së T- ph¸p cã tr¸ch nhiÖm gióp Uû ban nh©n d©n cïng cÊp thùc

hiÖn qu¶n lý nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë ®Þa ph-¬ng nh- sau:

+ Dù th¶o v¨n b¶n quy ph¹m ph¸p luËt vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i

tr×nh Uû ban nh©n d©n cÊp tØnh ban hµnh.

+ Theo sù chØ ®¹o cña Bé T- ph¸p vµ Uû ban nh©n d©n cÊp tØnh,

h-íng dÉn viÖc thùc hiÖn quy ®Þnh cña cÊp trªn vÒ tæ chøc vµ ho¹t

®éng hoµ gi¶i trong ph¹m vi ®Þa ph-¬ng;

+ Tæ chøc båi d-ìng vµ h-íng dÉn Phßng T- ph¸p tæ chøc båi

d-ìng vÒ ®-êng lèi, chÝnh s¸ch cña §¶ng, ph¸p luËt cña Nhµ n-íc,

n©ng cao nghiÖp vô hoµ gi¶i cho ng-êi lµm c«ng t¸c hoµ gi¶i;

+ KiÓm tra, ®«n ®èc viÖc thùc hiÖn c«ng t¸c hßa gi¶i trong

ph¹m vi ®Þa ph-¬ng;

+ S¬ kÕt, tæng kÕt vµ b¸o c¸o Uû ban nh©n d©n cÊp tØnh vµ Bé

T- ph¸p vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë ®Þa ph-¬ng; tæ chøc thi ®ua, khen

th-ëng c«ng t¸c hoµ gi¶i ë ®Þa ph-¬ng.

- Phßng T- ph¸p cã tr¸ch nhiÖm:

+ Theo sù chØ ®¹o cña c¬ quan t- ph¸p cÊp trªn vµ cña Uû ban

nh©n d©n cÊp huyÖn, h-íng dÉn c¸c Ban T- ph¸p triÓn khai thùc

hiÖn c¸c quy ®Þnh vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë ®Þa ph-¬ng; ®Ò xuÊt víi Uû

ban nh©n d©n cÊp huyÖn biÖn ph¸p kiÖn toµn tæ chøc vµ n©ng cao

hiÖu qu¶ ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë ®Þa ph-¬ng;

16

PhÇn I. H-íng dÉn qu¶n lý nhµ n-íc

vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

+ Tæ chøc båi d-ìng kiÕn thøc ph¸p luËt, nghiÖp vô hoµ gi¶i

cho ng-êi lµm c«ng t¸c hßa gi¶i ë ®Þa ph-¬ng theo h-íng dÉn cña

c¬ quan t- ph¸p cÊp trªn;

+ KiÓm tra, ®«n ®èc viÖc thùc hiÖn c«ng t¸c hßa gi¶i ë ®Þa ph-¬ng;

+ S¬ kÕt, tæng kÕt c«ng t¸c hoµ gi¶i cña Tæ hoµ gi¶i ë ®Þa ph-¬ng

vµ b¸o c¸o vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i víi Uû ban nh©n d©n cÊp huyÖn vµ

c¬ quan t- ph¸p cÊp trªn; tæ chøc thi ®ua, khen th-ëng c«ng t¸c

hoµ gi¶i cña Tæ hoµ gi¶i ë ®Þa ph-¬ng.

- Ban T- ph¸p (c¸n bé t- ph¸p) cÊp x· cã tr¸ch nhiÖm:

+ Thùc hiÖn viÖc båi d-ìng nghiÖp vô hoµ gi¶i, cung cÊp tµi

liÖu nghiÖp vô cho Tæ hoµ gi¶i ë ®Þa ph-¬ng theo sù h-íng dÉn cña

c¬ quan t- ph¸p cÊp trªn;

+ H-íng dÉn, kiÓm tra, ®«n ®èc ho¹t ®éng cña c¸c Tæ hßa gi¶i ë

®Þa ph-¬ng;

+ S¬ kÕt, tæng kÕt c«ng t¸c hoµ gi¶i cña Tæ hoµ gi¶i ë ®Þa ph-¬ng,

b¸o c¸o c«ng t¸c hoµ gi¶i víi Uû ban nh©n d©n x·, ph-êng, thÞ trÊn

vµ c¬ quan t- ph¸p cÊp trªn; thùc hiÖn c¸c thñ tôc ®Ò nghÞ Uû ban

nh©n d©n cÊp x· khen th-ëng hoÆc tr×nh c¬ quan cÊp trªn khen

th-ëng ®èi víi c«ng t¸c hoµ gi¶i ë ®Þa ph-¬ng.

Bªn c¹nh ®ã, theo quy ®Þnh t¹i Ph¸p lÖnh vÒ Tæ chøc vµ ho¹t

®éng hoµ gi¶i ë c¬ së n¨m 1998, NghÞ ®Þnh sè 160/1999/N§-CP, th×

MÆt trËn Tæ quèc ViÖt Nam, c¸c tæ chøc thµnh viªn cña MÆt trËn,

c¸c tæ chøc x· héi kh¸c, c¸c tæ chøc kinh tÕ, c¸c c¬ quan nhµ n-íc,

c¸c ®¬n vÞ vò trang vµ c«ng d©n cã tr¸ch nhiÖm phèi hîp chÆt chÏ

víi c¸c c¬ quan nhµ n-íc h÷u quan, ®éng viªn nh©n d©n trong viÖc

x©y dùng, cñng cè Tæ hoµ gi¶i vµ c¸c tæ chøc hoµ gi¶i kh¸c cña

nh©n d©n trong céng ®ång d©n c-; gióp ®ì, t¹o ®iÒu kiÖn cho ho¹t

®éng hoµ gi¶i ë c¬ së; tham gia hoµ gi¶i theo quy ®Þnh cña ph¸p

luËt. Do vËy, trong c«ng t¸c qu¶n lý nhµ n-íc vÒ hoµ gi¶i ë c¬ së, Së

17

c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

TËp 1: H-íng dÉn qu¶n lý c«ng t¸c hoµ gi¶i

T- ph¸p, Phßng T- ph¸p vµ Ban T- ph¸p cÊp x· ph¶i l-u ý ®Õn

viÖc phèi hîp chÆt chÏ víi MÆt trËn Tæ quèc, c¸c tæ chøc thµnh viªn

cña MÆt trËn, c¸c c¬ quan, tæ chøc h÷u quan nh»m huy ®éng søc

m¹nh cña c¶ hÖ thèng chÝnh trÞ ®èi víi viÖc x©y dùng vµ ph¸t triÓn

ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë c¬ së.

II. NGHIÖP Vô THùC HIÖN C¸C NHIÖM Vô QU¶N Lý NHµ N¦íC

VÒ C¤NG T¸C HßA GI¶I ë C¥ Së

1. X©y dùng vµ tæ chøc thùc hiÖn v¨n b¶n quy ph¹m ph¸p luËt

vÒ tæ chøc vµ ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë c¬ së

hoµ gi¶i ë c¬ së

dung quan träng cña c«ng t¸c qu¶n lý nhµ n-íc nãi chung vµ trong

ho¹t ®éng qu¶n lý nhµ n-íc vÒ tæ chøc vµ ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë c¬

së nãi riªng. ViÖc ban hµnh mét hÖ thèng c¸c v¨n b¶n quy ph¹m

ph¸p luËt ®ång bé, thèng nhÊt, kh¶ thi ®èi víi c«ng t¸c hoµ gi¶i ë

c¬ së lµ ®iÒu kiÖn quan träng cho viÖc duy tr×, cñng cè, ph¸t triÓn

c«ng t¸c nµy ë mçi ®Þa ph-¬ng. §Ó thùc hiÖn tèt chøc n¨ng qu¶n lý

nhµ n-íc vÒ hoµ gi¶i ë c¬ së, c¸c Së T- ph¸p, Phßng T- ph¸p, Ban

T- ph¸p (c¸n bé t- ph¸p) cÊp x· cÇn chñ ®éng tham m-u cho Uû

vÒ hoµ gi¶i ë c¬ së phï hîp víi c¸c quy ®Þnh cña ph¸p luËt vµ thùc

tÕ ë ®Þa ph-¬ng. ViÖc ban hµnh v¨n b¶n quy ph¹m ph¸p luËt vÒ

hoµ gi¶i ë c¬ së lµ sù cô thÓ ho¸ c¸c chñ tr-¬ng, chÝnh s¸ch cña

§¶ng, ph¸p luËt cña Nhµ n-íc, sù chØ ®¹o, h-íng dÉn cña c¬ quan

cÊp trªn, ®ång thêi ®Ó phôc vô yªu cÇu qu¶n lý c«ng t¸c hßa gi¶i ë

chia thµnh hai lo¹i nh- sau:

18

PhÇn I. H-íng dÉn qu¶n lý nhµ n-íc

vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

®Ó thùc hiÖn c¸c v¨n b¶n quy ph¹m ph¸p luËt cña c¸c c¬ quan cÊp

trªn, trong ®ã quy ®Þnh viÖc giao c¸c ®Þa ph-¬ng ph¶i ban hµnh

v¨n b¶n quy ph¹m ph¸p luËt. NhiÖm vô nµy ®-îc x¸c ®Þnh ngay

trong c¸c v¨n b¶n quy ph¹m ph¸p luËt cña c¸c c¬ quan cÊp trªn.

C¸c Së T- ph¸p, Phßng T- ph¸p, Ban T- ph¸p (c¸n bé t- ph¸p) cÊp

x· cã tr¸ch nhiÖm n¾m b¾t c¸c néi dung, yªu cÇu ®Æt ra trong v¨n

- Lo¹i thø hai, viÖc ban hµnh v¨n b¶n quy ph¹m ph¸p luËt xuÊt

ph¸t tõ yªu cÇu qu¶n lý ë ®Þa ph-¬ng. §Ó ho¹t ®éng nµy ®-îc thùc

hiÖn theo ®óng quy ®Þnh cña ph¸p luËt ph¶i x¸c ®Þnh râ sù cÇn

thiÕt ph¶i ban hµnh v¨n b¶n, nh÷ng néi dung cÇn quy ®Þnh trong

dù th¶o v¨n b¶n, thÈm quyÒn ban hµnh v¨n b¶n. H×nh thøc v¨n

b¶n ph¶i phï hîp víi quy ®Þnh hiÖn hµnh. §Ó ®¶m b¶o v¨n b¶n

diÖn c¸c nghÞ quyÕt cña §¶ng, ph¸p luËt cña Nhµ n-íc, sù chØ ®¹o,

h-íng dÉn cña cÊp trªn vÒ hoµ gi¶i ë c¬ së vµ nh÷ng lÜnh vùc cã

liªn quan; ®¸nh gi¸ t×nh h×nh thùc tiÔn c«ng t¸c hoµ gi¶i ë ®Þa

Së T- ph¸p, Phßng T- ph¸p, Ban T- ph¸p (c¸n bé t- ph¸p) cÊp

dùng dù th¶o c¸c v¨n b¶n quy ph¹m ph¸p luËt vÒ tæ chøc vµ ho¹t

®éng hßa gi¶i ë c¬ së ph¶i thùc hiÖn theo ®óng tr×nh tù, thñ tôc do

ph¸p luËt quy ®Þnh (theo ®óng quy ®Þnh cña LuËt Ban hµnh v¨n

Ngoµi ra, c¸c v¨n b¶n hµnh chÝnh (v¨n b¶n c¸ biÖt, ®¬n hµnh,

c«ng v¨n hµnh chÝnh) còng chiÕm mét vÞ trÝ hÕt søc quan träng.

19

c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

TËp 1: H-íng dÉn qu¶n lý c«ng t¸c hoµ gi¶i

lý nhµ n-íc vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së, c¸c Së T- ph¸p, Phßng T-

ph¸p, Ban T- ph¸p (c¸n bé t- ph¸p) cÊp x· tù m×nh ban hµnh hoÆc

cÊp ban hµnh c¸c v¨n b¶n nµy theo quy ®Þnh cña ph¸p luËt vµ thùc

tÕ cña ®Þa ph-¬ng, cô thÓ nh-: ban hµnh c«ng v¨n ®«n ®èc, h-íng

dÉn nghiÖp vô, quyÕt ®Þnh gi¶i quyÕt khiÕu n¹i, tè c¸o, khen

th-ëng, c«ng nhËn Tæ hoµ gi¶i, bÇu, miÔn nhiÖm tæ viªn Tæ hoµ

quy ph¹m ph¸p luËt, sù h-íng dÉn, chØ ®¹o cña c¬ quan T- ph¸p

1.2. H-íng dÉn viÖc thùc hiÖn c¸c quy ®Þnh cña ph¸p luËt vÒ tæ chøc

vµ ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë c¬ së

H-íng dÉn viÖc thùc hiÖn c¸c quy ®Þnh cña ph¸p luËt vÒ tæ chøc

vµ ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë c¬ së lµ mét néi dung quan träng cña qu¶n

lý nhµ n-íc.

- ë cÊp tØnh, c¸c Së T- ph¸p ph¶i n¾m râ ®-îc thùc tr¹ng c«ng

t¸c hoµ gi¶i trªn ®Þa bµn toµn tØnh, ®éi ngò hoµ gi¶i viªn, ®Æc ®iÓm

cña tõng ®Þa bµn cÊp huyÖn, thùc tr¹ng c«ng t¸c qu¶n lý, sù quan

ho¹ch phæ biÕn, qu¸n triÖt vµ tæ chøc thùc hiÖn c¸c v¨n b¶n quy

ph¹m ph¸p luËt vÒ hoµ gi¶i ë c¬ së ®Õn c¸c së, ban, ngµnh, ®oµn

- ë cÊp huyÖn, Phßng T- ph¸p cÇn b¸m s¸t, n¾m v÷ng thùc tÕ

c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së trªn ®Þa bµn cÊp huyÖn ®Çy ®ñ, cô thÓ h¬n

triÖt, triÓn khai thùc hiÖn c¸c v¨n b¶n quy ph¹m ph¸p luËt ®Õn c¸c

®Þa bµn.

20

PhÇn I. H-íng dÉn qu¶n lý nhµ n-íc

vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

- ë cÊp x·, Ban T- ph¸p (c¸n bé t- ph¸p) cÊp x· cã tr¸ch nhiÖm

tiÕp h-íng dÉn c¸c Tæ hßa gi¶i, tæ viªn Tæ hßa gi¶i thùc hiÖn c¸c v¨n

b¶n quy ph¹m ph¸p luËt vÒ tæ chøc vµ ho¹t ®éng hßa gi¶i ë c¬ së.

ë nh÷ng ®Þa ph-¬ng t- ph¸p cÊp x· ®-îc tæ chøc theo m« h×nh

Ban T- ph¸p, th× Tr-ëng Ban T- ph¸p (lµ Chñ tÞch hoÆc Phã Chñ

nhµ n-íc vÒ tæ chøc vµ ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë c¬ së. ViÖc theo dâi,

h-íng dÉn, n¾m t×nh h×nh cô thÓ vÒ tæ chøc vµ ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë

c¬ së cã thÓ giao cho mét sè thµnh viªn kiªm nhiÖm nh-: c¸n bé mÆt

ph¶i lµ ng-êi chñ tr× trùc tiÕp gióp Tr-ëng ban triÓn khai c¸c nhiÖm

vô qu¶n lý nhµ n-íc vÒ tæ chøc vµ ho¹t ®éng hoµ gi¶i ë c¬ së.

vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

së trong tæng thÓ kÕ ho¹ch chung cña c«ng t¸c t- ph¸p hoÆc kÕ

ho¹ch c«ng t¸c phæ biÕn, gi¸o dôc ph¸p luËt ë ®Þa ph-¬ng.

ë b-íc nµy, cÇn ph¶i rµ so¸t tÊt c¶ c¸c v¨n b¶n cña c¸c cÊp uû

®¶ng vµ c¸c c¬ quan nhµ n-íc, sù h-íng dÉn cña c¸c c¬ quan t- ph¸p

cÊp trªn vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së, ®¸nh gi¸ thùc tr¹ng c«ng t¸c

hoµ gi¶i ë c¬ së trªn ®Þa bµn ®Þa ph-¬ng. C¸c c«ng viÖc nµy cho phÐp

c¬ quan, c«ng chøc chñ tr× so¹n th¶o kÕ ho¹ch, n¾m ®-îc nh÷ng

21

c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

TËp 1: H-íng dÉn qu¶n lý c«ng t¸c hoµ gi¶i

yªu cÇu, nhiÖm vô ®Æt ra ®èi víi c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së trong giai

®o¹n hiÖn nay. Trªn c¬ së ®ã, x¸c ®Þnh ®-îc nh÷ng c«ng viÖc, nhiÖm

vô cô thÓ cÇn ph¶i triÓn khai thùc hiÖn.

phÝ cña ®Þa ph-¬ng. NÕu kinh phÝ thùc hiÖn kÕ ho¹ch ®· ®-îc dù

trï trong dù to¸n kinh phÝ hµng n¨m th× cÇn b¸m s¸t thùc hiÖn

theo dù to¸n ®ã. NÕu kinh phÝ thùc hiÖn kÕ ho¹ch ch-a cã trong dù

to¸n hµng n¨m th× cÇn thiÕt x¸c ®Þnh cô thÓ kinh phÝ trong kÕ

Trªn c¬ së nh÷ng chuÈn bÞ nªu trªn, tiÕn hµnh dù th¶o kÕ ho¹ch.

rµng, cô thÓ, trong ®ã th-êng bao gåm nh÷ng néi dung nh-:

- Môc ®Ých, yªu cÇu;

- Néi dung c«ng viÖc;

- C¬ quan thùc hiÖn;

- TiÕn ®é;

- Kinh phÝ.

B-íc 3: LÊy ý kiÕn gãp ý vµo dù th¶o kÕ ho¹ch

§Ó ®¶m b¶o tÝnh kh¶ thi vµ sù phèi hîp trong qu¸ tr×nh triÓn

khai thùc hiÖn, dù th¶o kÕ ho¹ch cÇn ®-îc göi lÊy ý kiÕn c¸c c¬

quan, tæ chøc cã liªn quan vµo dù th¶o kÕ ho¹ch.

B-íc 4: Tr×nh phª duyÖt kÕ ho¹ch

Trªn c¬ së c¸c ý kiÕn ®ãng gãp cña c¸c c¬ quan, tæ chøc h÷u

quan, c¸c Së T- ph¸p, Phßng T- ph¸p, Ban T- ph¸p (c¸n bé t-

ph¸p) cÊp x· cã tr¸ch nhÖm chØnh söa, bæ sung, hoµn thiÖn dù th¶o

cïng cÊp phª duyÖt.

22

PhÇn I. H-íng dÉn qu¶n lý nhµ n-íc

vÒ c«ng t¸c hoµ gi¶i ë c¬ së

b. Tæ chøc thùc hiÖn kÕ ho¹ch:

khai thùc hiÖn kÕ ho¹ch. C«ng viÖc ®Çu tiªn cña c«ng t¸c tæ chøc thùc

hiÖn lµ viÖc phæ biÕn, qu¸n triÖt kÕ ho¹ch ®Õn nh÷ng ®èi t-îng thùc

hîp thùc hiÖn kÕ ho¹ch cña c¸c c¬ quan, tæ chøc th× cã thÓ tiÕn hµnh

c«ng viÖc cã ý nghÜa quan träng t¹o ra sù nhËn thøc thèng nhÊt, ®ång

thuËn, phèi hîp chÆt chÏ, cã hiÖu qu¶ trong qu¸ tr×nh triÓn khai kÕ

ho¹ch. Trong qu¸ tr×nh tæ chøc thùc hiÖn, c¸c Së T- ph¸p, Phßng T-

ph¸p, Ban T- ph¸p (c¸n bé t- ph¸p) cÊp x· ph¶i lu«n lu«n theo dâi,

n¾m b¾t t×nh h×nh, kÕt qu¶ tæ chøc thùc hiÖn, kÞp thêi h-íng dÉn vÒ

chuyªn m«n, nghiÖp vô, th¸o gì nh÷ng khã kh¨n, v-íng m¾c; ®Þnh

kú kiÓm tra, ®¸nh gi¸ kÕt qu¶, thèng kª, b¸o c¸o ®èi víi c¬ quan T-

cÊp; tiÕn hµnh viÖc s¬ kÕt, tæng kÕt theo ®Þnh kú nh»m ®¶m b¶o kÕ

ho¹ch ®-îc triÓn khai thùc hiÖn ®¹t hiÖu qu¶ cao nhÊt.

Trong qu¸ tr×nh thùc hiÖn kÕ ho¹ch, sù phèi hîp cña c¸c c¬

quan, ban ngµnh, chÝnh quyÒn ®Þa ph-¬ng kh«ng chÆt chÏ, tiÕn ®é

thùc hiÖn chËm, chÊt l-îng c«ng viÖc ch-a ®¹t yªu cÇu, c¸c Së T-

ph¸p, Phßng T- ph¸p, Ban T- ph¸p (c¸n bé t- ph¸p) cÊp x· ph¶i

®èc, h-íng dÉn nh»m b¶o ®¶m thùc hiÖn kÕ ho¹ch theo ®óng yªu

cÇu vÒ néi dung vµ tiÕn ®é ®· ®Ò ra.

ë c¬ së

a. §èi víi cÊp tØnh, cÊp huyÖn:

§Þnh kú, Së T- ph¸p, Phßng T- ph¸p thùc hiÖn rµ so¸t, thèng

23

Tài liệu Công tác hòa giải cơ sở - Tập 1 (Phần 1)