Tác động của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 đến việc sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp
TRƯỜNG ĐẠI HỌC HẢI PHÒNG
TÁC ĐỘNG CỦA CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP 4.0
ĐẾN VIỆC SẢN XUẤT KINH DOANH CỦA CÁC DOANH NGHIỆP
ThS. Vũ Thị Anh Thƣ
Trƣờng Đại học Hải Phòng
TÓM TẮT
Các công ty sản xuất đang bị ảnh hưởng bởi một số xu hướng thị trường đến việc kinh doanh
của họ:
Những kỳ vọng của thị trường toàn cầu đang làm cho các công ty xây dựng các quy trình sản
xuất với sự tốc độ và khả năng thích ứng cao hơn để đáp ứng nhu cầu thị trường có độ biến động
cao.
Số lượng lớn dữ liệu đang được truyền đi thông qua các kênh truyền thông xã hội.
Toàn cầu hoá chuỗi cung ứng mở rộng, sự thông minh được tích hợp trong các máy móc
thông qua các cảm biến tinh vi và các thiết bị cảnh báo.
Từ khóa: M2M, IOT, Green score
HOW WILL THE 4TH INDUSTRIAL REVOLUTION AFFECT YOUR BUSINESS?
Abtract: Manufacturing companies are being driven by a number of impactful market trends
affecting their business:
Expectations of global markets are causing companies to build production processes with
greater agility and adaptability to respond to highly variable market demand
Massive amounts of data are being produced through social media channels
The globalization of the extended supply chain
Intelligence built into machines through sophisticated sensors and alert devices
In this blog, we will explore the impact of these factors as well as the evolution of technology
that will fundamentally change the way manufacturing is done today and into the future.
Keywords: M2M, IOT, Green score
1. MỞ ĐẦU
Trong bài báo này, chúng ta sẽ tìm hiểu tác động của các yếu tố trên cũng như sự tiến triển
của công nghệ về cơ bản sẽ thay đổi cách thức sản xuất được thực hiện ngày hôm nay và trong
tương lai. Hai yếu tố chính trong việc thay đổi môi trường sản xuất là máy móc thiết bị - Machine to
machine (M2M) và thiết bị sản xuất điện tử - Internet of Things (IOT) - sẽ thay đổi môi trường hoạt
động của công ty sản xuất. Những khái niệm này tạo thành cái gọi là Công nghiệp 4.0 - Cách mạng
công nghiệp thứ tư, mô tả sự hội tụ của không gian sản xuất cổ điển với công nghệ internet và sự
thông minh của thiết bị.
2. NỘI DUNG
2.1 MÁY MÓC THÔNG MINH ẢNH HƢỞNG NHƢ THẾ NÀO ĐẾN SẢN XUẤT?
Việc tích hợp M2M trong sản xuất công nghiệp có nhiều điểm tương đồng với IOT, các thuật
ngữ này thường được sử dụng thay thế cho nhau, vì cả hai đều liên quan đến các thiết bị kết nối có
mối liên hệ qua lại trong cả hoạt động sản xuất công nghiệp và tiêu dùng.
Một bộ ổn nhiệt thông minh là một ví dụ điển hình về cách các thiết bị kết nối đạt được
thành công: Nó bao gồm một số thành phần chính, bao gồm tính di động, phương tiện truyền thông
xã hội, dữ liệu lớn, đám mây và tự điều chỉnh M2M. Người tiêu dùng có thể điều chỉnh nhiệt độ tại
nơi ở của họ từ xa bằng điện thoại thông minh, liên kết số liệu thống kê đến một ứng dụng để xếp
hạng ô nhiễm thông qua chỉ số Green score (một chỉ số về mức độ ô nhiễm) và chia sẻ kết quả đến
mạng xã hội. Bản thân thiết bị có thể phát hiện và điều chỉnh các bất thường, đưa ra khuyến nghị,
hoặc gửi các cảnh báo dịch vụ cho nhà sản xuất.
139
TRƯỜNG ĐẠI HỌC HẢI PHÒNG
Trong không gian công nghiệp, M2M thường được nghĩ đến trong lĩnh vực bảo trì phòng
ngừa hoặc dự báo. Ví dụ: thiết bị trên sàn nhà máy thông minh tự điều chỉnh dịch vụ để đảm bảo sản
xuất được tối ưu hóa liên tục, cho phép người dùng cuối và kỹ sư quá trình can thiệp tới các sự cố
chưa xảy ra.
Nhiều tổ chức sản xuất lớn nhìn thấy giá trị trong việc quản lý tài sản sau bán hàng, cung cấp
phản hồi về quản lý nội bộ vòng đời của sản phẩm và để đảm bảo tính sẵn có và hiệu năng tối ưu.
Các nhà sản xuất đang gắn thêm trí thông minh và kết nối vào cả các sản phẩm công nghiệp
và tiêu dùng, cho phép họ khai thác hết các công dụng về sản phẩm để cung cấp thêm các dịch vụ
giá trị gia tăng. Nó cũng giúp doanh nghiệp trao đổi kinh nghiệm của họ tới khách hàng thông qua
chỉ một thao tác. Điều này có thể mang lại nguồn doanh thu mới quan trọng trong các dịch vụ hậu
mãi hoặc hoàn toàn có thể thay đổi mô hình kinh doanh của nhà sản xuất sang cung cấp bảo đảm
thực hiện hoặc thậm chí bán sản phẩm của họ như một dịch vụ.
Sự quan tâm của của các nhà sản xuất trong ngành công nghiệp 4.0 là hoàn toàn từ quan điểm thực
tiễn: Làm thế nào có thể có lợi cho họ? Nó cung cấp những cơ hội nào?
2.2 NGUYÊN LÝ CỦA CÔNG NGHIỆP 4.0
Trước khi trả lời những câu hỏi này, chúng ta hãy xem xét một vài chìa khóa và nguyên lý
của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Đó là sự kết hợp của những yếu tố đó dẫn đến những
thay đổi to lớn mà chúng ta thấy trong sản xuất.
Xem xét một cách kỹ càng hơn, có năm nguyên lý chính của Cách mạng Công nghiệp thứ tư,
giải thích một cách rõ ràng hơn mối liên hệ giữa các yếu tố kích thích công nghệ và tác động trực
tiếp của chúng đến các quy trình sản xuất:
- Các thiết bị thông minh ở mọi giai đoạn sản xuất cung cấp dữ liệu thô, phân tích và phản
hồi vòng kín được sử dụng để tự động hoá và quản lý các hệ thống kiểm soát quá trình.
- Các thiết bị này được kết nối, nén và được sử dụng rộng rãi.
- Là một nhánh phát triển của các thiết bị thông minh, các hệ thống điều khiển sẽ trở nên
phức tạp hơn và phân bố rộng rãi.
- Các công nghệ không dây sẽ kết hợp các mô đun điều khiển phân tán này với nhau để cho
phép tái cấu trúc động của các thành phần hệ thống điều khiển.
- Trí thông minh có thể hành động sẽ trở nên ngày càng quan trọng bởi vì sẽ không thể tiên
đoán và tính tất cả các thay đổi về môi trường mà hệ thống kiểm soát cần phải đáp ứng.
Với những ý tưởng này, ngành công nghiệp 4.0 có thể được xem như là các hệ thống vật lý
trực tuyến tạo ra một cảnh quan sản xuất năng động mới, sẽ biến đổi ngay cả những nhà sản xuất cổ
áo cổ điển nhất.
2.3 CHUẨN BỊ CHO MỘT NHÀ MÁY THÔNG MINH
Để xem ngành công nghiệp 4.0 thể hiện sự tiến triển từ M2M hay IOT, chúng ta hãy cùng
xem xét một trường hợp sử dụng phổ biến khác cho các thiết bị thông minh hiện nay.
Pirelli, công ty lốp xe trị giá 6 tỷ euro với dịch vụ quản lý đội xe, gắn cảm biến trên lốp xe
140
TRƯỜNG ĐẠI HỌC HẢI PHÒNG
là để lưu trữ và lấy dữ liệu theo yêu cầu của các ứng dụng khác. Ngoài ra, nó còn thực hiện phân
tích chuyên sâu (phân tích dự đoán, xử lý dữ liệu không gian, phân tích văn bản, tìm kiếm văn bản,
Khi gắn một thiết bị trợ giúp an toàn cho xe, nếu cảm biến lốp được kết nối với các thiết bị
thông minh khác trên xe, các phương tiện khác trong hệ thống, hoặc các thiết bị sản xuất trên sàn
sản xuất. Ngoài việc tối ưu hóa tài sản cá nhân, kết nối với các máy móc và hệ thống sản xuất sẽ có
thể đảm bảo tối ưu hoá các tài sản trong tương lai cho khách hàng.
Vì vậy, mặc dù không phải là khó để tưởng tượng những lợi ích từ ngành công nghiệp 4.0
mang lại nhưng có một bộ phận các tổ chức thực tế vẫn chưa nhận thấy tầm quan trọng của nó. Mặc
dù các thiết bị thông minh có thể có nhiều cách tối ưu hóa sản xuất, nhưng ngược lại làm cho sản
xuất phức tạp hơn rất nhiều. Trong ví dụ về sản xuất lốp xe, các quy t nh đã được chuẩn hóa trong
nhiều năm sẽ phải tính đến việc tích hợp các bộ phận và quy t nh mới trong chu t nh sản xuất.
Mức độ phức tạp này tạo ra rất lớn, bởi vì đây không chỉ là về các thiết bị thông minh bị cô
lập, mà còn về bản thân sản xuất được chuyển đổi bằng máy móc và thiết bị theo dõi và giao tiếp với
các máy móc và thiết bị khác từ xa trên toàn thế giới.
Quá trình sản xuất phải điều chỉnh cho sự thay đổi này, truy xuất nguồn gốc trên toàn cầu trở
nên cực kỳ quan trọng. Làm thế nào các tổ chức có thể chuẩn bị cho điều này? Các quy trình sản
xuất phải được phân tích để xác định cách hiệu quả nhất để kết hợp sự phức tạp này vào sản xuất.
Có vô số hậu cần chuỗi cung ứng để xem xét, chi tiết tương thích rất lớn để làm việc ra, và các câu
hỏi kiểm soát hệ thống để trả lời. Liệu các tổ chức có thể truy cập vào khối lượng dữ liệu ngày càng
tăng theo thời gian thực tế và đưa ra các quyết định thông minh dựa trên báo cáo số liệu đó?
Sản xuất ở mức cơ bản nhất sẽ luôn giữ nguyên như mục tiêu chính là sản xuất hàng hoá với
chi phí thấp nhất và chất lượng cao nhất có thể. Sử dụng sản xuất thông minh tạo ra những thách
thức đáng kể đối với cả hai, và các công ty sẽ phải đối mặt với một số quyết định quan trọng về cách
họ có kế hoạch cạnh tranh trong thị trường mới mà lợi thế cho cạnh tranh trên giá trị lớn hơn.
2.4 CÁC DOANH NGHIỆP VIỆT NAM CẦN CHUẨN BỊ GÌ CHO CUỘC CÁCH MẠNG 4.0
Một thực tế là hầu hết các doanh nghiệp Việt Nam có một nền công nghệ lạc hậu, có những
doanh nghiệp hiện vẫn đang vận hành những máy móc sản xuất từ những năm 60 – 70 của thế kỷ
20. Vì vậy đòi hỏi sự đồng bộ của hệ thống công nghiệp Việt Nam đi lên công nghiệp 4.0 dường
như là một bài toán khó nếu không nói là bất khả thi.
Tuy nhiên trong một vài lĩnh vực nhất định, ở một vài khu vực công nghệ trong nước, trình
độ công nghệ tuy chưa ngang bằng thế giới nhưng cũng không kém bao nhiêu. Đó là các lĩnh vực
mũi nhọn chủ chốt của Việt Nam như: Công nghệ thông tin, công nghệ đóng tàu, công nghệ dịch
vụ… Tại những khu vực kinh tế này, chúng ta hoàn toàn có thể tiến hành áp dụng những mô hình
4.0 của thế giới vào trong hoạt động của nó một cách dễ dàng. Còn những lĩnh vực công nghiệp
khác như khai khoáng, cơ khí, luyện kim… chúng ta cần một “cú thúc” về công nghệ có nó thì mới
có thể tiến lên công nghiệp 4.0 được. Mà để thực hiện được “cú thúc” này có lẽ chúng ta cần nhiều
nhiều tỷ USD nữa, vì vậy cần lựa chọn ra trong đó ngành nào thực sự là mũi nhọn trong tường lai 30
- 50 năm nữa thì chúng ta tiến hành đầu tư thúc đẩy để tránh đi sai lầm gây thiệt hại kinh tế cho
chính bản thân chúng ta.
Bên cạnh cách ngành công nghiệp, chúng ta hoàn toàn có thể bắt chước Nhật Bản trong lĩnh
vực Nông nghiệp, phát triển mạnh mẽ một nền nông nghiệp hiện đại 4.0, với những máy móc kiểm
soát lượng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật… để cho kết quả đạt tiêu chuẩn quốc tế, xuất khẩu vào
những thị trường khó tính nhất.
3. KẾT LUẬN
Thế giới bước vào thời đại công nghiệp 4.0, nền kinh tế tri thức lên ngôi thay thế cho sản xuất
công nghiệp, nông nghiệp trước đó nhờ vào sự chuẩn bị lực lượng chất xám từ nhiều năm trước. Vì vậy,
141
TRƯỜNG ĐẠI HỌC HẢI PHÒNG
Việt Nam muốn cùng các nước trên thế giới bước vào thời đại 4.0 cần một sự nỗ lực từ bản thân của
chính chúng ta, không thể phụ thuộc hay nhờ cậy được bất cứ sự giúp đỡ từ bên ngoài nào, không một
quốc gia nào muốn mang lợi ích của mình cho quốc gia khác một cách phi lợi ích được. Chính vì vậy, để
thành công chúng ta cần có những kế hoạch cụ thể, dài hơi trong đó cần đặc biệt chú trọng tới việc xây
dựng nhận thức và sự quyết tâm của người dân, của lực lượng lao động hiện tại và tương lai nhằm đảm
bảo rằng họ nhận được ra lợi ích của thời đại 4.0 và sẵn sàng nỗ lực hết mình vì Tổ quốc, vì gia đình
phấn đấu thực hiện được giống như tinh thần của cha ông chúng ta trong cuộc giải phóng thống nhất đất
nước.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
TIẾNG VIỆT
1. TS. Nguyễn Bá Ân - Cách mạng công nghiệp 4.0: Cơ hội và thách thức
2. Vietnamnet - Cách mạng Công nghiệp 4.0 và những vấn đề ở Việt Nam -
3. PGS.TS. Phan Thúc Huân - NXB Thống Kê 2006 - Kinh tế phát triển
4. Tạp chí Tri thức trẻ Nguy cơ Việt Nam tụt hậu vì cách mạng công nghiệp 4.0 và việc lần
đầu tiên trí thức, doanh nghiệp Việt trong nước và trên toàn cầu bắt tay nhau tìm lời giải
142
4 trang
13120
Free
Bạn đang xem tài liệu "Tác động của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 đến việc sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- tac_dong_cua_cuoc_cach_mang_cong_nghiep_4_0_den_viec_san_xua.pdf
