Phát huy hiệu quả của hội nghị khu vực thường trực Hội đồng nhân dân cấp tỉnh

CHÍNH QUYỀN ĐỊA PHƯƠNG  
PHÁT HUY HIỆU QUẢ CỦA HộI NGHỊ kHU VỰC THƯỜNG TRỰC  
HộI ĐỒNG NHÂN DÂN CẤP TỉNH  
Nguyễn Hoàng Sơn  
ThS.-Vụ-Công-tác-đại-biểu-Văn-phòng-Quốc-hội.  
Thông tin bài viết:  
Tóm tắt:  
Từ khóa: Hội đồng nhân dân, hội  
nghị khu vực, chính quyền địa  
phương.  
Hội nghị khu vực Thường trực Hội đồng nhân dân (HĐND) cấp tỉnh  
là một mô hình trao đổi kinh nghiệm hoạt động giữa Thường trực  
HĐND các địa phương có điều kiện địa lý, kinh tế, xã hội tương đồng.  
Mô hình này được hình thành từ hơn 20 năm trước và đã trở thành hoạt  
động thường xuyên ở 6 khu vực HĐND trong cả nước với trung bình  
12 hội nghị/năm.Theo các báo cáo của Ban Công tác đại biểu thì tính  
hiệu quả và chất lượng của Hội nghị khu vực Thường trực HĐND cấp  
tỉnh được đánh giá cao, những kinh nghiệm, giải pháp cụ thể được trình  
bày tại Hội nghị là những kinh nghiệm quý giá được đúc rút từ thực  
tiễn phong phú tại các địa phương. Tuy nhiên, cho đến nay, vẫn chưa  
có quy định mang tính pháp lý nào liên quan đến việc tổ chức và tiếp  
thu ý kiến từ những Hội nghị này.  
Lịch sử bài viết:  
Nhận bài  
Biên tập  
Duyệt bài  
: 15/10/2020  
: 25/10/2020  
: 28/10/2020  
Article Infomation:  
Key words: People’s Council,  
regional  
conference,  
local  
administrations.  
Abstract:  
Regional Conference of the Standing People’s Councils (People’s  
Council) at the provincial level is a model for discussions of experience  
among the Standing People’s Councils in localities with similar  
geographical, economic, and social conditions. This model was  
initiated more than 20 years ago and has become a regular activity in  
6 regions in the country with an average of 12 conferences per year.  
According to the reports of the Committee for Deputy Affairs of the  
National Assembly, the quality of the Regional Conference of the  
Standing Provincial People’s Council is highly appreciated, the specific  
experiences and solutions interchanged at the conferences are valuable  
lessons learned from provincial practices. However, up to now, there  
are no legal regulations relating to the organization and collection of  
lessons learned from these conferences.  
Article History:  
Received  
: 15 Oct. 2020  
Edited  
: 25 Oct. 2020  
: 28 Oct. 2020  
Approved  
rong thiết chế chính quyền địa  
phương, HĐND là cơ quan đại diện  
vực trên toàn quốc. Để đạt được mục tiêu  
này, nhiều giải pháp đã được thực hiện, trong  
đó có việc trao đổi kinh nghiệm hoạt động  
giữa HĐND các địa phương. Cách đây 20  
năm, Thường trực HĐND tỉnh Hà Tây đã đề  
xuất sáng kiến tổ chức Hội nghị khu vực  
Thường trực HĐND cấp tỉnh đầu tiên với sự  
tham gia của 12 tỉnh, thành phố khu vực  
Đồng bằng Sông Hồng và Duyên hải Bắc bộ.  
Từ mô hình này, trên cả nước ngày nay đã  
Tcho ý chí, nguyện vọng và quyền làm  
chủ của nhân dân địa phương, là cơ quan  
quyền lực nhà nước ở địa phương. Để đảm  
bảo hiệu quả hoạt động của chính quyền địa  
phương thì việc nâng cao chất lượng, hiệu  
quả hoạt động của HĐND là nhiệm vụ rất  
cần thiết và luôn được sự quan tâm đặc biệt  
của cấp ủy Đảng các tỉnh, thành phố các khu  
NLẬGHPIÊPNHCÁỨPU  
62  
Số 21 (421) - T11/2020  
CHÍNH QUYỀN ĐỊA PHƯƠNG  
hình thành 6 khu vực; trong đó, Thường trực  
HĐND các tỉnh/thành mỗi khu vực luân  
phiên đăng cai tổ chức 2 hội nghị/năm.  
Tại các hội nghị này, Thường trực  
HĐND các tỉnh, thành phố không chỉ trao  
đổi, chia sẻ kinh nghiệm mà còn đưa ra  
nhiều kiến nghị, khuyến nghị về hoàn thiện  
quy định của pháp luật cho phù hợp với thực  
tế ở địa phương. Các tham luận trình bày tại  
Hội nghị đều được chuẩn bị tốt về nội dung,  
phản ánh sát thực trạng tình hình hoạt động  
và giới thiệu nhiều kinh nghiệm bổ ích để  
đại biểu tham gia Hội nghị tham khảo, rút  
kinh nghiệm trong việc tiếp tục nâng cao  
chất lượng, hiệu quả hoạt động của đại biểu  
HĐND các cấp. Kết quả của các Hội nghị  
khu vực Thường trực HĐND cấp tỉnh đã góp  
phần nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt  
động của HĐND trong khu vực nói riêng và  
cả nước nói chung.  
Do những kết quả mang lại cho hoạt  
động của HĐND các cấp, Hội nghị khu vực  
Thường trực HĐND cấp tỉnh đã trở nên quan  
trọng với các địa phương và trở thành hoạt  
động mang tính thường xuyên. Tuy nhiên,  
tác động của Hội nghị mới chỉ dừng lại ở  
phạm vi khu vực, các kiến nghị của Hội nghị  
chưa có nhiều tác động đến việc xây dựng  
và hoạch định chính sách, pháp luật. Trong  
thời gian tới, để phát huy hiệu quả của Hội  
nghị khu vực Thường trực HĐND cấp tỉnh,  
tác giả cho rằng, cần thực hiện đồng bộ các  
giải pháp sau:  
tính thống nhất trong hệ thống pháp luật và  
phối hợp giữa các cơ quan dân cử. Thực tế  
hiện nay cho thấy, mối quan hệ công tác giữa  
UBTVQH và HĐND chủ yếu thông qua  
“hướng dẫn” bằng văn bản trả lời địa phương  
về các vấn đề liên quan đến tổ chức và hoạt  
động của HĐND. Một kênh khác thể hiện vai  
trò hướng dẫn của UBTVQH đối với HĐND  
là qua trao đổi ở các diễn đàn như Hội nghị  
khu vực. Tuy nhiên, việc tiếp cận gần gũi hơn  
để lắng nghe và tiếp thu các phản ánh về thực  
tiễn hoạt động của các cơ quan dân cử địa  
phương qua kênh này chưa thực sự được  
quan tâm đúng mức dù nhiệm kỳ gần đây đã  
có sự tham dự nhiều hơn của lãnh đạo Quốc  
hội và của các cơ quan của Quốc hội ở Hội  
nghị khu vực Thường trực HĐND.  
Để tăng cường hiệu quả hoạt động của  
hệ thống các cơ quan dân cử thì việc gắn kết  
giữa UBTVQH và HĐND thông qua Hội  
nghị khu vực Thường trực HĐND cấp tỉnh  
cần được coi là trách nhiệm của UBTVQH  
và Đoàn ĐBQH địa phương. Điều này thể  
hiện ở những điểm sau:  
- Dưới góc độ nhiệm vụ và quyền hạn  
thì UBTVQH là cơ quan được giao giám sát,  
hướng dẫn hoạt động của HĐND1 nên Hội  
nghị khu vực Thường trực HĐND cấp tỉnh  
là kênh thông tin rất giá trị để lắng nghe các  
ý kiến, nguyện vọng từ các cơ quan dân cử  
địa phương để có những hướng dẫn, điều  
chỉnh chính sách kịp thời.  
- Dưới góc độ đại diện thì Hội nghị khu  
vực Thường trực HĐND cấp tỉnh cần có sự  
tham gia không chỉ của lãnh đạo Quốc hội,  
đại diện UBTVQH mà còn của ĐBQH thuộc  
các Đoàn ĐBQH địa phương bởi ĐBQH “là  
người đại diện cho ý chí, nguyện vọng của  
Nhân dân ở đơn vị bầu cử ra mình và của  
Nhân dân cả nước”2 có trách nhiệm “thu  
thập và phản ánh trung thực ý kiến, kiến nghị  
của cử tri với Quốc hội”3.  
Thứ nhất, tăng cường sự gắn kết giữa  
Ủy ban thường vụ Quốc hội (UBTVQH) và  
HĐND.  
Trong tổ chức nhà nước, Quốc hội là cơ  
quan quyền lực nhà nước cao nhất, còn  
HĐND là cơ quan quyền lực nhà nước ở địa  
phương. Hoạt động của HĐND chịu sự giám  
sát và hướng dẫn của UBTVQH để đảm bảo  
1 Điều 55 Luật Tổ chức Quốc hội năm 2014.  
2 Điều 21 Luật Tổ chức Quốc hội năm 2014.  
3 Điều 27 Luật Tổ chức Quốc hội năm 2014.  
NLẬGHPIÊPNHCÁỨPU  
63  
Số 21 (421) - T11/2020  
CHÍNH QUYỀN ĐỊA PHƯƠNG  
Thực tiễn hiện nay cho thấy, ở các địa  
phương đã có sự phối hợp tốt giữa Thường  
trực HĐND với Đoàn ĐBQH ở một số khía  
cạnh như: trong tiếp công dân, xử lý đơn  
thư khiếu nại, tố cáo; công tác giám sát và  
sử dụng kết quả giám sát khi trùng nội dung;  
liên kết thông tin về kết quả giải quyết kiến  
nghị của cử tri, kết quả theo dõi, đôn đốc xử  
lý đơn thư, khiếu nại, tố cáo của công dân.  
Thứ hai, cần làm rõ hơn tính chất pháp  
lý của Hội nghị khu vực Thường trực HĐND  
cấp tỉnh.  
có tác động tốt đến chất lượng, hiệu quả của  
các Hội nghị này.  
Một Nghị quyết như vậy còn có tính  
ràng buộc đối với các cơ quan của Quốc hội,  
cơ quan của UBTVQH, các đoàn ĐBQH  
trong việc tham gia chủ động hơn vào hoạt  
động trao đổi kinh nghiệm với cơ quan dân  
cử địa phương, bao gồm cả việc tiếp thu các  
kiến nghị từ Hội nghị khu vực Thường trực  
HĐND cấp tỉnh, coi đây là một kênh thông  
tin hữu ích từ cử tri địa phương để phản ánh  
với Quốc hội; qua đó, nâng cao vai trò  
“hướng dẫn” của UBTVQH đối với hoạt  
động của HĐND.  
Mặc dù Hội nghị khu vực Thường trực  
HĐND cấp tỉnh mang lại lợi ích rất thiết  
thực và hàng năm có trung bình 12 Hội nghị  
khu vực Thường trực HĐND được tổ chức,  
nhưng cho đến nay, ngoài Thông báo số  
645/TB-BTCĐB ngày 13/09/2016 về Kết  
luận của Chủ tịch Quốc hội giao Ban Công  
tác đại biểu chủ trì, phối hợp với Thường  
trực HĐND các tỉnh, thành phố để tổ chức  
Hội nghị khu vực Thường trực HĐND cấp  
tỉnh, chưa có văn bản nào quy định về các  
vấn đề liên quan đến tổ chức và tiếp thu ý  
kiến từ những Hội nghị này. Đây chính là  
nguyên nhân dẫn đến tính chất pháp lý  
không rõ ràng của Hội nghị khu vực Thường  
trực HĐND cấp tỉnh. Để tạo cơ sở pháp lý  
cho hoạt động của Hội nghị khu vực Thường  
trực HĐND cấp tỉnh, trước hết cần tổng kết  
20 năm tổ chức Hội nghị khu vực Thường  
trực HĐND cấp tỉnh để tổng kết, đánh giá  
kết quả của việc tổ chức các Hội nghị này  
trong thời gian qua, qua đó chỉ ra những kết  
quả đã được, những hạn chế, bất cập, chỉ ra  
sự cần thiết xây dựng hành lang pháp lý cho  
mô hình của hoạt động này. Trước mắt, để  
tạo cơ sở pháp lý, UBTVQH cần ban hành  
nghị quyết hướng dẫn tổ chức Hội nghị  
Thường trực HĐND cấp tỉnh. Một Nghị  
quyết của UBTVQH được ban hành để thay  
thế cho nội dung Kết luận của Chủ tịch Quốc  
hội kèm theo những quy định về tiếp thu ý  
kiến từ các Hội nghị khu vực Thường trực  
HĐND cấp tỉnh sẽ mang lại nhiều ý nghĩa,  
Đối với HĐND các tỉnh/thành phố thì  
nghị quyết UBTVQH về Hội nghị khu vực  
Thường trực HĐND cấp tỉnh sẽ là nguồn  
động viên lớn để các địa phương phối hợp  
với Ban Công tác đại biểu trong công tác tổ  
chức nhằm nâng cao chất lượng các Hội nghị  
khu vực Thường trực HĐND cấp tỉnh.  
Ngoài ra, mặc dù việc ban hành nghị  
quyết của UBTVQH về Hội nghị khu vực  
Thường trực HĐND cấp tỉnh không tác động  
trực tiếp đến việc lập dự toán ngân sách của  
địa phương cho Hội nghị khu vực nhưng là  
một căn cứ để dự toán này được coi là khoản  
chi cần thiết; qua đó nâng cao trách nhiệm  
của Thường trực HĐND các tỉnh, thành phố  
trong việc thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn do  
luật định.  
*
*
*
Tóm lại, việc tham dự Hội nghị khu vực  
Thường trực HĐND cấp tỉnh thuộc phạm vi  
chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của  
UBTVQH, các cơ quan của Quốc hội và các  
Đoàn ĐBQH. Việc tham dự tích cực của các  
cơ quan này cùng với việc hoàn thiện pháp  
luật về Hội nghị khu vực Thường trực  
HĐND sẽ góp phần tăng cường vai trò  
hướng dẫn của UBTVQH đối với hoạt động  
của HĐND, tăng cường trách nhiệm của các  
cơ quan của Quốc hội và của Thường trực  
HĐND các địa phương trong việc duy trì và  
phát huy tính hiệu quả của Hội nghị khu vực  
Thường trực HĐND cấp tỉnh  
n
NLẬGHPIÊPNHCÁỨPU  
64  
Số 21 (421) - T11/2020  
pdf 3 trang Thùy Anh 9940 Free
Bạn đang xem tài liệu "Phát huy hiệu quả của hội nghị khu vực thường trực Hội đồng nhân dân cấp tỉnh", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

  • pdfphat_huy_hieu_qua_cua_hoi_nghi_khu_vuc_thuong_truc_hoi_dong.pdf