Những vấn đề lý luận về chế định ly hôn (Phần 1)
NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CHẾ ĐỊNH LY HÔN
1.1. Khái niệm và đặc điểm của ly hôn
1.1.1. Khái niệm về ly hôn
Trên thực tế, có nhiều cách khác nhau để hiểu về hôn nhân. Hôn nhân chính là sự
kết hợp giữa 02 người khác giới, là sự kết hợp của hai cá nhân về mặt tình cảm, xã hội
hoặc tôn giáo một cách hợp pháp. Và đó thường là kết quả của tình yêu nam nữ. Tuy
nhiên, trong cuộc sống hôn nhân gia đình vẫn sẽ có những trường hợp ngoại lệ và những
nghịch lý trái với mục đích ban đầu của hôn nhân. Sau khi kết hôn vì nhiều lý do khác
nhau mà các cặp đôi sẽ phát sinh nhiều mâu thuẫn mà chính bản thân họ cũng không thể
dung hòa được. Vì vậy, có thể nói ly hôn chính là mặt trái của quan hệ hôn nhân nhưng
lại là mặt không thể thiếu khi quan hệ hôn nhân thực chất đã tan vỡ. Bên cạnh đó, ly hôn
cũng có mặt hạn chế đó là sự ly tán gia đình, vợ chồng, con cái. Nhưng khi quan hệ vợ
chồng mâu thuẫn đến mức không thể tiếp tục cuộc sống hôn nhân thì họ có quyền yêu
cầu ly hôn.
Hôn nhân là trên cơ sở tự nguyện và tiến bộ đã làm thay đổi mối quan hệ trong gia
đình: địa vị của người phụ nữ được coi trọng, sự bình đẳng giữa nam và nữ, giữa vợ và
chồng được thiết lập, tình trạng áp đặt ép buộc đối với con cái trong hôn nhân không còn
nữa, cha mẹ thương yêu tôn trọng những nhu cầu chính đáng của con cái. Chính vì vậy,
mà theo quan điểm của nhà nước ta là cho phép vợ chồng được quyền tự do ly hôn.
Nhưng quyền tự do đó được đặt dưới sự giám sát chặt chẽ của nhà nước và tuân theo các
quy định của pháp, nhằm tránh hiện tượng vợ chồng lạm dụng gây hậu quả xấu cho gia
đình và xã hội, đồng thời cũng tránh việc giải quyết ly hôn một cách tùy tiện. Tòa án chấp
nhận yêu cầu ly hôn của vợ, chồng hoặc công nhận thuận tình ly hôn của vợ chồng phải
phụ thuộc vào thực chất quan hệ vợ chồng và phải phù hợp với các căn cứ ly hôn mà
pháp luật đã quy định. Việc giải quyết ly hôn là tất yếu đối với quan hệ hôn nhân đã thực
sự tan vỡ. Điều đó là hoàn toàn có lợi cho vợ chồng, con cái và các thành viên trong gia
đình. Theo Lê-nin: “thực ra tự do ly hôn tuyệt không có nghĩa là làm “tan rã” những mối
liên hệ gia đình mà ngược lại, nó củng cố những mối liên hệ đó trên những cơ sở dân
chủ, những cơ sở duy nhất có thể có và vững chắc trong một xã hội văn minh”. Nhưng
bên cạnh đó, ly hôn cũng có mặt hạn chế đó là sự ly tán gia đình, vợ chồng, con cái. Vì
vậy, khi giải quyết ly hôn, Toà án phải tìm hiểu kỹ nguyên nhân và bản chất của quan hệ
vợ chồng và thực trạng hôn nhân với nhiều yếu tố khác để đảm bảo quyền lợi cho các
thành viên trong gia đình, lợi ích của nhà nước và của xã hội.
Như vậy, ly hôn là việc chấm dứt quan hệ vợ chồng theo bản án, quyết định có
hiệu lực pháp luật của Tòa án.
1.1.2. Đặc điểm ly hôn
1.1.2.1. Trong ly hôn không có yếu tố lỗi.
Hôn nhân không thể được duy trì chỉ bởi vì không thể đạt được mục đích của nó.
Hôn nhân đích thực là vun đắp tình yêu giữa một người đàn ông và một người đàn bà.
Nếu, sau một thời gian chung sống, tình yêu không những không được vun đắp mà còn bị
mài mòn, thì cuộc hôn nhân coi như thất bại. Có trường hợp sự tan rã chưa kịp đi vào
giai đoạn quyết định, thì vợ hoặc chồng chết: người còn sống được tự do. Có trường hợp
sự tan rã đi vào giai đoạn quyết định ngay trong lúc cả vợ và chồng đều còn sống: vợ và
chồng quyết định chấm dứt cuộc sống chung bằng con đường ly hôn.
1.1.2.2. Bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của phụ nữ và con.
Trong phần lớn trường hợp, người sẽ phải đương đầu với nhiều khó khăn về vật
chất và tinh thần sau khi ly hôn là người vợ và các con sinh ra từ hôn nhân, nhất là các
con chưa thành niên hoặc tật nguyền và không có khả năng lao động. Luật cho phép Toà
án chủ động can thiệp trong trường hợp thuận tình ly hôn, một khi các thoả thuận giữa vợ
và chồng không thể hiện sự bảo đảm đúng mức các quyền và lợi ích đó. Cả trong trường
hợp ly hôn theo yêu cầu của một bên, thẩm phán cũng có thể chủ động can thiệp vào việc
giải quyết vấn đề trông giữ con. Khi can thiệp, Thẩm phán phải đứng vững trên nguyên
tắc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của phụ nữ và con để quyết định.
Bạn đang xem tài liệu "Những vấn đề lý luận về chế định ly hôn (Phần 1)", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
nhung_van_de_ly_luan_ve_che_dinh_ly_hon_phan_1.pdf

