Bài kiểm tra môn Triết học

Hä vµ tªn : NguyÔn Hoµi Nam

Líp

Tr-êng

: Qu¶n trÞ kinh doanh - K38

: §¹i häc Kinh tÕ Quèc d©n

Bµi kiÓm tra

1) Tõ mét hiÖn t-îng kh«ng thÓ kÕt luËn ®óng mét sù vËt. Bëi v×:

B¶n chÊt lµ tæng hîp tÊt c¶ nh÷ng mÆt, nh÷ng mèi liªn hÖ tÊt nhiªn

t-¬ng ®èi æn ®Þnh ë bªn trong sù vËt, quy ®Þnh sù vËn ®éng vµ ph¸t triÓn cña

sù vËt ®ã. Cßn hiÖn t-îng lµ biÓu hiÖn cña nh÷ng mÆt, nh÷ng mèi liªn hÖ Êy ra

bªn ngoµi.

B¶n chÊt chÝnh lµ mÆt bªn trong, mÆt t-¬ng ®èi æn ®Þnh cña hiÖn thùc

kh¸ch quan. Nã Èn giÊu ®»ng sau c¸i vÎ bÒ ngoµi cña hiÖn t-îng vµ biÓu lé ra

qua nh÷ng hiÖn t-îng Êy. Cßn hiÖn t-îng lµ mÆt bªn ngoµi, mÆt di ®éng vµ

biÕn ®æi h¬n cña hiÖn thùc kh¸ch quan. Nã lµ h×nh thøc biÓu hiÖn cña b¶n

chÊt.

B¶n chÊt vµ hiÖn t-îng kh«ng nh÷ng tån t¹i kh¸ch quan mµ cßn ë trong

mèi liªn hÖ h÷u c¬, g¾n bã hÕt søc chÆt chÏ víi nhau, kh«ng t¸ch rêi nhau.

Mçi sù vËt ®Òu lµ sù thèng nhÊt gi÷a b¶n chÊt vµ hiÖn t-îng. Sù thèng nhÊt ®ã

thÓ hiÖn tr-íc hÕt ë chç b¶n chÊt bao giê còng béc lé ra qua hiÖn t-îng, cßn

hiÖn t-îng bao giê còng lµ sù biÓu hiÖn cña b¶n chÊt. Kh«ng cã b¶n chÊt nµo

tån t¹i mét c¸ch thuÇn tuý, nghÜa lµ kh«ng cÇn cã hiÖn t-îng; ng-îc l¹i, còng

kh«ng cã hiÖn t-îng nµo l¹i kh«ng ph¶i lµ sù biÓu hiÖn cña b¶n chÊt ®Êy.

Sù thèng nhÊt gi÷a b¶n chÊt vµ hiÖn t-îng cßn thÓ hiÖn ë chç bÊt kú b¶n

chÊt nµo còng ®-îc béc lé ra qua nh÷ng hiÖn t-îng t-¬ng øng, vµ bÊt kú hiÖn

t-îng nµo còng lµ béc lé cña b¶n chÊt ë møc ®é nµo ®ã, hoÆc nhiÒu hoÆc Ýt.

Nãi c¸ch kh¸c, b¶n chÊt vµ hiÖn t-îng vÒ c¨n b¶n phï hîp víi nhau.

Nh- vËy, b¶n chÊt bao giê còng tù béc lé m×nh th«ng qua nh÷ng hiÖn

t-îng nhÊt ®Þnh. B¶n chÊt kh¸c nhau sÏ béc lé ra thµnh nh÷ng hiÖn t-îng kh¸c

nhau. Khi b¶n chÊt chÊt thay ®æi th× hiÖn t-îng biÓu hiÖn nã còng thay ®æi

theo. Khi b¶n chÊt biÕn mÊt th× hiÖn t-îng biÓu hiÖn nã còng biÕn mÊt.

1

B¶n chÊt vµ hiÖn t-îng tuy thèng nhÊt víi nhau, nh-ng ®ã lµ sù thèng

nhÊt biÖn chøng, nghÜa lµ trong sù thèng nhÊt Êy ®· bao hµm sù kh¸c biÖt :

hiÖn t-îng b¶n chÊt tuy thèng nhÊt víi nhau, vÒ c¨n b¶n phï hîp víi nhau,

nh-ng chóng kh«ng bao giê phï hîp víi nhau hoµn toµn. V× b¶n chÊt cña sù

vËt bao giê còng ®-îc biÓu hiÖn th«ng qua t-¬ng t¸c cña sù vËt Êy víi c¸c sù

vËt chung quanh. C¸c sù vËt chung quanh nµy trong qu¸ tr×nh t-¬ng t¸c ®· ¶nh

h-ëng ®Õn hiÖn t-îng, ®-a vµo néi dung cña hiÖn t-îng nh÷ng thay ®æi nhÊt

®Þnh. KÕt qu¶ lµ hiÖn t-îng tuy biÓu hiÖn b¶n chÊt nh-ng kh«ng cßn lµ sù biÓu

hiÖn y nguyªn b¶n chÊt n÷a.

B¶n chÊt t-¬ng ®èi æn ®Þnh, biÕn ®æi chËm, cßn hiÖn t-îng kh«ng æn

®Þnh, nã lu«n lu«n tr«i qua, biÕn ®æi nhanh h¬n so víi b¶n chÊt. Cã t×nh h×nh

®ã lµ do néi dung cña hiÖn t-îng ®-îc quyÕt ®Þnh kh«ng chØ bëi b¶n chÊt cña

nã, bëi t¸c ®éng qua l¹i cña nã víi c¸c sù vËt chung t¸c ®éng qua l¹i víi c¸c

sù vËt kh¸c chung quanh l¹i th-êng xuyªn biÕn ®æi. V× vËy, hiÖn t-îng còng

th-êng xuyªn biÕn ®æi, trong khi ®ã b¶n chÊt lµ c¸i t-¬ng ®èi æn ®Þnh, lµ c¸i

gi÷ nguyªn trong c¸c biÕn ®æi nµy cña hiÖn t-îng.

V× b¶n chÊt lµ c¸i tÊt nhiªn, t-¬ng ®èi æn ®Þnh ë bªn trong sù vËt, quy

®Þnh sù vËn ®éng vµ ph¸t triÓn cña sù vËt, cßn hiÖn t-îng lµ sù biÓu hiÖn cña

b¶n chÊt ra bªn ngoµi, lµ c¸i kh«ng æn ®Þnh vµ biÕn ®æi nhanh h¬n so víi b¶n

chÊt nªn: trong qu¸ tr×nh nhËn thøc, ®Ó hiÓu ®Çy ®ñ bµ ®óng ®¾n vÒ sù vËt,

kh«ng nªn dõng l¹i ë hiÖn t-îng mµ ph¶i ®i s©u vµo t×m hiÓu b¶n chÊt cña nã.

V× hiÖn t-îng bao giê còng biÓu hiÖn b¶n chÊt d-íi d¹ng ®· c¶i biÕn,

nhiÒu khi xuyªn t¹c b¶n chÊt, nªn qu¸ tr×nh n¾m b¾t b¶n chÊt cña sù vËt lµ mét

qu¸ tr×nh hÕt søc khã kh¨n, l©u dµi c«ng phu chø kh«ng thÓ chØ qua mét hiÖn

t-îng

• §Ó ph©n tÝch mét bé phËn nµo ®ã cña ý thøc x· héi trong giai

®o¹n nµo ®ã ph¶i dùa trªn trªn cë tån t¹i x· héi

Bëi v× tån t¹i x· héi quyÕt ®Þnh ý thøc x· h«i, ý thøc x· héi ph¶n ¸nh

tån t¹i x· héi, phô thuéc vµo tån t¹i x· héi. Khi tån t¹i x· héi biÕn ®æi, nhÊt lµ

ph-¬ng thøc s¶n xuÊt biÕn ®æi, th× nh÷ng t- t-ëng vµ lý luËn x· héi, nh÷ng

quan ®iÓm vÒ chÝnh trÞ vµ ph¸p quyÒn, triÕt häc, ®¹o ®øc… sím muén g× còng

2

ph¶i biÕn ®æi theo. V× thÕ, ë nh÷ng thêi kú lÞch sö kh¸c nhau, ng-êi ta thÊy cã

nh÷ng lý luËn, t- t-ëng, quan ®iÓm kh¸c nhau chÝnh lµ do nh÷ng ®iÒu kiÖn

kh¸c nhau cña ®êi sèng vËt chÊt x· héi, tr-íc hÕt lµ ®iÒu kiÖn kinh tÕ x· héi

quyÕt ®Þnh. §iÒu nµy thÓ hiÖn rÊt râ qua c¸c t- t-ëng c¬ b¶n cña mçi thêi ®¹i

2) V× sao n-íc ta hiÖn nay s¶n xuÊt nhá vÉn cßn phæ biÕn

Ph¸t triÓn kinh tÕ lµ vÊn ®Ò quan träng nhÊt tõ tr-íc tíi nay cña x· héi

loai ng-êi. KÓ tõ khi con ng-êi xuÊt hiÖn, x· héi loµi ng-êi ®· tr¶i qua vµ h×nh

thµnh x· héi: cuéc sèng nguyªn thuû, chiÕm h÷u n« lÖ, phong kiÕn, t- b¶n chñ

nghÜa vµ ®Ønh cao ®ang huíng tíi x· héi chñ nghÜa. T-¬ng øng víi mçi t×nh

th¸i x· héi trong mét h×nh th¸i kinh tÕ mang nÐt ®Æc tr-ng riªng. T- b¶n chñ

nghÜa còng vËy, ®©y lµ mét giai ®o¹n mµ cña c¶i vËt chÊt cña x· héi ®-îc s¶n

xuÊt ra nhiÒu h¬n tÊt c¶ c¸c giai ®o¹n tr-íc céng l¹i. Mét giai ®o¹n chøng

kiÕn bao sù biÕn ®æi c¶ vÒ mÆt chÊt lÉn vÒ mÆt l-îng cña x· héi loµi ng-êi:

kinh tÕ, khoa häc kÜ thuËt, chÝnh trÞ, v¨n ho¸ ... Tuy nhiªn trong giai ®o¹n nµy

còng lµ mét giai ®o¹n ph¸t triÓn cßn nhiÒu thiÕu sãt nh- ph©n biÖt giµu nghÌo,

khñng ho¶ng kinh tÕ, chiÕn tranh bÊt c«ng b»ng trong x· héi ... Tõ nh÷ng

khuyÕt tËt ®ã, con ng-êi muèn h-íng tíi mét x· héi ë ®ã con ng-êi cã quyÒn

b×nh ®¼ng , kh«ng cßn ®ãi nghÌo vµ ¸p bøc bãc lét , vËt chÊt s¶n xuÊt ra cã

thÓ ®¸p øng mäi nhu cÇu cña con ng-êi... ®ã chÝnh lµ chÕ ®é x· héi chñ nghÜa.

§Ó tiÕn lªn x· héi chñ nghÜa th× cÇn ph¶i tr¶i qua hai giai ®o¹n: ®ã lµ

giai ®o¹n chñ nghÜa x· héi vµ giai ®o¹n chñ nghÜa céng s¶n. HiÖn nay n-íc ta

®ang ë trong thêi k× qu¸ ®é lªn chñ nghÜa x· héi; mét thêi k× mang tÝnh chÊt

qu¸ ®é, c¸i míi th× ch-a thµnh c¸i cò th× ch-a hoµn toµn døt bá, thêi kÝ nµy cã

sù giao nhËp cña nhiÒu t- t-ëng. NÒn kinh tÕ cña chóng ta trong giai ®o¹n nµy

vÉn ë tr×nh ®é thÊp, lùc l-îng s¶n xuÊt kÐm ph¸t triÓn, víi nhiÒu h×nh thøc së

h÷u t-¬ng øng víi nhiÒu thµnh phÇn kinh tÕ ®an xen. V× vËy ë n-íc ta s¶n

xuÊt nhá vÉn lµ chñ yÕu, mang tÝnh chÊt manh món.

D-íi ngän cê cña §¶ng lµ kim chØ nam lµ M¸c - Lª nin vµ t- t-ëng Hå

ChÝ Minh chóng ta cóng khong thÓ ®èt ch¸y giai ®o¹n hay phñ nhËn hoµn toµn

nh÷ng thµnh tùu mµ chñ nghÜa t- b¶n ®¹t ®-îc, nhÊt lµ chñ nghÜa t- b¶n nhµ

3

n-íc . Theo Lªnin th× trong giai ®o¹n qu¸ ®é lªn x· héi chñ nghÜa , chóng ta

kh«ng thÓ vuøt bá hoµn toµn chñ nghÜa t- b¶n nhµ n-íc mµ ph¶i thÊy ®-îc

nh÷ng ®iÓm m¹nh cña nã dÓ ph¸t huy.

Sau sù sôp ®æ cña Liªn x« vµ c¸c n-íc §«ng ¢u , hÖ thèng c¸c n-íc

theo chñ nghÜa x· héi bÞ ¶nh h-ëng rÊt lín . Tuy nhiªn §¶ng vµ nh©n ®©n ViÖt

Nam vÉn kiªn ®Þnh ®i theo con ®-êng ®· chän vµ b¶o vÖ thµnh qu¶ C¸ch

m¹ng. §Ó tiÕn lªn X· Héi Chñ NghÜa ViÖt Nam ph¶i tr¶i qua rÊt nhiÒu khã

kh¨n do xuÊt ph¸t ®iÓm rÊt thÊp , nÒn kinh tÕ l¹c hËu, khoa häc kÜ thuËt thÊp,

tr×nh ®é qu¶n lÝ cßn yÕu kÐm ... Sau chiÕn th¾ng mïa xu©n n¨m 1975, ®Êt n-íc

thèng nhÊt, c¶ n-íc cïng qu¸ ®é lªn CNXH trong ®iÒu kiÖn ®Êt n-íc chÞu

®ùng nh÷ng ®¶o lén kinh tÕ vµ x· hé`i víi quy m« lín sau cuéc chiÕn tranh ¸c

liÖt, l©u dµi, t×nh h×nh thÕ giíi cã nh÷ng mÆt diÔn biÕn kh«ng thuËn lîi. §©y

còng lµ thêi ®iÓm m« h×nh kinh tÕ tËp trung, quan liªu bao cÊp béc lé mét

c¸ch toµn diÖn mÆt tiªu cùc cña nã mµ hËu qu¶ cña nã lµ xuÊt hiÖn cuéc khñng

ho¶ng kinh tÕ s©u s¾c vµo cuèi nh÷ng n¨m 70 ®Çu nh÷ng n¨m 80.

* §¹i héi ®¹i biÓu toµn quèc lÇn thø VI cña §¶ng - b-íc ngoÆt trong sù

nghiÖp x©y dùng chñ nghÜa x· héi ë ViÖt Nam.

§¹i héi §¶ng lÇn thø VI thùc sù lµ ®¹i héi cña nh÷ng quyÕt s¸ch lín

nh»m xoay chuyÓn t×nh h×nh vµ t¹o ra mét b-íc ngoÆt cho sù ph¸t triÓn cña

®Êt n-íc ta. ý nghÜa b-íc ngoÆt ®-îc thÓ hiÖn ë mÊy ®iÓm sau ®©y:

- Thêi kú t×m tßi, thö nghiÖm tõ n¨m 1979 ®Õn n¨m 1986 ®· chuÈn bÞ

tiÒn ®Ò, ®iÒu kiÖn vµ nh÷ng yÕu tè cÇn thiÕt cho c«ng cuéc ®æi míi cùc kú to

lín nµy. §©y lµ thêi kú vËn ®éng tiÖm tiÕn víi nh÷ng ®ét ph¸ quan träng ®Ó ®i

®Õn b-íc nh¶y vät t¹i §¹i héi §¶ng lÇn thø VI. §¹i héi §¶ng lÇn thø VI lµ

cét mèc më ra côc diÖn míi cña n-íc ta trªn con ®-êng qu¸ ®é lªn chñ nghÜa

x· héi.

Tõ nh÷ng quan ®iÓm nªu trªn cña c¸c §¹i héi ®¹i biÓu toµn quèc lÇn thø

®é lªn chñ nghÜa x· héi, ta cã thÓ rót ra mét sè nhËn xÐt vÒ ®Æc tr-ng c¬ b¶n

vµ chñ yÕu cña m« h×nh kinh tÕ míi nµy lµ:

4

- ChuyÓn nÒn kinh tÕ tõ kinh tÕ hiÖn vËt, bao cÊp lµ chñ yÕu sang nÒn

kinh tÕ hµng ho¸, vËn hµnh theo c¬ chÕ thÞ tr-êng, d-íi sù qu¶n lý cña nhµ

n-íc theo ®Þnh h-íng x· héi chñ nghÜa. §ã lµ c¸ch tæ chøc s¶n xuÊt tèi -u ®Ó

cuèi cung lµ n¨ng suÊt lao ®éng cao, chÊt l-îng tèt, t¹o ra nhiÒu s¶n phÈm

thÆng d-.

chóng trong mét thêi kú lÞch sö laau dµi theo quan ®iÓm kh«ng xo¸ bá véi v·

mét c¸ch duy ý chÝ c¬ cÊu kinh tÕ kh¸ch quan, mµ ph¶i chÊn h-ng th-¬ng

- Thu hót m¹nh mÏ ®Çu t- cña t- b¶n bªn ngoµi vµ h-íng sù ph¸t triÓn

Êy theo con ®-êng chñ nghÜa t- b¶n nhµ n-íc d-íi nh÷ng h×nh thøc vµ tr×nh

®é kh¸c nhau. M« h×nh kinh tÕ míi kh«ng ®èi lËp chñ nghÜa t- b¶n víi chñ

nghÜa x· héi mét c¸ch trõu t-îng nh- tr-íc, mµ lµ sö dông chñ nghÜa t- b¶n

- Tuú theo tr×nh ®é lùc l-îng s¶n xuÊt ®¹t ®-îc trong thùc tÕ mµ x· héi

ho¸ s¶n xuÊt d-íi nh÷ng h×nh thøc phï hîp víi tr×nh ®é kh¸c nhau cña lùc

l-îng s¶n xuÊt ®Ó më ®-êng cho lùc l-îng s¶n xuÊt ph¸t triÓn h¬n n÷a, tiÕn

dÇn ®Õn tr×nh ®é x· héi ho¸ nÒn kinh tÕ trªn c¬ së chÕ ®é c«ng h÷u vª c¸c t-

liÖu s¶n xuÊt chñ yÕu d-íi nh÷ng h×nh thøc thÝch hîp, tõ thÊp ®Õn cao.

l-îng vµ chÊt l-îng lao ®éng. Thùc hiÖn nguyªn t¾c chung khuyÕn khÝch b»ng

lîi Ých vËt chÊt ®i ®«i víi gi¸o dôc vµ ®éng viªn tinh thÇn.

- Trong c¬ chÕ míi, kÕ ho¹ch vÉn ®ãng vai trß quan träng, lµ c«ng cô

qu¶n lý vÜ m« cña Nhµ n-íc nh-ng chñ yÕu mang tÝnh chÊt ®Þnh h-íng, h-íng

dÉn sù ph¸t triÓn cña thÞ tr-êng, thÞ tr-êng trùc tiÕp h-íng dÉn c¸c tæ chøc s¶n

xuÊt - kinh doanh.

5

- NÒn kinh tÕ ®-îc qu¶n lý b»ng c¸c ph-¬ng ph¸p kinh tÕ lµ chñ yÕu, víi

®éng lùc thóc ®Èy lµ sù kÕt hîp hµi hoµ lîi Ých cña toµn x· héi, lîi Ých cña tËp

- NÒn kinh tÕ më héi nhËp víi nÒn kinh tÕ thÕ giíi trªn nguyªn t¾c võa

hîp t¸c võa c¹nh tranh vµ ®¶m b¶o tÝnh ®éc lËp, tù chñ theo ®Þnh h-íng x· héi

chñ nghÜa.

- Thùc tiÔn kinh tÕ ®Êt n-íc tõ khi chuyÓn sang m« h×nh kinh tÕ míi ®·

vµ ®ang chøng minh tÝnh kh¸ch quan khoa häc, tÝnh hiÖu qu¶ cña m« h×nh

kinh tÕ ®ã. ChØ trong mét thêi gian ng¾n, m« h×nh kinh tÕ míi ®· ®em l¹i

nh÷ng thµnh tùu rÊt quan träng, gãp phÇn tÝch cùc ®-a ®Êt n-íc tho¸t khái

cuéc khñng ho¶ng kinh tÕ - x· héi gay g¾t vµ t¹o ra nh÷ng tiÒn ®Ò cho thêi kú

ph¸t triÓn míi, thêi kú ®Èy m¹nh c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸.

Lµ mét m« h×nh kinh tÕ hoµn toµn míi, thêi gian ®-a vµo thùc hiÖn ch-a

xong xu«i, hoµn chØnh mµ cÇn cã thêi gian vµ kinh nghiÖm thùc tiÔn ®Ó bæ

sung, ph¸t triÓn vµ hoµn thiÖn m« h×nh ®ã.

6