Tác hại của sản phẩm thuốc lá mới
THỰC TIỄN PHÁP LUẬT
TÁC HạI CủA SẢN PHẩM THUỐC LÁ MỚI
Vũ Văn Thành
Thạc-sỹ,-bác-sỹ-Bệnh-viện-Phổi-Trung-ương.
Thông tin bài viết:
Tóm tắt:
Từ khóa: Thuốc lá điện tử, thuốc
lá làm nóng, tác hại của sản phẩm
thuốc lá mới.
Các sản phẩm thuốc lá mới bao gồm thuốc lá điện tử (ENDs), thuốc lá
làm nóng (HTPs) đang có xu hướng gia tăng sử dụng trên thế giới và
ở Việt Nam. Mặc dù, ngành công nghiệp thuốc lá tuyên bố rằng các
sản phẩm thuốc lá mới là giải pháp giảm hại và giúp cai nghiện thuốc
lá truyền thống nhưng bằng chứng khoa học cho thấy các sản phẩm
thuốc lá mới tồn tại nhiều nguy cơ gây hại. Các tác động có hại đến
sức khỏe con người và các hệ lụy xã hội, kinh tế do sử dụng các loại
sản phẩm thuốc lá điện tử, thuốc lá làm nóng gây ra không thấp hơn so
với thuốc lá điếu thông thường. Để ngăn ngừa các tổn thất gây ra bởi
thuốc lá mới, Việt Nam cần tăng cường các giải pháp kiểm soát việc
quảng cáo, tiếp thị, buôn bán, và tiêu thụ trái phép các sản phẩm thuốc
lá mới.
Lịch sử bài viết:
Nhận bài
Biên tập
Duyệt bài
: 19/8/2020
: 08/9/2020
: 12/9/2020
Article Infomation:
Key words: Electronic tobacco;
heated tobacco; harms caused by
new tobacco products
Abstract:
Electronic nicotine delivery systems (ENDS) and heated tobacco
products (HTPs) are new tobacco products, which tend to increase their
use in the world and in Vietnam. Although the tobacco industry claims
that new tobacco products are traditional tobacco cessation and harm
reduction solutions, scientific evidence shows that new tobacco
products have many harmful risks. The adverse effects on human health
and the social and economic consequences caused by the use of ENDS,
HTPs are not lower than that of conventional cigarettes. To prevent
damages caused by new tobacco products, Vietnam needs to strengthen
measures to control the illegal advertising, marketing, trading, and
consumption of new tobacco products.
Article History:
Received
Edited
: 19 Aug. 2020
: 08 Sep. 2020
: 12 Sep. 2020
Approved
1. Khái quát sản phẩm thuốc lá mới
Hiện nay, trên thị trường đang xuất hiện
các sản phẩm thuốc lá mới, phổ biến nhất là
thuốc lá điện tử (Electronic Nicotine
Delivery Systems - ENDS) và thuốc lá làm
nóng (Heated Tobacco Products - HTPs).
Các sản phẩm này không nằm trong danh
mục các sản phẩm được quản lý theo quy
định của Luật Phòng, chống tác hại của
thuốc lá.
có chứa nicotine, hương liệu và các phụ gia
khác, tạo ra hạt khí dung cho người dùng hít
vào. Thiết bị ENDS bao gồm bộ phận pin,
sạc; bộ phận tạo nhiệt, bộ phận dẫn dòng khí,
bộ phận chứa ống đựng dung dịch điện tử;
đầu ngậm cho phép người dùng hít vào dòng
khí đã bay hơi. ENDS có hai loại: (1) Loại
ống chứa dung dịch đóng trong một ống kín
có kích thước vừa vặn để lắp vào thiết bị điện
tử, ống này chỉ sử dụng một lần (hình A); (2)
Loại ống chứa dung dịch nắp mở để người
sử dụng có thể tự pha trộn, đổ, thêm dung
ENDS là các thiết bị điện tử hoạt động
bằng cách làm nóng dung dịch lỏng hòa tan
NLẬGHPIÊPNHCÁỨPU
52
Số 18 (418) - T9/2020
THỰC TIỄN PHÁP LUẬT
dịch vào ống (hình B & C trong hình 1)1.
HTPs là sự kết hợp giữa thiết bị điện tử
bao gồm bộ phận tạo nhiệt làm nóng và sản
phẩm thuốc lá (điếu thuốc hay đầu cắm lá
thuốc ép). HTPs hoạt động bằng cách làm
nóng điếu thuốc hay đầu mồi tới nhiệt độ đủ
cao để sinh ra các hạt khói, làn khói có thể
hít vào (hình 2)2.
2. Tình hình sử dụng thuốc lá mới trên
Thế giới và Việt Nam
Các nghiên cứu gần đây tại Hoa Kỳ và
một số nước châu Âu cho thấy, tình hình sử
dụng thuốc lá mới trong giới trẻ có xu hướng
gia tăng.
Tại Hoa Kỳ, nghiên cứu báo cáo từ năm
2011 đến 2018, tỷ lệ sử dụng thuốc lá mới ở
giới trẻ tăng từ 1,5% lên 27,5%. Cũng tại
Mỹ, từ 2017 đến 2018, việc sử dụng ENDS
tăng 135% ở học sinh Trung học phổ thông3.
Tại Việt Nam, theo điều tra sử dụng
thuốc lá ở người trưởng thành năm 2015
(GAT 2015) chỉ ra tỷ lệ đã từng hút ENDS
là 1,1% và tỷ lệ hiện đang sử dụng ENDS là
0,2%4. Năm 2019, kết quả điều tra sức khỏa
học đường cho thấy tỷ lệ sử dụng ENDS ở
nhóm tuổi 13-17 tuổi là 2,6%, và có xu
hướng tăng ở các thành phố lớn, có mức
sống khá và ở giới trẻ5. Việc quảng cáo, giới
thiệu và bán ENDS được thực hiện trên
mạng (youtube, facebook, trang web) và đã
có nhiều điểm bán lẻ mở ra với những trưng
bầy bắt mắt6.
3. Thành phần độc hại có trong các sản
phẩm thuốc lá mới
Thuốc lá điện tử (ENDS):
Các thành phần trong ENDS thường
bao gồm Nicotine, glycerin, propylene
glycol và hương liệu. Nicotine là chất gây
nghiện và độc hại như trong thuốc lá.
Propylene glycol có thể tạo thành propylene
oxide, một chất gây ung thư khi được đun
nóng và hóa hơi. Glycerin/Glycerin gốc thực
vật khi được đun nóng và hóa hơi tạo thành
acrolein, gây kích ứng đường hô hấp trên.
Một số hương liệu khác nhau có trong ENDS
đã được xác định là gây độc tế bào, đặc biệt
1
2
Health (2020). Smoking and Tobacco Use; Electronic Cigarettes. Centers for Disease Control and
accessed: 21/09/2020.
Layden J.E., Ghinai I., Pray I., et al. (2020). Pulmonary Illness Related to E-Cigarette Use in Illinois and
Wisconsin — Final Report. N Engl J Med, 382(10), 903–916.
3
4
WHO Report on the Global Tobacco Pandemic, 2019.
VN- 2015_FactSheet_Standalone_E_Oct2016.pdf?ua=1>, accessed: 21/09/2020.
Suckhoedoisong.vn (2020). Thuốc lá điện tử tăng nguy cơ ung thư phổi và hàng loạt tác hại khác.
<https://suckhoedoisong.vn/gia-tang-thanh-thieu-nien-su-dung-thuoc-la-the-he-moi—n179919.html>,
accessed: 21/09/2020.
5
6
tobacco/publications/prod_regulation/htps-marketing-monitoring/en/ >, accessed: 21/09/2020.
NLẬGHPIÊPNHCÁỨPU
53
Số 18 (418) - T9/2020
THỰC TIỄN PHÁP LUẬT
là hợp chất diacethyl - một nguyên nhân gây
viêm tiểu phế quản phổi. Khói ENDS có
chứa các chất như glycols, aldehydes, các
hợp chất hữu cơ dễ bay hơi, hydro cacbon
thơm đa vòng, nitrosamine, kim loại, phân
tử silicate và các chất khác7. Dicarbonyls
(glyoxal, methylglyoxal, diacethyl) và
hydroxycarbonyls (acetol). Các chất này được
chứng minh là gây nên hàng loạt thay đổi
bệnh lý quan trọng. Các hạt siêu mịn hít vào
từ ENDS có khả năng làm tăng nguy cơ phát
triển các bệnh tim mạch hoặc hô hấp cho cả
người hút và không hút. Trong đó có những
hợp chất đặc biệt nguy hiểm không tìm thấy
trong thuốc lá thông thường như glyoxal8.
Tuy nhiên, mức độ độc khác nhau tùy thuộc
vào các loại thuốc khác nhau, thậm chí có
những loại cao hơn ở khói thuốc lá truyền
thống. Một số kim loại nặng bao gồm chì,
chomium, niken và formaldehyde tìm thấy
trong sol khí của một số loại ENDS có nồng
độ bằng hoặc cao hơn thuốc lá truyền thống
trong điều kiện thử nghiệm sử dụng bình
thường. Khí mà người dùng hít vào và thở ra
từ ENDS có thể khiến cả bản thân và người
xung quanh tiếp xúc với các chất độc hại9.
Thuốc lá nung nóng (HTPs):
thuốc lá. Hóa chất có hại và nguy cơ gây hại
có trong HTPs bao gồm: kim loại nặng,
formaldehyde, nicotin, hydrocarbon thơm đa
vòng, cacbon monoxide, accetaldehyde,
acrolein … một số hóa chất được xếp vào
nhóm gây ung thư10.
4. Tác hại của thuốc lá mới đối với sức
khỏe
Nicotine trong ENDS là chất gây nghiện
và độc hại: Ngoài việc gây nghiện cao,
nicotine làm tăng nguy cơ rối loạn tim mạch,
hô hấp, tiêu hóa, sinh sản, ức chế phản ứng
miễn dịch và đóng vai trò rõ ràng trong việc
gây ung thư thông qua tăng sinh tế bào, mất
cân bằng oxy hóa, gây chết tế bào và đột
biến DNA, cũng như sự phát triển của khối
u. Tiếp xúc với nicotin ở trẻ vị thành niên và
thai nhi có ảnh hưởng cấp tính hoặc lâu dài
đến phát triển não bộ, tiềm năng dẫn đến rối
loạn học tâp và rối loạn tâm thần kinh11.
ENDS - HTPs và liên quan đến bệnh lý
tim mạch: Một nghiên cứu tổng quan hệ
thống trên cơ sở đánh giá các nghiên cứu
thực nghiệm mới đây đã chỉ ra ENDS làm
tăng nguy cơ hình thành huyết khối và xơ
vữa động mạch. Các nghiên cứu khác cũng
cho thấy sử dụng ENDS có liên quan đến
tăng nguy cơ nhồi máu cơ tim (OR=1,7), rối
loạn chức năng nội mô liên quan đến bệnh
tim mạch12.
Tổ chức Y tế thế giới khuyến cáo dù
HTPs nung nóng thuốc lá ở nhiệt độ thấp
hơn thuốc lá truyền thống nhưng vẫn tạo ra
những hóa chất tương tự như trong khói
7
8
9
harmful-to-health>, accessed: 21/09/2020.
Bekki K., Uchiyama S., Ohta K., et al. (2014), Carbonyl Compounds Generated from Electronic Cigarettes.
Int J Environ Res Public Health, 11(11), 11192–11200.
harmful-to-health>, accessed: 21/09/2020.
10 WHO Report on the Global Tobacco Pandemic, 2019. WHO | Heated tobacco products (HTPs) market
marketing-monitoring/en/ >, accessed: 21/09/2020.
11 E-cigarettes. <https://www.who.int/westernpacific/news/q-a-detail/e-cigarettes-how-risky -are-they>,
accessed: 21/09/2020.
12 Middlekauff H.R. (2020), Cardiovascular impact of electronic-cigarette use. Trends in Cardiovascular
Medicine, 30(3), 133–140.
D’Amario D., Department of Cardiovascular and Thoracic Sciences, Fondazione Policlinico Universitario
A Gemelli IRCCS, Rome, Italy, Migliaro S. và cộng sự. (2019). Electronic Cigarettes and Cardiovascular
Risk: Caution Waiting for Evidence. European Cardiology Review, 14(3), 151–158.
NLẬGHPIÊPNHCÁỨPU
54
Số 18 (418) - T9/2020
THỰC TIỄN PHÁP LUẬT
ENDS - HTPs và liên quan đến bệnh hô
hấp, ung thư: Các kim loại được giải phóng
từ hơi ENDS, tùy mức độ tiếp xúc, được báo
cáo là gây ra hoặc có khả năng gây ra một
số tác dụng phụ bao gồm khó thở, ho và thở
khò khè, kích ứng phế quản và phổi, kích
ứng màng nhầy ở mắt và đường hô hấp trên,
suy giảm chức năng phổi, cũng như ung thư
phổi, mũi và cạnh mũi. Nghiên cứu cho thấy,
người sử dụng ENDS phát triển các thay đổi
tế bào liên quan đến ung thư tương tự như
người hút thuốc lá truyền thống13. Gần đây,
nhiều ca tổn thương phổi nghiêm trọng và
cấp tính do ENDS đã được báo cáo trên toàn
cầu14. Theo số liệu của Trung tâm kiểm soát
bệnh tật Hoa Kỳ (CDC), từ tháng 8/2019 đến
ngày 18/02/2020 chỉ tính riêng ở Mỹ đã có
68 ca tử vong và 2.807 trường hợp mắc bệnh
viêm đường hô hấp cấp phải nhập viện do sử
dụng ENDS. Trong đó hầu hết là người trẻ
tuổi, 15% số ca nhập viện dưới 18 tuổi, 37%
từ 18-24 tuổi15.
mắt mũi, xương hàm, cổ). Chỉ riêng tại Hoa
Kỳ từ năm 2015 đến 2017, ước tính có
khoảng 2.035 vụ nổ ENDS và các tổn
thương do bỏng tại các khoa cấp cứu của
bệnh viện Hoa Kỳ16.
Nguy cơ phối trộn ma túy: Nguyên liệu
phối trộn dung dịch ENDS từ nhiều loại
thành phần khác nhau nên có thể bị lợi dụng
để sử dụng ma túy thông qua việc phối trộn.
Tại Mỹ, nghiên cứu sử dụng dữ liệu Điều tra
quốc gia về sử dụng thuốc lá ở thanh thiếu
niên (lớp 6 đến lớp 12) năm 2016 cho thấy,
tỷ lệ đã từng sử dụng chất ma túy từ cây
cannabis trong ENDS là 30.6% trong số
những người đã từng sử dụng ENDS17.
Tại Việt Nam, tình trạng tội phạm ma
túy trộn các loại may túy vào các sản phẩm
ENDS và hướng vào đối tượng học sinh,
sinh viên và giới trẻ đang rất phức tạp và một
số vụ việc đã được điều tra, phát hiện18.
5. Tác hại của thuốc lá mới về mặt xã hội,
kinh tế, môi trườn
g
Nguy cơ cháy nổ: Các thiết bị trong
ENDS có thể hỏng, lỗi và gây nổ gây ra các
chấn thương nghiêm trọng (miệng, mặt, cổ,
ENDS, HTPs gây ra nhiều ảnh hưởng
xấu tới an sinh xã hội, kinh tế, môi trường và
sự phát triển bền vững, mặc dù cho đến nay
13 Rowell T.R., Tarran R. (2015). Will chronic e-cigarette use cause lung disease?. American Journal of
Physiology-Lung Cellular and Molecular Physiology, 309(12), L1398–L1409.
Một số thông tin cần biết về tác hại của thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.
tu-thuoc-la-nung-nong.html>, accessed: 21/09/2020.
Fowles J., Barreau T., Wu N. (2020). Cancer
and Non-Cancer Risk Concerns from Metals in Electronic Cigarette Liquids and Aerosols. International
Journal of Environmental Research and Public Health, 17(6), 2146.
14 Cobb N.K., Solanki J.N. (2020). E-Cigarettes, Vaping Devices, and Acute Lung Injury. Respir Care, 65(5),
713–718. Layden J.E., Ghinai I., Pray I., et al. (2020). Pulmonary Illness Related to E-Cigarette Use in
Illinois and Wisconsin — Final Report. N Engl J Med, 382(10), 903–916.
15 Health (2020). Smoking and Tobacco Use; Electronic Cigarettes. Centers for Disease Control and
accessed: 21/09/2020.
16 Rudy S.F., Durmowicz E.L. (2016). Electronic nicotine delivery systems: overheating, fires and explosions.
Tob Control.
17 Trivers K.F., Phillips E., Gentzke A.S., et al. (2018). Prevalence of Cannabis Use in Electronic Cigarettes
Among US Youth. JAMA Pediatr, 172(11), 1097–1099.
18 Lễ Mittinh hưởng ứng ngày Thế giới không thuốc lá 31/5 và Tuần lễ Quốc gia không thuốc lá 25-31/5/2020.
khong-thuoc-la/2020/06/81E201D5/le-mittinh-huong-ung-ngay-the-gioi-khong-thuoc-la-31-5-va-tuan-le-q
uoc-gia-khong/>, accessed: 21/09/2020.
NLẬGHPIÊPNHCÁỨPU
55
Số 18 (418) - T9/2020
THỰC TIỄN PHÁP LUẬT
chưa thể định lượng hết được chi phí bệnh tật
cho xã hội do ENDS và HTPs gây nên19.
ENDS, HTPs hiện có xu hướng nhắm
tới đối tượng là giới trẻ thông qua hình ảnh,
phong cách tạo gu thẩm mỹ, xu hướng của
giới trẻ, bán hàng qua mạng (bán qua app
điện thoại thông minh, quảng cáo và mua
bán trên internet) là hình thức mà giới trẻ
thường sử dụng, ảnh hưởng xấu đến sức
khỏe, môi trường, lối sống, hành vi của giới
trẻ. Đáng lưu ý, ENDS có nguy cơ cao tiềm
ẩn và phát sinh các tệ nạn xã hội, nhất là sử
dụng ma túy và các chất gây nghiện đồng
thời với ENDS, ảnh hưởng đến sức khỏe, an
ninh trật tự xã hội nghiêm trọng hơn rất
nhiều so với thuốc lá truyền thống20.
Thiết bị điện tử có thể hỏng, lỗi và gây
cháy nổ, thương tích, mất an toàn cho người
sử dụng. Rác thải của bộ phận điện tử gây
ảnh hưởng đến môi trường, đặc biệt là với
thiết bị sử dụng 1 lần.
6. Thuốc lá điện tử không phải là công cụ
cai nghiện thuốc lá
Các sản phẩm phân phối nicotine thay
thế, như ENDS và thuốc lá nung nóng, bằng
cách nhanh chóng đưa nicotine vào não
tương tự như thuốc lá, giúp duy trì chứ
không làm mất đi việc nghiện nicotine21 .
Theo Tổ chức Y tế thế giới, thế giới
chưa có bằng chứng ENDS giúp cai thuốc
mà ngược lại, nhiều người sử dụng đồng thời
cả ENDS và thuốc lá thông thường. Một
Nghiên cứu tại Hoa Kỳ đã kết luận rằng, tỷ
lệ bắt đầu hút thuốc lá điếu thông thường ở
những người trẻ (tuổi từ 14-30) đã từng dùng
ENDS cao hơn 3,5 lần so với những người
chưa từng sử dụng22.
Việc khuyến khích người hút thuốc
chuyển sang hút ENDS/ HTPs không làm
cho họ có thể bỏ hút thuốc lá, mà cần thúc
đẩy cai thuốc lá để giúp người hút thuốc
không bị nghiện tất cả các dạng nghiện
nicotine.
7. Kết luận và khuyến nghị
Các sản phẩm ENDS và HTPs có chứa
các chất độc hại, gây nghiện nên ảnh hưởng
xấu đến sức khỏe của cả người hút và người
xung quanh, gây bệnh tật, tử vong và các tác
hại, hậu quả về xã hội, kinh tế, môi trường
không thấp hơn so với thuốc lá điếu thông
thường.
Mặt khác, ENDS và HTPs ảnh hưởng
xấu tới thanh thiếu niên, tạo nên nguy cơ tạo
ra một thế hệ nghiện nicotine mới. Nguy cơ
sử dụng ma túy và các chất kích thích khác
đồng thời với ENDS nghiêm trọng hơn rất
nhiều so với thuốc lá điếu thông thường.
Trong những năm gần đây, Việt Nam
đã có sự tăng trưởng thương mại nhanh
chóng và việc sử dụng các sản phẩm mới
này, phần lớn không được kiểm soát, với sự
gia tăng sử dụng các sản phẩm này trong
giới trẻ. Vì vậy, Nhà nước không nên cho
phép thí điểm sản xuất, quảng bá, phân phối
các sản phẩm này
n
Tài liệu tham khảo
1. Health (2020). Smoking and Tobacco Use; Electronic Cigarettes. Centers for Disease
cigarettes/severe-lung-disease.html>, accessed: 21/09/2020.
2. Layden J.E., Ghinai I., Pray I., et al. (2020). Pulmonary Illness Related to E-Cigarette
Use in Illinois and Wisconsin - Final Report. N Engl J Med, 382(10), 903–916.
19 VN-2015_FactSheet_Standalone_E_Oct2016.pdf. <https://www.who.int/tobacco/ surveillance/survey/gats/
VN- 2015_FactSheet_Standalone_E_Oct2016.pdf?ua=1>, accessed: 21/09/2020.
20 Fowles J., Barreau T., Wu N. (2020). Cancer and Non-Cancer Risk Concerns from Metals in Electronic
Cigarette Liquids andAerosols. International Journal of Environmental Research and Public Health, 17(6), 2146.
21 WHO Report on the Global Tobacco Pandemic, 2019.
22 Soneji S., Barrington-Trimis J.L., Wills T.A., et al. (2017). Association Between Initial Use of e-Cigarettes
and Subsequent Cigarette Smoking Among Adolescents and Young Adults. JAMA Pediatr, 171(8), 788-797.
NLẬGHPIÊPNHCÁỨPU
56
Số 18 (418) - T9/2020
THỰC TIỄN PHÁP LUẬT
3. WHO Report on the Global Tobacco Pandemic, 2019.
4. VN-2015_FactSheet_Standalone_E_Oct2016.pdf.
surveillance/survey/gats/VN- 2015_FactSheet_Standalone_E_Oct2016.pdf?ua=1>,
accessed: 21/09/2020.
5. suckhoedoisong.vn (2020). Thuốc lá điện tử tăng nguy cơ ung thư phổi và hàng loạt tác
he-moi—n179919.html>, accessed: 21/09/2020.
6. WHO | Heated tobacco products (HTPs) market monitoring information sheet. WHO,
monitoring/en/ >, accessed: 21/09/2020.
e-cigarettes-are-harmful-to-health>, accessed: 21/09/2020.
8. Bekki K., Uchiyama S., Ohta K., et al. (2014). Carbonyl Compounds Generated from
Electronic Cigarettes. Int J Environ Res Public Health, 11(11), 11192–11200.
-are-they>, accessed: 21/09/2020.
10. Middlekauff H.R. (2020). Cardiovascular impact of electronic-cigarette use. Trends in
Cardiovascular Medicine, 30(3), 133–140.
11. D’Amario D., Department of Cardiovascular and Thoracic Sciences, Fondazione
Policlinico Universitario A Gemelli IRCCS, Rome, Italy, Migliaro S. và cộng sự. (2019).
Electronic Cigarettes and Cardiovascular Risk: Caution Waiting for Evidence. European
Cardiology Review, 14(3), 151–158.
12. Rowell T.R., Tarran R. (2015). Will chronic e-cigarette use cause lung disease?. American
Journal of Physiology-Lung Cellular and Molecular Physiology, 309(12), L1398–L1409.
13. Một số thông tin cần biết về tác hại của thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.
cua-thuoc-la-dien-tu-thuoc-la-nung-nong.html>, accessed: 21/09/2020.
14. Fowles J., Barreau T., Wu N. (2020). Cancer and Non-Cancer Risk Concerns from Metals
in Electronic Cigarette Liquids and Aerosols. International Journal of Environmental
Research and Public Health, 17(6), 2146.
15. Cobb N.K., Solanki J.N. (2020). E-Cigarettes, Vaping Devices, and Acute Lung Injury.
Respir Care, 65(5), 713–718.
16. Health (2020). Smoking and Tobacco Use; Electronic Cigarettes. Centers for Disease
/severe-lung-disease.html>, accessed: 21/09/2020.
17. Rudy S.F., Durmowicz E.L. (2016). Electronic nicotine delivery systems: overheating,
fires and explosions. Tob Control.
18. Trivers K.F., Phillips E., Gentzke A.S., et al. (2018). Prevalence of Cannabis Use in
Electronic Cigarettes Among US Youth. JAMA Pediatr, 172(11), 1097–1099.
19. Lễ Mittinh hưởng ứng ngày Thế giới không thuốc lá 31/5 và Tuần lễ Quốc gia không
thuốc lá 25-31/5/2020. Chương trình Phòng chống Tác hại của Thuốc lá,
la/2020/06/81E201D5/le-mittinh-huong-ung-ngay-the-gioi-khong-thuoc-la-31-5-va-tuan-
le-quoc-gia-khong/>, accessed: 21/09/2020.
20. Soneji S., Barrington-Trimis J.L., Wills T.A., et al. (2017). Association Between Initial
Use of e-Cigarettes and Subsequent Cigarette Smoking Among Adolescents and Young
Adults. JAMA Pediatr, 171(8), 788–797.
NLẬGHPIÊPNHCÁỨPU
57
Số 18 (418) - T9/2020
6 trang
14380
Free
Bạn đang xem tài liệu "Tác hại của sản phẩm thuốc lá mới", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- tac_hai_cua_san_pham_thuoc_la_moi.pdf
