Bài giảng Giao dịch thương mại quốc tế - Chương 6: Nghiệp vụ mua bán những hàng hoá đặc biệt

CHƯƠNG VI

NGHIỆP VỤ MUA BÁN NHỮNG HÀNG HOÁ

ĐẶC BIỆT

CN. NGUYỄN CƯƠNG – KHOA KT&KDQT

Tài liệu tham khảo:

❖ Luật Khoa học công nghệ 2000

❖ Luật sở hữu trí tuệ 2005

❖ Luật Dân sự 2005

❖ Luật Chuyển giao công nghệ ngày 29/11/2006…

I. CÁC KHÁI NIỆM

1. Thiết bị toàn bộ (Completed equipment)

➢

Là tập hợp các thiết bị , máy móc và dụng cụ cần thiết cho việc thực hiện

những quy trình công nghệ ( hệ thống kiến thức về quy trình công nghệ +

thiết bị ) nhất định.

✓

Những thiết bị chính cho một dây chuyền sản xuất tạo thành những phân

xưởng riêng hoặc thành những bộ phận của một xí nghiệp đang được xây

dựng hoặc đã được xây dựng xong.

✓

➢

Có thể bao gồm các thiết bị phụ trợ

“Thiết bị toàn bộ”- (Completed equipment), “công trình đồng bộ”-

(Completed Project)- công trình hoàn chỉnh đồng bộ, với phương thức

“chìa khóa trao tay” (Turn key) hoặc hợp đồng EPC (Engineering

Procurement Construction).

➢

Hiện nay ở Việt Nam, thiết bị toàn bộ thường được hiểu là phần thiết bị

(máy móc, thiết bị phụ trợ, công nghệ ...) của công trình hoàn chỉnh và đã

bắt đầu thực hiện phương thức hợp đồng EPC (bao gồm cả thiết kế,

chuyển giao công nghệ, mua sắm - chế tạo và xây dựng).

Ví dụ: Dây chuyền sản xuất kính an tòan cho ô tô theo công nghệ

Phần lan

EQUIPMENT

1.1. Manual Preprocessing Line, consisting of :

➢ Air-Flotation Table type AFT-1326

➢ Felt covered table (size 2x3 m) for cutting over-sized glass

➢ Cutting Machine type LEK-1326

➢ Edge Break-Out Table type RIT-1326

➢ Glass Grinding Machine type XHK-1 wet

➢ Glass Washing Machine type LPK-2200/3

➢ Powdering Unit type KPL-2200

➢ Cutting template composites for LEK (set of 18)

➢ Template making equipment for LEK

1.2. Automatic Serial Bending furnace, type ESU Ecomax 1220-1/3/4-16

➢ Moulds for ESU EcoMax (16 pieces)

➢ Mould making equipment, incl. bending, drilling, welding and hand tools

1.3. Bending furnace,

type MU-1830

➢ Moulds for MU (2 pieces)

1.4. PVB Assembling table,

1.5. PVB Assembling table,

1.6. De-airing cabin,

type LK-1223 (1 unit)

type LK-1829 (1 unit)

type IK-1829

1.7. Automatic autoclave acc. SFS standard, type AK-2200, consisting of :

➢

Compressor

Air-receiver

Filters

Air-dryer

Rail system, max. 40 m

Turntables x 4 pcs.

Loading bridge

Glass racks for autoclave x 6 pcs.

Wooden distance pieces for AK racks, samples for local fabrication

1.8. Quality Control Equipment, consisting of :

➢

Ball drop test, Head form test, Boiling test, Optical test, Secondary Image

test, and Light Transmission test

1.9. Spare Parts Package, worth EUR 47.000,- consisting of:

➢

Spare parts for the machinery

➢

Consumable and auxiliary items:

❖

Cutting wheels for LEK (100 pcs.)

❖

Grinding belts for XHK (500 pcs.)

Silicon powder for KPL (100 kg)

Industrial vacuum cleaner for powder removing for LK

Silicon rubber vacuum suction rings for IK (100 pcs.)

2. Phát minh

➢ Là những phát hiện hoặc xác định mới

về hiện tượng hoặc những quy luật

khách quan của thế giới vật chất mà từ

trước tới nay chưa ai biết đến.

➢ Phát minh không phải là đối tượng

mua bán mà chỉ có giá trị khoa học và

gắn liền với người phát minh

➢ Ví dụ: Newton phát minh ra thuyết

trọng trường

3. Sáng chế

3.1. Khái niệm

Luật SHTT 2005 Đ.4 mục 12:

➢ Sáng chế là giải pháp kỹ thuật dưới dạng sản phẩm hoặc quy

trình nhằm giải quyết một vấn đề xác định bằng việc ứng dụng

các quy luật tự nhiên.

➢ Sáng chế là đối tượng mua bán trên thế giới.

3.2. Đặc điểm

➢ Có tính mới

Chưa bị bộc lộ công khai (chỉ có một số người có hạn được

biết và có nghĩa vụ giữ bí mật về sáng chế đó) dưới hình thức

sử dụng, mô tả bằng văn bản hoặc bất kỳ hình thức nào khác

➢ Có trình độ sáng tạo

Không thể được tạo ra một cách dễ dàng đối với người có hiểu

biết trung bình về lĩnh vực kỹ thuật tương ứng.

➢ Có khả năng áp dụng công nghiệp.

Có thể thực hiện được việc chế tạo, sản xuất hàng loạt sản

phẩm hoặc áp dụng lặp đi lặp lại quy trình là nội dung của sáng

chế và thu được kết quả ổn định.

4. Bằng sáng chế ( patent)

4.1. Khái niệm

➢ Là Giấy chứng nhận quyền sở hữu sáng chế của

Chủ sáng chế do cơ quan quản lý Nhà nước về

quyền SHTT cấp ( ở Việt nam Cục Sở hữu trí tuệ

thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ ). Qua đó Nhà

nước thể hiện sự thừa nhận của pháp luật đối với

một sáng chế cụ thể, đảm bảo cho Chủ sáng chế

được độc quyền khai thác sáng chế đó trong một

thời hạn nhất định và ngăn chặn xử lý mọi hành vi

xâm phạm của người khác đối với quyền của Chủ

sáng chế.

4.2. Phân loại

➢ Bằng độc quyền sáng chế

➢ Bằng độc quyền giải pháp hữu ích

4.3. Đặc điểm

➢ Bằng sáng chế thường có thời hạn hiệu lực và không

được gia hạn

Điều 93 Luật SHTT 2005. Hiệu lực của văn bằng bảo hộ

2. Bằng độc quyền sáng chế có hiệu lực từ ngày cấp và

kéo dài đến hết 20 năm kể từ ngày nộp đơn.

3. Bằng độc quyền giải pháp hữu ích có hiệu lực từ ngày

cấp và kéo dài đến hết 10 năm kể từ ngày nộp đơn.

➢ Bằng sáng chế là đối tượng mua bán

➢ Ví dụ: Chủ sáng chế của khoen mở nắp hộp đã được cấp

bằng sáng chế tại Mỹ vào năm 1972 và đã bán lại cho

Công ty Coca Cola với giá 1cent /một hộp , ngày nay thì

đã được sử dụng rộng rãi đối với bất kỳ loại đồ uống

đóng hộp nào.

5. Bí quyết kỹ thuật (Know-how)

➢

Điều 3 Luật CGCN 2006

1. Bí quyết kỹ thuật là thông tin được tích luỹ, khám

phá trong quá trình nghiên cứu, sản xuất, kinh

doanh của chủ sở hữu công nghệ có ý nghĩa quyết

định chất lượng, khả năng cạnh tranh của công

nghệ, sản phẩm công nghệ.

➢ Bí quyết kỹ thuật đem lại hiệu quả kinh tế cao đến

mức thành bí quyết nhà nghề.

➢ Là đối tượng mua bán ( bán kèm theo sáng chế )

6. Giấy phép (licence)

➢ Là văn bản chủ sở hữu tài sản

khoa học kỹ thuật bán hay

chuyển nhượng quyền sử dụng

khai thác cho người thứ hai

trong một khoảng thời gian nhất

định, dựa trên sự thỏa thuận tự

nguyện của hai bên .

7. Kiểu dáng công nghiệp

➢ Luật SHTT 2005 Đ.4 mục 15

Kiểu dáng công nghiệp là hình dáng bên

ngoài của sản phẩm được thể hiện bằng hình

khối, đường nét, màu sắc hoặc sự kết hợp

những yếu tố này.

➢ Kiểu dáng công nghiệp được bảo hộ nếu đáp

ứng các điều kiện sau đây:

❖ Có tính mới;

❖ Có tính sáng tạo;

❖ Có khả năng áp dụng công nghiệp.

8. Nhãn hiệu hàng hóa

➢ Luật SHTT 2005 Đ.4 mục 16

Nhãn hiệu là dấu hiệu dùng để phân biệt hàng hóa, dịch

vụ của các cá nhân, tổ chức khác nhau.

➢ Nhãn hiệu được bảo hộ nếu đáp ứng các điều kiện sau

đây:

✓ Là dấu hiệu nhìn thấy được dưới dạng chữ cái, từ ngữ,

hình vẽ, hình ảnh, kể cả hình ba chiều hoặc sự kết hợp

các yếu tố đó, được thể hiện bằng một hoặc nhiều mầu

sắc;

✓ Có khả năng phân biệt hàng hoá, dịch vụ của chủ sở hữu

nhãn hiệu với hàng hoá, dịch vụ của chủ thể khác.

➢ Coca - Cola khoảng 67,52 tỷ USD, Microsoft gần 60 tỷ

USD, IBM 53 tỷ USD, Nokia 26,5 tỷ USD, Mc Donald’s

26 tỷ USD, Toyota 24,9 tỷ USD...

9. Giải pháp hữu ích

✓ Giải pháp kỹ thuật có tính mới

✓ Có khả năng áp dụng vào nhiệm vụ

cụ thể

✓ Đem lại hiệu quả kinh tế

✓ Không có tính sáng tạo và độc đáo

như sáng chế

10. Quyền sở hữu công nghiệp

✓ Là quyền sở hữu của cá nhân, pháp

nhân đối với sáng chế, giải pháp hữu

ích, kiểu dáng công nghiệp, nhãn

hiệu hàng hoá.

✓ Là quyền sử dụng tên gọi xuất xứ

✓ Những quyền sở hữu các đối tượng

khác

II . HỢP ĐỒNG NK THIẾT BỊ TOÀN BỘ KỸ THUẬT

1. CÁC PHƯƠNG THỨC NHẬP KHẨU THIẾT BỊ TOÀN BỘ

A.

Nhóm Phương thức tự quản

1. Nhập khẩu thiết bị đặc biệt

➢

Trên cơ sở vật chất của người nhập khẩu như nhà xưởng,

công trình , cơ sở sản xuất,.. , tiến hành nhập khẩu bổ

sung: dây chuyền thiết bị sản xuất, thiết bị đồng bộ, thiết

bị đặc biệt.. nhằm nâng cao năng suất, chất lượng sản

phẩm nhằm thực hiện chiến lược đầu tư theo chiều sâu.

➢

❖

Ưu điểm:

Tiết kiệm chi phí đầu tư

Cải tiến sản phẩm, nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm

đem lại lợi ích kinh tế cho nhà nhập khẩu

➢

Nhược điểm

❖

Các giải pháp kỹ thuật đảm bảo tính đồng bộ, phù hợp

cho cả quy trình sản xuất là không dễ dàng.

❖

Chi phí vận hành, điều chỉnh cơ cấu cũng như đào tạo

nhân viên

2. Nhập khẩu thiết bị cùng với giấy

phép sử dụng

➢ Việc nhập khẩu thiết bị máy móc

kèm mua thêm giấy phép sử dụng

những đối tượng thuộc sở hữu của

người xuất khẩu có tính chất kỹ thuật

hỗ trợ sự vận hành thiết bị ( sáng chế,

bí quyết kỹ thuật, nhãn hiệu , tên

thương mại )

3. Nhập khẩu thiết bị kèm theo

giấy phép sử dụng và quyền

xuất khẩu

B. Phương thức cổ truyền

✓ Thuê tư vấn giúp đỡ trong việc

khảo sát, thiết kế, giám sát

✓ Quyền quyết định vẫn thuộc

người NK

C. Phương thức quản lý dự án

Thuê tư vấn thay mặt chủ thầu thực

hiện những công việc liên quan tới

khảo sát, thiết kế, giám sát

D. Nhóm những phương thức đặc biệt:

1. Chìa khóa trao tay

➢ Phương thức này trách nhiệm của người bán cao: nhập khẩu

thiết bị, lập nghiên cứu khả thi của dự án, lắp ráp hoàn chỉnh

và vận hành để bào giao cho nhà nhập khẩu ( trao chìa khóa

cho người nhập khẩu).

➢ Phân loại

❖ Chìa khóa trao tay thuần túy: Người bán hòan tất các công

việc liên quan đến việc xây dựng nhà xưởng, lắp đặt, vận hành

và chạy thử thiết bị, lập biên bản nghiệm thu trong đó ghi rõ

thiết bị hoạt động tốt (có tải và không tải) . Cuối cùng bàn giao

thiết bị, tổng kết dự án cho người nhập khẩu.

❖ Chìa khóa trao tay kỹ thuật: người bán phải tăng thêm trách

nhiệm của mình với cam kết giám sát, đào tạo, và hướng dẫn

các nghiệp vụ về vận hành, bảo hành, sửa chữa trong một thời

gian nhất định.

Bài giảng Giao dịch thương mại quốc tế - Chương 6: Nghiệp vụ mua bán những hàng hoá đặc biệt - Nguyễn Cương