Ảnh hưởng của yêu cầu – nguồn lực công việc, nguồn lực cá nhân, sự hỗ trợ của đồng nghiệp đến sự gắn kết với công việc và sự sáng tạo của người lao động tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Thành phố Hồ Chí Minh
ẢNH HƯỞNG CỦA YÊU CẦU – NGUỒN LỰC CÔNG VIỆC, NGUỒN LỰC
CÁ NHÂN, SỰ HỖ TRỢ CỦA ĐỒNG NGHIỆP ĐẾN SỰ GẮN KẾT VỚI CÔNG
VIỆC VÀ SỰ SÁNG TẠO CỦA NGƯỜI LAO ĐỘNG TẠI CÁC DOANH
NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ TẠI TP.HCM
ThS. Trần Thế Nam, ThS. Hoàng Văn Trung
1. Tóm tắt
Sự gắn kết với công việc và sự sáng tạo của người lao động là vấn đề đáng quan
tâm của doanh nghiệp, đặc biệt là trong thời đại công nghệ 4.0. Dựa vào lý thuyết trao
đổi xã hội và mô hình yêu cầu – nguồn lực của công việc, nhóm tác giả phân tích ảnh
hưởng của các tiền tố: yêu cầu – nguồn lực công việc, nguồn lực cá nhân, sự hỗ trợ
của đồng nghiệp đến sự gắn kết với công việc và sự sáng tạo của người lao động. Sử
dụng mô hình cấu trúc tuyến tính bình phương nhỏ nhất từng phần (PLS-SEM) với
phần mềm SmartPLS trên một mẫu 602 lao động tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ, kết
quả kiểm định cho thấy nguồn lực của công việc, sự hỗ trợ của đồng nghiệp làm gia
tăng sự gắn kết với công việc của người lao động, đồng thời sự gắn kết với công việc
cũng làm tăng sự sáng tạo của họ. Trong khi đó, yêu cầu của công việc làm giảm đi sự
gắn kết với công việc của nhân viên. Từ đó, nghiên cứu có những đề xuất về hàm ý
quản trị.
2. Giới thiệu
Đã có nhiều nghiên cứu liên quan đến sự gắn kết với công việc và sự sáng tạo
của nhân viên. Liên quan đến các tiền tố, Dai và ctg (2019) phân tích sự ảnh hưởng
của khả năng phục hồi đến sự gắn kết với công việc của người lao động. Năm 2016,
Strömgren và ctg phân tích tác động của vốn xã hội đến sự hài lòng và sự gắn kết với
công việc của nhân viên. Bên cạnh đó, cũng có những nghiên cứu khác về các hậu tố
liên quan đến sự gắn kết với công việc của người lao động cũng được thực hiện. Năm
2017, Orgambídez-Ramos và De Almeida đánh giá tác động của sự gắn kết với công
việc đến sự hài lòng về công việc của nhân viên. Cheng và ctg (2018) phân tích ảnh
hưởng của sự gắn kết với công việc đến hành vi của nhân viên dịch vụ. Dựa trên thuyết
trao đổi xã hội và mô hình yêu cầu – nguồn lực của công việc, nhóm tác giả phân tích
ảnh hưởng của nguồn lực cá nhân, sự hỗ trợ của đồng nghiệp, yêu cầu và nguồn lực
của công việc đến sự gắn kết với công việc của nhân viên và hậu tố của nó: sự sáng tạo
của người lao động.
77
3. Cơ sở lý thuyết và lược khảo các công trình nghiên cứu thực nghiệm liên
quan
3.1. Thuyết trao đổi xã hội (Social exchange theory)
Thuyết trao đổi xã hội được hình thành và phát triển từ những năm 1950 nền
tảng tâm lý học và lý thuyết này đã đóng góp nhiều cho việc giải thích các hoạt động
kinh tế của con người. Ban đầu, Homans (1958) xây dựng lý thuyết này để giải thích
hành vi của cá nhân và sau đó Blau (1964) và Emerson (1962) phát triển lý thuyết này
để giải thích hành vi tổ chức.
Có đi có lại là một nguyên tắc quan trọng trong quá trình trao đổi (Cropanzano
và Mitchell, 2005). Hai tác giả cho rằng con người tuân theo quy tắc này và sự giao
tiếp của họ phụ thuộc vào hành động của người khác. Nếu nhận thấy đối tác, đồng
nghiệp đem lại một lợi ích cho mình, cá nhân nhận được lợi ích này suy nghĩ rằng họ
cần phải đáp lại bằng cách cũng đưa ra một lợi ích. Lợi ích này có thể là những lợi ích
về mặt xã hội (sự ảnh hưởng xã hội, tình cảm) hoặc lợi ích về mặt kinh tế (tiền bạc,
thông tin, hàng hóa hay dịch vụ) (Muthusamy và White, 2005). Dựa trên lý thuyết này,
các học giả cho rằng nếu người lao động nhận thấy sự đóng góp của họ được tổ chức
ghi nhận, họ sẽ phát triển những tình cảm tích cực về công việc và tổ chức họ đang gắn
bó.
3.2. Mô hình yêu cầu – nguồn lực của công việc (Job demands and
resources – JDR)
Demerouti và ctg (2001) xây dựng mô hình yêu cầu – nguồn lực của công việc
(JDR). Theo các tác giả, một công việc luôn có hai mặt. Yêu cầu của công việc có thể
là những yêu cầu về các khía cạnh như thể chất, tinh thần, xã hội, tổ chức của người
lao động. Những yêu cầu này sẽ làm cho người lao động mệt mỏi về cả thể chất lẫn
tinh thần. Bên cạnh đó, nguồn lực của công việc cũng là những khía cạnh như vậy
nhưng chúng đem lại các lợi ích cho người lao động. Công việc có thể đem lại lại thu
nhập, cơ hội thăng tiến, cũng như là cơ hội giao tiếp hay ý nghĩa của cuộc sống cho
người lao động.
3.3. Nguồn lực cá nhân
Một khía cạnh khác được phát triển từ mô hình yêu cầu – nguồn lực của công
việc là nguồn lực cá nhân (Evangelia Demerouti & Bakker, 2011). Nguồn lực cá nhân
bao hàm khả năng phục hồi, khả năng kiểm soát và ảnh hưởng đến môi trường làm
việc của một cá nhân. Chưa có nhiều nghiên cứu tác động của nguồn lực cá nhân đến
các yếu tố khác.
3.4. Sự hỗ trợ của đồng nghiệp
78
Sự hỗ trợ của lãnh đạo và đồng nghiệp cũng có tác động quan trọng đến hiệu
quả làm việc của người lao động (AbuAlRub, 2004). Sự hỗ trợ xã hội được định nghĩa
là bầu không khí làm việc trong đó bao gồm mối quan hệ giữa người nhân viên với
đồng nghiệp và cấp trên (Karasek & Theorell, 1990). Sự hỗ trợ bao gồm sự hỗ trợ về
mặt cảm xúc lẫn sự hỗ trợ về phương tiện làm việc (Martín-Arribas, 2007, xem
Orgambídez-Ramos & de Almeida, 2017). Đã có nhiều nghiên cứu về sự ảnh hưởng
của việc nhận thức về sự hỗ trợ của đồng nghiệp đến chất lượng công việc của nhân
viên (AbuAlRub, 2004)
3.5. Sự gắn kết với công việc
Các nghiên cứu trước đây xác định sự gắn kết với công việc là một trạng thái
tích cực, gắn bó liên quan đến công việc, và nó đặc trưng bởi sức sống, sự cống hiến
và sự chăm chú của người lao động (Schaufeli và ctg, 2006). Sự gắn kết với công việc
có liên quan đến sự thịnh vượng được nhận thức bởi người lao động tại doanh nghiệp
(Christian và ctg, 2011). Đã có nhiều nghiên cứu về các hậu tố liên quan đến sự gắn
kết với công việc của người lao động. Karatepe và ctg (2014) nghiên cứu ảnh hưởng
của sự gắn kết với công việc đến sự căng thẳng, sự gắn kết với tổ chức và sự hiệu quả
của người lao động. Sự gắn kết với công việc điều chỉnh ảnh hưởng của sự trao đổi
giữa nhân viên và lãnh đạo đến hiệu quả của người lao động (Li và ctg, 2012).
3.6. Sự sáng tạo
Sự sáng tạo là những ý tưởng mới lạ và có giá trị liên quan đến sản phẩm, dịch
vụ, quy trình và phương pháp (T.M. Amabile, 1988). Sự sáng tạo là đem lại rất nhiều
lợi ích cho tổ chức. Các doanh nghiệp, tổ chức luôn khuyến khích người lao động sáng
tạo trong công việc. Đặc biệt hơn, trong thời đại cách mạng công nghiệp 4.0, sự sáng
tạo càng cần thiết hơn nữa cho tổ chức.
4. Mô hình nghiên cứu đề xuất và các giả thuyết nghiên cứu
4.1. Mô hình nghiên cứu đề xuất
79
Hình 2: Mô hình nghiên cứu đề xuất
80
4.2. Các giả thuyết nghiên cứu
Trong mô hình yêu cầu – nguồn lực của công việc, Demerouti & Bakker (2011)
cho rằng công việc luôn đem lại cả những điều tích cực và tiêu cực cho người lao
động. Vì vậy, nhóm tác giả đặt các giả thuyết sau:
H1: Nguồn lực công việc tác động tích cực đến sự gắn kết với công việc của
người lao động.
H2: Yêu cầu của công việc tác động tiêu cực đến sự gắn kết với công việc của
người lao động.
Ngoài ra, cũng căn cứ trên mô hình yêu cầu – nguồn lực của công việc, nhóm
tác giả đề xuất thêm giả thuyết H3 như sau:
H3: Nguồn lực cá nhân tác động tích cực đến sự gắn kết với công việc của
người lao động.
Trong doanh nghiệp, người lao động không chỉ làm việc một mình mà còn với
rất nhiều đồng nghiệp xung quanh. Sự giúp đỡ của đồng nghiệp chắc chắn sẽ đem lại
nhiều lợi ích cho nhân viên và giúp đỡ họ gắn bó hơn với tổ chức và với công việc
đang thực hiện. Do vậy, nhóm tác giả đề xuất giả thuyết nghiên cứu như sau:
H4: Sự hỗ trợ của đồng nghiệp tác động tích cực đến sự gắn kết với công việc
của người lao động.
Theo lý thuyết về sự sáng tạo (Teresa M Amabile, 1997), động cơ bên trong là
một phần không thể thiếu trong việc kích thích khả năng sáng tạo của người lao động.
Một người nhân viên gắn kết sẽ đầy nhiệt huyết để sử dụng kỹ năng sáng tạo của họ để
hoàn thành công việc (Demerouti & Cropanzano, 2010). Hơn nữa, một người lao động
gắn kết với công việc sẽ tìm nhiều cách, khác biệt với những cách thông thường đang
được họ thực hiện để hoàn thành công việc của mình. Do vậy, nhóm tác giả lập giả
thuyết nghiên cứu như sau:
H5: Sự gắn kết với công việc tác động tích cực đến sự sáng tạo của người lao
động
5. Dữ liệu và phương pháp nghiên cứu
5.1. Thang đo
Mô hình nghiên cứu gồm 6 cấu trúc khái niệm. Nhóm tác giả xây dựng thang đo
dựa vào các nghiên cứu trước đây. Các mục hỏi được đo lường trên thang đo Likert 5
điểm với 1: Hoàn toàn không đồng ý, 3: Không có ý kiến và 5: Hoàn toàn đồng ý. Về
các khái niệm sự gắn kết với công việc, tác giả dựa vào bộ thang đo Ultrecht Work
81
Engagement Scale của Schaufeli và ctg (2006). Để đo lường sự sáng tạo, bộ thang đo
của Zhou & George (2001) được sử dụng. nhóm tác giả kế thừa bộ thang đo của
Rothmann & Joubert ( 2007) để đo lường các khái niệm yêu cầu của công việc, nguồn
lực của công việc, sự hỗ trợ của đồng nghiệp và nguồn lực cá nhân.
82
5.2. Quá trình thu thập dữ liệu
Đối tượng thu thập mẫu là các nhân viên trong các doanh nghiệp với quy mô
nhỏ và vừa tại khu vực Thành phố Hồ Chí Minh. Việc khảo sát được tiến hành với các
nhóm đối tượng khác nhau về giới tính, tuổi tác, thu nhập và trình độ học vấn. Việc
khảo sát được thực hiện online và theo kiểu thuận tiện. Tổng cộng đã có 635 người
thực hiện việc khảo sát. Đặc điểm của mẫu thu thập được mô tả trong Bảng 1.
Bảng 2: Đặc điểm nhân khẩu học của mẫu nghiên cứu
Số lượng
(người)
400
202
602
325
170
87
Tỷ lệ
(%)
66.4
33.6
100
53.9
28.3
14.5
3.3
Đặc điểm
Nữ
Nam
Tổng
Dưới 25 tuổi
Từ 25 đến 34 tuổi
Từ 35 đến 44 tuổi
Từ 45 đến 54 tuổi
Từ 55 tuổi trở lên
Tổng
Giới tính
Độ tuổi
20
0
602
98
391
91
0
100
16.3
65
15.1
3.6
THPT
Cao đẳng, đại học
Trình độ học vấn Sau đại học
Khác
22
Tổng
Nhân viên văn phòng
Nhân viên khối kỹ thuật
Nhân viên kinh doanh
Quản lý
602
180
26
91
59
100
29.9
4.3
15.1
9.8
Nghề nghiệp
Mức thu nhập
Công chức, viên chức
Khác
Tổng
Dưới 7 triệu đồng
Từ 7 đến 15 triệu đồng
Từ 16 đến 25 triệu đồng
Từ 26 triệu đồng trở lên
Tổng
42
7
204
602
238
229
45
33.9
100
39.5
38
7.5
15
90
602
100
5.3. Phương pháp nghiên cứu
Phương pháp nghiên cứu định lượng được sử dụng nhằm kiểm định mô hình và
các giả thuyết nghiên cứu. Mẫu thu thập trước tiên được sàng lọc và loại bỏ những
83
dòng dữ liệu không đạt yêu cầu. Tiếp theo, mô hình cấu trúc tuyến tính được sử dụng
để kiểm định giả thuyết nghiên cứu. Nhóm tác giả sử dụng mô hình cấu trúc tuyến tính
bình phương bé nhất từng phần (PLS-SEM) vì phương pháp này được sử dụng rộng rãi
trong các nghiên cứu hiện nay (Hair và ctg, 2014; Ringle và ctg, 2012) cũng như thể
hiện một số ưu điểm so với CB-SEM (Hair và ctg, 2017). PLS-SEM được sử dụng để
ước lượng đồng thời mô hình đo lường và mô hình cấu trúc của mô hình nghiên cứu đề
xuất. Trước tiên, tác giả sử dụng phần mềm Excel để thực hiện thống kê mô tả, sau đó,
phần mềm Smart-PLS 3.2.8 được sử dụng để phân tích mô hình đo lường và mô hình
cấu trúc.
6. Kết quả nghiên cứu và thảo luận
6.1. Kiểm định mô hình đo lường
Việc kiểm định nhằm kiểm tra sự phù hợp, độ tin cậy, giá trị hội tụ và giá trị
phân biệt của thang đo.
Bảng 3: Thông tin thang đo
Hệ
số tin
cậy
tổng
hợp
Phương
sai
trích
trung
bình
Hệ số
tải
nhân
tố
Cronbach's
anpha
Outer
weight
Cấu trúc khái niệm và thang đo
Nguồn lực cá nhân
Tôi luôn cố gắng giải quyết những khó
khăn trong khả năng của mình
Tôi hòa đồng với các đồng nghiệp
Nếu tôi gặp rắc rối, tôi thường có thể
nghĩ ra giải pháp
0.824
0.714
0.804
0.541
0.810
0.753
0.749
0.365
0.370
0.341
Tôi dễ dàng bám sát mục tiêu và hoàn
thành mục tiêu của mình
0.616
0.276
Nguồn lực của công việc
0.872
0.63
Tôi có các thiết bị cần thiết để hoàn
thành công việc của mình
Tôi có thể sử dụng tốt các công nghệ tại
nơi làm việc của mình
Nếu tôi cần sự giúp đỡ, có thể nhờ
đồng nghiệp giúp đỡ
Tôi có thể được phê duyệt ngân sách để
phục vụ cho mục tiêu công việc của tôi
Sự gắn kết với công việc
0.731
0.850
0.749
0.839
0.244
0.343
0.336
0.332
0.86
0.782
0.606
Khi làm việc, tôi cảm thấy tràn đầy
năng lượng
0.829
84
0.337
Tôi nhiệt tình với công việc của tôi
Công việc của tôi truyền cảm hứng cho
tôi
0.794
0.745
0.317
0.334
Tôi vô cùng tự hào về công việc của
mình
0.741
0.297
Sự hỗ trợ của đồng nghiệp
Đồng nghiệp của tôi giúp tôi trong các
tình huống khó khăn trong công việc
Đồng nghiệp của tôi giúp tôi trong các
tình huống khủng hoảng tại nơi làm
việc
0.889
0.834
0.667
0.754
0.822
0.286
0.284
Người giám sát của tôi sẵn sàng mở
lòng để giúp tôi thực hiện công việc
của mình
Người quản lý của tôi cố gắng tạo sự
thú vị trong công việc
0.840
0.848
0.322
0.331
Sự sáng tạo
0.872
0.779
0.694
Tôi luôn đề xuất những cách mới để đạt
được mục tiêu
*
*
Tôi luôn có những ý tưởng mới và thiết
thực để cải thiện hiệu suất
Tôi luôn thể hiện sự sáng tạo trong
công việc khi có cơ hội
Phát triển các kế hoạch và lịch trình
đầy đủ để thực hiện các ý tưởng mới
Yêu cầu của công việc
0.863
0.841
0.794
0.423
0.392
0.384
0.892
0.84
0.674
Tôi làm việc dưới áp lực thời gian
Tôi có quá nhiều công việc phải làm
Trong công việc của tôi, tôi phải đối
mặt với những việc ảnh hưởng đến cá
nhân tôi
Trong công việc, tôi phải đối phó với
sự cạnh tranh quyền lực từ các nhóm
khác nhau
0.831
0.815
0.266
0.267
0.867
0.769
0.366
0.318
Ghi chú: (*) Mục hỏi bị xóa do không phù hợp với mô hình
Các thang đo có hệ số tải nhân tố lớn hơn 0.4 chứng tỏ được độ tin cậy và được
giữ lại trong mô hình nghiên cứu (Bagozzi và ctg, 1991; Hair và ctg, 2011). Với hệ số
tin cậy tổng hợp lớn hơn 0.7 và giá trị Cronbach’s Alpha lớn hơn 0.7, các thang đo có
độ tin cậy nhất quán nội bộ (Hair và ctg, 2017). Với giá trị phương sai trích trung bình
lớn hơn 0.5, các thang đo đạt được độ giá trị hội tụ (Hair và ctg, 2017).
85
Để đánh giá giá trị phân biệt, tác giả sử dụng thông tin tỷ lệ HTMT theo gợi ý
của Henseler và ctg (2014). Các tỷ lệ HTMT trong bảng 2 đều nhỏ hơn 0.9 chứng tỏ
các thang đo có giá trị phân biệt (Henseler và ctg, 2014)
Bảng 4: Thông tin tỷ lệ HTMT
Sự hỗ trợ của
Nguồn
lực cá
nhân
Nguồn
lực của
công việc công việc
Sự gắn
kết với
Sự
sáng
tạo
đồng nghiệp
được nhận
thức
Nguồn lực của công việc
Sự gắn kết với công việc
Sự hỗ trợ của đồng
0.829
0.765
0.801
0.757
0.541
0.791
nghiệp được nhận thức
Sự sáng tạo
Yêu cầu của công việc
0.711
0.266
0.579
0.362
0.859
0.411
0.538
0.207
0.259
6.2. Kiểm tra mô hình cấu trúc
Việc kiểm tra mô hình cấu trúc bao gồm 6 bước như sau: (1) Kiểm tra sự đa
cộng tuyến, (2) Kiểm tra các giả thuyết trong nghiên cứu, (3) Đánh giá hệ số xác định
R2, (4) Đánh giá hệ số tác động f2, (5) Đánh giá sự liên quan của dự báo Q2, (6) Đánh
giá hệ số q2.
Bảng 5: Thông tin giá trị VIF
Sự hỗ trợ
của đồng
nghiệp
được nhận
thức
Nguồn
lực của
công
Sự gắn
kết với
công
Nguồn
lực cá
nhân
Sự
sáng
tạo
việc
việc
Nguồn lực cá nhân
2.146
1.828
Nguồn lực của công
việc
Sự gắn kết với công
việc
1.000
Sự hỗ trợ của đồng
nghiệp được nhận
thức
Sự sáng tạo
Yêu cầu của công
việc
1.581
1.102
86
Các giá trị VIF đều nhỏ hơn 5 chứng tỏ các nhân tố trong mô hình không có sự
đa cộng tuyến (Hair và ctg, 2017)
Bảng 6: Thông tin hệ số tác động và giá trị p
Mã
giả
thuyết
Hệ số tác Giá
động trị p
Kết
luận
Giả thuyết
Nguồn lực cá nhân -> Sự gắn kết với công
việc
Nguồn lực của công việc -> Sự gắn kết với
công việc
H3
H1
H5
H4
H2
0.053 44% Bác bỏ
Chấp
0.381
0.676
0.406
-0.140
0%
0%
0%
0%
nhận
Chấp
nhận
Chấp
nhận
Chấp
nhận
Sự gắn kết với công việc -> Sự sáng tạo
Sự hỗ trợ của đồng nghiệp được nhận thức
-> Sự gắn kết với công việc
Yêu cầu của công việc -> Sự gắn kết với
công việc
Với mức ý nghĩa p = 5%, chỉ có giả thuyết 1 bị bác bỏ, các giả thuyết còn lại
đều được chấp nhận.
Đánh giá hệ số xác định R2 và sự liên quan của dự báo Q2
Bảng 7: Thông tin hệ số xác định R2 và chỉ số dự báo Q2
R2
Q2
Sự gắn kết với công việc
Sự sáng tạo
0.582
0.456
0.329
0.299
Giá trị R2 biến thiên từ 0 đến 1, giá trị càng cao càng chứng minh tính chính xác
trong việc dự báo của mô hình. Việc xác định giá trị R2 bao nhiêu là chấp nhận được
không dễ dàng khi việc này tùy thuộc vào độ phức tạp của mô hình và bối cảnh nghiên
cứu. Trong lĩnh vực người tiêu dùng, giá trị R2 = 0.20 được xem là cao. Các giá trị R2
= 0.75, 0.50 và 0.25 được xem là đáng kể, trung bình và yếu (Hair và ctg, 2011;
Henseler và ctg, 2009)
Các nhà nghiên cứu cũng kiểm tra giá trị Q2 được đề xuất bởi Geisser (1974) và
Stone (1974). Trong mô hình cấu trúc, giá trị Q2 của biến phụ thuộc lớn hơn 0 chỉ ra sự
liên quan dự đoán của mô hình nghiên cứu đến biến phụ thuộc.
Đánh giá hệ số tác động f2 và hệ số q2
87
Bảng 8: Thông tin hệ số tác động f2 và hệ số q2
f2
q2
Nguồn lực của công việc
Sự gắn kết với công việc
0.190
0.839
0.249
0.043
0.066
0.427
0.086
0.015
Sự hỗ trợ của đồng nghiệp được
nhận thức
Yêu cầu của công việc
Bên cạnh việc đánh giá giá trị R2 của các biến phụ thuộc, sự thay đổi của giá trị
R2 khi một biến độc lập được bỏ ra khỏi mô hình nghiên cứu cũng được sử dụng để
đánh giá ảnh hưởng của một biến độc lập đến biến phụ thuộc. Theo Cohen (1988), các
giá trị f2 = 0.02, 0.15 và 0.35 được xem là nhỏ, trung bình và đáng kể. Nếu giá trị f2
nhỏ hơn 0.02 thì xem như biến độc lập không có ảnh hưởng đến biến phụ thuộc.
Tương tự như việc sử dụng hệ số f2 để đánh giá các giá trị R2, hệ số q2 cũng
được sử dụng để đánh giá sự thay đổi của Q2. Các giá trị q2 = 0.02, 0.15 và 0.35 chỉ ra
rằng biến độc lập có tính liên quan về dự báo nhỏ, trung bình và mạnh đến các biến
phụ thuộc (Hair và ctg, 2017)
7. Kết luận và hàm ý quản trị
7.1. Kết luận
Nghiên cứu này nhằm kiểm định tác động của các tiền tố: Nguồn lực cá nhân,
nguồn lực của công việc, yêu cầu của công việc, sự hỗ trợ của đồng nghiệp đến sự gắn
kết với công việc của người lao động và sự ảnh hưởng của sự gắn kết với công việc
đến sự sáng tạo của người lao động. Kết quả khảo sát cho thấy chỉ có nguồn lực cá
nhân không tác động đến sự gắn kết với công việc, còn lại các giả thuyết khác đều
được chấp nhận. Với các giả thuyết được ủng hộ bởi dữ liệu khảo sát, nghiên cứu đã
có những đóng góp quan trọng về mặt học thuật và thực tiễn.
7.2. Hàm ý quản trị
Kết quả khảo sát đã cho thấy nguồn lực công việc và sự hỗ trợ của đồng nghiệp
có tác động tích cực đến sự gắn kết với công việc của người lao động. Trong đó, sự hỗ
trợ của đồng nghiệp tác động mạnh hơn so nguồn lực công việc (thông tin Bảng 5).
Doanh nghiệp cần lưu ý tập trung vào việc xây dựng một môi trường làm việc để mọi
người cùng có thể hỗ trợ nhau làm việc tốt nhất. Một môi trường làm việc hòa đồng sẽ
88
tạo điều kiện tốt nhất về mặt tinh thần để người lao động gắn kết với công việc của
mình. Kết quả khảo sát về “sự hỗ trợ của đồng nghiệp được nhận thức bởi người lao
động” cho thấy nhân viên đánh giá cao việc lãnh đạo làm cho công việc của họ trở nên
thú vị (chỉ số outerweight = 0.331). Từ kết quả này, doanh nghiệp cần làm cho công
việc cho người lao động trở nên thú vị, mới lạ, có thử thách thay vì sự nhàm chán. Bên
cạnh đó, người lao động cũng đánh giá cao việc lãnh đạo công ty sẵn sàng giúp đỡ
người lao động (chỉ số outerweight = 0.322)
Về nguồn lực công việc, nhân viên đánh giá cao nhất khả năng làm chủ công
nghệ tại nơi làm việc (chỉ số outerweight = 0.343).
Trái ngược lại, yêu cầu của công việc làm suy giảm sự gắn kết với công việc của
người nhân viên. Một lần nữa, yếu tố môi trường làm việc, mối quan hệ giữa các đồng
nghiệp lại nhận được sự quan tâm của nhân viên. Minh chứng cụ thể, người lao động
cho rằng áp lực chủ yếu trong công việc là việc họ phải đối phó với những việc có thể
ảnh hưởng công việc của mình (chỉ số outer weight = 0.366) hay đối phó với sự cạnh
tranh quyền lực từ các nhóm khác nhau (chỉ số outer weight = 0.318)
Sự gắn kết với công việc ảnh hưởng tích cực đến sự sáng tạo của người lao
động. Nói đến sự gắn kết trong công việc, kết quả khảo sát cho thấy người lao động
cảm thấy có nhiều năng lượng trong lao động, cũng như việc công việc truyền cảm
hứng cho người lao động.
7.3. Hạn chế và hướng nghiên cứu trong tương lai
Cũng như các nghiên cứu khác, nghiên cứu này cũng có những hạn chế nhất
định. Thứ nhất, có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến sự gắn kết với công việc, sự sáng tạo
của người lao động. Thứ hai, nghiên cứu chưa phân tích sự ảnh hưởng của các biến
nhân khẩu học có tác động điều tiết mối quan hệ giữa các biến độc lập và biến phụ
thuộc. Cuối cùng, nghiên cứu này chỉ giới hạn trong các doanh nghiệp vừa và nhỏ, do
vậy, trong tương lai, các nghiên cứu cần mở rộng đối tượng điều tra để có thể có được
kết luận mang tính tổng quát hơn.
89
TÀI LIỆU THAM KHẢO
AbuAlRub, R. F. (2004). Job Stress, Job Performance, and Social Support Among
Hospital Nurses. Journal of Nursing Scholarship, 36(1), 73–78.
Amabile, T.M. (1988). A Model of Creativity and Innovation in Organizations. In
Research in Organizational Behavior (pp. 123–167). London: JAI.
Amabile, Teresa M. (1997). Motivating Creativity in Organizations: On Doing What
You Love and Loving What You Do. California Management Review, 40(1), 39–
Bagozzi, R. P., Yi, Y., & Phillips, L. W. (1991). Assessing Construct Validity in
Organizational Research. Administrative Science Quarterly, 36(3), 421–458.
Blau, P. M. (1964). Exchange and power in social life. New York: Wiley.
Cheng, T.-M., Hong, C.-Y., & Yang, B.-C. (2018). Examining the moderating effects
of service climate on psychological capital, work engagement, and service
behavior among flight attendants. Journal of Air Transport Management, 67, 94–
Christian, M. S., Garza, A. S., & Slaughter, J. E. (2011). Work engagement: A
quantitative review and test of its relations with task and contextual performance.
Personnel
Psychology,
64(1),
89–136.
6570.2010.01203.x
Cohen, J. (1988). Statistical Power Analysis for the Behavioral Sciences. Hillsdale,
NJ: Lawrence Erlbaum Associates, Publishers.
Cropanzano, R., & Mitchell, M. S. (2005). Social exchange theory: An
interdisciplinary review. Journal of Management, 31(6), 874–900.
Dai, Y.-D., Zhuang, W.-L., & Huan, T.-C. (2019). Engage or quit? The moderating
role of abusive supervision between resilience, intention to leave and work
engagement.
Tourism
Management,
70,
69–77.
Demerouti, E., & Cropanzano, R. (2010). From thought to actionꢀ: employee work
engagement and job performance. In Work engagementꢀ: a handbook of essential
theory and research (pp. 147–163). Hove: Psychology Press.
Demerouti, Evangelia, & Bakker, A. B. (2011). The Job Demands–Resources model:
Challenges for future research. SA Journal of Industrial Psychology; Vol 37, No 2
90
Demerouti, Evangelia, Bakker, A. B., Nachreiner, F., & Schaufeli, W. B. (2001). The
job demands-resources model of burnout. Journal of Applied Psychology. US:
Emerson, R. M. (1962). Power-Dependence Relations. American Sociological Review,
Geisser, S. (1974). A Predictive Approach to the Random Effect Model. Biometrika,
Hair, J.F., Hult, G.T.M., Ringle, C.M., and Sarstedt, M. (2017). A Primer on Partial
Least Squares Structural Equation Modeling (PLS-SEM) (2nd ed.). Thousand
Oaks: SAGE Publications.
Hair, J. F., Ringle, C. M., & Sarstedt, M. (2011). PLS-SEM: Indeed a Silver Bullet.
Journal
of
Marketing
Theory
and
Practice,
19(2),
139–152.
Hair, J., Sarstedt, M., Hopkins, L., & Kuppelwieser, V. (2014). Partial Least Squares
Structural Equation Modeling (PLS-SEM): An Emerging Tool for Business
10-2013-0128
Henseler, J, Ringle, C. M., & Sarstedt, M. (2014). A new criterion for assessing
discriminant validity in variance-based structural equation modeling. Journal of
the
Academy
of
Marketing
Science,
43(1),
115–135.
Henseler, Jörg, Ringle, C., & R. Sinkovics, R. (2009). The Use of Partial Least
Squares Path Modeling in International Marketing. In Advances in International
Marketing
(Vol.
20,
pp.
277–319).
7979(2009)0000020014
Homans, G. C. (1958). Social Behavior as Exchange. American Journal of Sociology,
Karasek, R., & Theorell, T. (1990). Healthy Work: Stress, Productivity, and the
Reconstruction of Working Life. New York: Basic Books.
Karatepe, O., Beirami, E., Bouzari, M., & Safavi, H. P. (2014). Does work
engagement mediate the effects of challenge stressors on job outcomes? Evidence
from the hotel industry. International Journal of Hospitality Management, 36, 14–
Li, X., Sanders, K., & Frenkel, S. (2012). How leader–member exchange, work
engagement and HRM consistency explain Chinese luxury hotel employees’ job
performance. International Journal of Hospitality Management, 31, 1059–1066.
91
Muthusamy, S. K., & White, M. A. (2005). Learning and Knowledge Transfer in
Strategic Alliances: A Social Exchange View. Organization Studies, 26(3), 415–
Orgambídez-Ramos, A., & de Almeida, H. (2017). Work engagement, social support,
and job satisfaction in Portuguese nursing staff: A winning combination. Applied
Nursing
Research,
36,
37–41.
Ringle, C. M., Sarstedt, M., & Straub, D. W. (2012). A critical look at the use of PLS-
SEM in MIS quarterly. MIS Quarterly: Management Information Systems, 36(1),
s2.0-84859837002&partnerID=40&md5=2f45ac5ef2609bbf927a797782cee365
Rothmann, S., & Joubert, J. (2007). Job demands, job resources, burnout and work
engagement of managers at a platinum mine in the North West Province. South
African
Journal
of
Business
Management,
38.
Schaufeli, W. B., Bakker, A. B., & Salanova, M. (2006). The Measurement of Work
Engagement With a Short Questionnaire: A Cross-National Study. Educational
and
Psychological
Measurement,
66(4),
701–716.
Stone, M. (1974). Cross-Validatory Choice and Assessment of Statistical Predictions.
Journal of the Royal Statistical Society. Series B (Methodological), 36(2), 111–
Strömgren, M., Eriksson, A., Bergman, D., & Dellve, L. (2016). Social capital among
healthcare professionals: A prospective study of its importance for job satisfaction,
work engagement and engagement in clinical improvements. International
Journal
of
Nursing
Studies,
53,
116–125.
Zhou, J., & George, J. M. (2001). When Job Dissatisfaction Leads to Creativity:
Encouraging the Expression of Voice. Academy of Management Journal, 44(4),
92
16 trang
9600
Free
Bạn đang xem tài liệu "Ảnh hưởng của yêu cầu – nguồn lực công việc, nguồn lực cá nhân, sự hỗ trợ của đồng nghiệp đến sự gắn kết với công việc và sự sáng tạo của người lao động tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Thành phố Hồ Chí Minh", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- anh_huong_cua_yeu_cau_nguon_luc_cong_viec_nguon_luc_ca_nhan.pdf
