Tu viện nữ Novodevichy – những điều chưa kể
TU VIỆN NỮ NOVODEVICHY – NHỮNG ĐIỀU CHƯA KỂ
SVTH: Nguyễn Linh Hương – 1N18
GVHD: ThS Đỗ Thị Hồng Nhung
Tu viện Novodevichy hay còn gọi là tu viện Đức mẹ Smolensk là một trong những
tu viện lâu đời và nổi tiếng nhất ở Moskva. Đây là tu viện đẹp nhất, được thánh hiến
nhân danh Biểu tượng Smolensk kỳ diệu của Đức mẹ. Để tưởng nhớ sự gia nhập của
Smolensk, Tu viện Novodevichy được xây dựng vào đầu thế kỷ 16 bởi Đại công tước
Vasily III. Thành phố này được gọi là vòng cổ của Nga và tu viện trông giống như một
viên ngọc trai tráng lệ, như thể nằm trong một cái vỏ mở dưới chân đồi Sparrow. Tu
viện Novodevichy – một nơi liên quan trực tiếp đến văn hóa – tôn giáo – chính trị -
lịch sử của đất nước Nga, đồng thời là một nhân chứng lịch sử quan trọng cho sự hình
thành và phát triển của thủ đô Moscow, đóng góp một phần không hề nhỏ cho nền văn
hóa dân tộc. Trong bài báo này, chúng tôi sẽ nghiên cứu lịch sử cũng như những điểm
đặc biệt của tu viện gắn liền với những giai đoạn lịch sử quan trọng của đất nước Nga.
I. Lịch sử hình thành
Vào năm 1499, bá tước của Moskva Vasily II và vua của Ba lan – Litva Casimir
đã kí giao ước với nội dung chính là Moskva sẽ mất vùng đất Smolensk vĩnh viễn.
Tuy nhiên đến thời của bá tước Vasily III thì cuộc tranh chấp miền đất phía Tây
của nước Nga tiếp tục trở lại. Những nỗ lực sát nhập Smolensk ban đầu tiến hành
không thành công, vì vậy Vasily III đã lập một lời thề vào năm 1514: “Nếu Chúa phù
hộ lấy lại được mảnh đất của cha ông, thành phố Smolensk và vùng đất Smolensk, tôi
sẽ lập một tu viện nữ ở Moskva, trong đấy sẽ có nhà thờ đức chúa…”.
Cuộc vây hãm Smolensk đã nổ ra, bắt đầu vào 29/7/1514, và ngày hôm sau quân
đội Litva đã đầu hàng. Đến 1/8, khi bá tước Vasily III tiến vào thành phố, giám mục
nhà thờ Smolensk và những người dân thành phố đã dâng lên bá tước biểu tượng Đức
mẹ Maria Smolensk.
Chiến tranh kết thúc, Vasily III không quên lời thề của mình, ông đã cho thành lập
tu viện trong đó có nhà thờ biểu tượng Đức mẹ Smolensk với tên gọi: Novodevichy
(Tu viện nữ mới), nhưng không nhận được sự đồng thuận. Ngoài ra, có ý kiến cho
rằng, việc xây dựng tu viện nữ của Vasily III trùng với thời điểm ông ly hôn với vợ
của mình là Solomonia Saburova, chính vì thế có một số nhà nghiên cứu cho rằng bá
tước Vasily III xây dựng tu viện với mục đích chính là để dành cho người vợ của ông.
Vì thế sau này tu viện trở thành nơi ở, sinh hoạt của những người phụ nữ đã có gia
đình xuất thân từ hoàng gia [1].
Tu viện có vị trí nằm ở khúc uốn của con sông Moskva, cách điện Kremlin
khoảng hơn 3km.
61
Tu viện như một công trình kiến trúc thu nhỏ của điện Kremlin. Kiến trúc sư
người Ý - Aleviz Fryazin đã phác thảo tu viện trong hình ảnh của Nhà thờ Giả định
của Kremlin [2].
Ngày 28/7/1525, đích thân Vasily III và tổng giám mục của Moskva đã dẫn đầu
đoàn diễu hành mang biểu tượng Đức mẹ Smolensk từ Kremlin về tu viện mới. Ngày
này về sau trở thành một ngày lễ hàng năm của tu viện. Novodevichy không chỉ là một
tu viện, hơn nữa đây còn là một trong những pháo đài canh giữ vùng ngoại ô của thành
phố thời trung cổ. Novodevichy được đặt tại vị trí chiến lược để bảo vệ đường vào
miền nam chính cho thành phố vào thời điểm mà nó vượt qua Moskva [4].
II. Tu viện Novodevichy – nhân ch ng lịch sử của đất nước Nga
Trong suốt gần 500 năm lịch sử của mình, tu viện Novodevichy là nhân chứng
của rất nhiều sự kiện lịch sử của nước Nga.
- Giai đoạn Ivan bạo chúa:
Ivan bạo chúa
Tu viện Novodevichy là nơi tu hành của nhiều người họ hàng gần gũi của ông.
Vào 30/4/1564, vợ góa em trai Ivan bạo chúa là Juliana đã làm lễ xuống tóc ở trong tu
viện với tên thánh là Aleksandr. Đến năm 1582, vợ góa của con trai Ivan bạo chúa là
Elena Sheremetyeva bắt đầu đi tu tại đây [2].
- Giai đoạn Godunov:
Vào đầu năm 1598, sa hoàng Fyodor I, người kế vị Ivan bạo chúa qua đời. 9 ngày
sau cái chết của ông, người kế thừa ngôi vị duy nhất là vợ của ông, nữ hoàng Irina
Godunova đã chuyển từ Kremlin đến tu viện Novodevichy. Sự chuyển đến tu viện
của bà giống như sự từ bỏ vương vị, trong một vài tháng tu viện giống như dinh thự
của người đứng đầu đất nước: tại đây nữ hoàng đã nhận các báo cáo và phê duyệt các
62
chiếu chỉ. Cùng làm việc với bà tại đây là anh trai của bà Boris Godunov. Ở đây ba lần
các quý tộc và dân chúng đã thỉnh cầu Godunov làm sa hoàng nước Nga.
Irina Godunova
Đến 22/2/1598, sau lễ ban phước lành của em gái, tại nhà thờ Smolensk trong tu
viện, Boris Godunov đã được chọn làm sa hoàng. Sau buổi lễ ở tại Moskva, sa hoàng
đã trở lại tu viện tiến hành tuần chay và lễ phục sinh.
Trong thời Boris Godunov, tu viện Novodevichy có vị trí đặc biệt: nhà thờ
Smolensk được tân trang lại, bức tường tranh thánh mới được dựng lên, xây dựng
những chỗ ở rộng cho các tu sĩ – góa phụ.
Sau khi được xây dựng vào thế kỷ XVI, tu viện nằm trên đường tiến quân của
những kẻ xâm lược phương Tây đến Moskva. Nhưng tu viện được xây dựng không có
chức năng phòng thủ, do đó vào năm 1571, tu viện đã bị khả hãn Devlet đốt cháy. Với
mong muốn biến tu viện thành một pháo đài, Godunov đã cho xây dựng các bức tường
bằng đá với răng cưa, lỗ hổng, hành lang và một số tháp có chiều dài 900 mét, cao 13
mét và dày 3 mét. Trong mỗi tháp bố trí vị trí đủ chứa 350 cung thủ. Để thực hiện
nhiệm vụ bảo vệ, một đơn vị cung thủ đã được gửi đến tu viện.
Trong vòng cuối thế kỷ XVI đầu thế kỷ XVII trong tu viện đã sống 122 nữ tu sĩ,
trong số đó có 20 người là vợ các bá tước hoặc quý tộc nổi tiếng [3].
- Giai đoạn rối loạn ở nước Nga:
Vào giai đoạn này tu viện là nơi ẩn náu của hoàng gia, dành cho những người là
nạn nhân của cuộc đấu tranh tranh giành ngôi vị sa hoàng và những nhân vật quan
trọng của quân đội và chính trị. Tại đây vào thời gian đấy con gái của sa hoàng Boris
Godunov là Ksenia, và Maria Staritskaya - con gái của anh họ Ivan bạo chúa, người
được cho là gần nhất để kế ngôi vị đã đến ở. Tuy nhiên sau một thời gian, tu viện đã bị
quân Kavkaz chiếm đoạt. Trong những năm của những rắc rối lớn, Tu viện
63
Novodevichy đã bị tàn phá. Trong cuộc bao vây Moskva (1610-1612), các bức tường
của nó đã được nhìn thấy bởi người Ba Lan và người Đức, biệt đội của cung thủ và
một nhóm cướp. Vào 21/8/1612, trận chiến quyết định của dân quân Nga chống lại
người Ba Lan đã diễn ra trên Cánh đồng Ma nữ, từ đó Hoàng tử Dmitry Pozharsky dẫn
đầu các đội Nga chiến thắng đến Điện Kremlin. Trong thời gian này, tu viện tiếp tục
phục vụ như một nơi ẩn náu cho người hoàng gia [1].
- Giai đoạn Romanov:
Mikhail Romanov
Trong thời sa hoàng Mikhail Romanov, tu viện đã bắt đầu được khôi phục. Vào
những năm 1650 các phần bị phá hủy của tu viện đã được khôi phục và gia cố.
Trong tu viện đã làm lễ xuống tóc cho con gái của sa hoàng Mikhail Romanov là
Tatiana, con gái của sa hoàng Aleksei Mikhailovich là Ekaterina và Evdokia.
Vào năm 1654, sa hoàng Aleksei Mikhailovich đã quyết định dành lại những vùng
đất phía Tây của Nga và tuyên chiến với quân đội của Ba lan. Sau khi chiến thắng, ông
bắt chước Vasily III đã tặng cho tu viện một khoản tiền lớn và đặt biểu tượng đức mẹ
Iverskaya ở trong tu viện.
Vào năm 1696, Công chúa Sophia Alekseyevna – chị gái cùng cha khác mẹ của
Pyotr I đã bị giam giữ tại tu viện. Đến năm 1727, hoàng hậu Eudoxia Lopukhina, vợ
của Pyotr đại đế đã chuyển đến đây sinh sống.
Vào năm 1812, khi rút khỏi Moskva, quân đội của Napoleon đã tìm cách phá nổ tu
viện nhưng theo truyền thuyết một nữ tu sĩ đã kịp thời cứu được [3].
- Trong giai đoạn Liên Xô:
64
Sau cách mạng tháng 10 trong giai đoạn 1917-1918, tu viện hầu như bị bãi bỏ.
Đến năm 1922, tu viện bị đóng cửa hoàn toàn và tại đây thành lập bảo tàng, đến năm
1925 trở thành “bảo tàng lịch sử cuộc sống- tu viện Novodevichy”.
Từ năm 1934, tu viện trở thành một chi nhánh của bảo tàng lịch sử quốc gia. Năm
1944, mở cửa đền thờ chúa Giê su biến hình, vào năm 1945 mở cửa đền thờ đức mẹ
lên trời để thờ phụng [2].
- Chuyển giao khu tổ hợp và vật thiêng liêng cho Giáo hội chính thống giáo Nga:
Năm 1994, công đoàn tu viện dưới quyền của tổng giám mục Krutitsky đã được
khôi phục. Vào năm 2006, thượng phụ Alekcei II đã gửi một bức thư tới cơ quan quản
lý tài sản liên bang Nga để giải quyết vấn đề về việc chuyển giao tu viện Novodevichy.
Sau đó vào năm 2007, thượng phụ Alekcei đã gửi yêu cầu đến tổng thống Nga Putin.
Vào đầu năm 2010, trong cuộc gặp với thượng phụ Kirill, tổng thống Nga Putin đã nói
rằng có kế hoạch trong năm 2010 sẽ chuyển giao tu viện cho giáo hội và đến tháng 3
cùng năm đó tu viện đã được chuyển giao vĩnh viễn cho Giáo hội chính thống giáo Nga.
Vào 6/5/2012, tổng thống Putin đã tham gia buổi lễ chuyển giao biểu tượng Đức
mẹ Iverskaya - biểu tượng cổ được đưa từ bán đảo Afon tới Nga vào năm 1648, một
trong những vật thiêng liêng nhất cho tu viện Novodevichy. Vào năm 2017, tổng thống
Nga đã ban sắc lệnh về việc tổ chức lễ kỷ niệm 500 năm ngày thành lập tu viện vào
năm 2024 [3].
III. Kết luận
Tu viện Novodevichy không chỉ có giá trị về mặt lịch sử, nó gắn liền với văn hóa,
đời sống của đất nước Nga cũng như gia tăng nguồn kinh tế cho đến tận bây giờ.
Trong những năm cai trị của Sa hoàng Sofia Hà Lan (1682-1689), tu viện
Novodevichy được cho là những năm hưng thịnh thực sự, một quần thể kiến trúc độc
đáo được hình thành, vẫn nổi bật với sự hài hòa của tỉ lệ, một loạt các hình thức và
trang trí tinh tế.
Tu viện Novodevichiy như là một chứng nhân lịch sử cho sự hình thành và phát
triển của thủ đô Moscow và vì thế nó là một di tích quan trọng của nước Nga. Nơi này
rất khác so với hầu hết tu viện còn lại, bởi vì nó hầu như giữ được dáng vẻ vốn có của
mình từ thế kỷ 17. Novodevichiy được thiết kế và xây dựng lên theo phong cách chuẩn
mực Moscow Baroque. Tu viện này có 2 nhiệm vụ, vừa là tu viện và vừa là hệ thống
phòng thủ của thủ đô.
Tu viện Novodevichy được bảo tồn trong những năm của Liên Xô, lúc đầu, Bảo
tàng của người phụ nữ được giải phóng đã được đặt trong các bức tường của nó, và sau
đó - một nhánh của Bảo tàng Lịch sử Nhà nước. Bây giờ toàn bộ khu phức hợp đã
65
được trả lại cho Nhà thờ Chính thống Nga, và Bảo tàng Giáo phận Moscow đã được
tạo ra trên lãnh thổ của tu viện.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Богородице - Смоленский Новодевичий Монастырь. [Электронный
3. Новодевичий монастырь. [Электронный ресурс] - режим доступа:
66
6 trang
16980
Free
Bạn đang xem tài liệu "Tu viện nữ Novodevichy – những điều chưa kể", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- tu_vien_nu_novodevichy_nhung_dieu_chua_ke.pdf
