Một số câu hỏi môn Hóa học vô cơ

ÔÛ ñaây laø phaàn giaûi ñaùp moät soá thaéc maéc cuûa moät soá sinh vieân, caùc em khaùc coù theå ruùt  
nhöõng ñieàu caàn thieát cho mình. Soá caâu hoûi quaù ít. Thaày huy voïng nhöõng ngaøy tôùi soá caâu hoûi seõ  
nhieàu hôn.  
Caâu hoûi 1. Nhöõng chaát coù ñaëc ñieåm caáu truùc nhö theá naøo thì khi laøm laïnh deã keát tinh ôû daïng  
voâ ñònh hình vaø khoù keát tinh ôû daïng voâ ñònh hình?  
Giaûi ñaùp: Töø ñaëc ñieåm cuûa caáu taïo chaát voâ ñònh hình laø taát caû caùc nguyeân töû ôû nuùt maïng hôi bò  
chuyeån dòch khoûi vò trí nuùt maïng (daãn ñeán chaát voâ ñònh hình khoâng coù tính traät töï xa nhö ôû  
chaát tinh theå), chuùng ta coù theå ruùt nhaän xeùt sau:  
Chaát khoù taïo daïng voâ ñònh hình laø chaát coù:  
a) OÂ maïng cô sôû coù tính ñoái xöùng cao.  
b) Nuùt maïng tinh theå ñôn giaûn, caùc tieåu phaàn coù kích thöôùc gaàn baèng nhau.  
c) Lieân keát khoâng ñònh höôùng (lieân keát ion, lieân keát kim loïai, lieân keát Van Der Waals)  
Nhö vaäy chaát deã taïo traïng thaùi voâ ñònh hình laø chaát coù:  
a) OÂ maïng cô sôû coù tính ñoái xöùng thaáp  
b) Caáu taïo phaân töû phöùc taïp  
c) Lieân keát coù ñònh höôùng (lieân keát coäng hoùa trò)  
Caâu hoûi 2. Entanpi chuyeån pha töø daïng voâ ñònh hình sang daïng tinh theå mang daáu gì?  
Em nghó laø Entanpi mang daáu aâm vì daïng tinh theå beàn hôn daïng voâ ñònh hình, quaù trình  
chuyeån töø VÑH sang TT coù theå töï xaûy ra. Nhöng trong saùch Hoùa Ñaïi Cöông cuûa Thaày  
Nguyeãn Ñình Soa trang 242 coù cho ví duï veà quaù trình chuyeån töø daïng VÑH sang TT cuûa bo  
oxyt :  
B2O3 (vñh) = B2O3 (tt) coù ΔHo298 = 18,39 kJ/mol  
Thaày giaûi thích giuøm em.  
Giaûi ñaùp: Em ñuùng. Soá lieäu naøy trong saùch thaày Soa laø do in nhaàm.  
Caâu hoûi 3. Coù heä tinh theå naøo coù baäc (truïc) ñoái xöùng baäc 5 hay khoâng, taïi sao?  
Giaûi ñaùp: Khoâng coù, vì treân moät maët maïng khoâng theå chæ coù caùc hình 5 caïnh. Em thöû gheùp  
caùc hình 5 caïnh laïi vôùi nhau seõ thaáy ngay ñieàu thaày vöøa noùi.  
Caâu hoûi 4. Nhieät ñoä noùng chaûy cuûa kim cöông hay cuûa Si cao hôn, taïi sao?  
Giaûi ñaùp: Kim cöông noùng chaûy ôû nhieät ñoä 3500oC. Si (Crystobalite) noùng chaûy ôû  
1420oC.Nguyeân nhaân laø do lieân keát C – C beàn hôn lieân keát Si – Si, Lieân keát C – C beàn hôn  
lieân keát Si – Si vì maät ñoä electron cuûa orbitan lai hoùa sp3 cuûa C (nguyeân toá chu kyø II) cao hôn  
maät ñoä electron cuûa orbitan lai hoùa sp3 cuûa Silic (nguyeân toá chu kyø III ) (naêng löôïng lieân keát  
C – C trong C2H6 baèng 369 kJ/mol coøn Si – Si trong Si2H6 baèng 344 kJ/mol) (em xem laïi ñieàu  
kieän beàn vöõng cuûa lieân keát coäng hoùa trò trong Hoùa Ñaïi Cöông)  
Caâu hoûi 5. Staø phöông, ñôn taø,voâ ñònh hình coù caáu truùc khaùc nhau theá naøo? Vì sao Staø phöông  
khoâng tan trong nuôùc, tan toát trong CS2 vaø ben zen loûng (Theo em laø vì lk S-S töông töï lk  
trong CS2 vaø benzen neân S tan toá hôn khi ôû trong nöôùc, ñuùng khoâng aï?) Vaäy sao S voâ ñònh  
hình khoâng tan trong CS2 loûng trong khi S taø phöông lai tan nhieàu trong CS2 loûng?  
Giaûi ñaùp: Staø phöông vaø Sñôn taø ñeàu coù maïng tinh theå phaân töû , caáu truùc ñaûo vôùi phaân töû daïng  
voøng 8 nguyeân töû (S8). Chuùng chæ khaùc nhau veà kieåu oâ maïng cô sôû. Staø phöông coù oâ maïng cô sôû  
taø phöông, coøn Sñôn taø coù oâ maïng cô sôû ñôn taø. Löu huyønh voâ ñònh hình coù caùc maïch S chöùa raát  
nhieàu nguyeân töû. Soá nguyeân töû trong moät maïch coù theå ñeán vaøi ngaøn.  
S
taø phöông tan trong CS2 vaø trong benzen nhieàu hôn trong nöôùc vì phaân töû S taø phöông khoâng coù  
cöïc vaø CS2 cuõng nhö benzen laø dung moâi khoâng coù cöïc. Quy taéc chaát khoâng cöïc tan trong  
dung moâi khoâng cöïc nhieàu hôn haún trong dung moâi coù cöïc vaø ngöôïc laïi ñaõ ñöôïc hoïc trong  
phaàn hoùa ñaïi cöông. S voâ ñònh hình coù phaân töû naèm ôû daïng polimer neân khoái löôïng phaân töû  
quaù lôùn khoâng theå tan vaøo caùc dung moâi baèng caùc töông taùc Van Der Waals, trong khi S taø  
phöông coù phaân töû S8 höõu haïn.  
Caâu hoûi 6. Töø “ñaûo” trong caáu truùc ñaûo nghóa laø gì ? Taïi sao laïi coù teân nhö theá? Noù coù mang yù  
nghóa gôïi nhôù ñeán caáu truùc nhö caùc töø caáu truùc maïch, caáu truùc lôùp, caáu truùc phoái trí hay ko?  
Giaûi ñaùp: Töø ñaûo gôïi nhôù hình aûnh ñaûo trong ñaïi döông. Khoûang caùch cuûa caùc nguyeân töû  
trong ñaûo nhoû roõ reät (do chuùng lieân keát vôùi nhau baèng lieân keát coäng hoùa trò- moät loïai lieân keát  
maïnh) so vôùi khoûang caùch giöõa caùc ñaûo (do lieân keát giöõa caùc ñaûo laø lieân keát Van Der Waals –  
noù coù ñoä maïnh chæ xaáp xæ 1% lieân keát coäng hoùa trò) (tieáng Anh laø : Insular Structure)  
Caâu hoûi 7. Trong baøi 63 giaù trò naác thuûy phaân cuoái cuøng khoâng ñuùng vôùi thöïc teá. Nhôø thaày giaûi  
thích.  
Baøi 63. Tính haèng soá thuûy phaân töøng naác vaø toaøn phaàn khi hoøa tan FeCl3 hoaëc FeCl2 vaøo  
nöôùc. Cho bieát tích soá tan töøng naác vaø toaøn phaàn cuûa Fe(OH)3 vaø Fe(OH)2 laø:  
Hôïp chaát  
T
Hôïp chaát  
T
Fe(OH)2  
Fe(OH)3  
(Fe2+ , 2OH-)  
(FeOH+, OH-)  
10-15,0  
10-9,3  
(Fe3+ , 3OH-)  
(FeOH2+, 2OH-)  
10-37,50  
10-25,70  
10-16,40  
+
(Fe(OH)2 , OH-)  
Giaûi ñaùp: Tröôùc heát cho Thaày ñính chính laø tích soá tan naác ñaàu cuûa Fe(OH)3 laø 10-16,40 chöù  
khoâng phaûi laø 1016,40. Nhö vaäy caùc naác thuûy phaân cuûa Fe3+ laàn löôït laø 10-2,2 , 10-4,7 vaø 10-2,4  
.
Caùc soá lieäu naøy khoâng coù gì traùi vôùi thöïc teá caû. Haèng soá thuûy phaân laø haèng soá axit noù chæ ra ñoä  
maïnh axit, Noù khoâng phaûi laø tích soá tan. Theo soá lieäu haèng soá thuûy phaân thì caùc axit Fe3+.aq,  
vaø Fe(OH)2 .aq ñeàu laø caùc axit coù ñoä maïnh trung bình, Fe(OH)2+.aq laø axit coù ñoä maïnh trung  
+
bình yeáu.  
Thaày cho em hoûi maáy caâu sau:  
Caâu hoûi 8. Trong saùch hoaù cuûa Ametop ôû trang 167uùo ñoaïn noùi laø: Ñoái vôùi kim loaïi, to taêng ñoä  
daãn ñieän laïi giaûm. Theo em khi nhieät ñoä taêng, toác ñoä chuyeån ñoäng cuûa caùc e taêng leân vaø do ñoù  
soá e treân mieàn daãn phaûi taêng, ñoä daãn ñieän phaûi taêng môùi ñuùng chöù aï?  
Giaûi ñaùp: Emdieãn giaûi khoâng ñuùng. Khi nhieät ñoä taêng, maëc duø chuyeån ñoäng cuûa caùc electron  
taêng nhöng chæ laøm taêng chuyeån ñoäng hoãn loaïn nhöng laïi laøm giaûm khaû naêng chuyeån ñoäng coù  
höôùng – laø chuyeån ñoäng sinh ra doøng ñieän. Vì vaäy, khi nhieät ñoä taêng, ñieän trôû taêng.  
Caâu hoûi 9. Laøm sao döï ñoaùn 1 lieân keát laø ion hay coäng hoùa trò?  
Theo saùch thaày Soa hieäu ñoä aâm ñieän giöõa 2 chaát x > 1.77 laø lieân keát ion.  
Vaäy maø SnF4 co x = 4-1.8 =2.2 >1.77 ñaùng leõ laø lieân keát ion thì trong baøi taäp 22 (ñaùnh soá theo  
phaàn baøi taäp cuõ) sau khi (thaày) ñöa ra moät loaït caùc thoâng soá veà baùn kính nguyeân töû , baùn kính  
ion, soá oxi hoùa raát phöùc taïp em khoâng hieåu ñöôïc, (thaày) laïi noùi no ùù chuû yeáu coù baûn chaát laø  
lieân keát coäng hoaù trò?  
ZnS theo baøi laø chaát coù lk coäng hoaù trò, maø ta bieát laø Zn coù caáu hình e :3d104s2 ; coøn S:3s23p4.  
Sao laïi khoâng coù xu höôùng Zn - 2e = Zn2+ø, S + 2e = S2- roài sau ñoù chuùng lieân keát ion vôùi  
nhau? Nhö ôû NaCl?  
Giaûi ñaùp: Khi baøn veà tính ion cuûa lieân keát trong hôïp chaát baäc 2 AX, giaù trò Δχ > 1,77 chæ laø  
ñieàu kieän caàn vì ñoä aâm ñieän laø moät ñaïi löôïng khoâng chæ phuï thuoäc vaøo baûn chaát cuûa nguyeân toá  
maø coøn phuï thuoäc vaøo traïng thaùi cuûa nguyeân toá ñoù trong hôïp chaát. Vì vaäy, nguyeân toá ôû soá oxy  
hoùa khaùc nhau coù ñoä aâm ñieän khaùc nhau. (Coù theå em caûm thaáy khoù hieåu veà ñieàu naøy, nhöng  
chæ caàn em nhôù laïi ñònh nghóa veà ñoä aâm ñieän thì em seõ hieåu : Ñoä aâm ñieän cuûa nguyeân toá laø  
khaû naêng nguyeân töû cuûa noù huùt ñieän töû cuûa nguyeân töû khaùc veà mình). Soá oxy hoùa caøng cao,  
khaû naêng huùt ñieän töû caøng taêng thì ñoä aâm ñieän cuûa noù caøng lôùn. Vì vaäy, trong tröôøng hôïp SnF4,  
ñoä aâm ñieän cuûa Sn(IV) khoâng coøn laø 1,8 maø lôùn hôn nhieàu ñeán möùc Δχ < 1,77. Khaùi nieäm  
khaû naêng phaân cöïc cuûa cation thöïc chaát laø trình baøy söï thay ñoåi giaù trò ñoä aâm ñieän theo soá oxy  
hoùa cuûa cation theo moät caùch khaùc maø thoâi.  
Coù theå giaûi thích söï taïo thaønh ZnS theo moâ hình khôûi phaùt laø nhôø lieân keát ion giöõa Zn2+ vaø S2-  
cuõng ñöôïc. Tuy nhieân do khaû naêng phaân cöïc maïnh cuûa Zn2+ (do coù voû 18 e-) vaø khaû naêng bò  
phaân cöïc maïnh cuûa S2-(do ñieän tích aâm quaù lôùn, baùn kính ion lôùn) neân hôïp chaát trôû neân coù tính  
coäng hoùa trò vöôït troäi tính ion (thöïc nghieäm cho thaáy ñieàu naøy). Hay laø em duøng giaù trò Δχ giaûi  
thích cuõng ñöôïc.  
Thaày noùi theâm laø giaù trò Δχ chæ coù theå duøng ñeå xeùt tính ion hay coâng hoùa trò cho haàu heát caùc  
hôïp chaát baäc 2 maø soá oxy hoùa cuûa cation khoâng vöôït quaù +2 maø khoâng caàn boå sung caùc döõ  
lieäu khaùc.  
Caâu hoûi 10. Nhöõng chaát coù lieân keát ion thì luoân thuoäc maïng ion phaûi khoäng aï?  
Giaûi ñaùp: Noùi thaät chaët cheõ thì caùc chaát raén ñöôïc taïo thaønh chæ baèng lieân keát ion giöõa caùc tieåu  
phaà höõu haïn (hay chaët cheõ hôn nöõa laø phaàn lieân keát ion chieám öu theá hôn haún phaàn lieân keát  
coäng hoùa trò) thì maïng tinh theå cuûa noù laø maïng tinh theå ion. Ví duï NaCl hay K2TiCl6. Coøn  
trong hôïp chaát coù söï goùp phaàn naøo cuûa lieân keát ion thì khoâng phaûi laø maïng ion (ví duï caùc chaát  
coù caáu truùc lôùp hay caáu truùc maïch).  
Caâu hoûi 11. Sau khi xaùc ñònh lieân keát hoaù hoïc trong moät chaát laø lieân keát coäng hoaù trò, laøm  
sao ta coù theå bieát ñöôïc noù thuoäc maïng nguyeân töû hay phaân töû?  
Ví duï: Sau khi em bieát ñöôïc SO3 laø chaát coù lieân keát coäng hoaù trò trong phaân töû. S lai hoaù sp,  
em coù tôùi 2 caùch nghó  
a. moãi nguyeân töû S vaø O naèm ôû 1 nuùt maïng, lieân keát vôùi nhau baèng lieân keát coäng  
hoaù trò taïo neân mang nguyeân töû.  
b. Nguyeân phaân töû SO3 naèm ôû 1 nuùt maïng, caùc phaân töû lieân keát voùi nhau baèng löïc  
Van Der Waals hình thaønh maïng phaân töû.  
Vaäy 2 caùch nghó treân cuûa em caùi naøo ñuùng? Vaø SO3 trong thöïc teá laø loaïi maïng gì?  
Giaûi ñaùp: Ñeå ñi ñeán ñöôïc keát luaän ñuùng sai thì em caàn naém vöõng moät soá kieán thöùc. Nhöõng  
kieán thöùc naøy thöïc teá em ñaõ bieát roài nhöng chöa vaän duïng ñöôïc thoâi.  
Nhö thaày ñaõ giaûng, ñeå bieát maïng tinh theå cuûa moät hôïp chaát coù phaûi laø maïng phaân töû hay  
khoâng thì caàn bieát nguyeân toá trung taâm cuûa hôïp chaát ñaõ baõo hoøa phoái trí hay chöa. Neáu noù  
chöa baõo hoøa phoái trí thì coù khaû naêng taïo maïng nguyeân töû neáu coù theå phaùt trieån lieân keát caàu  
noái theo 3 chieàu trong khoâng gian. Coøn trong tröôøng hôïp khoâng theå phaùt trieån caàu noái theo ba  
chieàu trong khoâng gian thì khoâng theå taïo thaønh maïng nguyeân töû.  
Ñeå bieát nguyeân töû trung taâm ñaõ baõo hoøa phoái trí chöa thì caàn phaûi bieát ba ñieåm sau:  
a) Caáu taïo lôùp voû nguyeân töû trung taâm coù coøn caëp electron hay coøn orbital troáng khoâng?  
b) Nguyeân toá trung taâm coù traïng thaùi lai hoùa (hay noùi caùch khaùc laø soá phoái trí) ñaëc tröng naøo?  
b) Phoái tö û(caùc nguyeân töû bao quanh nguyeân töû trung taâm) trong hôïp chaát ñoù coù khaû naêng taïo  
bao nhieâu phoái trí?  
Vôùi kieán thöùc ñaõ hoïc, em coù theå töï traû lôøi ñöôïc ba caâu hoûi naøy.  
Vôùi caâu hoûi a thì löu huyønh trong phaân töû ñôn SO3 coøn moät orbitan 3p troáng (vì S trong  
SO3(k) ôû traïng thaùi lai hoùa sp2)  
Vôùi caâu hoûi b thì trong phaàn hoùa ñaïi cöông coù nhaéc ñeán quy luaät: caùc nguyeân toá chu kyø nhoû  
beàn vôùi caùc traïng thaùi lai hoaù giöõa s vaø p (sp, sp2, sp3), caùc nguyeân toá chu kyø lôùn beàn vôùi traïng  
thaùi lai hoùa coù caû söï tham gia cuûa d (sp3d2…). Ñi töø treân xuoáng döôùi trong moät phaân nhoùm soá  
traïng thaùi lai hoùa beàn laø traïng thaùi lai hoùa coù söï tham gia cuûa caøng nhieàu orbital. Nhö vaäy Löu  
huyønh beàn nhaát ôû traïng thaùi lai hoùa sp3.  
Vôùi caâu hoûi c thì em coù theå suy tröïc tieáp töø coâng thöùc SO3. Trong tröôøng hôïp S chuyeån veà  
traïng thaùi lai hoùa sp3thì S coù soá phoái trí 4. Vaäy ñeå thoaû maõn tyû leä S/O = 1/3 phuø hôïp coâng thöùc  
SO3 thì chæ coù hai nguyeân töû oxy taïo caàu S – O – S (Hai O naøy coù soá phoái trí 2), coøn 2 nguyeân  
töû O coøn laïi khoâng taïo caàu noái (hai O naøy coù phoái trí 1) vì theá khoâng theå hình thaønh ñöôïc  
maïng nguyeân töû.  
Keát luaän: caû hai tröôøng hôïp em giaû ñònh ñeàu khoâng ñuùng.  
Trong thöïc teá ôû traïng thaùi raén löu huyønh naèm trong 2 daïng sau:  
a) Caáu truùc ñaûo vôùi phaân töû trimer (SO3)3 lieân keát vôùi nhau baèng löïc Van Der  
Waals.(maïng tinh theå phaân töû).  
b) Caáu truùc maïch vôùi maïch (SO3)∞  
Caâu hoûi 12. Theá naøo laø lieân keát coäng hoaù trò theo 2,3 chieàu trong khoâng gian? 1 höôùng trong  
khoâng gian? Lieân keát coäng hoaù trò theo 2,3 chieàu trong khoâng gian coù theå laø lieân keát coäng hoaù  
trò theo 1 höôùng trong khoâng gian phaûi khoâng aï? Neáu ñuùng thì caáu truùc daïng maïch vaø caáu truùc  
daïng lôùp phaûi truøng nhau (caû hai ñeàu coù löïc Van Der Waals lieân keát giöõa caùc maïch (lôùp)).  
Giaûi ñaùp: Tinh theå coù lieân keát coäng hoùa trò theo 1 chieàu trong khoâng gian coù caáu truùc maïch.  
Tinh theå coù lieân keát coäng hoùa trò theo hai chieàu coù caáu truùc lôùp.  
Tinh theå coù lieân keát coäng hoùa trò theo 3 chieàu trong khoâng gian coù caáu truùc phoái trí vaø coù maïng  
tinh theå nguyeân töû.  
Caâu hoûi 13. Sao axit coù anion phöùc taïp laïi keùm beàn so vôùi caùc muoái cuûa kim loaïi kieàm?  
(Ví duï H2CO3 vaø Na2CO3)  
Giaûi ñaùp: Vì khaû naêng phaân cöïc raát cao cuûa H+ (baùn kính ion H+ heát söùc nhoû, chæ baèng khoaûng  
1/10.000 baùn kính cuûa caùc ion khaùc neân giaù trò z/r cuûa ion H+ lôùn hôn raát nhieàu so vôùi caùc  
cation khaùc). Do khaû naêng phaân cöïc raát cao cuûa mình, Hydro taïo lieân keát coäng hoùa trò vôùi  
anion phöùc taïp neân laøm lôùp voû electron cuûa anion bò bieán daïng roõ, ñöa ñeán anion trôû neân keùm  
beàn vöõng.  
Caâu hoûi 14. Lieân keát coäng hoaù trò vaø lieân keát ion : ñoä beàn lieân keát, to soâi ,to noùng chaûy caùi naøo  
cao hôn aï?  
Giaûi ñaùp: Trong tröôøng hôïp moät loaïi lieân keát chieám öu theá hoaøn toaøn thì khoâng theå so saùnh  
ñöôïc vì caû hai tröôøng hôïp naøy ñeàu laø lieân keát maïnh. Coøn trong tröôøng hôïp tính coäng hoùa trò  
cuûa hôïp chaát ion taêng daàn thì nhieät ñoä noùng chaûy giaûm vaø ñoä beàn nhieät cuõng giaûm. Ví duï  
FeCl2 noùng chaûy ôû nhieät ñoä 677oC , soâi ôû 1012oC, coøn FeCl3 noùng chaûy ôû 307,5oC, soâi ôû  
315oC.  
pdf 5 trang Thùy Anh 14820 Free
Bạn đang xem tài liệu "Một số câu hỏi môn Hóa học vô cơ", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

  • pdfmot_so_cau_hoi_mon_hoa_hoc_vo_co.pdf